en-gb	It is acceptable to test more than 20% per year if you prefer.
cy-gb	Mae’n dderbyniol profi mwy nag 20% o’r tir bob blwyddyn, os dymunwch wneud hynny.

en-gb	You will need to collect soil samples using a standard procedure which will be included in the technical notes.
cy-gb	Bydd angen ichi gasglu samplau pridd trwy ddilyn y drefn safonol a ddisgrifir yn y Nodiadau Technegol.

en-gb	The minimum range of testing required includes Potassium (K), Phosphorous (P), Magnesium (Mg), pH, and Soil Organic Matter.
cy-gb	Bydd yn rhaid i chi brofi o leiaf am Botasiwm (K), Ffosfforws (P), Magnesiwm (Mg), pH, a Deunydd Organig y Pridd.

en-gb	Test results must be recorded on RPW Online.
cy-gb	Rhaid cofnodi canlyniadau'r profion ar RPW Ar-lein.

en-gb	This helps to support the national monitoring programme, but the test results will not be used for any other purpose and will not be used to identify individual farms i.e. we will aggregate the data.
cy-gb	Bydd hyn yn cefnogi'r rhaglen fonitro genedlaethol, ond ni fydd canlyniadau'r profion yn cael eu defnyddio at unrhyw ddiben arall ac ni fydd modd eu defnyddio i adnabod ffermydd unigol h.y. byddwn yn crynhoi'r data.

en-gb	If you are unfamiliar with interpreting soil testing results, you may opt for a break in soil testing in your second year in the scheme to ensure you have time to interpret and act upon your first set of results.
cy-gb	Os nad ydych yn gyfarwydd â dehongli canlyniadau profion pridd, gallwch gymryd egwyl rhag cynnal profion yn ail flwyddyn y Cynllun er mwyn cael amser i ddehongli’r gyfres gyntaf o ganlyniadau, a gweithredu arnyn nhw.

en-gb	There will be advice and guidance available through Farming Connect to support you.
cy-gb	Gallwch ofyn i Cyswllt Ffermio am help a chyngor.

en-gb	If you choose to take this break in your second year, we expect all relevant soil to be tested within a six-year cycle rather than the five-year cycle described above.
cy-gb	Os dewiswch gymryd egwyl yn eich ail flwyddyn, disgwyliwn fod yr holl bridd yn cael ei brofi mewn cylchdro o chwe mlynedd yn hytrach na phum mlynedd.

en-gb	Additional testing information
cy-gb	Gwybodaeth ychwanegol am gynnal profion

en-gb	Soil testing should be undertaken and reported per individual field parcel.
cy-gb	Dylid profi’r pridd a chofnodi'r canlyniadau fesul parsel.

en-gb	More information will be available in the full technical notes, including the potential to combine field parcels in relation to similar sol conditions or management.
cy-gb	Bydd mwy o wybodaeth ar gael yn y Nodiadau Technegol llawn, gan gynnwys y posibilrwydd o gyfuno parseli os yw amodau'r pridd neu'r dulliau rheoli yn debyg.

en-gb	Where horticultural crops are being grown there may be greater variation in soil management, and you may choose to undertake more detailed testing within a specific field parcel.
cy-gb	Os ydych yn tyfu cnydau garddwriaethol, efallai'ch bod yn defnyddio mwy o amrywiaeth o ddulliau rheoli pridd, ac efallai felly am gynnal profion manylach o fewn parsel penodol.

en-gb	When do I have to complete this action
cy-gb	Erbyn pryd y bydd angen cwblhau’r weithred hon?

en-gb	The technical notes will support you in choosing when to sample.
cy-gb	Bydd y Nodiadau Technegol yn eich helpu i benderfynu pryd i gasglu samplau.

en-gb	All testing will need to be completed by the end of the year.
cy-gb	Bydd angen cwblhau’r holl brofion erbyn diwedd y flwyddyn.

en-gb	What evidence do I need to provide
cy-gb	Pa dystiolaeth y bydd angen ei chyflwyno?

en-gb	Soil testing results for each relevant land parcel should be entered into RPW Online.
cy-gb	Bydd angen ichi gofnodi canlyniadau profion pridd pob parsel tir perthnasol ar RPW Ar-lein.

en-gb	We intend to make this as efficient as possible and will provide more detail in the technical notes.
cy-gb	Rydym am i'r broses fod mor effeithlon â phosibl a byddwn yn cynnwys rhagor o fanylion yn y Nodiadau Technegol.

en-gb	How can I prepare myself for the start of the SFS
cy-gb	Sut galla i baratoi ar gyfer dechrau’r Cynllun Ffermio Cynaliadwy?

en-gb	Soil testing which includes Potassium (K), Phosphorous (P), Magnesium (Mg) and pH undertaken up to four years prior to entering the scheme will count towards this action, even if Soil Organic Matter was not included in the testing.
cy-gb	Os gwnaethoch gynnal profion pridd i fesur Potasiwm (K), Ffosfforws (P), Magnesiwm (Mg) a pH hyd at bedair blynedd cyn ymuno â’r Cynllun, gallan nhw gyfrif at y Weithred hon hyd yn oed os na wnaethoch chi fesur Deunydd Organig y Pridd.

en-gb	You will still need to ensure all the relevant fields are tested within five years, before the next five-year cycle begins.
cy-gb	Bydd dal angen ichi sicrhau bod yr holl gaeau perthnasol yn cael eu profi o fewn y pum mlynedd, cyn i’r cylch pum mlynedd nesaf ddechrau.

en-gb	We will not ask you to provide details of the results of soil testing undertaken prior to entering the scheme, but records should be kept for a period of five years and be made available for inspection if requested.
cy-gb	Ni fyddwn yn gofyn i chi nodi canlyniadau profion pridd a gynhaliwyd cyn ichi ymuno â'r Cynllun, ond dylech gadw'r cofnodion am bum mlynedd a gofalu eu bod ar gael i'w harchwilio os gofynnir amdanynt.

en-gb	Further information and support
cy-gb	Rhagor o wybodaeth a chymorth

en-gb	We encourage you to build upon your soil testing results to enhance the condition of your soils.
cy-gb	Rydym yn eich annog i weithredu ar ganlyniadau'ch profion pridd er mwyn gwella cyflwr eich pridd.

en-gb	Advice and guidance will be available from Farming Connect and you may consider accessing capital funding available under Optional themes:
cy-gb	Bydd cyngor a chanllawiau ar gael gan Cyswllt Ffermio ac efallai y byddwch am fanteisio ar gyllid cyfalaf sydd ar gael o dan themâu Opsiynol:

en-gb	Improved soil health & multispecies crop cover.
cy-gb	Gwella iechyd y pridd a chnwd gorchudd amlrywogaeth

en-gb	Sustainable production
cy-gb	Cynhyrchu cynaliadwy

en-gb	Advanced Continuous Professional Development
cy-gb	Datblygiad Proffesiynol Parhaus Uwch

en-gb	Improved water quality, water usage and flood mitigation
cy-gb	Gwella ansawdd dŵr, y defnydd a wneir o ddŵr a mesurau lliniaru llifogydd

en-gb	Improved air quality and lowering ammonia emissions
cy-gb	Gwella ansawdd aer a lleihau allyriadau amonia

en-gb	Complete an annual assessment of Plant Protection Products used, and alternative methods employed to reduce chemical usage
cy-gb	Cwblhau asesiad blynyddol o’r Cynhyrchion Diogelu Planhigion a ddefnyddir, a'r dulliau eraill a ddefnyddir i leihau’r defnydd o gemegau

en-gb	Integrated Pest Management (IPM) focuses on the growth of a healthy crop, with the least possible disruption to the wider ecosystem.
cy-gb	Ffocws Rheolaeth Integredig ar Blâu yw tyfu cnwd iach gan amharu cyn lleied ag y medrir ar yr ecosystem ehangach.

en-gb	This approach encourages the most appropriate form of disease, pest or weed control including the use of technology and non-chemical methods, as well as targeted chemical (Plant Protection Products) use if required.
cy-gb	Gwneir hyn trwy annog defnyddio'r ffordd fwyaf priodol o reoli clefydau, plâu neu chwyn, gan gynnwys defnyddio technoleg a dulliau heb gemegau, yn ogystal â thargedu'r defnydd o gemegau (Cynhyrchion Diogelu Planhigion) pan fo'u hangen.

en-gb	Livestock disease is covered by UA12:
cy-gb	Ymdrinnir â chlefydau da byw yn UA12:

en-gb	How it will benefit you and your farm
cy-gb	Beth bydd manteision hyn i chi a’ch fferm:

en-gb	Targeting and reducing use of Plant Protection Products (PPPs) can save money, support a more resilient crop and reduce risks to human health.
cy-gb	Trwy dargedu Cynhyrchion Diogelu Planhigion (PPPs) a defnyddio llai ohonynt, gallwch arbed arian, tyfu cnwd mwy gwydn a lleihau'r risgiau i iechyd pobl.

en-gb	How it will benefit your wider community
cy-gb	Beth yw manteision hyn i'ch cymuned ehangach:

en-gb	We depend on invertebrates and other microfauna and flora to pollinate our crops, break down waste and manage healthy soils.
cy-gb	Rydym yn dibynnu ar infertebratau a microffawna a fflora eraill i beillio ein cnydau, dadelfennu gwastraff a chynnal priddoedd iach.

en-gb	Without them these processes fail.
cy-gb	Hebddynt, ni fyddai’r prosesau hyn yn gweithio.

en-gb	Reducing the use of PPPs can benefit beneficial invertebrates and reduce the risk of pesticide resistance.
cy-gb	Bydd defnyddio llai o PPPs yn fuddiol i infertebratau defnyddiol ac yn lleihau’r risg o fagu ymwrthedd i blaladdwyr.

en-gb	All farmers entering the scheme who use, or employ contractors to use, PPPs such as insecticides, herbicides, fungicides (including seed dressings), molluscicides or plant growth regulators.
cy-gb	Yr holl ffermwyr sy’n ymuno â’r Cynllun ac sy’n defnyddio neu’n cyflogi contractwyr i ddefnyddio PPPs megis pryfladdwyr, chwynladdwyr, ffwngladdwyr (yn cynnwys gorchudd hadau), molwsgladdwyr neu reolyddion tyfiant planhigion.

en-gb	Even if you only use a small amount of PPP each year you are still required to complete the Action, but your assessment may be shorter and less detailed.
cy-gb	Hyd yn oed os mai ychydig iawn o PPPs rydych yn ei ddefnyddio bob blwyddyn, bydd dal gofyn ichi gynnal y Weithred, ond efallai y bydd eich asesiad yn fyrrach ac yn llai manwl.

en-gb	You do not need to complete the plan if you have not used, or do not intend to use, PPPs during the calendar year.
cy-gb	Ni fydd angen ichi gwblhau’r weithred os nad ydych wedi defnyddio, nac yn bwriadu defnyddio, Cynhyrchion Diogelu Planhigion yn ystod y flwyddyn galendr.

en-gb	To complete this action you will need to:
cy-gb	I gwblhau’r weithred hon, bydd angen ichi wneud y canlynol:

en-gb	assess your current approach to crop pest, weed and disease management, and opportunities for using additional IPM approaches
cy-gb	asesu sut ydych yn rheoli clefydau, chwyn a phlâu cnydau, ac yn manteisio ar gyfleoedd i ddefnyddio dulliau Rheoli Plâu yn Integredig

en-gb	record your assessment in an annual IPM Plan
cy-gb	cofnodi'ch asesiad mewn Cynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu blynyddol

en-gb	To complete your IPM assessment you should keep a record of each time a PPP is used on your farm including:
cy-gb	I gwblhau'ch asesiad Rheolaeth Integredig ar Blâu, dylech gadw cofnod o bob tro rydych yn defnyddio Cynnyrch Diogelu Planhigion ar eich fferm, yn cynnwys:

en-gb	the name of the PPP
cy-gb	enw’r PPP

en-gb	amount used
cy-gb	faint rydych wedi'i ddefnyddio

en-gb	date and time applied
cy-gb	dyddiad ac amser ei ddefnyddio

en-gb	field / location and size of area treated (ha)
cy-gb	y cae / lleoliad a'r arwynebedd a gafodd ei drin (ha)

en-gb	crop type treated and reason for treatment
cy-gb	y math o gnwd a gafodd ei drin a’r rheswm dros ei drin

en-gb	weather conditions at time of application
cy-gb	amodau’r tywydd pan wnaethoch chi ddefnyddio'r PPP

en-gb	IPM approaches include using appropriate cultivation techniques, diverse crop rotations and companion crops, pest-resistant crop varieties, tailored and efficient use of inputs (pesticides and fertiliser), and wildlife habitats in and around fields to encourage predators and other insects that feed on crop pests.
cy-gb	Mae Rheolaeth Integredig ar Blâu yn cynnwys defnyddio technegau trin tir priodol, cylchdroi cnydau a chydgnydio, tyfu mathau sy’n gallu gwrthsefyll plâu, defnyddio mewnbynnau (plaladdwyr a gwrteithiau) mewn ffordd effeithlon sy'n ateb eich gofyn, a chynefinoedd bywyd gwyllt o fewn ac o amgylch caeau er mwyn annog ysglyfaethwyr a phryfed eraill sy’n bwydo ar blâu cnydau.

en-gb	We encourage you to use this information to help identify opportunities to target and reduce PPP use to help achieve the benefits above.
cy-gb	Rydym yn eich annog i ddefnyddio’r wybodaeth hon i weld cyfleoedd i dargedu’r defnydd o PPPs a defnyddio llai ohonynt i sicrhau'r manteision uchod.

en-gb	IPM Plan
cy-gb	Cynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu

en-gb	We are not setting an IPM Plan template as there are suitable industry examples available.
cy-gb	Nid ydym am lunio templed ar gyfer Cynlluniau Rheolaeth Integredig ar Blâu, oherwydd mae enghreifftiau addas ar gael eisoes gan y diwydiant.

en-gb	You may find it helpful to use the Voluntary Initiative IPM Plan templates (on NFU online) jointly developed with the NFU.
cy-gb	Gallai defnyddio templedi Cynllun IPM y Fenter Wirfoddol (ar Undeb Cenedlaethol yr Amaethwyr ar-lein) a ddatblygwyd ar y cyd ag Undeb Cenedlaethol yr Amaethwyr (NFU) fod yn ddefnyddiol.

en-gb	Three sector specific plans are available (arable, grassland and horticulture) which provide an IPM score and tailored feedback upon completion.
cy-gb	Mae tri chynllun sector-benodol ar gael (sef âr, glaswelltiroedd a garddwriaeth), sy’n darparu sgôr Rheolaeth Integredig ar Blâu ac adborth ar y diwedd.

en-gb	There is no standard format for recording PPP usage.
cy-gb	Nid oes fformat safonol ar gyfer cofnodi defnydd o PPPs.

en-gb	You may find it useful to use the Pesticide Treatment Record on our website.
cy-gb	Efallai y byddai’n fuddiol ichi ddefnyddio’r Cofnod Defnyddio Plaladdwyr ar ein gwefan.

en-gb	You do not need to complete a separate IPM Plan for the scheme if you already complete an annual IPM Plan which contains all the information listed above, and you can present it for inspection if required.
cy-gb	Ni fydd angen cwblhau Cynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu ar wahân ar gyfer yr SFS os ydych eisoes yn cwblhau Cynllun Rheolaeth blynyddol sy’n cynnwys yr holl wybodaeth a restrir uchod, a'ch bod yn gallu ei gyflwyno pan ofynnir amdano.

en-gb	When do I have to complete this action
cy-gb	Erbyn pryd y bydd angen cwblhau’r weithred hon

en-gb	You will need to complete the IPM Plan and record use of PPP by the end of the year.
cy-gb	Bydd angen cwblhau’r Cynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu a chofnodi eich defnydd o PPPs erbyn diwedd y flwyddyn.

en-gb	We encourage you to update your IPM Plan regularly and use it to review your management decisions throughout the year.
cy-gb	Rydym yn eich annog i ddiweddaru eich Cynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu yn rheolaidd a’i ddefnyddio i adolygu’ch penderfyniadau rheoli drwy gydol y flwyddyn.

en-gb	What evidence do I need to provide
cy-gb	Pa dystiolaeth y bydd angen ei chyflwyno

en-gb	You can declare that you have met the requirements, or do not use PPPs on RPW Online.
cy-gb	Gallwch ddatgan eich bod wedi bodloni’r gofynion, neu nad ydych yn defnyddio PPPs ar RPW Ar-lein.

en-gb	We do not require you to submit your IPM Plan to us, and we do not intend to collect your IPM information.
cy-gb	Nid ydym yn gofyn ichi gyflwyno'ch Cynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu i ni, ac ni fyddwn yn casglu gwybodaeth am eich Rheolaeth Integredig ar Blâu.

en-gb	However, your IPM Plan and PPP usage records should be kept for a period of five years and be made available for inspection if requested.
cy-gb	Ond dylech gadw'ch Cynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu a’ch cofnodion PPP am bum mlynedd a'u dangos i ni pan ofynnir amdanynt.

en-gb	How can I prepare myself for the start of the SFS
cy-gb	Sut galla i baratoi ar gyfer dechrau’r Cynllun Ffermio Cynaliadwy

en-gb	It would be beneficial to familiarise yourself with an IPM Plan and record keeping.
cy-gb	Byddai’n ddefnyddiol ichi ymgyfarwyddo â Chynllun Rheolaeth Integredig ar Blâu a sut i gadw cofnodion.

en-gb	Advice and support is available through Farming Connect.
cy-gb	Mae cyngor a chanllawiau ar gael gan Cyswllt Ffermio.

en-gb	More information is available on our website:
cy-gb	Ceir rhagor o wybodaeth ar dudalen we Llywodraeth Cymru:

en-gb	Integrated Pest Management
cy-gb	Rheolaeth Integredig ar Blâu.

en-gb	Complete an annual measuring and monitoring assessment to optimise business and environmental performance
cy-gb	Cynnal asesiad mesur a monitro blynyddol i wella perfformiad y busnes a'ch perfformiad amgylcheddol

en-gb	Our aim is to support you to benefit from basic benchmarking using simple Key Performance Indicators (KPIs) to monitor and improve farm performance, increasing the farms’ ability to adapt to change, enhance profitability and benefit the environment.
cy-gb	Ein nod yw eich helpu i elwa ar waith meincnodi sylfaenol trwy ddefnyddio Dangosyddion Perfformiad Allweddol syml i fonitro a gwella perfformiad eich fferm, iddi allu addasu'n well i newid, gwneud mwy o elw a sicrhau manteision i’r amgylchedd.

en-gb	This action links to other scheme actions, particularly UA12: Animal health and welfare.
cy-gb	Mae’r Weithred hon yn gysylltiedig â gweithredoedd eraill y Cynllun, yn enwedig UA12 Iechyd a lles anifeiliaid.

en-gb	This action is designed to give you a starting point to understand how your business is performing.
cy-gb	Bwriad y weithred hon yw cynnig man cychwyn ar gyfer deall sut mae eich busnes yn perfformio.

en-gb	This allows you to use data to better understand which management practices are successful and which practices could be adapted to help you improve performance.
cy-gb	Bydd modd ichi ddefnyddio data i ddeall yn well pa arferion rheoli sy’n llwyddiannus a pha arferion sydd angen eu haddasu er mwyn eich helpu i wella’ch perfformiad.

en-gb	This can enable you to lower costs, improve efficiency, and make environmental improvements.
cy-gb	Gallai hyn arwain at leihau costau, lleihau gwastraff a gwneud gwelliannau amgylcheddol.

en-gb	You do not need to complete the same KPIs each year as your circumstances may change, however, KPIs work best when you can monitor trends over several years to see whether performance is improving.
cy-gb	Ni fydd angen cwblhau’r un Dangosyddion Perfformiad Allweddol bob blwyddyn, gan y gall eich amgylchiadau newid. Er hynny mae Dangosydd yn gweithio ar ei orau pan fydd modd monitro tuedd dros sawl blwyddyn i weld a yw’r perfformiad yn gwella.

en-gb	The KPIs are for your own use.
cy-gb	At eich defnydd chi mae’r Dangosyddion.

en-gb	We will not be monitoring or assessing the data included in your KPIs.
cy-gb	Ni fyddwn yn monitro nac yn asesu'r data y byddan nhw’n ei gynhyrchu.

en-gb	The results from Benchmarking are specific to your farm, and the performance will have no impact on your Universal Payment.
cy-gb	Bydd canlyniadau'r meincnodi yn benodol i'ch fferm chi, ac ni fydd y perfformiad yn cael unrhyw effaith ar eich Taliad Cyffredinol.

en-gb	Improved performance can lead to more efficient food production, reductions in carbon emissions and pollution, which in turn can result in clearer air and water.
cy-gb	Gall perfformiad gwell arwain at gynhyrchu bwyd yn fwy effeithlon, lleihau allyriadau carbon a llygredd, a gall hynny olygu aer a dŵr glanach.

en-gb	This helps meet evolving consumer demands.
cy-gb	Bydd hynny'n helpu i fodloni gofynion cwsmeriaid wrth iddyn nhw esblygu.

en-gb	All farmers entering the scheme will need to complete this action.
cy-gb	Bydd angen i’r holl ffermwyr sy’n ymuno â’r cynllun gwblhau’r weithred hon.

en-gb	If you undertake benchmarking annually on a whole farm or enterprise basis using an industry benchmarking tool you may already meet this action.
cy-gb	Os ydych eisoes yn meincnodi'ch fferm neu fenter gyfan bob blwyddyn gan ddefnyddio un o offerynnau meincnodi’r diwydiant, efallai'ch bod eisoes yn bodloni’r weithred hon.

en-gb	We would not ask you to repeat the action.
cy-gb	Ni fyddwn yn gofyn ichi ailadrodd y gwaith.

en-gb	We are compiling a list of industry-based benchmarking alternatives to include in the scheme guidance.
cy-gb	Rydym wrthi’n llunio rhestr o offerynnau meincnodi eraill y  diwydiant i’w cynnwys yng nghanllawiau’r cynllun.

en-gb	A final list of these approved benchmarking tools will be provided later in 2025 and are likely to include activity delivered through organisations such as dairy processors, levy boards and knowledge transfer providers.
cy-gb	Bydd rhestr derfynol o’r offerynnau meincnodi cymeradwy hyn ar gael yn ddiweddarach yn 2025. Fwy na thebyg, sefydliadau fel proseswyr llaeth, byrddau ardollau a darparwyr trosglwyddo gwybodaeth fydd yn eu darparu.

en-gb	To complete this action we are asking you to:
cy-gb	Er mwyn cwblhau’r Weithred hon, rydym yn gofyn ichi wneud y canlynol:

en-gb	declare on RPW Online the industry recognised benchmarking tool you are using
cy-gb	nodi ar RPW Ar-lein pa offeryn meincnodi, sydd wedi'i gymeradwyo gan y diwydiant, rydych chi’n ei ddefnyddio.

en-gb	or
cy-gb	Neu

en-gb	complete an annual measuring and monitoring assessment from a standardised list of KPIs within the Farming Connect Benchmarking tool (FarmData+)
cy-gb	gynnal asesiad mesur a monitro blynyddol ar sail rhestr safonol o Ddangosyddion Perfformiad Allweddol o fewn offeryn Meincnodi Cyswllt Ffermio (FarmData+)

en-gb	single sector farms will complete a minimum of two sector specific KPIs, as well as one “Whole Farm” KPI
cy-gb	bydd ffermydd un sector yn cwblhau o leiaf ddau Ddangosydd Perfformiad Allweddol sy'n benodol i'r sector hwnnw, yn ogystal ag un Dangosydd “Fferm Gyfan”

en-gb	farms with multiple sectors will complete a minimum of two sector specific KPIs per sector, as well as one “Whole Farm” KPI
cy-gb	bydd ffermydd sy'n perthyn i fwy nag un sector yn cwblhau o leiaf ddau Ddangosydd penodol i bob sector, yn ogystal ag un Dangosydd “Fferm Gyfan”

en-gb	FarmData+ has a list of KPIs for the following sectors: Arable, beef, dairy, sheep, pigs, poultry and horticulture and a “Whole Farm” section.
cy-gb	Mae gan FarmData+ restr o Ddangosyddion Perfformiad Allweddol ar gyfer y sectorau canlynol: âr, eidion, godro, defaid, moch, dofednod a garddwriaeth, ynghyd ag adran “Fferm Gyfan”.

en-gb	You should complete the action by the end of the calendar year.
cy-gb	Dylech gwblhau’r weithred erbyn diwedd y flwyddyn galendr.

en-gb	If completing this UA using FarmData+, the titles of the completed KPIs will be automatically shared with RPW, but not your performance data.
cy-gb	Os ydych yn cwblhau’r Weithred Gyffredinol hon trwy ddefnyddio FarmData+, bydd teitlau’r Dangosyddion Perfformiad Allweddol y byddwch wedi'u bodloni yn cael eu rhannu’n awtomatig ag RPW, ond ni fydd manylion eich perfformiad yn cael eu rhannu.

en-gb	No other evidence is required.
cy-gb	Ni fydd angen unrhyw dystiolaeth arall.

en-gb	If you used an external provider from the approved list, you would need to record which scheme / supplier you used on RPW Online.
cy-gb	Os ydych yn defnyddio darparwr allanol o blith y rhestr gymeradwy, bydd angen cofnodi ar RPW Ar-lein pa gynllun / cyflenwr a ddefnyddiwyd.

en-gb	Your results should be kept for a period of five years and be made available for inspection if requested.
cy-gb	Cadwch eich canlyniadau am bum mlynedd a sicrhau eu bod ar gael i’w harchwilio.

en-gb	You will be able to start using FarmData+ this year to familiarise yourself with the process before the scheme starts.
cy-gb	Byddwch yn gallu dechrau defnyddio FarmData+ eleni i ddod i ddeall y broses cyn i'r Cynllun ddechrau.

en-gb	The list of KPIs available on FarmData+ can be found at Annex 3.
cy-gb	Rydym wedi rhestru'r Dangosyddion Perfformiad Allweddol sydd ar gael ar FarmData+ yn Atodiad 3.

en-gb	Once you have entered your data in FarmData+, the tool will calculate and display your results.
cy-gb	Ar ôl ichi gofnodi'ch data ar FarmData+, bydd y system yn cyfrif ac yn dangos eich canlyniadau.

en-gb	Based on these results you will be signposted to support available from Welsh Government, Farming Connect and other providers to help you make improvements where you feel they are needed.
cy-gb	Ar sail y canlyniadau hyn, bydd yn eich cyfeirio at y cymorth y gall Llywodraeth Cymru, Cyswllt Ffermio a darparwyr eraill ei gynnig ichi i'ch helpu i wella lle bo angen.

en-gb	We will support you to make improvements, for example using the following Optional themes:
cy-gb	Byddwn yn eich helpu i wneud gwelliannau, er enghraifft trwy ddefnyddio’r themâu Opsiynol canlynol:

en-gb	improved soil health & multispecies crop cover
cy-gb	gwella iechyd y pridd a chnwd gorchudd amlrywogaeth

en-gb	sustainable production
cy-gb	cynhyrchu cynaliadwy

en-gb	improved water quality, water usage and flood mitigation
cy-gb	gwella ansawdd dŵr, y defnydd a wneir o ddŵr a mesurau lliniaru llifogydd

en-gb	improved air quality and lowering ammonia emissions
cy-gb	gwella ansawdd aer a lleihau allyriadau amonia

en-gb	organic farming (support and conversion)
cy-gb	ffermio organig (cymorth a throsi)

en-gb	enhanced biosecurity
cy-gb	bioddiogeledd gwell

en-gb	Build on your existing skills and knowledge through learning on a range of subjects
cy-gb	Adeiladu ar eich sgiliau a’ch gwybodaeth trwy ddysgu am amrywiaeth o bynciau

en-gb	Farmers are multi skilled; part vet, part engineer, part ecologist, part accountant, part agronomist and much more.
cy-gb	Mae ffermwyr yn meddu ar lawer o sgiliau ac yn gorfod bod yn filfeddygon, yn beirianwyr, yn ecolegwyr, yn gyfrifwyr, yn agronomegwyr a llawer mwy.

en-gb	We want to support you to build on these skills, to bring increased benefits to your farm and Welsh agriculture.
cy-gb	Rydym am eich helpu i feithrin y sgiliau hyn ichi allu dod â rhagor o fanteision i’ch fferm ac i amaethyddiaeth Cymru.

en-gb	We also want to support agriculture to become a safer industry to work in.
cy-gb	Rydym hefyd am helpu i wneud amaethyddiaeth yn ddiwydiant mwy diogel i weithio ynddo.

en-gb	This action can help you adapt to changes in the industry, technological developments, supply chain demands and the impacts of the climate and nature emergency.
cy-gb	Gall y weithred hon eich helpu i addasu i newidiadau yn y diwydiant, datblygiadau technegol, gofynion y gadwyn gyflenwi ac effeithiau’r argyfyngau hinsawdd a natur.

en-gb	This action can also help build the skills and knowledge to carry out other scheme actions you may be less familiar with, to improve efficiency and profitability and to improve environmental performance.
cy-gb	Hefyd, gall y Weithred hon eich helpu i feithrin y sgiliau a’r wybodaeth sydd eu hangen i gynnal Gweithredoedd eraill y cynllun – rhai rydych yn llai cyfarwydd â nhw, efallai – i'ch gwneud yn fwy effeithlon, i wneud mwy o elw ac i wella'ch perfformiad amgylcheddol.

en-gb	This action can also help reduce risks and help make your farm safer.
cy-gb	Hefyd, gall y weithred hon helpu i leihau'r risgiau a gwneud eich fferm yn fwy diogel.

en-gb	Any learning which helps you reduce waste, save resources, improve animal health, and improve the condition of soils, habitats and woodlands benefits everybody.
cy-gb	Bydd dysgu sut i leihau gwastraff, arbed adnoddau, gwella iechyd anifeiliaid a gwella cyflwr pridd, cynefinoedd a choetir, o fudd i bawb.

en-gb	This action will need to be completed by every farm business in the scheme.
cy-gb	Bydd angen i bob busnes fferm sy’n rhan o’r cynllun gwblhau’r weithred hon.

en-gb	If there are multiple partners / directors within the business the requirement can be shared between you.
cy-gb	Os oes mwy nag un partner yn y busnes, gallwch ei rhannu rhyngoch.

en-gb	We encourage you to share the benefits of your learning throughout the farm business, farm employees and wider family where possible.
cy-gb	Rydym yn eich annog i rannu’r pethau a ddysgwch â gweddill busnes y fferm, gyda’ch gweithwyr a'ch teulu os medrwch.

en-gb	Main learning requirement
cy-gb	Y prif ofyniad dysgu

en-gb	To complete this action we are asking you to complete a minimum of six hours of learning, plus an element of health and safety training each scheme year.
cy-gb	Er mwyn cwblhau’r weithred hon, rydym yn gofyn ichi wneud o leiaf chwe awr o ddysgu, ynghyd ag elfen o hyfforddiant iechyd a diogelwch, bob blwyddyn o’r cynllun.

en-gb	You can choose which learning to undertake as long as it supports actions to meet one or more of the four following Sustainable Land Management objectives:
cy-gb	Gallwch ddewis sut fath o ddysgu y byddwch am ei wneud, cyn belled â'i fod yn helpu gweithredoedd i gyflawni un neu fwy o bedwar amcan Rheoli Tir yn Gynaliadwy:

en-gb	producing food in a sustainable manner
cy-gb	cynhyrchu bwyd mewn modd cynaliadwy

en-gb	mitigating and adapting to climate change
cy-gb	lliniaru'r newid yn yr hinsawdd, ac addasu iddo

en-gb	maintaining and enhancing the resilience of ecosystems and the benefits they provide
cy-gb	cynnal a gwella gwytnwch ecosystemau a’r manteision maent yn eu darparu

en-gb	conserving and enhancing the countryside and cultural resources; promoting public access to and engagement with them; and sustaining the Welsh language and promoting and facilitating its use
cy-gb	gwarchod a gwella cefn gwlad ac adnoddau diwylliannol, annog mynediad y cyhoedd iddyn nhw ac i ymwneud â nhw, a chynnal y Gymraeg a hyrwyddo a hwyluso’r defnydd ohoni.

en-gb	You can choose from a wide range of learning styles which suit you such as:
cy-gb	Gallwch ddewis o blith amrywiaeth eang o ddulliau dysgu sy’n gweddu i chi, megis:

en-gb	discussion groups
cy-gb	grwpiau trafod

en-gb	masterclasses
cy-gb	dosbarthiadau meistr

en-gb	accredited training
cy-gb	hyfforddiant achrededig

en-gb	e-learning
cy-gb	e-ddysgu

en-gb	mentoring
cy-gb	mentora

en-gb	If you choose to do all or part of your learning through Farming Connect the same list above would apply, and in addition you could participate in Agri Academy or Agrisgop.
cy-gb	Os dewiswch wneud eich holl ddysgu, neu ran ohono, trwy Cyswllt Ffermio, bydd y rhestr uchod yn dal i fod yn berthnasol, a gallech hefyd gymryd rhan yn y cynllun Academi Amaeth neu’r rhaglen Agrisgôp.

en-gb	Mobility and body condition scoring
cy-gb	Sgorio symudedd a chyflwr corff

en-gb	As part of UA12: Animal health and welfare – you are asked to undertake two hours of proficiency training at least every five years.
cy-gb	Fel rhan o UA12 Iechyd a Lles Anifeiliaid, gofynnir ichi gwblhau dwy awr o hyfforddiant sgiliau bob pum mlynedd o leiaf.

en-gb	If the person who undertakes the training is a business owner or partner, the two hours of training can count towards the required six hours of CPD within the year the learning takes place.
cy-gb	Os yw’r sawl sy’n cwblhau’r hyfforddiant yn berchennog neu’n bartner busnes, gall y ddwy awr o hyfforddiant hyn gyfrif tuag at y chwe awr o DPP sydd ei angen yn y flwyddyn.

en-gb	Learning by an employee who is not a business owner, partner or director would not count towards the required six hours.
cy-gb	Os gweithiwr cyflog ac nid perchennog, partner neu gyfarwyddwr y busnes, sy'n ei wneud, ni fydd yn cyfrif at y chwe awr angenrheidiol.

en-gb	Health and Safety learning
cy-gb	Dysgu am Iechyd a diogelwch

en-gb	In the first year of joining the scheme you will be asked to complete the Health and Safety online learning module produced by Farming Connect.
cy-gb	Yn y flwyddyn gyntaf ar ôl ymuno â’r cynllun, bydd angen ichi gwblhau’r modiwl dysgu Iechyd a Diogelwch ar-lein sydd wedi'i greu gan Cyswllt Ffermio.

en-gb	A series of in-person events will be held across Wales to provide support if you require assistance.
cy-gb	Bydd cyfres o ddigwyddiadau wyneb yn wyneb yn cael eu cynnal ledled Cymru i’ch helpu os bydd angen.

en-gb	For subsequent years you will have the option to count related health and safety or wellbeing learning, including those delivered through recognised charities or other external providers.
cy-gb	Ar gyfer blynyddoedd dilynol, gallwch ddewis cyfrif dysgu iechyd a diogelwch neu lesiant cysylltiedig, gan gynnwys sesiynau a gyflwynir gan elusennau cydnabyddedig neu ddarparwyr allanol eraill.

en-gb	When do I have to complete this action
cy-gb	Erbyn pryd y bydd angen cwblhau’r Weithred hon

en-gb	The action (learning) needs to be completed by the end of the year.
cy-gb	Rhaid cwblhau’r weithred (dysgu) erbyn diwedd y flwyddyn.

en-gb	A record of learning completed through Farming Connect will be on Storfa Sgiliau which will be shared with RPW Online as evidence towards completion of the action.
cy-gb	Bydd cofnod o’r dysgu a gaiff ei gwblhau trwy Cyswllt Ffermio yn cael ei gadw ar y Storfa Sgiliau a bydd yn cael ei rannu ag RPW Ar-lein fel tystiolaeth eich bod wedi cwblhau’r weithred.

en-gb	You will not need to do more, if this is sufficient to meet the learning requirements.
cy-gb	Ni fydd angen ichi wneud rhagor, os yw hyn yn ddigon i fodloni’r elfen ddysgu.

en-gb	If some or all your learning is completed through alternative providers, you will need to record the course, date of attendance, course length, and the person who undertook the learning on RPW Online.
cy-gb	Os caiff rhywfaint neu’r cyfan o’ch dysgu ei gwblhau trwy ddarparwyr eraill, bydd angen ichi gofnodi ar RPW Ar-lein beth oedd teitl y cwrs, dyddiad y cwrs a’i hyd a phwy ddilynodd y cwrs.

en-gb	You should ask the learning provider to provide a certificate or receipt (including name of organisation, title of learning, date of learning, your name, and time spent on learning activity).
cy-gb	Dylech ofyn i’r darparwr dysgu am dystysgrif neu dderbynneb (yn cynnwys enw’r sefydliad, teitl y cwrs, dyddiad y cwrs, eich enw chi, a’r amser a dreuliwyd yn dysgu).

en-gb	You do not need to submit this evidence but should keep it for a period of five years and make it available for inspection if requested.
cy-gb	Ni fydd angen ichi gyflwyno’r dystiolaeth hon, ond dylech ei chadw am bum mlynedd fel ei bod ar gael os bydd rhywun yn gofyn am gael ei gweld.

en-gb	If your learning is completed through alternative providers, we also encourage you to update Storfa Sgiliau so that you have a complete record of all your learning in one place, however you do not need to do this.
cy-gb	Os byddwch yn dilyn cwrs dysgu gan ddarparwr allanol, rydym yn eich annog i roi gwybod i'r Storfa Sgiliau fel bod gennych gofnod llawn o’ch dysgu mewn un lle; ond nid oes rhaid ichi wneud hyn.

en-gb	For farm businesses joining the SFS in 2026 only any learning undertaken as part of the Farming Connect pre-SFS suite of learning from summer 2025 will count as learning towards the 2026 scheme year.
cy-gb	Os byddwch yn ymuno â’r Cynllun Ffermio Cynaliadwy yn 2026, bydd unrhyw gyrsiau Cyswllt Ffermio am y SAF y byddwch wedi'u dilyn o haf 2025 ymlaen yn cyfrif at elfen ddysgu Blwyddyn 2026 y Cynllun.

en-gb	A list of the learning is available at Annex 4.
cy-gb	Mae copi o’r rhestr i’w weld yn Atodiad 4.

en-gb	Farming Connect along with other organisations provide valuable learning opportunities which we encourage you to consider.
cy-gb	Mae Cyswllt Ffermio, ynghyd â sefydliadau eraill, yn cynnig cyfleoedd dysgu gwerthfawr y byddem yn eich annog i’w hystyried.

en-gb	This learning may also assist you to understand and gain maximum benefit from a range of Optional and Collaborative Actions.
cy-gb	Efallai hefyd y bydd y dysgu hwn yn eich helpu i ddeall a chael y gorau o'r Gweithredoedd Opsiynol a Chydweithredol fydd ar gael.

en-gb	Maintain the semi-natural, or newly created habitats on your farm to benefit grazing livestock and wildlife
cy-gb	Cynnal y cynefinoedd lled-naturiol neu’r cynefinoedd sydd newydd eu creu ar eich fferm fel eu bod o fudd i fywyd gwyllt a da byw sy’n pori

en-gb	This includes semi-natural habitats including heathlands, wetlands and the range of species rich grasslands of all types managed as pasture and hay fields across Welsh farms.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys cynefinoedd lled-naturiol, gan gynnwys rhostiroedd, gwlyptiroedd a gwahanol laswelltiroedd cyfoethog eu rhywogaethau sy'n cael eu rheoli fel tir pori a chaeau gwair ledled ffermydd Cymru.

en-gb	These habitats provide forage for livestock and depend on sustainable levels of grazing to provide a home for wildlife, and an attractive and diverse landscape.
cy-gb	Mae’r cynefinoedd hyn yn cynnig porfeydd i dda byw ac yn dibynnu ar lefelau pori cynaliadwy i allu cynnig cynefin i fywyd gwyllt, a thirwedd ddeniadol ac amrywiol.

en-gb	The aim of this action is to retain and maintain these important habitats and enable further enhancement.
cy-gb	Bwriad y weithred yw cadw a chynnal y cynefinoedd pwysig hyn a’u cyfoethogi.

en-gb	Farm habitats provide multiple benefits to food production such as supporting pollinators beneficial to crops, and a more diverse range of forage providing trace elements and other medicinal properties for livestock.
cy-gb	Mae cynefinoedd ar ffermydd yn cynnig llawer o fanteision o ran cynhyrchu bwyd, megis cynnal pryfed peillio er lles cnydau, ynghyd â phorfeydd mwy amrywiol sy’n darparu elfennau hybrin a rhinweddau meddyginiaethol eraill i dda byw.

en-gb	To support you to maintain all semi-natural and newly created habitat on your farm, we will pay you a supplementary habitat payment within the Universal Payment for each hectare of habitat.
cy-gb	Er mwyn eich helpu i gynnal yr holl gynefinoedd lled-naturiol a’r rhai sydd newydd eu creu ar eich fferm, byddwn yn talu taliad cynefin atodol o fewn y Taliad Cyffredinol ar gyfer pob hectar o gynefin.

en-gb	Farms with more semi-natural habitat will therefore receive more Universal Payment under the habitat payment for management of this land.
cy-gb	Bydd ffermydd â mwy o gynefin lled-naturiol felly yn cael Taliad Cyffredinol uwch o dan y taliad cynefin ar gyfer rheoli’r tir hwn.

en-gb	Habitat land maintained under this action counts towards the scheme requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Bydd tir cynefin sy'n cael ei gynnal o dan y weithred hon yn cyfrif tuag at y gofyn bod 10% o'ch fferm yn gynefin.

en-gb	Habitats in good condition can provide multiple benefits including homes for wildlife, storing carbon, reducing pollution, and regulating water flow to reduce the risk of flooding and drought.
cy-gb	Gall cynefinoedd mewn cyflwr da gynnig llawer o fanteision gan gynnwys cartref i fywyd gwyllt, storio carbon, lleihau llygredd a rheoli llif dŵr i leihau'r risg o lifogydd a sychder.

en-gb	This Universal Action is designed to prevent habitat being lost or degraded, and to provide a basis upon which we can improve, extend and reconnect habitats.
cy-gb	Bwriad y Weithred Gyffredinol hon yw atal cynefinoedd rhag dirywio neu gael eu colli, a bod yn sail ar gyfer gwella, estyn ac ailgysylltu cynefinoedd.

en-gb	This action applies to you if you have any land identified on your holding which fits in with the list of 12 habitat types listed below.
cy-gb	Bydd y weithred hon yn berthnasol os oes gennych unrhyw rai o'r 12 cynefin a restrir isod ar eich daliad.

en-gb	The list comprises existing semi-natural habitat, newly created habitat or land being managed as habitat, which have been confirmed with RPW.
cy-gb	Mae’r rhestr yn cynnwys cynefinoedd lled-naturiol sy'n bod eisoes, cynefinoedd sydd newydd eu creu neu dir sy'n cael ei reoli fel cynefin ac sydd wedi'i gadarnhau gan RPW.

en-gb	You will be asked to maintain all habitat areas in line with this Universal Action.
cy-gb	Gofynnir ichi gynnal pob darn o gynefin yn unol â’r Weithred Gyffredinol hon.

en-gb	If you have no land classified as existing semi-natural habitat or newly created habitat, this Universal Action will not apply to you.
cy-gb	Os nad oes gennych unrhyw dir sy'n gynefin lled-naturiol neu'n gynefin sydd newydd ei greu, ni fydd y Weithred Gyffredinol hon yn berthnasol i chi.

en-gb	However, you will need to create temporary habitat under Universal Action 6 to meet the scheme requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Ond bydd angen ichi greu cynefin dros dro o dan Weithred Gyffredinol 6 er mwyn bodloni'r gofyn bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	Variations to this Universal Action
cy-gb	Amrywiadau i’r Weithred Gyffredinol hon

en-gb	The requirements of this Universal Action may be varied if:
cy-gb	Gellir newid gofynion y Weithred Gyffredinol hon:

en-gb	part of your land is a designated site such as a Site of Special Scientific Interest (SSSI), and;
cy-gb	os oes rhan o’ch tir yn safle dynodedig, fel Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA), a

en-gb	you have a Management Plan and agreed Schedule of works (SoW) in place as part of UA7:
cy-gb	bod gennych Gynllun Rheoli a Rhaglen Waith (SoW) y cytunwyd arni fel rhan o UA7:

en-gb	Designated Site Management Plan, or
cy-gb	Cynllun Rheoli Safle Dynodedig, neu

en-gb	you are undertaking more targeted habitat management under an Optional theme
cy-gb	os ydych yn gwneud gwaith rheoli cynefinoedd mwy penodol o dan y thema Opsiynol

en-gb	you have an existing Land Management Agreement (such as a Section 16 Agreement) in place with Natural Resources Wales
cy-gb	os oes gennych Gytundeb Rheoli Tir (megis Cytundeb Adran 16) eisoes â Cyfoeth Naturiol Cymru

en-gb	you have an expired Land Management Agreement (such as a Section 16 Agreement) with NRW which you are prepared to continue to adhere to until an agreed new Management Plan is in place
cy-gb	os oes gennych Gytundeb Rheoli Tir (megis Cytundeb Adran 16) sydd wedi dod i ben ag CNC – ond eich bod yn fodlon parhau i gadw ato nes y gallwch gytuno ar Gynllun Rheoli newydd

en-gb	you have managed a designated site, e.g. SSSI, by continuous management, approved by NRW through a Glastir Advanced contract ending in 2023 and which was also maintained in HWS 2024 and 2025.
cy-gb	rydych wedi rheoli safle dynodedig, e.e. SoDdGA, gyda chymeradwyaeth CNC drwy gontract Glastir Uwch a ddaeth i ben yn 2023 a'ch bod yn parhau i'w reoli o dan HWS yn 2024 a 2025.

en-gb	This management can continue until an agreed new Management Plan is in place
cy-gb	Gall y drefn hon bara nes bod Cynllun Rheoli newydd yn dod i rym

en-gb	The classification of habitats are:
cy-gb	Dyma’r mathau o gynefin:

en-gb	coastal saltmarsh
cy-gb	morfeydd heli

en-gb	coastal sand dune and shingle beach a) sand dune b) sand dune and shingle beach
cy-gb	twyni tywod arfordirol a thraethau graean: a) twyni tywod b) twyni tywod a thraethau graean

en-gb	lowland and coastal heath
cy-gb	rhos yr arfordir a rhos llawr gwlad

en-gb	enclosed wetland and marshy grassland a) enclosed wetland: lowland bogs, fens and flush / mire b) marshy grassland
cy-gb	gwlypdir wedi’i amgáu a glaswelltir corsiog: a) gwlypdir wedi’i amgáu – cyforgorsydd iseldir, ffeniau a thir gwlyb / mignen  b) glaswelltir gwlyb

en-gb	enclosed semi-natural dry grassland: a) managed as grazed pasture b) managed as hay meadow
cy-gb	glaswelltir sych lled-naturiol wedi’i amgáu: a) ei reoli fel tir pori b) ei reoli fel gweirglodd

en-gb	upland open habitats
cy-gb	cynefinoedd agored yr ucheldir

en-gb	traditional orchards
cy-gb	perllannau traddodiadol

en-gb	dense bracken
cy-gb	rhedyn trwchus

en-gb	scrub
cy-gb	prysgwydd

en-gb	wood pasture
cy-gb	coetir pori

en-gb	permanent wildlife ponds
cy-gb	pyllau parhaol ar gyfer bywyd gwyllt

en-gb	newly created habitat areas on improved land a) new streamside corridors b) newly restored peat c) no input grassland from previous schemes d) any other improved or previously afforested land which is under habitat creation management
cy-gb	ardaloedd cynefin sydd newydd eu creu ar dir wedi’i wella: a) coridorau newydd ar lan nant b) mawnog sydd newydd ei hadfer c) glaswelltir heb fewnbynnau, o gynlluniau blaenorol d) unrhyw dir arall sydd wedi’i wella neu dir gafodd ei goedwigo, sy'n cael ei reoli i greu cynefin

en-gb	To complete this action we are asking you to maintain all your habitats in line with a specific set of requirements (Annex 5) for the habitat types found on your farm which includes.
cy-gb	Er mwyn cwblhau’r weithred hon, rydym yn gofyn ichi gynnal eich holl gynefinoedd yn unol â set benodol o ofynion (Atodiad 5) ar gyfer y mathau o gynefinoedd a geir ar eich fferm, sy’n cynnwys:

en-gb	a description of the habitat classification, such as where it may be found and the native species which may be growing there
cy-gb	disgrifiad o’r cynefin, megis ble y mae a’r rhywogaethau brodorol a allai fod yn tyfu yno

en-gb	aims –the long-term ‘vision’ for the habitat including longer-term desired outcomes of what sympathetic management should achieve
cy-gb	nodau - y ‘weledigaeth’ tymor hir ar gyfer y cynefin, gan gynnwys canlyniadau tymor hwy y dymunir ac y dylid eu gweld o dan reolaeth sympathetig

en-gb	management requirements which you are asked to agree to do or not do on a particular habitat type and which you can be inspected against
cy-gb	gofynion rheoli y gofynnir ichi gytuno i’w gwneud neu i beidio â’u gwneud ar fath penodol o gynefin. Byddwn yn eich archwilio ar sail hyn

en-gb	management recommendations provided to guide you to achieve the aims and required outcomes such as standard sustainable grazing levels, livestock type and grazing pattern to benefit the habitat.
cy-gb	argymhellion rheoli i'ch helpu i gyflawni’r nodau a’r canlyniadau gofynnol e.e. lefelau pori cynaliadwy safonol, y math o dda byw a phatrymau pori er budd y cynefin.

en-gb	They are best practice, and you will not be inspected for these recommendations
cy-gb	Arferion gorau yw’r rhain, ac ni fyddwch yn cael eich archwilio ar sail yr argymhellion hyn

en-gb	potential derogations – likely scenarios beyond your control where the management requirement may be relaxed.
cy-gb	llacio gofynion posibl - senarios tebygol y tu hwnt i’ch rheolaeth lle gellir llacio’r gofynion rheoli.

en-gb	This could include extended periods of extreme weather such as drought or frozen ground
cy-gb	Er enghraifft cyfnodau estynedig o dywydd eithafol, fel sychder neu dir wedi’i rewi

en-gb	These requirements will need to be achieved alongside the set of obligatory general habitat rules to prevent loss and damage of all existing semi-natural habitats which is contained in the Universal Code at Annex 2.
cy-gb	Bydd angen cyflawni’r gofynion hyn ochr yn ochr â’r set o reolau cyffredinol gorfodol ar gyfer cynefinoedd, er mwyn atal colli neu niweidio cynefinoedd lled-naturiol, a gynhwysir yn y ‘Cod i Bawb’ yn Atodiad 2.

en-gb	If your farm is predominantly habitat and you may be unable to meet the specific requirement you will be able to request an advisory visit (fast-tracked for those over 90%) to consider any impediments, solutions and potential derogations to help you meet the Universal Action.
cy-gb	Os yw'r rhan fwyaf o'ch fferm yn gynefin ac nad ydych yn gallu bodloni’r gofyniad penodol, gallwch ofyn am ymweliad cynghori (un cyflym os yw mwy na 90% yn gynefin) i ystyried rhwystrau, atebion a rhanddirymiadau posibl er mwyn eich helpu i gynnal y Weithred Gyffredinol.

en-gb	Habitat management is an ongoing activity.
cy-gb	Mae rheoli cynefinoedd yn weithgarwch parhaus.

en-gb	You should adhere to the habitat management requirements throughout the calendar year.
cy-gb	Dylech gadw at y gofynion rheoli cynefin drwy gydol y flwyddyn galendr.

en-gb	You are required to maintain an activity diary for each parcel of habitat covered by this Universal Action.
cy-gb	Bydd angen ichi gadw Dyddiadur Gweithgarwch ar gyfer pob parsel o gynefin sy’n dod o dan y Weithred Gyffredinol hon.

en-gb	You should record all relevant activities related to the management requirements such as stock movements on and off habitat areas.
cy-gb	Dylech gofnodi'r holl weithgareddau sy'n gysylltiedig â'r gofynion rheoli fel symud stoc ar ac oddi ar gynefin.

en-gb	The management requirements which need to be recorded in the activity diary will be highlighted in the scheme guidance.
cy-gb	Byddwn yn nodi yng Nghanllawiau'r Cynllun pa ofynion rheoli y bydd angen ichi eu cofnodi yn y Dyddiadur Gweithgarwch.

en-gb	Your activity diary should be kept for a period of five years and be made available for inspection if requested.
cy-gb	Dylech gadw eich Dyddiadur Gweithgarwch am bum mlynedd a sicrhau ei fod ar gael i’w archwilio.

en-gb	How can I prepare myself for the start of the SFS
cy-gb	Sut gallaf baratoi ar gyfer dechrau’r Cynllun Ffermio Cynaliadwy

en-gb	It is important to make sure your application accurately reflects the areas of habitat you have on your farm.
cy-gb	Mae’n bwysig sicrhau bod eich cais yn adlewyrchu’r cynefinoedd sydd ar eich fferm.

en-gb	You will be able to do this through SAF 2026 and we would encourage you to check and, if needed, update your farm maps on RPW Online through the 2025 data confirmation exercise.
cy-gb	Gallwch wneud hynny ar eich SAF 2026 a byddem yn eich annog i edrych ar fapiau eich fferm, a’u diweddaru os oes angen ar RPW Ar-lein yn ystod ymarfer cadarnhau data 2025.

en-gb	We will provide clear guidance and support, for example through Farming Connect, to ensure you are aware of what you need to do to meet the requirements of this action.
cy-gb	Byddwn yn rhoi arweiniad a chymorth clir, er enghraifft trwy gyfrwng Cyswllt Ffermio, i sicrhau eich bod yn gwybod beth sydd angen ichi ei wneud i gynnal y Weithred hon.

en-gb	We will also support you to go further for example through the following Optional themes Enhanced habitat management and Creation of permanent and temporary habitats, as well as Collaborative theme Collaborative Landscape Scale Activity.
cy-gb	Hefyd, byddwn yn eich helpu i wneud mwy, er enghraifft trwy gyfrwng y themâu Opsiynol Rheoli cynefinoedd yn well a Creu cynefinoedd parhaol a thros dro, yn ogystal â’r thema Gydweithredol Gweithgarwchcydweithredol ar Raddfa Tirwedd.

en-gb	UA6 Temporary habitat creation on improved land
cy-gb	UA6: Creu cynefin dros dro ar dir wedi’i wella

en-gb	Create additional temporary habitat on improved land to meet the Scheme Requirement for a minimum habitat area
cy-gb	Creu cynefin dros dro ychwanegol ar dir wedi’i wella er mwyn bodloni gofyniad y Cynllun i neilltuo arwynebedd gofynnol yn gynefin

en-gb	Temporary habitats such as arable margins or herbal leys can provide valuable habitats for farm wildlife such as pollinating insects.
cy-gb	Gall cynefinoedd dros dro, megis ymylon tir âr neu wyndynnydd blodeuog, ddarparu cynefinoedd gwerthfawr i fywyd gwyllt y fferm, megis pryfed peillio.

en-gb	The aim of this action is to create temporary habitat to complement existing habitats on your farm.
cy-gb	Nod y weithred hon yw creu cynefin dros dro i ategu cynefinoedd sydd eisoes yn bod ar eich fferm.

en-gb	Depending on which habitat types you choose to create, these new habitats can improve soil quality, reduce soil loss, reduce the impact of drought and flooding on farm, and boost beneficial invertebrates such as hoverflies and other pollinators.
cy-gb	Gan ddibynnu ar y math o gynefin y dewiswch ei greu, gall y cynefinoedd newydd wella ansawdd y pridd, lleihau colledion pridd, lleihau effaith sychder a llifogydd ar y fferm, a rhoi hwb i infertebratau buddiol fel pryfed hofran a phryfed peillio eraill.

en-gb	Habitat created under this Universal Action will enable you to meet the scheme requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Bydd cynefinoedd sy'n cael eu creu o dan y Weithred Gyffredinol hon yn eich helpu i fodloni'r gofyn bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	We will pay you the habitat payment as part of your Universal Payment for these areas to support you making your habitat area up to the 10% minimum.
cy-gb	Byddwn yn talu’r taliad cynefin ichi fel rhan o’ch Taliad Cyffredinol ar gyfer y darnau tir hynny sy'n cael eu defnyddio i greu'r isafswm o 10% o gynefin.

en-gb	More, and better-connected habitat can enhance landscapes, allow a greater variety of wildlife to thrive and move about the countryside and enhance the overall resilience of ecosystems.
cy-gb	Gall mwy o gynefinoedd, a chysylltu cynefinoedd â'i gilydd, wella tirweddau, cynnal amrywiaeth ehangach o fywyd gwyllt i ffynnu ac i symud o gwmpas a gwneud ecosystemau'n fwy gwydn.

en-gb	This includes regulating water flow, which at a catchment scale can help reduce downstream flood risk.
cy-gb	Mae hynny'n cynnwys rheoli llif dŵr ar lefel dalgylch, sef rhywbeth a all helpu i leihau’r risg o lifogydd i lawr yr afon.

en-gb	All farms without sufficient existing habitat to meet the scheme requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Pob fferm sydd heb gynefin digonol i fodloni Gofyniad y Cynllun bod 10% o’r fferm yn gynefin.

en-gb	See Annex 2 for a full description of the scheme requirement.
cy-gb	Gweler Atodiad 2 am ddisgrifiad llawn o ofynion y cynllun.

en-gb	To complete this action we are asking you to create temporary habitat so that at least 10% of your farm is managed as habitat before the end of the calendar year.
cy-gb	Er mwyn cwblhau'r weithred hon, rydym yn gofyn i chi greu cynefin dros dro fel bod o leiaf 10% o'ch fferm yn cael ei reoli fel cynefin cyn diwedd y flwyddyn galendr.

en-gb	The amount of habitat you will need to create will vary depending on the amount of existing habitat you have.
cy-gb	Bydd faint o gynefin y bydd angen i chi ei greu yn amrywio gan ddibynnu ar faint o gynefin sydd gennych.

en-gb	You can choose one or more suitable habitats from the following list:
cy-gb	Gallwch ddewis un neu fwy o gynefinoedd addas o blith y rhestr ganlynol:

en-gb	fallow crop margins
cy-gb	ymylon o wyndwn

en-gb	unfertilised, unsprayed and unharvested cereal and linseed headlands
cy-gb	talarau o ŷd a llin heb eu gwrteithio, eu chwistrellu na’u cynaeafu

en-gb	fixed rough grass margins on arable land
cy-gb	ymyl sefydlog o borfa arw ar dir âr

en-gb	rotational rough grass margins on arable land
cy-gb	ymyl o borfa arw mewn cylchdro ar dir âr

en-gb	unsprayed spring sown cereal and protein crop mix with stubbles retained
cy-gb	cymysgedd o ydau gwanwyn a chnwd protein heb eu chwistrellu, gyda’r sofl wedi’i gadw

en-gb	retain cereal winter stubbles
cy-gb	cadw sofl ydau dros y gaeaf

en-gb	wildlife cover crop on improved land
cy-gb	cnwd gorchudd ar gyfer bywyd gwyllt ar dir wedi’i wella

en-gb	unsprayed, unfertilized and uncultivated buffer adjacent to existing habitat.
cy-gb	clustogfa heb ei chwistrellu, heb ei gwrteithio a heb ei thrin wrth ymyl cynefin presennol.

en-gb	(including open water) on improved grassland
cy-gb	(gan gynnwys dŵr agored) ar laswelltir wedi'i wella

en-gb	mixed leys on improved land (also referred to as multi-species or herbal leys)
cy-gb	gwyndwn cymysg ar dir wedi’i wella (mae gwyndwn amlrywogaeth neu flodeuog yn enwau eraill arno)

en-gb	late cut improved grasslands
cy-gb	glaswelltir wedi’i wella a’i dorri'n hwyr

en-gb	improved grassland allowed to set seed
cy-gb	glaswelltir wedi’i wella sydd wedi cael ei adael i hadu.

en-gb	The management requirements that you should adhere to for each habitat type are included at Annex 6.
cy-gb	Yn Atodiad 6, nodir y gofynion rheoli y dylech gadw atynt ar gyfer pob math o gynefin.

en-gb	You can choose where to locate your new habitats from the improved land on your farm.
cy-gb	Gallwch ddewis ble i leoli eich cynefinoedd newydd ar sail y tir wedi’i wella sydd ar eich fferm.

en-gb	However, these new habitats become more valuable to wildlife if used to create corridors to connect other habitat areas
cy-gb	Ond byddwch yn gwneud y cynefinoedd newydd hyn yn fwy gwerthfawr i fywyd gwyllt trwy eu defnyddio i greu coridorau i gysylltu ag ardaloedd eraill o gynefin.

en-gb	Care should be taken where permanent grassland (claimed as GR2 on SAF) is considered for cultivation to create temporary new habitat as it may already include high existing habitat potential.
cy-gb	Dylid cymryd gofal lle mae glaswelltir parhaol (a hawlir fel GR2 ar SAF)  yn cael ei ystyried ar gyfer creu cynefin newydd dros dro gan y gallai eisoes gynnwys cynefin gwerthfawr.

en-gb	Selecting permanent pasture younger than 10 years provides a good rule of thumb to reduce this risk.
cy-gb	Mae dewis porfa barhaol sydd lai na 10 oed yn rheol dda i leihau'r risg hon.

en-gb	However, the definition of improved land under the Environmental Impact Assessment (Agriculture) Regulations 2017 (guidance) must be used to determine which land can be cultivated.
cy-gb	Fodd bynnag, rhaid defnyddio'r diffiniad o dir wedi'i wella o dan Reoliadau Asesiad Effaith Amgylcheddol (Amaethyddiaeth) 2017 (canllawiau) i benderfynu pa dir y gellir ei drin.

en-gb	The seasonal nature of some of these habitat types mean they have different establishment dates throughout the year.
cy-gb	Mae natur dymhorol rhai o’r cynefinoedd hyn yn golygu bod ganddynt ddyddiadau sefydlu gwahanol drwy gydol y flwyddyn.

en-gb	For the habitat type you choose, it should be established at the earliest opportunity and retained to provide the intended benefits.
cy-gb	Ar gyfer pob math o gynefin, bydd yn bwysig ei sefydlu cyn gynted ag y medrwch a’i gadw er mwyn sicrhau'r manteision a fwriedir.

en-gb	The details of this are set out for each habitat type at Annex 6.
cy-gb	Ceir manylion pob cynefin yn Atodiad 6.

en-gb	Some of the temporary habitats will last for more than one year if managed correctly, so will already be in place at the start of the next year.
cy-gb	Bydd rhai o'r cynefinoedd dros dro yn para mwy na blwyddyn o'u rheoli'n gywir, felly byddant eisoes yn eu lle ar ddechrau'r flwyddyn nesaf.

en-gb	You will be required to record the relevant crop codes on your application.
cy-gb	Bydd gofyn ichi gofnodi codau perthnasol y cnydau ar eich cais.

en-gb	For habitat to be established later in the year, these can be included in your SAF as secondary crops.
cy-gb	Ar gyfer cynefinoedd a fydd yn cael eu sefydlu’n ddiweddarach yn y flwyddyn, gellir cynnwys y codau yn eich SAF fel cnydau eilaidd.

en-gb	You should record all relevant activities related to the management requirements such as crop establishment and cutting dates.
cy-gb	Dylech gofnodi'r holl weithgareddau perthnasol sy'n gysylltiedig â'r gofynion rheoli fel sefydlu cnydau a dyddiadau torri.

en-gb	The management requirements will also include details of any information such as seed labels or invoices which you should retain for a minimum of five years and make available on inspection if required.
cy-gb	Bydd y gofynion rheoli hefyd yn cynnwys gwybodaeth am bethau fel labeli hadau neu anfonebau. Dylech gadw pethau o’r fath am bum mlynedd o leiaf a dylech sicrhau eu bod ar gael i’w harchwilio.

en-gb	It is important to make sure your application accurately reflects the areas of improved land and habitat you have on your farm.
cy-gb	Mae’n bwysig sicrhau bod eich cais yn adlewyrchu’r cynefinoedd a’r tir wedi’i wella sydd ar eich fferm.

en-gb	You will be able to do this through SAF 2026 and we would encourage you to check your habitat and tree canopy cover, and if needed update your farm map on RPW Online through the 2025 data confirmation exercise.
cy-gb	Gallwch wneud hyn ar eich SAF 2026 a byddem yn eich annog i gadarnhau gorchudd coed a chynefinoedd eich fferm, a’u diweddaru os oes angen ar RPW Ar-lein yn ystod ymarfer cadarnhau data 2025.

en-gb	It may be possible to establish some temporary habitats, with Welsh Government support, in advance of your entry into the scheme, which if retained will help you meet the scheme requirement to have at least 10% habitat on each farm.
cy-gb	Efallai y bydd modd sefydlu rhai cynefinoedd dros dro cyn ichi ymuno â’r cynllun, gyda chymorth gan Lywodraeth Cymru. Os caiff y cynefinoedd dros dro hyn eu cadw, bydd hynny’n eich helpu i fodloni Gofyn y Cynllun bod o leiaf 10% o’ch fferm yn gynefin.

en-gb	We will provide clear guidance and support, for example through Farming Connect, to ensure you are aware of what you need to do to meet the requirements of this action and the scheme requirement for 10% habitat on each farm.
cy-gb	Byddwn yn rhoi arweiniad a chymorth clir, er enghraifft trwy gyfrwng Cyswllt Ffermio, i sicrhau eich bod yn gwybod beth sydd angen ichi ei wneud i gynnal y Weithred hon a bodloni'r gofyn bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	We will also support you to go further for example through the following Optional themes Enhanced habitat management and Creation of permanent and temporary habitats, as well as Collaborative theme Collaborative Landscape Scale Activity.
cy-gb	Hefyd, byddwn yn eich helpu i wneud mwy, er enghraifft trwy gyfrwng y themâu Opsiynol Rheoli cynefinoedd yn well a Creu cynefinoedd parhaol a thros dro, yn ogystal â’r thema Gydweithredol  Gweithgarwch cydweithredol ar raddfa tirwedd.

en-gb	Improve the management of designated sites, including Sites of Special Scientific Interest, by working with Welsh Government and Natural Resources Wales to develop a management plan and agree a Schedule of Works
cy-gb	Gwella’r modd y rheolir safleoedd dynodedig, gan gynnwys Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig, trwy weithio gyda Llywodraeth Cymru a Cyfoeth Naturiol Cymru i ddatblygu Cynllun Rheoli a chytuno ar Raglen Waith

en-gb	The designated sites network is crucial for biodiversity and is an important part of the farmed landscape.
cy-gb	Mae’r rhwydwaith o safleoedd dynodedig yn hanfodol i fioamrywiaeth ac mae’n rhan bwysig o’r dirwedd amaethyddol.

en-gb	Wales’ Sites of Special Scientific Interest (SSSI), Special Protection Areas (SPA), Special Areas of Conservation (SAC), RAMSAR sites and National Nature Reserves (NNRs) include the very best examples of our precious natural environment.
cy-gb	Mae’r Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA), yr Ardaloedd Gwarchodaeth Arbennig (AGA), yr Ardaloedd Cadwraeth Arbennig (ACA), y safleoedd RAMSAR a’r Gwarchodfeydd Natur Cenedlaethol a leolir yng Nghymru yn cynnwys yr enghreifftiau gorau oll o’n hamgylchedd naturiol gwerthfawr.

en-gb	As well as playing a vital role in halting and reversing the decline in nature, effective management of designated sites can deliver many more crucial outcomes such as flood risk reduction and carbon storage.
cy-gb	Yn ogystal â bod yn hollbwysig o ran atal a gwrthdroi’r dirywiad mewn natur, gall safleoedd dynodedig esgor ar lawer rhagor o ganlyniadau hanfodol, o’u rheoli’n effeithiol, megis lleihau’r risg o lifogydd a storio carbon.

en-gb	Our ambition is for all designated sites in the scheme, to be under effective management by the end of 2030.
cy-gb	Ein huchelgais yw sicrhau bod yr holl safleoedd dynodedig yn y Cynllun yn cael eu rheoli’n effeithiol erbyn diwedd 2030.

en-gb	This action is the first step towards that ambition, by working with you to develop a management plan and agree a Schedule of Works which can then enable further actions to support and improve designated sites on your farm.
cy-gb	Y weithred hon yw’r cam cyntaf tuag at wireddu’r uchelgais honno, trwy weithio gyda chi i lunio Cynllun Rheoli a chytuno ar Raglen Waith a all arwain at ragor o weithredu i gynnal a gwella Safleoedd Dynodedig ar eich fferm.

en-gb	Improving the condition of these sites, can stabilise soils and reduce the impacts of drought, flood and fire.
cy-gb	Trwy wella cyflwr y safleoedd hyn, bydd modd sefydlogi priddoedd a lleihau effeithiau sychder, llifogydd a thân.

en-gb	Improving the condition of these sites can make a significant contribution to the resilience of ecosystems, providing a home for more wildlife, enhancing our landscapes and strengthening links between agricultural businesses and communities.
cy-gb	Trwy wella cyflwr y safleoedd hyn, gellir cyfrannu’n fawr at wytnwch ecosystemau, gan ddarparu cartref i ragor o fywyd gwyllt, ynghyd â chyfoethogi ein tirweddau a chryfhau cysylltiadau rhwng cymunedau a busnesau amaethyddol.

en-gb	This action is applicable to you if your farm includes part, or all of a designated site such as a SSSI, and you have management control, or agreement of the landowner.
cy-gb	Bydd y weithred hon yn berthnasol i chi os oes safle dynodedig cyfan neu ran o safle dynodedig, megis SoDdGA, ar eich fferm a bod gennych reolaeth lwyr drosto, neu gytundeb perchennog y tir.

en-gb	We will confirm any sites you have on your farm via the RPW Online interactive map.
cy-gb	Byddwn yn cadarnhau unrhyw safleoedd sydd ar eich fferm ar fap rhyngweithiol RPW Ar-lein.

en-gb	Farms with a management agreement already in place, including Section 16 Agreements with NRW, covering the management of designated sites may be able to demonstrate they have already completed this action.
cy-gb	Yn achos ffermydd sydd â Chytundeb Rheoli eisoes, gan gynnwys Cytundebau Adran 16 gydag CNC, sy’n ymdrin â sut i reoli safle dynodedig, bydd hynny'n brawf eu bod eisoes wedi cynnal y Weithred hon.

en-gb	To complete this action we are asking you to work in partnership with RPW and NRW to develop a Designated Site Management Plan and agree a Schedule of Works.
cy-gb	I gwblhau'r Weithred hon, rydym yn gofyn i chi gydweithio â RPW ac CNC i ddatblygu Cynllun Rheoli Safle Dynodedig a chytuno ar Raglen Waith.

en-gb	A ‘buffer’ around the designated site may also be considered for management on a case-by-case basis due to any potential impact on the site.
cy-gb	Efallai hefyd yr ystyrir rheoli ‘llain glustogi’ o amgylch y safle dynodedig, fesul achos, oherwydd unrhyw effaith bosibl ar y safle.

en-gb	This will be voluntarily agreed with you, through the development of the management plan.
cy-gb	Mater gwirfoddol i chi fydd cytuno ar hyn drwy'r Cynllun Rheoli.

en-gb	Due to the time required to produce management plans for all sites in Wales, the deadline for meeting this action is the end of 2030.
cy-gb	Oherwydd yr amser sydd ei angen i lunio Cynlluniau Rheoli ar gyfer holl safleoedd Cymru, y terfyn amser ar gyfer y Weithred hon yw diwedd 2030.

en-gb	You will not be required to submit any evidence.
cy-gb	Ni fydd angen ichi gyflwyno unrhyw dystiolaeth.

en-gb	RPW and NRW will work with you to produce the management plans and Schedule of Works.
cy-gb	Bydd RPW ac CNC yn gweithio gyda chi i lunio Cynlluniau Rheoli a Rhaglenni Gwaith.

en-gb	We will set out the details and priorities for this engagement in the scheme guidance.
cy-gb	Byddwn yn nodi’r manylion a’r blaenoriaethau perthnasol yng Nghanllawiau’r Cynllun.

en-gb	In some cases, RPW and NRW may contact you before the scheme starts in 2026 to extend existing agreements or contact you prior to entry into the scheme in future years.
cy-gb	Mewn ambell achos, efallai y bydd RPW ac CNC yn cysylltu â chi cyn i’r cynllun ddechrau yn 2026 i ymestyn cytundebau sydd gennych eisoes neu efallai'n cysylltu â chi yn y dyfodol.

en-gb	Once your management plan has been agreed, we will support you to implement the agreed Schedule of Works through the Optional theme Implementation of Designated Site Schedule of Works and the Collaborative theme Collaborative Landscape Scale Activity.
cy-gb	Ar ôl cytuno ar eich Cynllun Rheoli, byddwn yn eich helpu i weithredu’r Rhaglen Waith trwy gyfrwng y thema Opsiynol Gweithredu rhaglenni gwaith cynlluniau rheoli safleoedd dynodedig a’r thema Gydweithredol Gweithgarwch cydweithredol ar raddfa tirwedd.

en-gb	Encourage bigger and denser hedgerows to benefit your livestock, crops and wildlife
cy-gb	Annog perthi/gwrychoedd mwy trwchus a mwy o faint er budd da byw, cnydau a bywyd gwyllt

en-gb	This action is designed to create thick, dense hedgerows which provide shelter and are allowed to produce flowers, fruit and seeds as a food source for wildlife.
cy-gb	Bwriad y weithred hon yw creu perthi trwchus a fydd yn cynnig lloches ac yn cael cynhyrchu blodau, ffrwythau a hadau fel ffynhonnell fwyd i fywyd gwyllt.

en-gb	Hedgerows exist in a continuous cycle from newly planted through to wider, taller, less uniform boundaries.
cy-gb	Mae perthi'n bodoli mewn cylch parhaus, o rai sydd newydd eu plannu i derfynau lletach, talach, llai unffurf.

en-gb	Management through coppicing and laying are also part of that cycle.
cy-gb	Mae rheoli perthi trwy eu bondocio a’u plygu hefyd yn rhan o’r cylch hwnnw.

en-gb	Our landscapes and our wildlife thrive on a pattern of hedgerows made up of different plant species and at different stages throughout this cycle.
cy-gb	Mae ein tirweddau a’n bywyd gwyllt yn ffynnu ar batrwm o berthi lle ceir gwahanol fathau o blanhigion ar wahanol gyfnodau drwy gydol y cylch hwn.

en-gb	Dense hedgerows in good condition act as windbreaks for crops, and shelter and security for your livestock.
cy-gb	Mae perthi trwchus sydd mewn cyflwr da yn cysgodi cnydau rhag y gwynt ac yn cysgodi ac yn llochesi'ch da byw.

en-gb	Wider and taller hedgerows at farm boundaries can provide valuable biosecurity boundaries between neighbouring livestock.
cy-gb	Gall perthi lletach a thalach ar hyd terfynau'ch fferm gynnig ffiniau bioddiogelwch gwerthfawr rhwng eich da byw chi a da byw cymdogion.

en-gb	Hedgerows in good condition can count towards the scheme requirement to have 10% habitat on each farm. See Annex 2 for more detail.
cy-gb	Bydd perthi sydd mewn cyflwr da yn cyfrif tuag at Ofyn y Cynllun bod 10% o bob fferm yn gynefin – gweler Atodiad 2 am ragor o fanylion.

en-gb	Hedgerows are at the heart of the Welsh countryside.
cy-gb	Perthi/gwrychoedd yw calon natur cefn gwlad Cymru.

en-gb	They help tell the story of the farmed landscape, and evolving farming practices over generations – especially where they grow in association with features such as earth banks and stone-faced banks.
cy-gb	Maen nhw'n helpu i adrodd hanesion tirlun ein ffermydd, ac arferion ffermio sydd wedi esblygu dros genedlaethau – yn enwedig os ydyn nhw wedi datblygu law yn llaw â nodweddion fel cloddiau a chloddiau cerrig.

en-gb	Large dense hedgerows are important habitats in their own right and are a vital link between other fragmented habitats.
cy-gb	Mae perthi trwchus a mawr eu hunain yn gynefinoedd pwysig, a hefyd maen nhw'n creu cyswllt hollbwysig rhwng cynefinoedd darniog eraill.

en-gb	Larger and denser hedgerows tend to store and sequester more carbon.
cy-gb	Mae perthi mwy trwchus a mwy o faint yn tueddu i ddal a storio mwy o garbon.

en-gb	This action applies to all hedgerows where you have management control on your farm.
cy-gb	Bydd y weithred hon yn berthnasol i’r holl berthi/gwrychoedd y mae gennych reolaeth lwyr arnynt ar eich fferm.

en-gb	We will assume you have management control on your side of a shared boundary for example with a neighbour or roadside.
cy-gb	Byddwn yn rhagdybio y bydd gennych chi reolaeth lwyr ar eich ochr chi o unrhyw derfyn a rennir, er enghraifft gyda chymydog neu ymyl ffordd.

en-gb	This action does not apply where you do not have management control of the hedgerows.
cy-gb	Ni fydd y weithred hon yn berthnasol os nad oes gennych reolaeth lwyr ar berth.

en-gb	Where a hedgerow is managed by cutting or trimming, we are asking you to:
cy-gb	Pan fyddwch yn rheoli perth trwy ei thorri neu ei thocio, rydym yn gofyn i chi wneud y canlynol:

en-gb	allow the hedges that you cut to grow thicker and taller by trimming them to a slightly higher and wider point each time.
cy-gb	gadewch i'r berth rydych chi'n ei thorri dyfu'n fwy trwchus ac yn dalach trwy ei thocio i bwynt ychydig yn uwch a lletach bob tro.

en-gb	This should be at least 5cm of additional growth, however this may not be possible in all cases, for example in exposed coastal areas where growth is slower.
cy-gb	Dylech adael o leiaf 5cm o dwf ychwanegol. Efallai na fydd hyn yn bosibl bob tro, er enghraifft mewn ardaloedd arfordirol sy'n agored i’r elfennau lle bydd y twf yn arafach.

en-gb	Once the hedge has reached a width and height of 3m by 2m (or 2m by 3m) you have the choice to retain it at this size or let it grow further
cy-gb	Ar ôl i’r berth dyfu 3m x 2m (neu 2m x 3m) o led ac uchder, gallwch ddewis ei chadw ar y maint hwnnw neu adael iddi dyfu rhagor

en-gb	maintain or establish at least one hedgerow tree on average per parcel every 50m of hedgerow.
cy-gb	cadw neu blannu o leiaf un goeden yn y berth bob 50m ar gyfartaledd.

en-gb	There will be areas where it will not be appropriate to do this, for example in areas important for ground nesting birds such as curlew or where hedges are exposed to strong coastal winds
cy-gb	Fe fydd yna ardaloedd lle na fydd yn briodol gwneud hyn, er enghraifft mewn ardaloedd lle mae adar (megis gylfinirod) yn nythu ar y ddaear, neu lle mae perthi'n agored i wyntoedd arfordirol cryf

en-gb	We are asking you to not:
cy-gb	Rydym yn gofyn ichi beidio â gwneud y canlynol:

en-gb	trim or cut the same hedgerow in successive years i.e two years in a row
cy-gb	tocio neu dorri’r un berth mewn blynyddoedd olynol h.y. dwy flynedd o'r bron.

en-gb	cut hedgerows back other than:
cy-gb	torri perthi heblaw o dan yr amgylchiadau canlynol:

en-gb	where the hedge has already reached a width and height of 3m x 2m (or 2m x 3m).
cy-gb	lle mae’r berth eisoes wedi cyrraedd 3m x 2m (neu 2m x 3m) o led ac uchder.

en-gb	You will then have the choice to retain it at this size or let it grow further
cy-gb	Yna, gallwch ddewis ei chadw ar y maint hwnnw neu adael iddi dyfu rhagor

en-gb	as part of coppicing or laying to rejuvenate a mature hedge
cy-gb	fel rhan o waith bondocio neu blygu i adfywio perth aeddfed

en-gb	cut hedges or trees (in the hedge) between 1 March and 31 August.
cy-gb	torri perthi neu goed (yn y berth) rhwng 1 Mawrth a 31 Awst.

en-gb	There are circumstances, such as those listed below, where this may not be possible or appropriate.
cy-gb	Ceir amgylchiadau, fel y rhai a restrir isod, pan na fydd hyn bob amser yn bosibl nac yn briodol.

en-gb	The full details will be in the scheme guidance:
cy-gb	Bydd y manylion llawn yn cael eu cynnwys yng Nghanllawiau'r Cynllun:

en-gb	the hedgerow or tree overhangs a highway, road, track or footpath, and the work is necessary for health and safety reasons
cy-gb	mae'r berth neu'r goeden yn tyfu dros briffordd, ffordd, trac neu lwybr, a bod y gwaith yn angenrheidiol am resymau iechyd a diogelwch

en-gb	the cutting or trimming is carried out as part of wider routine ditch maintenance on improved land
cy-gb	mae'r gwaith torri neu docio yn cael ei wneud fel rhan o drefn ehangach o gynnal a chadw ffosydd ar dir wedi’i wella

en-gb	where the normal agricultural practice requires that a winter arable crop is planted before 31 August
cy-gb	os yw'n arfer amaethyddol plannu cnwd âr y gaeaf cyn 31 Awst

en-gb	the utility company responsible for the maintenance of any overhanging electricity or telephone lines may cut back trees and / or hedges for safety reasons
cy-gb	os oes angen gosod ceblau trydan neu ffôn uwchben, bydd y cwmni sy’n gyfrifol amdanynt yn cael torri rhywfaint ar y coed a/neu’r perthi am resymau diogelwch

en-gb	Bramble is an important wildlife habitat providing food and shelter for a wide variety of species including birds and pollinating insects.
cy-gb	Mae mieri yn gynefin pwysig i fywyd gwyllt, gan gynnig bwyd a lloches i amrywiaeth eang o rywogaethau, yn cynnwys adar a phryfed peillio.

en-gb	This action does not prohibit you cutting encroaching bramble outside of the hedge profile, if it is for animal health and welfare reasons.
cy-gb	Ni fydd y weithred hon yn eich gwahardd rhag torri mieri sy’n tyfu y tu allan i broffil y berth, os gwneir hynny am resymau’n ymwneud ag iechyd a lles anifeiliaid.

en-gb	This management requirement must be met on an ongoing annual basis.
cy-gb	Rhaid bodloni’r gofyn rheoli hwn bob blwyddyn.

en-gb	The pattern of cutting and trimming on your farm is your choice but we would encourage a rotation of cutting to always have areas of shelter and benefits for wildlife.
cy-gb	Chi piau’r dewis o ran y patrwm torri a thocio ar eich fferm, ond byddem yn eich annog i gylchdroi’r patrwm torri fel bod yna wastad rannau sy'n cynnig cysgod a manteision i fywyd gwyllt.

en-gb	You will need to declare that you have and will continue to meet the hedgerow management requirements annually on RPW Online.
cy-gb	Bydd angen ichi ddatgan eich bod wedi bodloni – ac y byddwch yn parhau i fodloni – y gofynion rheoli perthi bob blwyddyn ar RPW Ar-lein.

en-gb	Hedgerow condition, incremental growth and hedgerow trees will be visually checked on inspection.
cy-gb	Edrychir ar gyflwr y berth, twf y berth a choed y berth yn ystod ymweliadau archwilio.

en-gb	You may find it useful to consider a hedgerow management plan to support the requirements above, or to start identifying suitable hedgerow trees which could be permitted to grow.
cy-gb	Efallai y byddai’n ddefnyddiol ichi ystyried cynllun rheoli perthi i ategu’r gofynion uchod, neu ddechrau dewis coed addas yn y berth y gallech adael iddynt dyfu.

en-gb	Guidance and support, for example through Farming Connect, will be available to help you gain the maximum benefit from this action.
cy-gb	Bydd canllawiau a chymorth, er enghraifft trwy gyfrwng Cyswllt Ffermio, ar gael i’ch helpu i gael y gorau o'r Weithred hon.

en-gb	We will also support you to plant new hedgerows (including previously lost hedgerows) and restore existing hedgerows through Optional theme Hedgerow creation and restoration, supporting you to achieve your UA10:
cy-gb	Hefyd, cewch gymorth gennym i blannu perthi newydd (gan gynnwys yn lle perthi a gollwyd) ac adfer perthi trwy gyfrwng y thema Opsiynol Creu neu adfer perthi/gwrychoedd, gan eich helpu i gyflawni UA10:

en-gb	Tree and hedgerow planting opportunity plan.
cy-gb	Cynllun Cyfle i Blannu Coed a Chreu Perthi/Gwrychoedd.

en-gb	Maintain existing woodlands to increase the benefits for livestock, nature and business diversification
cy-gb	Cynnal coetiroedd sydd eisoes yn bodoli er mwyn cynyddu’r manteision i dda byw a natur ac ar gyfer arallgyfeirio busnesau

en-gb	Woodlands are a vital part of our cherished landscapes, important for wildlife, for our health and enjoyment and as integral features on farmland.
cy-gb	Mae coetiroedd yn rhan hanfodol o’r tirweddau rydyn ni'n eu trysori; maen nhw'n bwysig i fywyd gwyllt, i’n hiechyd ac i’n mwynhad; ac maen nhw'n rhannau annatod o dir fferm.

en-gb	This Universal Action is designed to retain and maintain your woodlands and enable further enhancement.
cy-gb	Bwriad y Weithred Gyffredinol hon yw cadw a chynnal eich coetiroedd a’ch galluogi i’w gwella ymhellach.

en-gb	Woodlands can provide shade and shelter for livestock and woodland maintenance could be the first step to managing a valuable future timber crop.
cy-gb	Gall coetiroedd gynnig cysgod a lloches i dda byw, a gellid ystyried bod cynnal coetiroedd yn gam cyntaf tuag at reoli cnwd pren gwerthfawr ar gyfer y dyfodol.

en-gb	Most woodlands and extensive tree canopies are excluded from payable areas in BPS.
cy-gb	Nid oes taliad ar gyfer y rhan fwyaf o goetiroedd a chanopïau coed eang o dan Gynllun y Taliad Sylfaenol.

en-gb	We will pay you a woodland maintenance payment within your Universal Payment in recognition of their importance and the multiple benefits your maintenance of trees and woodlands provide.
cy-gb	Byddwn yn talu taliad cynnal coetir ichi o fewn eich Taliad Cyffredinol er mwyn cydnabod pwysigrwydd coetiroedd a’r holl fanteision a ddaw o’r gwaith a wnewch i gynnal coed a choetiroedd.

en-gb	Farms with more woodland will therefore receive woodland maintenance payments on a greater area.
cy-gb	Bydd ffermydd felly sydd â mwy o goetir yn cael taliadau cynnal ar gyfer mwy o arwynebedd.

en-gb	Established broadleaf woodland maintained under this action can count towards the Scheme Requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Bydd coetiroedd llydanddail sydd wedi sefydlu ac a gynhelir o dan y weithred hon yn cyfrif tuag at Ofyn y Cynllun bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	Maintained woodlands provide a habitat for wildlife, lock up more carbon and help to regulate water flow.
cy-gb	Trwy gynnal coetiroedd, byddwch yn darparu cynefin i fywyd gwyllt, yn dal mwy o garbon ac yn helpu i reoli'r llif dŵr.

en-gb	This action applies to all existing farm woodlands where you have management control of the woodland.
cy-gb	Bydd y Weithred hon yn berthnasol i bob coetir sydd gennych ar eich fferm, lle mae gennych reolaeth lwyr arno.

en-gb	It can be broadleaf woodlands, conifer plantation, or a mixture of at least 0.1ha and a and a canopy cover of at least 20% or having the potential to achieve this.
cy-gb	Gall y coetiroedd fod yn goetiroedd llydanddail, yn blanhigfeydd conwydd neu’n goetiroedd cymysg sydd o leiaf 0.1ha gyda chanopi yn gorchuddio o leiaf 20% neu fod potensial iddo wneud hynny.

en-gb	Areas smaller than 0.1ha plus individual or groups of trees are considered a landscape feature and need to be managed as set out in the Universal Code.
cy-gb	Ystyrir bod coetir llai na 0.1ha, ynghyd â choed unigol neu grwpiau o goed, yn nodwedd yn y dirwedd. Bydd angen eu rheoli fel a ddisgrifir yn y Cod i Bawb.

en-gb	To complete this action we are asking you to maintain your woodland in line with a specific set of requirements (Annex 7).
cy-gb	Er mwyn cwblhau’r Weithred hon, rydym yn gofyn ichi gynnal eich coetir yn unol â set benodol o ofynion (Atodiad 7).

en-gb	These include limiting felling to between 1 September and 28 February, and no more than 5m3 per quarter, retaining a certain amount of deadwood and supporting appropriate natural regeneration.
cy-gb	Mae’r gofynion hyn yn cynnwys dim ond torri coed rhwng 1 Medi a 28 Chwefror, a pheidio â thorri mwy na 5m3 bob chwarter, cadw rhywfaint o bren marw a helpu aildyfiant naturiol priodol.

en-gb	You will be asked to protect native ground flora, trees and their roots from direct or indirect damage due to cultivation, compaction, use of machinery or use of agrochemicals, including fertilisers.
cy-gb	Gofynnir ichi warchod llystyfiant daear brodorol a choed a’u gwreiddiau rhag niwed uniongyrchol neu anuniongyrchol yn sgil trin, cywasgu, defnyddio peiriannau neu ddefnyddio agrocemegion, gan gynnwys gwrteithiau.

en-gb	You will need to monitor grazing and keep livestock impact levels low.
cy-gb	Bydd angen ichi fonitro pori a chadw effeithiau da byw yn fach.

en-gb	Woodland grazing in the spring and early summer and supplementary feeding of livestock should be avoided if possible.
cy-gb	Os oes modd, dylech osgoi pori’r coetir yn y gwanwyn a dechrau’r haf, a pheidiwch â rhoi porthiant atodol i dda byw ynddo.

en-gb	These requirements will need to be achieved alongside those contained in the Universal Code.
cy-gb	Bydd angen bodloni’r gofynion hyn ochr yn ochr y rheini yn y Cod i Bawb.

en-gb	See Annex 2.
cy-gb	Gweler Atodiad 2.

en-gb	The requirements of this Universal Action may be varied if part of your land is a designated site such as a Site of Special Scientific Interest (SSSI), and;
cy-gb	Gellir newid gofynion y Weithred Gyffredinol hon os yw rhan o'ch tir yn safle dynodedig fel Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA), a;

en-gb	you have a management plan and agreed Schedule of works (SoW) in place as part of UA7:
cy-gb	bod gennych Gynllun Rheoli a Rhaglen Waith (SoW) y cytunwyd arni fel rhan o UA7:

en-gb	Designated Site Management Plan, or
cy-gb	Gynllun Rheoli Safle Dynodedig, neu

en-gb	you are undertaking more targeted woodland management under an Optional theme
cy-gb	os ydych yn gwneud gwaith rheoli coetir mwy penodol o dan y thema Opsiynol

en-gb	The maintenance requirements in this action must be met throughout the year.
cy-gb	Rhaid bodloni gofynion cynnal y Weithred hon drwy gydol y flwyddyn.

en-gb	Where you have planted new woodland through government funding, any management requirements associated with that funding must be met for the duration of the contract period.
cy-gb	Pan fyddwch wedi plannu coetir newydd gyda chyllid y llywodraeth, rhaid bodloni unrhyw ofynion rheoli sy'n gysylltiedig â'r cyllid hwnnw am gyfnod y contract.

en-gb	You will be asked to declare on your SAF where you do not have management responsibility for the woodland.
cy-gb	Gofynnir i chi ddatgan ar eich SAF os nad chi sy’n gyfrifol am reoli'r coetir.

en-gb	If you do have management responsibility you will be asked to confirm via RPW Online that you have met the woodland maintenance requirements on areas where you do have management control.
cy-gb	Os oes gennych gyfrifoldeb rheoli, gofynnir i chi gadarnhau drwy RPW Ar-lein eich bod wedi bodloni'r gofynion cynnal coetir ar y tir y mae gennych reolaeth lwyr arno.

en-gb	Woodland condition will be visually checked at inspection.
cy-gb	Byddwn yn edrych ar gyflwr y coetir yn ystod ymweliadau archwilio.

en-gb	Evidence of an exemption should be kept for a period of five years and be made available for inspection if requested.
cy-gb	Dylech gadw tystiolaeth o eithriadau am bum mlynedd a dylech sicrhau bod y dystiolaeth honno ar gael i’w harchwilio os gofynnir amdani.

en-gb	This could include, for example, a UKFS compliant management plan or felling licence, or photographs and / or any letters from the relevant competent authorities that show clearly why it was necessary to cut or trim trees between 1 March and 31 August.
cy-gb	Gallai tystiolaeth o’r fath gynnwys trwydded cwympo coed neu gynllun rheoli sy’n cydymffurfio â Safon Coedwigaeth y DU (UKFS), er enghraifft, neu ffotograffau a / neu lythyrau gan awdurdodau cymwys perthnasol sy’n dangos yn glir pam y bu’n rhaid torri neu docio’r coed rhwng 1 Mawrth a 31 Awst.

en-gb	You may want to consider a woodland management plan in advance of the scheme to help understand the opportunities available in your farm woodlands.
cy-gb	Efallai y byddwch am ystyried llunio cynllun rheoli coetir cyn i’r Cynllun Ffermio Cynaliadwy ddechrau i'ch helpu i ddeall y cyfleoedd y mae coetiroedd eich fferm yn eu cynnig.

en-gb	Guidance and support, for example through Farming Connect, will be available to help you understand and gain the maximum benefit from your woodlands.
cy-gb	Bydd canllawiau a chymorth ar gael, er enghraifft trwy gyfrwng Cyswllt Ffermio, i’ch helpu i ddeall a chael y gorau o'ch coetiroedd.

en-gb	We will also support you to improve the management of these woodlands and to plant new ones, providing further benefit for you and the environment, through Optional themes Enhanced woodland management and Woodland and agroforestry creation.
cy-gb	Hefyd, byddwn yn eich helpu i reoli'r coetiroedd hyn yn well ac i blannu coetiroedd newydd, gan sicrhau rhagor o fanteision i chi ac i’r amgylchedd, trwy gyfrwng y themâu Opsiynol Rheoli coetiroedd yn well a Creu coetir ac amaeth-goedwigaeth.

en-gb	Tree and Hedgerow Planting Opportunity Plan
cy-gb	Cynllun cyfle i blannu coed a chreu perthi / gwrychoedd

en-gb	Complete an opportunity plan for planting additional trees as well as creating and restoring hedgerows across your farm
cy-gb	Cwblhau cynllun cyfle i blannu coed ychwanegol a chreu ac adfer perthi / gwrychoedd ledled eich fferm

en-gb	The aim of this Universal Action is to encourage all farmers to consider where an increase in tree and hedgerow planting is possible to help deliver the multiple benefits they provide.
cy-gb	Nod y Weithred Gyffredinol hon yw annog pob ffermwr i ystyried ble byddai'n bosibl plannu mwy o goed a pherthi/gwrychoedd i helpu i sicrhau'r manteision niferus y maen nhw'n eu rhoi.

en-gb	Any subsequent planting can be supported as an Optional Action.
cy-gb	Gellir cefnogi unrhyw waith plannu wedi hynny fel Gweithred Opsiynol.

en-gb	Additional trees and hedgerows integrated throughout your farm can provide biosecurity barriers if planted at farm boundaries, and shade and shelter benefits to your livestock and crops if planted as shelterbelts or interspersed throughout pasture in a silvospasture or silvoarable agroforestry system.
cy-gb	Trwy integreiddio rhagor o goed a pherthi ar draws eich fferm, darperir rhwystrau bioddiogelwch ar hyd terfynau’r fferm, a chysgod a lloches i dda byw ac i gnydau o'u plannu fel lleiniau cysgodi. Gellir hefyd eu plannu yma ac acw ar y tir pori fel rhan o system coed pori neu goed âr.

en-gb	Planting a future timber crop as part of a diversified farm business may also be suitable on some farms.
cy-gb	Hefyd, efallai y bydd plannu cnwd pren ar gyfer y dyfodol, fel rhan o fusnes fferm sydd wedi arallgyfeirio, yn addas ar rai ffermydd.

en-gb	Any new broadleaved woodland or hedgerow planting can count towards the scheme requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Bydd unrhyw goetiroedd llydanddail neu berthi newydd sy'n cael eu plannu yn cyfrif at Ofyn y Cynllun bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	Additional planting locks up more carbon and can help slow down the flow of water across the landscape helping to reduce the risk of downstream flooding.
cy-gb	Bydd plannu coed a pherthi ychwanegol yn dal rhagor o garbon ac yn gallu helpu i arafu llif dŵr ar draws y dirwedd gan helpu i leihau’r risg o lifogydd i lawr yr afon.

en-gb	Planting around slurry stores and animal housing can intercept airborne pollutants such as ammonia which can have a negative impact on human health.
cy-gb	Trwy blannu coed a pherthi o amgylch storfeydd slyri a siediau anifeiliaid, byddan nhw'n gallu dal llygryddion, fel amonia, yn yr aer a all gael effaith negyddol ar iechyd pobl.

en-gb	Additional trees and hedgerows provide a habitat for wildlife and are even more valuable if used to link areas of fragmented existing habitats.
cy-gb	Bydd coed a pherthi ychwanegol yn darparu cynefin i fywyd gwyllt, a byddan nhw'n fwy gwerthfawr fyth os byddwch yn eu defnyddio i gysylltu cynefinoedd darniog â'i gilydd.

en-gb	A tree and hedgerow planting opportunity plan will be needed for all farms in the SFS.
cy-gb	Bydd angen Cynllun Cyfle i Blannu Coed a Pherthi ar gyfer pob fferm yn yr SFS.

en-gb	To complete this action we are asking you to create a tree and hedgerow planting opportunity map on RPW Online.
cy-gb	Er mwyn cwblhau’r weithred hon, rydym yn gofyn ichi greu map cyfle i blannu coed a chreu perthi ar RPW Ar-lein.

en-gb	You can identify areas of your farm which you think would benefit from new trees or hedgerows based on your knowledge and your farming system.
cy-gb	Gallwch nodi'r rhannau o'ch fferm fydd yn eich barn chi yn elwa o gael coed neu berthi newydd ar sail yr hyn rydych yn ei wybod am eich system ffermio.

en-gb	You will be able to include hedgerows, and trees planted individually, in small groups or in larger areas.
cy-gb	Bydd modd ichi gynnwys perthi, a choed unigol, mewn grwpiau bach neu mewn ardaloedd mwy.

en-gb	We intend to make the plan straightforward so you should not need any specialist support to complete it.
cy-gb	Ein bwriad yw gwneud y cynllun yn un syml, felly ni ddylai fod angen unrhyw gymorth arbenigol arnoch i’w gwblhau.

en-gb	Once you have completed your opportunity plan we would encourage you to undertake planting at the earliest opportunity making use of the generous and flexible tree and hedgerow offers in the Optional Layer.
cy-gb	Ar ôl cwblhau'ch cynllun cyfle, rydym yn eich annog i ddechrau plannu cyn gynted ag y medrwch chi, gan ddefnyddio’r cynigion coed a pherthi hael a hyblyg yn yr Haen Opsiynol.

en-gb	Tenant farmers may be restricted from planting opportunities for trees or hedges due to their tenancy agreement and should discuss any opportunities for mutual benefit with their landlord.
cy-gb	Efallai na fydd ffermwyr tenant yn cael plannu coed neu greu perthi oherwydd eu cytundeb tenantiaeth. Dylen nhw siarad gyda’u landlord am unrhyw gyfleoedd a allai ddod â budd i’r ddwy ochr.

en-gb	Land classed as existing habitats, or designated sites such as Sites of Special Scientific Interest (SSSI) or land important to priority species such as curlew may be unsuitable for planting.
cy-gb	Yn achos tir sy'n gynefin eisoes, neu safleoedd dynodedig megis Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA) neu dir sy’n bwysig i rywogaethau â blaenoriaeth fel gylfinirod, efallai na fydd y tir hwnnw’n addas ar gyfer ei blannu.

en-gb	These are all classed as sensitivities, and any known sensitivities will be highlighted to you when you complete the Opportunity Map on RPW Online.
cy-gb	Rydyn ni'n galw'r rheini yn nodweddion sensitif, a byddwn yn rhoi gwybod ichi am unrhyw nodweddion sensitif rydyn ni'n gwybod amdanyn nhw pan fyddwch yn llenwi'r Map Cyfle ar RPW Ar-lein.

en-gb	The opportunity map should be completed by the end of your first calendar year in the scheme.
cy-gb	Dylech gwblhau’r map cyfle erbyn diwedd eich blwyddyn galendr gyntaf yn y Cynllun.

en-gb	It can be amended afterwards if circumstances change, such as land changes or changes to tenancy agreements.
cy-gb	Gellir ei newid wedyn os bydd eich amgylchiadau’n newid, megis newidiadau i'r tir neu newidiadau yn y cytundeb tenantiaeth.

en-gb	You will need to demonstrate progress in implementing your opportunity plan by the end of the 2028 scheme year.
cy-gb	Bydd angen i chi ddangos faint o’ch cynllun cyfle rydych wedi’i wneud erbyn diwedd 2028.

en-gb	We will support tree and hedgerow planting in the Optional Layer and encourage you to make use of this offer to plant as much of your plan as possible.
cy-gb	Byddwn yn cynnig cymorth ar gyfer plannu coed a pherthi yn yr Haen Opsiynol ac rydyn ni’n eich annog i fanteisio ar y cynnig hwn i blannu cymaint o’ch cynllun ag y medrwch.

en-gb	As a minimum, we are asking you to plant 0.1 ha of additional planting (or at least 250 trees) by the end of 2028.
cy-gb	Rydyn ni’n gofyn ichi blannu o leiaf 0.1ha o goed (neu o leiaf 250 o goed) ychwanegol erbyn 2028.

en-gb	Annual progress towards implementing your plan (hectares of woodland creation, number of trees planted or metres of hedgerow created or restored) will be recorded automatically if supported through a Welsh Government scheme.
cy-gb	Bydd y gwaith a wneir bob blwyddyn i roi'ch cynllun ar waith (hectarau o goetir wedi'u creu, nifer y coed a blannwyd neu fetrau o berthi sydd wedi'u creu neu eu hadfer) yn cael ei gofnodi'n awtomatig os caiff ei gefnogi drwy un o gynlluniau Llywodraeth Cymru.

en-gb	You will need to update your SAF with information on new planting if you are not using a Welsh Government scheme.
cy-gb	Bydd angen i chi ddiweddaru'ch SAF gyda manylion gwaith plannu newydd os nad ydych yn defnyddio un o gynlluniau Llywodraeth Cymru.

en-gb	We encourage you to start considering where additional tree and hedgerow planting would be beneficial to your farm and to start planting now.
cy-gb	Rydym yn eich annog i ddechrau ystyried ble y dylech blannu coed a chreu perthi ychwanegol er lles eich fferm a dechrau eu plannu nawr.

en-gb	Any planting undertaken since 1 April 2022 will be considered as progress to implementing your tree and hedgerow opportunity plan.
cy-gb	Bydd unrhyw waith plannu a wnaed ers 1 Ebrill 2022 yn cael ei ystyried fel cyfraniad at roi'r cynllun cyfle ar waith.

en-gb	Guidance and support, for example through Farming Connect, will be available to help you gain the maximum benefit from new planting.
cy-gb	Bydd canllawiau a chymorth, er enghraifft trwy gyfrwng Cyswllt Ffermio, ar gael i’ch helpu i gael y gorau o'r Weithred hon.

en-gb	Support for planting will be available under Optional themes Woodland and agroforestry creation, and Hedgerow creation and restoration.
cy-gb	Bydd cymorth ar gyfer plannu ar gael o dan y thema opsiynol Creu coetir ac amaeth-goedwigaeth, a Chreu ac adfer perthi/gwrychoedd.

en-gb	Historic Environment
cy-gb	Yr amgylchedd hanesyddol

en-gb	Protect and enhance our important heritage features to conserve our distinctive cultural character
cy-gb	Diogelu a chyfoethogi ein nodweddion treftadaeth pwysig er mwyn gwarchod ein cymeriad diwylliannol neilltuol

en-gb	The Welsh countryside is made up of a patchwork pattern of natural and cultural landscapes, formed through thousands of years of human interaction with the natural environment, including generations of farmers.
cy-gb	Mae cefn gwlad Cymru yn glytwaith o dirweddau naturiol a diwylliannol, a ffurfiwyd gan y rhyngweithio rhwng pobl, gan gynnwys cenedlaethau o ffermwyr, a’r amgylchedd naturiol dros filoedd o flynyddoedd.

en-gb	The landscape of Wales as it is today, is what gives Wales its distinctive visual and cultural character.
cy-gb	Tirwedd Cymru, fel y mae heddiw, sy'n rhoi i Gymru ei chymeriad gweledol a diwylliannol neilltuol.

en-gb	The aim of the action is to monitor, maintain and protect our important historic features (sometimes referred to as assets) from damage and help sustain the distinctive cultural character of Wales.
cy-gb	Nod y weithred hon yw monitro, cynnal a diogelu ein nodweddion hanesyddol pwysig (neu asedau fel y’u gelwir weithiau), a helpu i gynnal cymeriad diwylliannol neilltuol Cymru.

en-gb	As caretakers of these important historic and cultural assets on your farm, you will connect with your community and help us protect them for future generations.
cy-gb	Fel ceidwaid yr asedau hanesyddol a diwylliannol pwysig hyn sydd ar eich fferm, byddwch yn cysylltu â’ch cymuned ac yn ein helpu i ddiogelu’r asedau hyn er lles cenedlaethau’r dyfodol.

en-gb	This Universal Action makes a direct contribution to conserve and enhance the countryside and cultural resources providing benefit for you and your community.
cy-gb	Bydd y Weithred Gyffredinol hon yn cyfrannu’n uniongyrchol at warchod a chyfoethogi cefn gwlad a'i adnoddau diwylliannol, gan esgor ar fanteision i chi ac i’ch cymuned.

en-gb	This action applies to you if you have any of the following:
cy-gb	Bydd y weithred hon yn berthnasol i chi os oes gennych unrhyw rai o’r canlynol ar eich fferm:

en-gb	scheduled monuments
cy-gb	henebion cofrestredig

en-gb	historic Environment Features – individual features and larger archaeologically sensitive areas.
cy-gb	nodweddion yr Amgylchedd Hanesyddol – nodweddion unigol ac ardaloedd mwy sy’n sensitif yn archaeolegol

en-gb	registered parks and gardens.
cy-gb	parciau a gerddi cofrestredig

en-gb	traditional farm buildings.
cy-gb	adeiladau fferm traddodiadol.

en-gb	Please note that this UA does not prevent you adapting or converting farm buildings, however it is your responsibility to ensure you have all consents and licences from the relevant authorities.
cy-gb	Sylwch nad yw'r UA hwn yn eich rhwystro rhag addasu neu drosi adeiladau fferm, ond eich cyfrifoldeb chi yw sicrhau'ch bod wedi cael pob caniatâd a thrwydded gan yr awdurdodau perthnasol

en-gb	To complete this action we are asking you to maintain your historic assets in line with a specific set of requirements set out in Annex 8.
cy-gb	Er mwyn cwblhau’r weithred hon, rydym yn gofyn ichi gynnal eich nodweddion hanesyddol yn unol â set benodol o ofynion a nodir yn Atodiad 8.

en-gb	The information in Annex 8 includes:
cy-gb	Mae'r wybodaeth yn Atodiad 8 yn cynnwys:

en-gb	a description of the different features.
cy-gb	disgrifiad o’r nodweddion gwahanol

en-gb	management requirements which you are asked to agree to do or not do on a particular feature type and which you can be inspected against.
cy-gb	gofynion rheoli y gofynnir ichi gytuno i’w gwneud neu beidio â’u gwneud ar fath arbennig o nodwedd. Byddwn yn eich archwilio ar sail hyn.

en-gb	These requirements generally include monitoring, basic maintenance and protection of the features on your farm.
cy-gb	Yn gyffredinol, mae’r gofynion hyn yn cynnwys monitro, gwaith cynnal a chadw sylfaenol a diogelu’r nodweddion sydd ar eich fferm.

en-gb	We do not expect you to reinstate the features to their original condition or to undertake significant or costly management.
cy-gb	Ni fydd disgwyl ichi adfer y nodweddion i’w cyflwr gwreiddiol na mynd i’r afael â gwaith rheoli sylweddol neu gostus.

en-gb	We ask that you apply the approach of ‘do no damage’ and undertake specific proactive management – dependent upon the individual feature
cy-gb	Gofynnwn ichi ddilyn yr egwyddor ‘peidio â niweidio’ a chynnal gwaith rheoli rhagweithiol – gan ddibynnu ar y nodwedd unigol

en-gb	potential derogations – likely scenarios beyond your control where the management requirement may be relaxed
cy-gb	llacio gofynion posibl – senarios tebygol y tu hwnt i’ch rheolaeth lle gellir llacio’r gofynion rheoli

en-gb	You should adhere to the management requirements for all historic features on your farm throughout the year.
cy-gb	Dylech gadw at y gofynion rheoli ar gyfer yr holl nodweddion hanesyddol ar eich fferm drwy gydol y flwyddyn.

en-gb	You have an opportunity to confirm the historic assets on your farm.
cy-gb	Bydd gennych gyfle i gadarnhau’r asedau hanesyddol ar eich fferm.

en-gb	RPW will provide the information we hold to help you do this.
cy-gb	Bydd RPW yn rhoi'r wybodaeth sydd gennym i chi er mwyn eich helpu i wneud hyn.

en-gb	The detailed requirements in Annex 8 contain a description of different types of evidence needed to record changes in condition, or active management undertaken to benefit the historic feature (such as geo-tagged photographs).
cy-gb	Mae’r gofynion manwl yn Atodiad 8 yn cynnwys disgrifiad o'r gwahanol fathau o dystiolaeth y bydd eu hangen i gofnodi newid yng nghyflwr y nodwedd hanesyddol, neu i gofnodi gwaith rheoli sydd wedi'i wneud er ei fudd (megis ffotograffau wedi’u geo-dagio).

en-gb	These should be retained for a minimum of five years and made available on inspection if required.
cy-gb	Dylech eu cadw am o leiaf bum mlynedd a sicrhau eu bod ar gael i’w harchwilio pan ofynnir amdanynt.

en-gb	You will need to declare on RPW Online that the Universal Action has been completed.
cy-gb	Bydd angen ichi ddatgan ar RPW Ar-lein bod y Weithred Gyffredinol wedi’i chwblhau.

en-gb	You could identify, assess and document the condition of the assets / features on your land in preparation.
cy-gb	I baratoi, gallwch bennu, asesu a chofnodi cyflwr yr asedau / nodweddion sydd ar eich fferm.

en-gb	Guidance and support will be available, for example through Cadw and Farming Connect, to help you understand and gain the maximum benefit from this action.
cy-gb	Bydd canllawiau a chymorth ar gael, er enghraifft trwy Cadw a Cyswllt Ffermio, i’ch helpu i ddeall a chael y gorau o'r Weithred hon.

en-gb	We anticipate financial support to assist with improvements in the condition of these features to be available through the Optional Layer in the future.
cy-gb	Rhagwelwn y bydd cymorth ariannol ar gael yn y dyfodol i’ch helpu i wella cyflwr y nodweddion hyn, trwy'r Haen Opsiynol.

en-gb	Work with your vet to monitor and support continuous improvement in your livestock health and welfare
cy-gb	Gweithio gyda’ch milfeddyg i fonitro a chefnogi gwelliant parhaus yn iechyd a lles eich da byw

en-gb	This action is designed to help you keep healthy and productive animals with a good quality of life through a ‘prevention is better than cure’ approach.
cy-gb	Bwriad y weithred hon yw eich helpu i gadw anifeiliaid iach a chynhyrchiol a chanddynt ansawdd bywyd da trwy'r egwyddor 'gwell atal clwyf na'i wella'.

en-gb	It is also designed to support collaborative working with your vet to optimise animal health on your farm and further support the excellent health and welfare initiatives being carried out on Welsh livestock farms.
cy-gb	Ei nod hefyd yw eich helpu i gydweithio â'ch milfeddyg i optimeiddio iechyd anifeiliaid ar eich fferm ac ategu eto y mentrau ‘iechyd a lles’ rhagorol sy'n cael eu cynnal ar ffermydd da byw Cymru.

en-gb	Working closely with your vet will lower the risk of disease, improve the productivity of your livestock, improve welfare and build resilience against the impacts of climate change.
cy-gb	Trwy gydweithio’n agos gyda’ch milfeddyg, byddwch yn lleihau’r risg o glefydau, gwella cynhyrchiant eich da byw, gwella eu lles a gwrthsefyll effeithiau newid hinsawdd yn well.

en-gb	It also helps demonstrate your commitment to high standards of animal health and welfare to processors in the food supply chain.
cy-gb	Hefyd, bydd yn dangos i broseswyr yn y gadwyn gyflenwi eich bod wedi ymrwymo i safonau uchel o ran iechyd a lles anifeiliaid.

en-gb	Improved animal health and welfare will support consumer confidence in the way food is produced and is an ethical imperative in itself.
cy-gb	Trwy wella iechyd a lles anifeiliaid, byddwch yn ennyn hyder defnyddwyr yn y modd y caiff bwyd ei gynhyrchu, sydd ynddo'i hun yn rheidrwydd moesegol.

en-gb	Reduced burden of disease can reduce antibiotic use and reduce the risk of antimicrobial resistance and threats to public health though zoonotic infections.
cy-gb	Trwy leihau baich clefydau, bydd angen llai o wrthfiotigau. Byddwch felly’n lleihau’r risg o fagu ymwrthedd i wrthfiotigau a'r bygythiadau i iechyd y cyhoedd yn sgil milheintiau.

en-gb	The action will apply to all farms where livestock are reared or farmed to produce foods and goods.
cy-gb	Bydd y Weithred yn berthnasol i bob fferm lle caiff da byw eu magu neu eu ffermio i gynhyrchu bwyd a nwyddau.

en-gb	However, the Animal Health Improvement Cycle (AHIC) will not need to be completed on small-scale enterprises which only support farmgate sales (e.g. eggs), or where livestock are only kept for private consumption or private distribution of animals or animal products.
cy-gb	Fodd bynnag, ni fydd angen cwblhau’r Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid ar fentrau bach sydd ond yn gwerthu wrth giât y fferm (e.e. wyau), neu lle cedwir da byw i’w bwyta’n breifat neu lle caiff anifeiliaid neu gynhyrchion anifeiliaid eu dosbarthu’n breifat.

en-gb	Other enterprises in this category include petting zoos or enterprises where animals are kept as pets.
cy-gb	Mae mentrau eraill yn y categori hwn yn cynnwys sŵau anwesu neu fentrau lle mae anifeiliaid yn cael eu cadw fel anifeiliaid anwes.

en-gb	This Universal Action should be completed by someone with a high level of knowledge and familiarity with your livestock.
cy-gb	Dylai'r Weithred Gyffredinol hon gael ei gwneud gan rywun sy'n wybodus am dda byw ac sy’n gyfarwydd â nhw.

en-gb	We understand that in some cases, the most suitable person may be a member of farm staff.
cy-gb	Ambell waith, deallwn mai aelod o staff y fferm fydd yr unigolyn mwyaf addas.

en-gb	It is acceptable for that person to undertake this action on your behalf.
cy-gb	Bydd yn dderbyniol i’r unigolyn hwnnw wneud y Weithred hon ar eich rhan.

en-gb	Apart from in exceptional circumstances, the AHIC and Biosecurity elements must be delivered by the veterinary practice with your animals under their care.
cy-gb	Ac eithrio mewn amgylchiadau eithriadol, rhaid i elfen y Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid a’r elfen Bioddiogelwch gael eu cyflawni gan y practis milfeddygol sy’n gofalu am eich anifeiliaid.

en-gb	They have knowledge of the existing health status of your livestock and will be able to identify realistic goals and actions with you.
cy-gb	Bydd staff y practis hwnnw yn gwybod beth yw statws iechyd presennol eich da byw a byddan nhw'n gallu gosod nodau a chamau gweithredu realistig gyda chi.

en-gb	We are asking you to undertake three elements, designed to complement each other:
cy-gb	Gofynnwn ichi fynd i’r afael â thair elfen y bwriedir iddynt ategu ei gilydd, sef:

en-gb	Animal Health Improvement Cycle (AHIC)
cy-gb	cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid (AHIC)

en-gb	biosecurity assessment for incoming animals
cy-gb	asesiad bioddiogelwch o anifeiliaid sy'n dod i'ch fferm

en-gb	animal welfare
cy-gb	lles anifeiliaid

en-gb	Animal Health Improvement Cycle (AHIC)
cy-gb	Y Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid

en-gb	Work with your vet to carry out the four steps of the AHIC in a 12-month period for the most appropriate livestock class you keep:
cy-gb	Gweithiwch gyda’ch milfeddyg i gymryd pedwar cam y Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid mewn cyfnod o 12 mis ar gyfer y rhywogaethau da byw rydych yn eu cadw ar eich fferm:

en-gb	Measure: identify with your vet at least one relevant livestock health and production metric which you agree could be improved.
cy-gb	Mesur – gyda’ch milfeddyg, pennu un neu ddau o fetrigau iechyd a chynhyrchiant da byw rydych yn cytuno y gallwch eu gwella.

en-gb	Examples include calves reared per cow (beef), age at first service (cattle) or culling rates (all livestock class).
cy-gb	Er enghraifft, nifer y lloi sy'n cael eu magu fesul buwch (bîff), oedran rhoi tarw am y tro gyntaf (gwartheg) neu gyfraddau difa (pob dosbarth o dda byw).

en-gb	Plan: working with your vet, set out and agree an action plan (usually two to four actions) for each metric you want to improve.
cy-gb	Cynllunio – gan weithio gyda'ch milfeddyg, cytuno ar gynllun gweithredu (rhwng dau a phedwar cam fel arfer) ar gyfer pob metrig rydych am ei wella.

en-gb	Act: carry out and record a manageable number of measurable actions for each metric, to achieve improvements.
cy-gb	Gweithredu – cynnal nifer ymarferol o weithredoedd mesuradwy ar gyfer pob metrig, er mwyn sicrhau gwelliant.

en-gb	Review: with your vet, analyse the impacts of the actions that have been made and assess whether these have met the desired targets.
cy-gb	Adolygu – dadansoddi effeithiau’r gweithredoedd hyn ac asesu a ydynt wedi taro'r targedau perthnasol.

en-gb	Identify further areas for improvement once the targets are met.
cy-gb	Dewis meysydd eraill y gellir eu gwella ar ôl i’r targedau gael eu cyrraedd.

en-gb	Depending on the issues being addressed it will not always be possible to demonstrate meaningful changes in a defined time frame.
cy-gb	Gan ddibynnu ar y mater rydych yn delio ag ef, ni fydd hi wastad yn bosibl sicrhau newid ystyrlon o fewn terfyn amser penodol.

en-gb	The results of this process do not impact your Universal Payment.
cy-gb	Ni fydd canlyniadau’r broses hon yn effeithio ar eich Taliad Cyffredinol.

en-gb	A completed AHIC template signed by you and your vet will serve as evidence the AHIC has been completed.
cy-gb	Gellir defnyddio templed y Cynllun Gwella Iechyd Anifeiliaid, wedi’i lenwi ac yna ei lofnodi gennych chi a’ch milfeddyg fel tystiolaeth bod y Cynllun Gwella Iechyd Anifeiliaid wedi’i gwblhau.

en-gb	An example of a completed AHIC for a beef unit has been included at Annex 11.
cy-gb	Ceir enghraifft o Gynllun Gwella Iechyd Anifeiliaid wedi'i lenwi ar gyfer uned eidion yn Atodiad 11.

en-gb	Biosecurity assessment for incoming animal:
cy-gb	Asesiad bioddiogelwch o anifeiliaid sy'n dod i'r fferm

en-gb	Complete a biosecurity assessment with your vet for incoming animals, using the standard template an Annex 12 which will serve as evidence the assessment has been completed.
cy-gb	Cwblhewch asesiad bioddiogelwch gyda'ch milfeddyg o'r anifeiliaid sy'n dod i'ch fferm, gan ddefnyddio'r templed safonol yn Atodiad 12 y gallwch ei ddefnyddio fel tystiolaeth bod yr asesiad wedi'i gwblhau.

en-gb	It should contain actions you will take to mitigate biosecurity risks from incoming animals, such as pre purchase enquiries, testing, quarantine, vaccination or treatment, and how you propose to record these actions
cy-gb	Dylai gynnwys y camau y byddwch yn eu cymryd i leihau risgiau bioddiogelwch y gall anifeiliaid o'r tu allan ddod gyda nhw, megis holi cyn prynu, profion, cwarantin, brechu neu roi triniaeth a sut rydych am gofnodi'r camau hyn.

en-gb	Boundaries should be stock proof appropriate for the livestock you keep.
cy-gb	Dylai'r ffiniau allu cadw stoc rhag crwydro a bod yn addas i'r da byw rydych chi'n eu cadw.

en-gb	This only applies to your enclosed farm boundaries, for which you have sole responsibility.
cy-gb	Mae hyn yn berthnasol yn unig i ffiniau caeedig eich fferm, lle chi yn unig sy'n gyfrifol.

en-gb	Animal welfare
cy-gb	Lles anifeiliaid

en-gb	Complete training in Body Condition Scoring (BCS) and in mobility scoring for the livestock classes you keep, using the specific SFS modules on the Farming Connect platform or other approved training.
cy-gb	Cwblhau hyfforddiant ynghylch Sgorio Cyflwr Corff a sgorio symudedd y mathau o dda byw rydych yn eu cadw, gan ddefnyddio modiwlau SFS ar blatfform Cyswllt Ffermio neu hyfforddiant cymeradwy arall.

en-gb	If you keep more than one livestock class, for example, sheep and cattle, separate training should be undertaken for each in successive years if necessary.
cy-gb	Os ydych yn cadw mwy nag un rhywogaeth, er enghraifft defaid a gwartheg, bydd angen cwblhau hyfforddiant ar wahân ar gyfer pob un.

en-gb	The training can be undertaken by you, your business partners, an employee or a family member who works for the business.
cy-gb	Gall yr hyfforddiant gael ei roi i chi, eich partneriaid busnes, gweithwyr neu aelodau o'r teulu sy'n gweithio i'r busnes.

en-gb	The training should be undertaken at least once every five years.
cy-gb	Dylech wneud yr hyfforddiant o leiaf unwaith bob pum mlynedd.

en-gb	Approved training includes for example –   appropriate LANTRA animal health training relating to mobility or body condition scoring, or being a member of the Cattle Hoof Care Standards Board or Healthy Feet’ programme.
cy-gb	Mae hyfforddiant cymeradwy yn cynnwys, er enghraifft, – hyfforddiant iechyd anifeiliaid LANTRA sy'n ymwneud â symudedd neu sgorio cyflwr y corff, neu fod yn aelod o'r Bwrdd Safonau Gofal Carnau Gwartheg neu raglen Traed Iach.

en-gb	Alternatively for livestock other than cattle or sheep, having evidence of a veterinary planned animal health programme also qualifies.
cy-gb	Ar gyfer da byw heblaw gwartheg neu ddefaid, mae tystiolaeth bod milfeddyg wedi cynllunio rhaglen iechyd anifeiliaid hefyd yn gymwys.

en-gb	You will need to complete and record the date of herd or flock scoring for body conditioning and mobility noting any actions required.
cy-gb	Bydd angen i chi gwblhau a chofnodi dyddiad sgorio cyflwr cyrff a symudedd buches neu ddiadell, gan nodi unrhyw gamau sydd angen eu cymryd.

en-gb	This should be undertaken at least annually as directed by best practice advice within the online training.
cy-gb	Dylech wneud hyn o leiaf bob blwyddyn, yn unol â’r cyngor arfer da a bennir yn yr hyfforddiant ar-lein.

en-gb	Where qualifying proficiency training in mobility and body condition scoring has already been completed in the previous five years before you enter the Scheme and where ongoing annual scoring and recording is carried out regularly you may already meet the requirements of this action, providing you can demonstrate evidence.
cy-gb	Os ydych eisoes wedi cael hyfforddiant sgiliau cymwys ar gyfer sgorio symudedd a chyflwr corff yn y pum mlynedd cyn ichi ymuno â’r Cynllun, a bod gwaith sgorio a chofnodi yn cael ei wneud bob blwyddyn ar y fferm, efallai eich bod eisoes yn bodloni gofynion y weithred hon, cyn belled â bod gennych dystiolaeth.

en-gb	We do not require your vet to be involved in this animal welfare element, however the scoring information should be shared with your vet when completing the AHIC.
cy-gb	Ni fydd angen i’ch milfeddyg gyfrannu at yr elfen ‘lles anifeiliaid’, ond dylech rannu’r wybodaeth sgorio gyda’ch milfeddyg wrth gwblhau’r Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid.

en-gb	The AHIC steps should be continuous, but we understand all four steps may take longer than 12 months to complete.
cy-gb	Dylid rhoi camau’r Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid ar waith yn barhaus, ond deallwn y gallai fod angen mwy na 12 mis arnoch i roi’r pedwar cam ar waith.

en-gb	However, we would expect the ‘Measure’ and ‘Plan’ step to be completed within the first calendar year of entry into the scheme.
cy-gb	Ond byddem yn disgwyl ichi gwblhau’r cam ‘Mesur’ a’r cam ‘Cynllunio’ yn ystod y flwyddyn galendr gyntaf ar ôl ymuno â’r cynllun.

en-gb	The biosecurity assessment is to be completed annually with your vet and used to inform decisions on incoming animals.
cy-gb	Dylech gynnal yr Asesiad Bioddiogelwch bob blwyddyn gyda’ch milfeddyg, a’i ddefnyddio i'ch helpu i wneud penderfyniadau am anifeiliaid sy'n dod i'r fferm.

en-gb	The mobility and body condition scoring proficiency training is to be undertaken at least once every five years per livestock class kept.
cy-gb	Dylech gymryd yr hyfforddiant sgiliau ar gyfer sgorio symudedd a chyflwr y corff o leiaf unwaith bob pum mlynedd fesul dosbarth da byw.

en-gb	Records for herd / flock body conditioning and mobility scoring should be completed annually.
cy-gb	Dylech lenwi cofnodion sgorio cyflwr corff a symudedd buches / diadell bob blwyddyn.

en-gb	You will need to declare annually on RPW Online that you have met the requirements of the action.
cy-gb	Bydd angen ichi ddatgan yn flynyddol ar RPW Ar-lein eich bod wedi bodloni gofynion y Weithred.

en-gb	You will not be asked to submit the AHIC or biosecurity assessment templates or your body condition scoring records to RPW.
cy-gb	Ni fydd angen ichi gyflwyno’r Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid, yr Asesiad Bioddiogelwch na’r wybodaeth sgorio ar RPW.

en-gb	However, all records should be kept for a period of five years and be made available for inspection if requested.
cy-gb	Ond dylech gadw’r holl gofnodion am bum mlynedd a sicrhau bod y cofnodion hynny ar gael i’w harchwilio pan ofynnir amdanynt.

en-gb	If you complete the online learning module on Animal Welfare provided by Farming Connect from Summer 2025 (See UA4:
cy-gb	Os ewch ati i gwblhau’r modiwl dysgu ar-lein ‘Lles Anifeiliaid’ a ddarperir gan Cyswllt Ffermio o Haf 2025 ymlaen (gweler UA4:

en-gb	Continuous Professional Development and Annex 4), this will count in place of the proficiency training for the next five years.
cy-gb	Datblygiad Proffesiynol Parhau ac atodiad 4), bydd hyn yn cyfrif yn lle’r hyfforddiant sgiliau am y pum mlynedd nesaf.

en-gb	Advice and support will be provided by Farming Connect along with your vet who will receive dedicated training on these requirements.
cy-gb	Darperir cyngor a chymorth gan Cyswllt Ffermio ynghyd â’ch milfeddyg a fydd yn cael hyfforddiant pwrpasol yn ymwneud â’r gofynion hyn.

en-gb	The relationship between AHIC and existing farm assurance health plans is important.
cy-gb	Mae’r berthynas rhwng y Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid a chynlluniau iechyd gwarant ffermydd presennol yn bwysig.

en-gb	We are seeking to maximise the opportunity and minimise burden on farmers to enable assurance plans and AHIC to be completed as efficiently as possible.
cy-gb	Ein bwriad yw cynyddu cyfleoedd a lleihau baich ffermwyr er mwyn iddyn nhw allu cwblhau cynlluniau gwarant a’r Cylch Gwella Iechyd Anifeiliaid mor effeithiol â phosibl.

en-gb	We will continue to work with Farm Assurance providers on this process.
cy-gb	Byddwn yn parhau i weithio ar y broses hon gyda darparwyr Gwarant Ffermydd.

en-gb	We will support you to make improvements through Optional and Collaborative Actions.
cy-gb	Byddwn yn eich helpu i wneud gwelliannau trwy'r Gweithredoedd Opsiynol a Chydweithredol.

en-gb	The initial focus will be on Optional theme Enhanced biosecurity to provide capital support to help prevent diseases being brought onto your farm and manage the risk of disease spreading if already on the farm.
cy-gb	I gychwyn, bydd y pwyslais ar y thema Opsiynol Gwella bioddiogelwch i ddarparu cymorth cyfalaf i helpu i atal clefydau rhag cyrraedd eich fferm a rheoli’r risg o ledaenu clefydau sydd eisoes ar eich fferm.

en-gb	Chapter 5: the Optional Layer
cy-gb	Pennod 5: yr Haen Opsiynol

en-gb	The Universal Layer is designed to act as a foundation and entry into the scheme.
cy-gb	Haen Gyffredinol y Cynllun Ffermio Cynaliadwy (SFS) yw’r lefel sylfaenol i ymuno â'r Cynllun.

en-gb	We understand that many of you will want to and are often already going further and delivering more.
cy-gb	Ond rydyn ni'n deall bod llawer ohonoch am fynd ymhellach a gwneud mwy, a bod nifer ohonoch eisoes yn gwneud hynny.

en-gb	The Optional Layer of the scheme is designed to provide you with choice and flexibility to undertake more targeted and specific actions depending on your farm business, and what you want to achieve.
cy-gb	Bwriad Haen Opsiynol y Cynllun yw rhoi'r dewis a'r hyblygrwydd ichi gynnal gweithredoedd mwy penodol wedi'u targedu, gan ddibynnu ar fusnes eich fferm a’r hyn rydych chi am ei gyflawni.

en-gb	We asked you during a previous consultation what the priorities for the Optional Layer should be.
cy-gb	Yn un o'r ymgynghoriadau gafodd eu cynnal, gofynnon ni beth ddylai blaenoriaethau'r Haen Opsiynol fod.

en-gb	We have listened to your feedback and blended this with government priorities.
cy-gb	Rydyn ni wedi gwrando ar eich atebion ac wedi’u huno â blaenoriaethau'r llywodraeth.

en-gb	To support you to deliver positive change on your farm against this range of priorities, we have adapted and updated some previous funding schemes and created some brand-new actions.
cy-gb	I'ch helpu i newid pethau er gwell ar eich fferm ar sail y blaenoriaethau hyn, rydyn ni wedi addasu a diweddaru rhai o’r cynlluniau cyllido blaenorol a chreu rhai gweithredoedd newydd sbon.

en-gb	The Optional Actions available in 2026 have been grouped into the 14 ‘themes’ listed below and are explained in more detail in this chapter.
cy-gb	Mae’r Gweithredoedd Opsiynol fydd ar gael yn 2026 wedi'u grwpio'n 14 o ‘themâu’ a restrir isod ac rydyn ni'n eu disgrifio'n fanylach yn y bennod hon.

en-gb	improved soil health and multispecies crop cover
cy-gb	gwella iechyd y pridd a chnwd gorchudd amlrywogaeth

en-gb	enhanced habitat management
cy-gb	rheolaeth uwch ar gynefinoedd

en-gb	creation of permanent and temporary habitats
cy-gb	creu cynefinoedd dros dro a pharhaol.

en-gb	implementation of Designated Site Schedule of Works
cy-gb	gweithredu Rhaglen Waith y Safleoedd Dynodedig.

en-gb	enhanced woodland management
cy-gb	rheolaeth uwch ar goetiroedd.

en-gb	woodland and agroforestry creation
cy-gb	creu coetir ac amaeth-goedwigaeth

en-gb	hedgerow creation and restoration
cy-gb	creu neu adfer perthi/gwrychoedd

en-gb	improved public access to the countryside
cy-gb	gwella mynediad i'r cyhoedd i gefn gwlad

en-gb	advanced Continuous Professional Development (CPD)
cy-gb	Datblygiad Proffesiynol Parhaus (DPP) uwch

en-gb	enhanced biosecurity
cy-gb	bioddiogelwch gwell

en-gb	Payments for undertaking individual Optional Actions include a mixture of:
cy-gb	Bydd y taliadau a delir am gynnal Gweithredoedd Opsiynol unigol yn gymysgedd o:

en-gb	one-off revenue payments, for example for creating plans
cy-gb	daliadau refeniw untro, er enghraifft am greu planiau

en-gb	multi-annual revenue payments including area-based payments, for example for enhanced management of areas of habitat or woodland
cy-gb	taliadau refeniw dros sawl blwyddyn, gan gynnwys taliadau ar sail arwynebedd, er enghraifft ar gyfer rheolaeth well ar gynefin neu goetir

en-gb	capital payments, for example for small scale equipment, or larger scale infrastructure investments
cy-gb	taliadau cyfalaf, er enghraifft ar gyfer offer bach, neu i fuddsoddi mewn seilwaith mwy

en-gb	The payment will be appropriate to the action and will be accompanied by further guidance where needed.
cy-gb	Bydd y taliad yn briodol i’r weithred a chyhoeddir canllawiau gyda'r taliad os gwelir bod angen.

en-gb	The published scheme guidance will include full details for each theme and further detail on operational processes for the Optional Layer including:
cy-gb	Bydd y canllawiau a gyhoeddir ar gyfer y cynllun yn cynnwys manylion llawn pob thema a rhagor o wybodaeth am brosesau gweithredu'r Haen Opsiynol gan gynnwys:

en-gb	application process
cy-gb	y broses gwneud cais

en-gb	targeting and prioritisation, where relevant
cy-gb	targedu a blaenoriaethu, yn ôl y gofyn

en-gb	payment rates
cy-gb	cyfraddau talu

en-gb	We will continue to work with stakeholders to develop these, and further Optional Actions to be made available from 2027 onwards including:
cy-gb	Byddwn yn parhau i weithio gyda rhanddeiliaid i ddatblygu’r rhain a’r Gweithredoedd Opsiynol fydd ar gael o 2027 ymlaen, gan gynnwys:

en-gb	further support for sustainable production
cy-gb	rhagor o gymorth ar gyfer cynhyrchu cynaliadwy

en-gb	more activities to manage and enhance habitat, including more bespoke restoration actions to be targeted and tailored where they are most required
cy-gb	rhagor o weithgareddau i reoli a gwella cynefinoedd, gan gynnwys rhagor o weithgareddau adfer i’w targedu a’u teilwra lle bo’r angen mwyaf

en-gb	support to enhance and restore historic features
cy-gb	cymorth ar gyfer gwella ac adfer nodweddion hanesyddol

en-gb	Improved soil health & multispecies crop cover
cy-gb	Gwella iechyd y pridd a chnydau gorchudd amlrywogaeth

en-gb	Improve soil health and structure as a foundation to achieve production, nature and climate objectives
cy-gb	Gwella iechyd ac adeiledd y pridd fel sylfaen ar gyfer cyflawni amcanion cynhyrchu, natur a hinsawdd

en-gb	Soil health underpins all our ambitions for food production, nature recovery, and addressing the climate emergency.
cy-gb	Iechyd y pridd yw sail ein holl uchelgeisiau ar gyfer cynhyrchu bwyd, adfer natur a delio â’r argyfwng hinsawdd.

en-gb	The aim of this theme is to prevent soil loss, improve beneficial soil biology, improve soil structure and build Soil Organic Matter (SOM).
cy-gb	Nod y thema hon yw atal colledion pridd, gwella bioleg fuddiol y pridd, gwella adeiledd y pridd ac adeiladu deunydd organig y pridd.

en-gb	This Optional Action builds upon the testing you have undertaken as part of UA1:
cy-gb	Mae’r Weithred Opsiynol hon yn adeiladu ar y profion a gynhelir gennych fel rhan o UA1:

en-gb	Soil health.
cy-gb	Iechyd pridd.

en-gb	Improved soil health can benefit the resilience of your farm by reducing inputs and saving money.
cy-gb	Gall gwella iechyd y pridd helpu i fagu gwytnwch eich fferm wrth ichi ddefnyddio llai o wrtaith ac arbed arian.

en-gb	A healthy soil structure and thriving soil biology supports better root growth and helps regulate moisture levels to benefit yields, while reducing the need for chemical inputs and irrigation.
cy-gb	Mae strwythur pridd iach a bioleg pridd lewyrchus yn helpu gwreiddiau i dyfu’n well ac yn helpu i reoli lefelau gwlybaniaeth er lles cynhyrchiant, gan hefyd leihau’r angen i ddyfrhau a defnyddio gwrteithiau cemegol.

en-gb	This can also reduce waste and the loss of inputs to the environment as pollution.
cy-gb	Gall hynny leihau gwastraff a golygu y bydd llai o wrtaith yn cael ei golli i'r amgylchedd fel llygredd.

en-gb	Improved moisture retention can also help to reduce the risk of downstream flooding during wet weather and build carbon stores.
cy-gb	Hefyd, trwy gadw gwlybaniaeth yn y pridd yn well, bydd llai o berygl o lifogydd i lawr yr afon yn ystod tywydd gwlyb a bydd y pridd yn dal mwy o garbon.

en-gb	Similar to our existing Small Grants Environment and Efficiency schemes, and the Growing for the Environment scheme we intend to provide support including:
cy-gb	Fel ein Cynlluniau Grantiau Bach – Yr Amgylchedd ac Effeithlonrwydd, a’r Cynllun Tyfu er mwyn yr Amgylchedd, rydyn ni am ddarparu cymorth, yn cynnwys:

en-gb	establishment of mixed leys, cover crops, the undersowing of maize and unsprayed crops / margins
cy-gb	sefydlu gwyndynnydd cymysg, cnydau gorchudd, hau cnydau dan indrawn, a chnydau / ymylon heb eu chwistrellu

en-gb	capital investment for equipment / infrastructure such as:
cy-gb	buddsoddi cyfalaf mewn cyfarpar / seilwaith, fel:

en-gb	gateway maintenance, cross drains, electric fencing and water troughs (to minimise poaching)
cy-gb	cynnal a chadw bylchau caeau, trawsddraeniau, ffensys trydan a chafnau dŵr (fel bod llai o stablad (sathru tir) yn digwydd)

en-gb	subsoilers, direct drills, and minimum tillage cultivators to reduce soil disturbance
cy-gb	erydr isbridd, driliau pridd a pheiriannau bas-droi rhag aflonyddu ar y pridd

en-gb	These actions could support you to achieve the Universal Scheme Requirements, such as the protection of bare soils, but will be separate from any temporary habitat areas required to meet the scheme requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Gallai'r gweithredoedd hyn eich helpu i fodloni Gofynion y Cynllun, megis gwarchod pridd moel, ond fyddan nhw ddim yn rhan o unrhyw gynefin dros dro sydd wedi'i greu i fodloni gofyn y cynllun bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	Actions are similar and should be considered alongside other themes Sustainable production, Improved water quality, water usage and flood mitigation, and Improved air quality and lowering ammonia emissions.
cy-gb	Mae’r gweithredoedd yn debyg i’w gilydd a dylid eu hystyried ochr yn ochr â themâu eraill – Cynhyrchu cynaliadwy, Gwella ansawdd dŵr, y defnydd a wneir o ddŵr a mesurau lliniaru llifogydd, a Gwella ansawdd aer a lleihau allyriadau amonia.

en-gb	Ongoing development
cy-gb	Gwaith datblygu

en-gb	We will continue to review the appropriate practices and equipment to be funded as part of this theme, what advice and guidance to provide on soil management, and how best to target priority action in particular locations.
cy-gb	Byddwn yn parhau i adolygu’r cyfarpar a’r arferion priodol fydd yn cael eu hariannu o dan y thema hon, a pha gyngor ac arweiniad y dylid eu rhoi ynglŷn â rheoli pridd, a’r ffordd orau o dargedu gweithredoedd â blaenoriaeth mewn mannau penodol.

en-gb	Improve your efficiency and the sustainability of the farm
cy-gb	Eich gwneud chi’n fwy effeithlon a’r fferm yn fwy cynaliadwy

en-gb	The aim of this theme is to support you to improve your farm efficiency and sustainability.
cy-gb	Nod y thema hon yw’ch helpu i wneud eich fferm yn fwy effeithlon a chynaliadwy.

en-gb	This Optional Action is intended to help you build on the benefits of the Universal Actions such as UA1:
cy-gb	Bwriad y Weithred Opsiynol hon yw eich helpu i adeiladu ar fanteision Gweithredoedd Cyffredinol, megis UA1:

en-gb	Soil health and UA3:
cy-gb	Iechyd pridd ac UA3:

en-gb	Benchmarking.
cy-gb	Meincnodi.

en-gb	By identifying, and addressing, areas of risk and opportunities for efficiencies, farms can improve productivity and increase their profitability and sustainability whilst at the same time reducing greenhouse gas (GHG) emissions.
cy-gb	Trwy nodi a delio â risgiau a chyfleoedd i wneud arbedion, bydd ffermydd yn gallu gwella eu cynhyrchiant, gwneud mwy o elw a bod yn fwy cynaliadwy, gan leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr ar yr un pryd.

en-gb	The scope of this action will develop over time to incorporate actions to support all sectors.
cy-gb	Bydd cwmpas y weithred hon yn datblygu dros amser i gynnwys gweithredoedd a fydd yn cefnogi pob sector.

en-gb	The initial offer focuses on improvements and efficiencies in livestock production through:
cy-gb	Mae’r cynnig yn canolbwyntio i ddechrau ar welliannau ac arbedion wrth gynhyrchu da byw trwy:

en-gb	sustainably reducing the age at slaughter of prime beef animals
cy-gb	mewn ffordd gynaliadwy, ostwng oedran lladd yr anifeiliaid eidion gorau

en-gb	beef sire registration
cy-gb	cofrestru teirw eidion

en-gb	implementing graze and rest patterns (beef, sheep or dairy)
cy-gb	cynnal patrymau pori a gorffwys (bîff, defaid neu laeth)

en-gb	Age at slaughter
cy-gb	Oedran lladd

en-gb	For some farm systems, finishing cattle at an earlier age to reach their slaughter weight can help drive improved productivity and environmental performance.
cy-gb	Mewn rhai systemau ffermio, gall gorffen gwartheg yn ifancach iddynt gyrraedd eu pwysau lladd yn gynt helpu i gynyddu cynhyrchiant a gwella perfformiad amgylcheddol.

en-gb	Earlier finished cattle use a higher percentage of their lifetime diet for growth rather than maintenance.
cy-gb	Mae gwartheg sy’n pesgi’n gynt yn defnyddio canran uwch o’u deiet dros eu hoes i dyfu yn hytrach nag am gynhaliaeth.

en-gb	In addition, cattle that are kept beyond their target slaughter weight or take longer to reach slaughter weight can lead to unnecessary GHG emissions.
cy-gb	Hefyd, mae gwartheg a gedwir ar ôl eu pwysau lladd, neu wartheg sydd angen mwy o amser i gyrraedd eu pwysau lladd, yn cynhyrchu allyriadau nwyon tŷ gwydr diangen.

en-gb	Our intention is to enable you to make informed decisions about your cattle management by supporting you to record and analyse relevant performance data and subsequent improvements.
cy-gb	Ein bwriad yw'ch helpu i wneud penderfyniadau am reoli'ch gwartheg ar sail gwybodaeth trwy'ch helpu i gofnodi a dadansoddi data perfformiad perthnasol a'r gwelliannau sy'n dilyn.

en-gb	This should be driven through improved efficiency rather than by higher inputs.
cy-gb	Dylai hynny ddigwydd trwy fod yn fwy effeithlon yn hytrach na thrwy ddefnyddio rhagor o fewnbynnau.

en-gb	Payment will be limited to finished beef animals born and bred in Wales and registered with the British Cattle Movement Service (BCMS).
cy-gb	Cynigir taliad yn unig ar gyfer eidoniaid wedi'u pesgi sydd wedi’u geni a’u magu yng Nghymru a'u cofrestru ar Wasanaeth Symud Gwartheg Prydain (BCMS).

en-gb	You will have to take measured steps to reduce the age of slaughter for these beef animals.
cy-gb	I ostwng oedran lladd yr anifeiliaid eidion hyn, bydd yn rhaid cymryd camau penodol.

en-gb	The pace of reduction will be phased year on year and based on your farm’s performance on a specific reference year.
cy-gb	Bydd y gostyngiad yn cael ei gofnodi fesul blwyddyn ac yn cael ei fesur ar sail perfformiad eich fferm ar flwyddyn gyfeirio benodol.

en-gb	Appropriate advice and guidance will be available to enable you to achieve the high husbandry standards that will be required, for example, nutritional advice, grassland management, genetic improvements and proactive animal health.
cy-gb	Rhoddir cyngor ac arweiniad priodol i chi allu cadw at y safonau hwsmonaeth uchel y bydd eu hangen, er enghraifft, cyngor ar faeth, rheoli tir pori, gwelliannau genetig ac iechyd anifeiliaid rhagweithiol.

en-gb	Payment will be based on results if the age of slaughter has been reduced.
cy-gb	Bydd y taliad yn seiliedig ar ganlyniadau gostwng yr oedran lladd.

en-gb	RPW will monitor progress and completion of this action using data from the Cattle Tracing System (CTS).
cy-gb	Bydd RPW yn monitro hynt a llwyddiant y weithred gan ddefnyddio data'r System Olrhain Gwartheg (CTS).

en-gb	The action could be complemented by capital funding for equipment such as weigh scales to monitor daily live weight gain, or cattle crushes.
cy-gb	Efallai y bydd modd rhoi cyllid cyfalaf i ategu’r weithred hon i brynu cyfarpar, megis cloriannau i fonitro pwysau byw dyddiol, neu graetsys gwartheg.

en-gb	Beef sire registration
cy-gb	Cofrestru teirw eidion

en-gb	The purpose of this activity is to improve the data on genetic make-up of Welsh herds.
cy-gb	Diben y gweithgaredd hwn yw gwella’r data am gyfansoddiad genetig buchesi Cymru.

en-gb	Improved genetics have a significant potential to reduce GHG emissions, improve efficiency, proactively address future disease threats and improve the diversity and resilience of our beef sector.
cy-gb	Trwy wella’r eneteg, ceir potensial mawr i leihau allyriadau carbon, gwella effeithlonrwydd, ymdrin yn rhagweithiol â chlefydau all ein bygwth yn y dyfodol, a gwella amrywiaeth a gwytnwch ein sector cig eidion.

en-gb	At present, there are many cattle sold without sire details, and no record of the Estimated Breeding Values (EBVs) linked to carcase traits (for example days to slaughter) which have been bred into these offspring.
cy-gb	Ar hyn o bryd, mae llawer o wartheg yn cael eu gwerthu heb unrhyw fanylion am y tarw a’u cenhedlodd, nac unrhyw gofnod am y Gwerthoedd Genetig Bras a gysylltir â nodweddion carcas (er enghraifft, dyddiau hyd at ladd) sydd yn nhras y lloi.

en-gb	By recording known sires you can add value at all stages of the supply chain, helping better breeding decisions to be made and building consumer trust through greater traceability.
cy-gb	Trwy gofnodi’r teirw, gallwch ychwanegu at werth pob cam o’r gadwyn gyflenwi, eich helpu i wneud penderfyniadau gwell ynghylch bridio ac ennyn hyder cwsmeriaid gan y byddwch yn gallu olrhain yr anifeiliaid yn well.

en-gb	Payment will be provided for capturing the sire identification of beef sired calves on the Cattle Tracing System (CTS), during animal passport registration process.
cy-gb	Rhoddir y taliad i’ch helpu i gofnodi ar y System Olrhain Gwartheg pa deirw sydd wedi cenhedlu lloi eidion, wrth wneud cais am basbort neu wrth gofrestru pasbort.

en-gb	This will complement the Age to Slaughter activity described above, which is one of the traits within the National Beef Evaluations.
cy-gb	Bydd hyn yn ategu’r gwaith ar ostwng yr Oedran Lladd a nodir uchod, sef un o’r teithi sy’n rhan o’r Gwerthusiad Gwartheg Eidion Cenedlaethol.

en-gb	Graze and rest
cy-gb	Pori a gorffwys

en-gb	Pasture and grazing management are key to making the most effective use of forage, often removing the need for external inputs.
cy-gb	Mae'n hanfodol rheoli porfeydd a threfniadau pori i gael y gorau o'r cnydau pori. Gall olygu'n aml osgoi defnyddio gwrteithiau allanol.

en-gb	Graze and rest grazing systems (also referred to as cell grazing, or rotational grazing) are becoming more widely practised with the aim of increasing grassland utilisation while also improving soil carbon stocks.
cy-gb	Caiff systemau pori a gorffwys (a elwir hefyd yn systemau pori celloedd neu’n systemau pori mewn cylchdro) eu defnyddio fwyfwy, gyda’r nod o wella’r defnydd o diroedd pori a gwella storfa garbon y pridd.

en-gb	Benefits include:
cy-gb	Dyma fanteision hyn:

en-gb	lowering the need for bought in feed and fertiliser
cy-gb	lleihau’r angen i brynu porthiant a gwrtaith

en-gb	reducing on farm emissions and building soil organic matter
cy-gb	lleihau allyriadau ar y fferm ac adeiladu Deunydd Organig y Pridd

en-gb	enhancing the farm ecosystem, for example by lowering dependence on wormers (anthelmintics), which benefits dung beetles and other beneficial invertebrates that can improve soil health
cy-gb	gwella ecosystem y fferm, er enghraifft trwy ddibynnu llai ar feddyginiaethau llyngyr (anthelminticau), mae hynny'n llesol i chwilod y dom ac infertebratau buddiol eraill sy'n gallu gwella iechyd y pridd

en-gb	This will initially involve a combination of advice and guidance supported by capital investment for items such as electric fencing, water troughs and or plate meters.
cy-gb	I ddechrau, byddwn yn rhoi cyfuniad o gyngor ac arweiniad ynghyd â thaliad cyfalaf i fuddsoddi mewn eitemau megis ffensys trydan, cafnau dŵr a/neu fesuryddion porfa.

en-gb	The advice will focus on you developing your grazing management plan which supports you, for example:
cy-gb	Bydd y cyngor yn canolbwyntio ar eich helpu i ddatblygu cynllun rheoli pori a fydd, er enghraifft, yn eich helpu i:

en-gb	to understand and implement key practical and infrastructure elements into your grazing system
cy-gb	ddeall ac ymgorffori seilwaith ac elfennau ymarferol pwysig yn eich system bori

en-gb	to select and establish appropriate grass species and varieties for rotational grazing
cy-gb	dewis a hau mathau addas o laswellt ar gyfer ei bori mewn cylchdro

en-gb	to gain an in-depth understanding of soil management for maximising grass growth and utilisation
cy-gb	deall yn fanwl sut i reoli’r pridd er lles tyfiant y glaswellt a'r defnydd ohono

en-gb	We will develop further support for graze and rest patterns for beef, sheep or dairy farms who can demonstrate implementation of targeted data-led management practices.
cy-gb	Byddwn yn datblygu rhagor o gymorth ar gyfer patrymau pori a gorffwys i ffermydd eidion, defaid neu odro sy'n gallu dangos eu bod yn dilyn arferion rheoli wedi’u targedu, yn seiliedig ar y data.

en-gb	To further improve sustainable production, we are also considering several other aspects to support in future including:
cy-gb	Er mwyn gallu cynhyrchu'n fwy cynaliadwy, rydym yn ystyried hefyd nifer o agweddau eraill i’w cynorthwyo yn y dyfodol, yn cynnwys:

en-gb	protein crops
cy-gb	cnydau protein

en-gb	support for native breeds
cy-gb	cymorth ar gyfer bridiau brodorol

en-gb	age at first calving (beef and dairy)
cy-gb	oedran y dreisiad/heffer pan fydd yn geni’r llo cyntaf (eidion a godro)

en-gb	calving intervals (beef and dairy)
cy-gb	y bwlch rhwng geni lloi (eidion a godro)

en-gb	sheep genetics (adding value to the Welsh Sheep Genetics Programme)
cy-gb	geneteg defaid (ychwanegu at werth Rhaglen Geneteg Defaid Cymru)

en-gb	dairy genetics
cy-gb	geneteg gwartheg godro

en-gb	Enhanced habitat management
cy-gb	Rheolaeth well ar gynefinoedd

en-gb	Improve the condition and resilience of existing habitats with site specific action to benefit you and the wildlife on your farm
cy-gb	Gwella cyflwr cynefinoedd a'u gwneud yn fwy gwydn trwy gynnal gweithredoedd sy’n benodol i'r safle a ddaw â budd i chi ac i fywyd gwyllt eich fferm

en-gb	The aim of this theme is to support you to enhance the condition of existing habitats including species rich grasslands, heathlands, and wetlands including ponds.
cy-gb	Nod y thema hon yw'ch helpu i wella cyflwr cynefinoedd sy’n bodoli eisoes, gan gynnwys glaswelltir cyfoethog ei rywogaethau, rhosydd a gwlyptir, gan gynnwys pyllau.

en-gb	This action builds upon UA5:
cy-gb	Mae’r weithred hon yn gam nesaf i UA5:

en-gb	Optional theme Implementation of Designated Site Schedule of Works should be considered for any designated land on your farm such as Sites of Special Scientific Interest (SSSI).
cy-gb	Dylid ystyried y thema Opsiynol Gweithredu Rhaglenni Gwaith Safleoedd Dynodedig ar gyfer unrhyw dir dynodedig, fel Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA), ar eich fferm.

en-gb	The best way to improve the abundance and variety of wildlife in our countryside is to improve the condition and resilience of our habitats, and by doing so we can work towards our nature recovery targets.
cy-gb	Y ffordd orau o gynyddu nifer ac amrywiaeth y bywyd gwyllt yn ein cefn gwlad yw trwy wella cyflwr ein cynefinoedd a magu eu gwytnwch. Trwy wneud hynny, gallwn weithio i gyrraedd ein targedau adfer natur.

en-gb	Improving the condition of your habitat also protects carbon stores on your farm and helps to reduce flood risk.
cy-gb	Hefyd, bydd gwella cyflwr eich cynefin yn cynyddu storfeydd carbon eich fferm ac yn helpu i leihau perygl llifogydd.

en-gb	We will support you to enhance your habitats to benefit wildlife integrated with ongoing grazing by livestock, where appropriate, by identifying which site-specific activities are needed for your farm.
cy-gb	Byddwn yn eich helpu i wella'ch cynefinoedd er budd bywyd gwyllt a gadael i dda byw eu pori o hyd lle bo hynny'n briodol, trwy nodi pa weithgareddau penodol sydd eu hangen ar eich fferm.

en-gb	Examples of actions which may be supported include:
cy-gb	Dyma enghreifftiau o weithredoedd y gellir eu cefnogi:

en-gb	control of bracken or Invasive Non-Native Species (INNS)
cy-gb	rheoli rhedyn neu Rywogaethau Estron Goresgynnol

en-gb	management of peatlands to help store and regulate water flow and reduce the risk and impact of wildfires
cy-gb	rheoli mawnogydd i helpu i storio a rheoli llif dŵr a lleihau’r risg o danau gwyllt a’u heffaith

en-gb	targeted grazing patterns to enhance swards
cy-gb	patrymau pori penodol i wella porfeydd

en-gb	reversion of an existing habitat type to a more valuable habitat type, such as reverting upland acid grassland to heathland
cy-gb	troi cynefin yn ôl i fod yn gynefin mwy gwerthfawr, megis adfer glaswelltir asidig yr ucheldir yn rhostir

en-gb	a sequence of activities such as purple-moor grass (Molinia) control followed by cattle grazing, followed by seed introduction to restore a more diverse heathland or marshy grassland
cy-gb	dilyniant o weithgareddau, megis rheoli glaswellt y gweunydd (Molina) ac yna defnyddio gwartheg i bori’r tir, ac yna hau i adfer glaswelltir cors neu rostir mwy amrywiol

en-gb	Activities may be funded as one-off capital items, while others may be supported as multi-annual area payments to reflect that some outcomes will take several years to be achieved.
cy-gb	Gellir ariannu’r gweithgareddau ar ffurf eitemau cyfalaf untro, tra bydd gweithgareddau eraill yn cael eu hariannu ar ffurf taliadau arwynebedd dros nifer o flynyddoedd gan y bydd hi’n cymryd sawl blwyddyn i gyflawni rhai canlyniadau.

en-gb	We will provide advice and guidance on how to achieve the best outcomes for you and the habitat on your farm.
cy-gb	Byddwn yn rhoi cyngor ac arweiniad ar sut i sicrhau’r canlyniadau gorau i chi ac i’r cynefin ar eich fferm.

en-gb	In some circumstances we may require a site visit to assess the condition of the existing habitat and suitability of the activity.
cy-gb	Mewn rhai amgylchiadau, efallai y bydd angen inni ymweld â’r safle er mwyn asesu cyflwr y cynefin presennol a gweld pa mor addas yw’r gweithgaredd.

en-gb	Some of the activities may be grouped to target specific outcomes on your farm especially in relation to priority species.
cy-gb	Efallai y bydd rhai o’r gweithgareddau’n cael eu grwpio i dargedu canlyniadau penodol ar eich fferm, yn enwedig er lles rhywogaethau â blaenoriaeth.

en-gb	Restoring damaged peatlands and reinstating water tables is a complex process requiring specialist skills and machinery.
cy-gb	Mae adfer mawnogydd sydd wedi'u niweidio ac adfer lefelau trwythiad yn broses gymhleth, ac mae angen peiriannau a sgiliau arbenigol.

en-gb	For this reason, we do not propose to fund individual farmers to undertake peatland restoration as part of the SFS.
cy-gb	Am hynny, nid ydym yn bwriadu ariannu ffermwyr unigol i adfer mawnogydd o dan yr SFS.

en-gb	Large areas of complex and specialist peatland restoration are carried out as part of the National Peatland Action Programme (NPAP).
cy-gb	Mae gwaith adfer arbenigol a chymhleth yn cael ei wneud ar ddarnau mawr o fawnogydd fel rhan o’r Rhaglen Weithredu Genedlaethol ar Fawndiroedd (NPAP).

en-gb	Some tenant farmers may be restricted in what habitat enhancement they can undertake due to their individual tenancy agreements.
cy-gb	Efallai y bydd cytundebau tenantiaeth rhai ffermwyr tenant yn cyfyngu ar y gwelliannau y byddan nhw'n cael eu gwneud.

en-gb	We encourage tenants to work with their landlords to determine what is possible for them.
cy-gb	Rydym yn annog tenantiaid i weithio gyda’u landlordiaid i weld beth yn union sy’n bosibl iddyn nhw.

en-gb	The management of certain priority or sensitive habitat types may necessitate site visits and additional guidance, so some of these will not be immediately available.
cy-gb	Er mwyn rheoli rhai cynefinoedd sensitif neu gynefinoedd â blaenoriaeth, efallai y bydd angen ymweld â safle a rhoi rhagor o arweiniad, felly ni fydd pob un ar gael yn syth.

en-gb	It may also be possible to support enhanced habitat management that involves co-ordinated activity with other farmers and landowners at a landscape scale.
cy-gb	Hefyd, efallai y bydd modd rheoli cynefinoedd yn well trwy gydweithio â pherchenogion tir a ffermwyr eraill ar raddfa'r dirwedd.

en-gb	This is especially valuable for habitats such as peatlands and wetlands where managing water levels and flow may not be possible within a single farm.
cy-gb	Bydd hyn yn arbennig o werthfawr i gynefinoedd fel mawnogydd a gwlyptiroedd, pan na fydd modd rheoli lefel a llif y dŵr ar fferm unigol.

en-gb	See Collaborative theme Collaborative Landscape Scale Activity.
cy-gb	Gweler y thema Gydweithredol Gweithgarwch cydweithredol ar raddfa tirwedd.

en-gb	Creation of permanent and temporary habitats
cy-gb	Creu cynefinoedd parhaol a thros dro

en-gb	Create new habitat areas on your farm to benefit wildlife and connect existing habitat areas
cy-gb	Creu cynefinoedd newydd ar eich fferm er budd bywyd gwyllt ac i gysylltu cynefinoedd â'i gilydd

en-gb	This theme supports you to create new permanent or temporary habitat areas to complement any existing habitats on your farm.
cy-gb	Mae’r thema hon yn eich helpu i greu cynefinoedd dros dro neu barhaol newydd i ategu unrhyw gynefinoedd sy’n bodoli eisoes ar eich fferm.

en-gb	This is additional to any temporary habitat you are creating under UA6:
cy-gb	Mae hyn yn ychwanegol at unrhyw gynefinoedd dros dro rydych yn eu creu o dan UA6:

en-gb	Temporary habitat creation on improved land to meet the Universal Scheme Requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Creu cynefin dros dro ar dir wedi’i wella i fodloni Gofyn y Cynllun Cyffredinol bod 10% o'ch fferm yn gynefin.

en-gb	This will benefit a range of wildlife and is even more valuable where new habitats are used to join up fragmented areas of existing habitat.
cy-gb	Bydd hyn yn fanteisiol i fywyd gwyllt o bob math, a bydd hyd yn oed yn fwy gwerthfawr pan ddefnyddir cynefinoedd newydd i gysylltu cynefinoedd darniog sy’n bodoli eisoes.

en-gb	The creation of permanent new habitat is preferable as this offers greatest value to nature in the long term at the same time as ongoing livestock grazing.
cy-gb	Creu cynefinoedd parhaol yw’r dewis gorau, oherwydd cynefinoedd parhaol sydd fwyaf gwerthfawr i natur yn yr hirdymor os ceir parhau i bori da byw yr un pryd.

en-gb	However, temporary habitats can provide valuable benefits for wildlife, such as by providing important nectar and seed sources.
cy-gb	Fodd bynnag, gall cynefinoedd dros dro esgor ar fanteision gwerthfawr i fywyd gwyllt, megis darparu ffynonellau neithdar a hadau pwysig.

en-gb	Permanent habitats
cy-gb	Cynefinoedd parhaol

en-gb	Support for permanent habitat creation could include:
cy-gb	Gall cymorth ar gyfer creu cynefinoedd parhaol gynnwys y canlynol:

en-gb	reversion of improved grasslands to species rich grasslands
cy-gb	troi glaswelltir wedi'i wella yn ôl i fod yn laswelltir cyfoethog ei rywogaethau

en-gb	creation of orchards (traditional standard fruit trees varieties only)
cy-gb	creu perllannau (mathau safonol traddodiadol o goed ffrwythau yn unig)

en-gb	creation of streamside corridors
cy-gb	creu coridorau ar lannau nentydd

en-gb	We intend support for creation of permanent habitats to include a combination of one-off capital and multi-year payments.
cy-gb	Bwriadwn i’r cymorth ar gyfer creu cynefinoedd parhaol gynnwys cyfuniad o daliadau cyfalaf untro a thaliadau dros nifer o flynyddoedd.

en-gb	For example, traditional orchard creation could include the capital costs of planting new trees, installing rabbit guards and stock fencing, plus a revenue payment for managing the underlying grassland.
cy-gb	Er enghraifft, gallai creu perllan draddodiadol gynnwys y costau cyfalaf sy’n gysylltiedig â phlannu coed newydd a gosod llewys cwningod a ffensys atal stoc, ynghyd â thaliad refeniw ar gyfer rheoli’r glaswelltir gwaelodol.

en-gb	Once established, any new permanent grassland habitat you create as part of this Optional Action will need to be maintained as per the requirements of UA5:
cy-gb	Ar ôl iddo sefydlu, bydd angen ichi gynnal unrhyw gynefin parhaol newydd y byddwch yn ei greu fel rhan o’r Weithred Opsiynol hon, yn unol â gofynion UA5:

en-gb	It will count towards the scheme requirement to have 10% habitat on each farm, replacing an equivalent area of temporary habitats you may have needed to create under UA6:
cy-gb	Bydd yn cyfrif at Ofyn y cynllun bod 10% o'ch fferm yn gynefin, ac yn lle'r darnau cyfwerth o gynefinoedd dros dro y byddech wedi gorfod eu creu o dan UA6:

en-gb	Temporary habitat creation on improved land.
cy-gb	Creu cynefin dros dro ar dir wedi’i wella.

en-gb	New permanent habitats are expected to become subject to the Environmental Impact Assessment (EIA) (Agriculture) Regulations which you will need to consider before making management decisions.
cy-gb	Daw cynefinoedd parhaol newydd o dan y rheoliadau Asesu Effeithiau Amgylcheddol (Amaethyddol). Bydd angen ichi ystyried y rheoliadau hyn cyn gwneud penderfyniadau rheoli.

en-gb	See Optional theme Woodland and Agroforestry Creation for creation of new broadleaf woodlands.
cy-gb	Gweler y thema Opsiynol Creu coetir ac amaeth-goedwigaeth ar gyfer creu coetiroedd llydanddail newydd.

en-gb	Temporary habitats
cy-gb	Cynefinoedd dros dro

en-gb	The list of temporary habitat types available for creation is the same as those included for UA6:
cy-gb	Mae’r rhestr o gynefinoedd dros dro y gellir eu creu yr un fath â’r rheini ar restr UA6:

en-gb	They are:
cy-gb	Sef:

en-gb	mixed leys on improved land (also referred to as multi-species or herbal leys)
cy-gb	gwyndynnydd cymysg ar dir wedi’i wella (mae gwyndynnydd amlrywogaeth neu flodeuog yn enwau eraill arnynt)

en-gb	unsprayed, unfertilised and uncultivated buffer adjacent to existing habitat (including open water) on improved grassland
cy-gb	clustogfa heb ei chwistrellu, heb ei gwrteithio a heb ei thrin wrth ymyl cynefin presennol. (gan gynnwys dŵr agored) ar laswelltir wedi'i wella

en-gb	late cut improved grasslands
cy-gb	glaswelltir wedi’i wella, a'i dorri’n hwyr

en-gb	improved grassland allowed to set seed
cy-gb	glaswelltir wedi’i wella sydd wedi cael ei adael i hadu

en-gb	The management requirements that you should adhere to for each habitat type are similar to those included at Annex 6 for the Universal Layer, but may include some differences to reflect the more targeted approach of the Optional Layer of the scheme.
cy-gb	Mae'r gofynion rheoli y dylech gadw atynt ar gyfer pob math o gynefin yn debyg i'r rhai yn Atodiad 6 yr Haen Gyffredinol, ond bydd rhai gwahaniaethau i adlewyrchu gofynion mwy penodol Haen Opsiynol y Cynllun.

en-gb	We expect most of these to be established as field margins, where a minimum width would be required to make sure they deliver the intended benefits.
cy-gb	Disgwyliwn y bydd y rhan fwyaf ohonyn nhw'n cael eu sefydlu ar ymylon caeau. Rhaid iddyn nhw fod o led gofynnol i sicrhau'r manteision a fwriedir.

en-gb	Some of the habitats could be established as larger plots or whole field parcels.
cy-gb	Gellir sefydlu rhai o’r cynefinoedd ar ffurf lleiniau mwy neu gaeau cyfan.

en-gb	Only temporary habitats above the 10% scheme requirements will be funded under this Optional Action.
cy-gb	Dim ond cynefinoedd dros dro sy'n ychwanegol at ofyn y cynllun o 10% fydd yn cael eu hariannu o dan y Weithred Opsiynol hon.

en-gb	Care should be taken where permanent grassland (claimed as GR2 on SAF) is considered for cultivation to create temporary new habitat as it may already include high existing habitat potential.
cy-gb	Dylid cymryd gofal lle mae glaswelltir parhaol (a hawlir fel GR2 ar SAF) yn cael ei ystyried ar gyfer ei drin i greu cynefin newydd dros dro gan y gallai eisoes gynnwys cynefin gwerthfawr.

en-gb	Selecting permanent pasture younger than 10 years provides a good rule of thumb to reduce this risk.
cy-gb	Mae dewis porfa barhaol sydd lai na 10 oed yn rheol dda i leihau'r risg hon.

en-gb	However, the definition of improved land under the Environmental Impact Assessment (Agriculture) Regulations 2017 must be used to determine which land can be cultivated.
cy-gb	Fodd bynnag, rhaid defnyddio'r diffiniad o dir wedi'i wella o dan Reoliadau Asesiad Effaith Amgylcheddol (Amaethyddiaeth) 2017 i benderfynu pa dir y gellir ei drin

en-gb	The creation of certain permanent habitat types like new wetlands or ponds may necessitate site visits and additional guidance.
cy-gb	I greu rhai cynefinoedd parhaol, megis pyllau neu wlyptir newydd, efallai y bydd angen ymweld â’r safle a rhoi rhagor o arweiniad.

en-gb	We expect the list of options to create temporary and permanent habitat to increase over time.
cy-gb	Disgwyliwn y bydd y rhestr o opsiynau ar gyfer creu cynefinoedd dros dro a pharhaol yn cynyddu dros amser.

en-gb	This is especially valuable for linking up fragmented habitats and supporting the additional feeding or breeding conditions required for priority species.
cy-gb	Bydd hyn yn arbennig o werthfawr ar gyfer cysylltu cynefinoedd darniog a chynnal yr amodau bridio neu fwydo ychwanegol sydd eu hangen ar rywogaethau â blaenoriaeth.

en-gb	Implementation of Designated Site Schedule of Works
cy-gb	Gweithredu Rhestr Waith Safle Dynodedig

en-gb	Improve the condition of our priority sites for nature
cy-gb	Gwella cyflwr ein safleoedd â blaenoriaeth er budd natur

en-gb	The aim of this theme is to support you to implement the agreed Schedule of Works set out in your Designated Site Management Plan, to benefit these precious sites as part of your increasingly resilient farm business.
cy-gb	Nod y thema hon yw'ch helpu i weithredu’r Rhaglen Waith y cytunir arni ac a ddisgrifir yn eich Cynllun Rheoli Safle Dynodedig, er budd y safleoedd gwerthfawr hyn fel rhan o’ch busnes fferm sy'n dod yn fwyfwy gwydn.

en-gb	Our designated sites are the jewels in the crown for nature conservation.
cy-gb	Mae ein safleoedd dynodedig yn drysorau gwerthfawr o safbwynt gwarchod natur.

en-gb	Improving the condition of these sites provides one of the best opportunities for increasing the abundance and variety of wildlife, enhancing the resilience of ecosystems and the services they provide to the countryside and wider society.
cy-gb	Trwy wella cyflwr y safleoedd hyn, gellir cynyddu nifer ac amrywiaeth ein bywyd gwyllt, yn ogystal â magu gwydnwch ein hecosystemau a’r gwasanaethau a roddir ganddyn nhw i gefn gwlad ac i gymdeithas.

en-gb	By helping to improve the condition of these sites you would be contributing significantly to helping achieve nature recovery targets and improving the resilience of your farm
cy-gb	Trwy helpu i wella cyflwr y safleoedd hyn, byddwch yn cyfrannu’n fawr at helpu i gyrraedd ein targedau adfer natur ac yn gwneud eich fferm yn fwy gwydn.

en-gb	The designated site management plans will contain a consented Schedule of Works (SoW) which will identify the management actions needed to improve the condition of each site.
cy-gb	Bydd y cynlluniau rheoli safleoedd dynodedig yn cynnwys Rhaglen Waith y cytunwyd arni, a fydd yn nodi’r gweithredoedd rheoli sydd eu hangen i wella cyflwr pob safle.

en-gb	The Designated Site Management Plan may also identify action needed in the buffer area around the site.
cy-gb	Efallai y bydd y Cynllun Rheoli Safle Dynodedig yn nodi hefyd yr hyn sydd angen ei wneud yn y glustogfa o gwmpas y safle.

en-gb	For example, this could include the creation of streamside corridors adjacent to a designated river.
cy-gb	Er enghraifft, creu coridorau ar lan afon ddynodedig.

en-gb	The management action to be carried out will be similar in nature to the actions described under Optional themes Enhanced habitat management and Enhanced woodland but will be informed by the consented SoW.
cy-gb	Bydd y weithred reoli y bydd angen ei chynnal yn debyg o ran ei natur i’r gweithredoedd a ddisgrifir o dan y themâu Opsiynol Rheolaeth well ar gynefinoedd a Rheolaeth well ar goetiroedd, ond bydd yn adlewyrchu'r Rhaglen Waith.

en-gb	The SoW is likely to include a combination of capital and area-based activities.
cy-gb	Bydd y Rhaglen Waith yn debygol o gynnwys cyfuniad o weithgareddau cyfalaf a gweithgareddau seiliedig ar arwynebedd.

en-gb	If your farm does not include a designated site, but you are within the buffer area you do not need to create a management plan under UA7:
cy-gb	Os nad oes safle dynodedig ar eich fferm, ond bod y glustogfa ynddi, ni fydd angen ichi greu Cynllun Rheoli o dan UA7:

en-gb	Designated Site Management Plan.
cy-gb	Cynllun rheoli safleoedd dynodedig.

en-gb	However, promoting biodiversity within buffer areas will enhance the condition and resilience of designated sites, supporting landscape-scale ecological networks and their benefits.
cy-gb	Ond trwy hybu bioamrywiaeth y glustogfa, byddwch yn gwella cyflwr y Safle Dynodedig ac yn ei wneud yn fwy gwydn, gan gryfhau'r rhwydweithiau ecolegol sydd ar raddfa'r tirwedd a’u manteision.

en-gb	Consequently, we intend to be able to support you in accessing relevant, targeted Optional Actions if your land is within the buffer area.
cy-gb	O ganlyniad, bwriadwn eich helpu i gynnal Gweithredoedd Opsiynol penodedig a pherthnasol os yw eich tir yn y glustogfa.

en-gb	We expect the SoW to be reviewed on a five-year rolling basis, to reflect the different management which may be needed as sites improve over time.
cy-gb	Disgwyliwn y bydd y Rhaglen Waith yn cael ei hadolygu bob pum mlynedd er mwyn adlewyrchu’r dulliau rheoli gwahanol y gall fod eu hangen wrth i safleoedd wella dros amser.

en-gb	We are considering how best to support farmers with designated sites already under management agreements with NRW or Welsh Government to transition into the SFS.
cy-gb	Rydym yn ystyried sut orau i helpu ffermwyr sydd eisoes â chytundeb ag CNC neu Lywodraeth Cymru ar gyfer rheoli Safle Dynodedig, i symud i’r SFS.

en-gb	It may also be possible to support the management of designated sites that involves co-ordinated activity with other farmers and landowners at a larger scale.
cy-gb	Efallai hefyd y bydd modd helpu i reoli Safle Dynodedig trwy gydgysylltu gweithgarwch â pherchenogion tir a ffermwyr eraill ar raddfa fwy.

en-gb	This is especially valuable for habitats such as peatlands and wetlands, along watercourses, or where there are priority species which have specific needs across landscapes.
cy-gb	Bydd hyn yn arbennig o werthfawr i gynefinoedd fel mawnogydd a gwlyptiroedd, safleoedd ar gyrsiau dŵr, neu safleoedd lle ceir rhywogaethau â blaenoriaeth a chanddynt anghenion penodol ar draws tirweddau.

en-gb	Enhanced woodland management
cy-gb	Rheolaeth well ar goetiroedd

en-gb	Bring existing farm woodlands into better economic and environmental condition
cy-gb	Gwella cyflwr economaidd ac amgylcheddol coetiroedd sy'n tyfu ar ffermydd

en-gb	The aim of this theme is to support you to improve the condition of existing broadleaf, coniferous or mixed woodlands on your farm.
cy-gb	Nod y thema hon yw'ch helpu i wella cyflwr coetiroedd llydanddail, coetiroedd conwydd neu goetiroedd cymysg sydd eisoes yn tyfu ar eich fferm.

en-gb	This builds upon UA9:
cy-gb	Mae’n adeiladu ar UA9:

en-gb	Woodland maintenance.
cy-gb	Cynnal coetiroedd.

en-gb	Better woodland management may improve the quality and value of a future timber crop, benefiting your farm business and generating raw materials to sustain the wider Welsh timber industry.
cy-gb	Gallai rheolaeth well ar goetiroedd wella ansawdd a gwerth cnydau pren yn y dyfodol. Bydd hyn yn dod â manteision i’ch busnes ac yn cynhyrchu deunyddiau crai i gynnal diwydiant pren ehangach Cymru.

en-gb	By increasing the economic value of existing farm woodlands, we hope to highlight the benefits of planting new woodlands to benefit your farm business in the future.
cy-gb	Trwy gynyddu gwerth economaidd y coetiroedd ar eich fferm, ein gobaith yw dangos manteision plannu coetiroedd newydd er lles eich busnes fferm yn y dyfodol.

en-gb	Improved woodland management can also generate benefits such as enhancing the value of the habitat to support nature, locking up more carbon and helping to reduce the risk of flooding.
cy-gb	Hefyd, trwy reoli coetiroedd yn well, gellir esgor ar fanteision fel gwella gwerth y cynefin i gynnal natur, cloi rhagor o garbon a helpu i leihau’r risg o lifogydd.

en-gb	This support will be available for small to medium sized farm woodlands.
cy-gb	Bydd y cymorth hwn ar gael i goetiroedd bach i ganolig ar ffermydd.

en-gb	Any designated woodland, for example woodlands within Sites of Special Scientific Interest, on your farm will need to be managed through Optional theme Implementation of designated site Schedule of Works.
cy-gb	Yn achos unrhyw goetiroedd dynodedig ar eich fferm, er enghraifft coetiroedd ar Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig, bydd angen eu rheoli o dan y thema Opsiynol Gweithredu Rhaglenni Gwaith Safleoedd Dynodedig.

en-gb	This support contains two elements:
cy-gb	Mae dwy elfen i'r cymorth hwn:

en-gb	funding to work with a registered woodland planner to develop a Woodland Management Plan.
cy-gb	cyllid i weithio gyda chynllunydd coetir cofrestredig i ddatblygu Cynllun Rheoli Coetir.

en-gb	Any relevant permits, permissions and surveys will need to be in place before management works are carried out.
cy-gb	Bydd angen i unrhyw drwyddedau, caniatâd ac arolygon perthnasol fod wedi'u cael cyn dechrau ar waith rheoli.

en-gb	The Woodland Management Plan will be valid for ten years with a review of progress at the five-year stage
cy-gb	Bydd y Cynllun Rheoli Coetir yn ddilys am ddeng mlynedd a bydd y cynnydd yn cael ei adolygu ar ôl pum mlynedd

en-gb	woodland management grants for a range of items recommended in the Woodland Management Plan such as fencing, Invasive Non-Native Species (INNS) control, thinning, tracks, access, and biodiversity related activities
cy-gb	grantiau rheoli coetiroedd ar gyfer amrywiaeth o eitemau a argymhellir yn y Cynllun Rheoli Coetir, megis ffensys, rheoli Rhywogaethau Estron Goresgynnol, teneuo, llwybrau, mynediad a gweithgareddau’n ymwneud â bioamrywiaeth

en-gb	Once your Woodland Management Plan is complete, you will be able to apply for grant funding to help deliver the plan.
cy-gb	Ar ôl ichi gwblhau eich Cynllun Rheoli Coetir, gallwch wneud cais am gyllid grant i helpu i gynnal y cynllun.

en-gb	Work that involves co-ordinated activity with other landowners including squirrel and deer control may be available under the collaborative layer.
cy-gb	Efallai y bydd gwaith sy’n cynnwys cydgysylltu gweithgarwch â pherchenogion tir eraill, gan gynnwys rheoli gwiwerod a cheirw, ar gael o dan yr haen gydweithredol.

en-gb	Woodland and agroforestry creation
cy-gb	Creu coetir ac amaeth-goedwigaeth

en-gb	Create farm woodland and agroforestry to benefit livestock, nature and a future income source
cy-gb	Creu coetir ac amaeth-goedwigaeth ar y fferm er budd da byw, natur a ffynhonnell incwm yn y dyfodol

en-gb	This is to support you to plant additional trees on your farm, identified in your UA10:
cy-gb	Y bwriad yw'ch helpu i blannu’r coed ychwanegol ar eich fferm a nodwyd yn UA10:

en-gb	Tree and Hedgerow Planting Opportunity Plan, in a way which provides benefit to you, your farm and the environment.
cy-gb	Cynllun Cyfle i Blannu Coed a Chreu Perthi/Gwrychoedd, gan ddod â budd i chi, eich fferm a'r amgylchedd.

en-gb	Benefit
cy-gb	Mantais

en-gb	Any trees or woodland planted as part of this action could help to provide additional habitat for wildlife, reduce the risk of flooding and lock up additional carbon helping to tackle the climate emergency.
cy-gb	Bydd y coed neu’r coetiroedd fydd yn cael eu plannu o dan y weithred hon yn helpu i ddarparu cynefin ychwanegol i fywyd gwyllt, yn ogystal â lleihau'r risg o lifogydd a dal rhagor o garbon gan helpu i fynd i’r afael â’r argyfwng hinsawdd.

en-gb	Creating more shade or shelter can boost livestock, crop and grassland productivity through buffering weather, relieving compaction and increasing soil organic matter.
cy-gb	Trwy greu rhagor o fannau cysgodi neu lochesu, gall hynny roi hwb i gynhyrchiant da byw, cnydau a glaswelltiroedd trwy eu cysgodi rhag y tywydd, osgoi cywasgu pridd a chynyddu deunydd organig mewn pridd.

en-gb	In warmer months, livestock can overheat or suffer from heat stress, which can lead to loss of appetite, lower yields, and reduced fertility, impacting productivity.
cy-gb	Yn ystod misoedd cynhesach, gall da byw orboethi a dioddef straen gwres a gall hynny arwain at golli cynnyrch ac archwaeth bwyd ac at leihau ffrwythlondeb, gan effeithio ar gynhyrchiant.

en-gb	Similar adverse impacts can be linked to bad weather, for example, lamb losses can be reduced by 30% if good shelter is provided in cold, wet and windy conditions, and some trials have also shown an increase of between 10 and 21% in daily weight gain because of good shelter.
cy-gb	Gwelir effeithiau andwyol sy’n gysylltiedig â thywydd drwg hefyd, er enghraifft. gellir lleihau colledion ŵyn 30% trwy ddarparu lloches dda yn ystod tywydd oer, gwlyb a gwyntog, ac mae rhai treialon wedi dangos hefyd gynnydd o 10%-21% yn enillion eu pwysau dyddiol, diolch i loches dda.

en-gb	The tree planting opportunities available to you include:
cy-gb	Mae’r cyfleoedd i blannu coed yn cynnwys:

en-gb	small farm woodlands (including shelterbelts)
cy-gb	coetiroedd fferm bach (yn cynnwys lleiniau cysgodi)

en-gb	larger planting areas, potentially as part of a future timber crop
cy-gb	ardaloedd plannu mwy, o bosibl fel rhan o gnwd pren yn y dyfodol

en-gb	planting as part of a silvopastural or silvoarable agroforestry pattern where crops or pasture remain the primary ground cover
cy-gb	plannu fel rhan o batrwm amaeth-goedwigaeth coetir pori neu goetir âr pan fydd y prif orchudd yn dal i fod yn gnydau neu borfa

en-gb	We will support woodland and agroforestry creation by funding tree planting, fencing, gates and maintenance via our existing planting schemes which have been updated in 2025 to make them more flexible.
cy-gb	Byddwn yn helpu i greu coetiroedd ac amaeth-goedwigaeth trwy ariannu pethau fel plannu coed, ffensys, gatiau a gwaith cynnal a chadw trwy gyfrwng ein cynlluniau plannu gafodd eu diweddaru yn 2025 er mwyn eu gwneud yn fwy hyblyg.

en-gb	The Small Grants Woodland Creation Scheme is designed for straightforward applications of up to two hectares on land which is agriculturally improved or of low environmental sensitivity.
cy-gb	Mae Grantiau Bach – Cynllun Creu Coetir yn gynllun hawdd gwneud cais amdano ar gyfer hyd at ddau hectar o dir sydd wedi’i wella’n amaethyddol neu sydd heb nodweddion amgylcheddol sensitif.

en-gb	To increase flexibility for you, the updated scheme includes:
cy-gb	Er mwyn rhoi mwy o hyblygrwydd i chi, mae’r cynllun ar ei ffurf ddiweddaraf yn cynnwys:

en-gb	reduced minimum planting block size from 0.1ha to 0.01ha
cy-gb	bloc plannu wedi'i leihau o 0.1ha i 0.01ha

en-gb	a new ‘fruit and nut’ mix woodland category along with revised species tables to offer greater flexibility and choice
cy-gb	categori coetir cymysg ‘cnau a ffrwythau’ newydd ynghyd â thablau rhywogaethau newydd er mwyn cynnig mwy o hyblygrwydd a dewis

en-gb	a payment for you to obtain technical advice
cy-gb	taliad i chi gael cyngor technegol

en-gb	The Woodland Creation Planning Scheme – funding for the development of new Woodland Creation Plans for planting over 2ha, and areas not suitable for the Small Grants Woodland Creation scheme.
cy-gb	Y Cynllun Cynllunio Creu Coetir – cyllid ar gyfer datblygu Planiau Creu Coetir newydd ar gyfer plannu ar dros 2ha o dir, a lleiniau nad ydynt yn addas ar gyfer Grantiau Bach – Cynllun Creu Coetir.

en-gb	The Woodland Creation Grant funds planting over 0.25 ha included on an approved Woodland Creation Plan.
cy-gb	Mae’r Grant Creu Coetir yn ariannu gwaith plannu ar dros 0.25ha o dir sy'n rhan o Blan Creu Coetir cymeradwy.

en-gb	To increase flexibility for you, the updated scheme includes:
cy-gb	Er mwyn rhoi mwy o hyblygrwydd i chi, mae’r Cynllun ar ei ffurf ddiweddaraf yn cynnwys:

en-gb	reducing minimum block size for creating new woodland from 0.1ha to 0.01ha (minimum agreement size remains 0.25ha)
cy-gb	lleihau maint lleiaf y bloc plannu ar gyfer creu coetir newydd o 0.1ha i 0.01ha (rhaid plannu o leiaf 0.25ha o dan y cytundeb o hyd)

en-gb	introducing a new ‘fruit and nut’ mix woodland category
cy-gb	cyflwyno categori coetir cymysg ‘cnau a ffrwythau’ newydd

en-gb	new grants from 2026 for water gates, pipes and troughs to support planting by streams and rivers
cy-gb	grantiau newydd o 2026 ar gyfer gatiau dŵr, pibelli a chafnau i ategu gwaith plannu ger nentydd ac afonydd

en-gb	replacing the current agroforestry option with:
cy-gb	yn lle'r opsiwn amaeth-goedwigaeth presennol, rhoi'r canlynol:

en-gb	a lowland option (available below the upper limit of enclosure) including 50 trees / ha, with a minimum distance of 15m between trees
cy-gb	opsiwn ar gyfer tir isel (ar gael islaw y terfyn amgáu uchaf), yn cynnwys 50 o goed / ha, gydag o leiaf 15m rhwng pob coeden

en-gb	an upland option including 80 trees / ha with a minimum distance of 8 m between trees
cy-gb	opsiwn ar gyfer tir uchel, yn cynnwys 80 o goed / ha gydag o leiaf 8m rhwng pob coeden

en-gb	both options include an increased maintenance period from five to 12 years
cy-gb	ar gyfer y ddau opsiwn, mae’r cyfnod cynnal a chadw wedi’i gynyddu o 5 mlynedd i 12 mlynedd

en-gb	We will continue to review our planting schemes to make them accessible and attractive.
cy-gb	Byddwn yn parhau i adolygu ein cynlluniau plannu i'w gwneud yn hygyrch ac yn ddeniadol.

en-gb	This includes addressing any barriers to planting, improving the administrative processes and developing any targeting of activities which deliver multiple benefits.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys mynd i'r afael ag unrhyw rwystrau i blannu, gwella'r prosesau gweinyddol a datblygu gweithgareddau sy'n darparu llawer o fanteision.

en-gb	We will also develop an option for natural regeneration (where woodland is created through natural processes through seed dispersal) to add more flexibility for you.
cy-gb	Hefyd, byddwn yn datblygu opsiwn ar gyfer aildyfiant naturiol (lle bydd coetiroedd yn cael eu creu trwy prosesau gwasgaru had naturiol) er mwyn rhoi mwy o hyblygrwydd ichi.

en-gb	Hedgerow creation and restoration
cy-gb	Creu ac adfer perthi/gwrychoedd

en-gb	Create and restore hedgerows to benefit livestock and crops, nature, and landscapes
cy-gb	Creu ac adfer perthi/gwrychoedd er budd da byw a chnydau, natur a thirweddau

en-gb	To create and restore hedgerows to provide a range of benefits for your farming system whilst supporting the cultural and natural heritage of the countryside.
cy-gb	Creu ac adfer perthi/gwrychoedd i sicrhau llawer o fanteision i’ch system ffermio gan gynnal yr un pryd dreftadaeth ddiwylliannol a naturiol cefn gwlad.

en-gb	This complements UA8:
cy-gb	Mae hyn yn ategu UA8:

en-gb	Hedgerow management and supports you to plant hedgerows identified in your UA10:
cy-gb	Rheoli perthi/gwrychoedd ac yn eich helpu i blannu perthi a nodwyd yn eich UA10:

en-gb	Hedgerows created or restored will be included in the area used to meet the scheme requirement to have 10% habitat on each farm.
cy-gb	Bydd perthi a gaiff eu creu neu eu hadfer yn cael eu cynnwys yn yr arwynebedd a ddefnyddir i fodloni gofyn y cynllun bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	Creating and restoring hedgerows (and subsequently managing them in good condition) can provide multiple benefits for you and the environment, including:
cy-gb	Trwy blannu ac adfer perthi (a’u rheoli wedyn er mwyn eu cadw mewn cyflwr da), daw llawer o fanteision i chi ac i’r amgylchedd, gan gynnwys:

en-gb	biosecurity benefits particularly at farm boundaries
cy-gb	manteision o ran bioddiogelwch, yn enwedig ar ffiniau’r fferm

en-gb	shelter and security for livestock and crops
cy-gb	cysgod a lloches i dda byw a chnydau

en-gb	wildlife habitat, with food and shelter resources for pollinators, farmland birds, and pest predators such as bats and hoverflies
cy-gb	cynefin i fywyd gwyllt, gyda bwyd a lloches i bryfed peillio, adar tir fferm ac ysglyfaethwyr plâu fel ystlumod a phryfed hofran

en-gb	capturing additional carbon above and below the soil, helping to tackle climate change
cy-gb	dal carbon ychwanegol ar ben ac o dan y pridd, gan helpu i fynd i’r afael â newid hinsawdd

en-gb	improving water quality and reducing flood risk
cy-gb	gwella ansawdd dŵr a lleihau perygl o lifogydd

en-gb	enhancing our historic cultural landscapes
cy-gb	gwella ein tirweddau diwylliannol hanesyddol

en-gb	We will support you to create and restore hedges by providing capital funding including, but not limited to:
cy-gb	Byddwn yn eich helpu i greu ac adfer perthi trwy ddarparu cyllid cyfalaf, gan gynnwys ymhlith pethau eraill, i:

en-gb	planting new hedgerows (20 metres or longer)
cy-gb	blannu perthi newydd (20 metr a mwy)

en-gb	promote new basal growth (rejuvenation) of existing hedgerows by laying (pleaching) where the hedge is tall, with multiple thin stems, or coppicing
cy-gb	annog twf ym môn y berth (adfywio) trwy blygu ble mae’r berth ar ei thalaf a lle ceir llawer o goesynnau tenau neu trwy fondocio

en-gb	restore existing hedgerows by rejuvenation and re-stocking with new whips where the existing stems are sparse
cy-gb	adfer perthi trwy eu hadfywio a’u hailstocio gyda choed chwip newydd os nad oes llawer o goesynnau yn y berth

en-gb	fencing and gates to protect new or restored hedgerows
cy-gb	ffensys a gatiau i amddiffyn perthi newydd neu berthi sydd wedi’u hadfer

en-gb	water troughs, if needed, where new or restored hedgerows prevent livestock access to drinking water
cy-gb	cafnau dŵr, os oes eu hangen, os yw'r berth newydd neu'r berth sydd wedi'i hadfer yn atal da byw rhag mynd at ddŵr yfed

en-gb	Technical notes will also be provided to ensure work is carried out to an acceptable standard.
cy-gb	Hefyd, bydd nodiadau technegol yn cael eu darparu er mwyn sicrhau bod y gwaith yn cael ei wneud at safon dderbyniol.

en-gb	We will continue to review the list of capital items needed to support hedgerow creation and restoration and how to target future support to deliver the most benefit.
cy-gb	Byddwn yn parhau i adolygu’r rhestr o eitemau cyfalaf sydd eu hangen i'ch helpu i greu ac adfer perthi a ble i dargedu cymorth yn y dyfodol i sicrhau'r manteision mwyaf.

en-gb	We will develop guidance to help ensure that appropriate management actions are taken and, where coppicing is being proposed, we will require evidence that this is the most appropriate management technique to improve the condition of the hedgerow and sustain its lifespan.
cy-gb	Byddwn yn datblygu canllawiau er mwyn helpu i sicrhau bod y gwaith rheoli priodol yn cael ei wneud a lle cynigir bondocio, bydd angen tystiolaeth mai hon yw’r dechneg reoli fwyaf priodol i wella cyflwr y berth a chynnal ei hoes.

en-gb	Improved public access to the countryside
cy-gb	Gwella mynediad y cyhoedd i gefn gwlad

en-gb	Enable people to access the countryside and enjoy the health and wellbeing benefits of exploring nature and our farmed environment
cy-gb	Galluogi pobl i gael mynediad i gefn gwlad a mwynhau’r manteision o ran iechyd a llesiant a ddaw o archwilio natur a’n hamgylcheddau fferm

en-gb	This theme is designed to improve the accessibility of the farmed environment, encourage responsible recreation and improve the visitor experience.
cy-gb	Bwriad y thema hon yw gwneud amgylcheddau fferm yn fwy hygyrch, annog hamddena cyfrifol a gwella profiad ymwelwyr.

en-gb	This can strengthen the link between the consumer and how their food is produced.
cy-gb	Gall hefyd gryfhau’r cysylltiad rhwng y cwsmer a sut mae bwyd yn cael ei gynhyrchu.

en-gb	This is an opportunity to improve signage or access furniture on farms.
cy-gb	Dyma gyfle i wella arwyddion a seilwaith mynediad ar ffermydd.

en-gb	This means there are fewer barriers to people enjoying the outdoors safely.
cy-gb	Mae hyn yn golygu y bydd llai o bethau’n rhwystro pobl rhag mwynhau’r awyr agored yn ddiogel.

en-gb	It also provides an opportunity to improve the visitor experience and reinforce messages about safe and responsible use of the countryside.
cy-gb	Hefyd, mae’n gyfle i wella profiad ymwelwyr ac atgyfnerthu negeseuon ynghylch bod yn ddiogel a chyfrifol yng nghefn gwlad.

en-gb	This benefits visitors, farmers and livestock.
cy-gb	Bydd hyn oll o fudd i ymwelwyr, ffermwyr a da byw.

en-gb	As part of this Optional Action, we will fund one-off capital items with a focus on improving accessibility (with an emphasis on least restrictive access) and / or improving the visitor experience.
cy-gb	Fel rhan o'r Weithred Opsiynol hon, byddwn yn ariannu eitemau cyfalaf untro gyda ffocws ar wella hygyrchedd (gyda phwyslais ar fynediad lleiaf cyfyngol) a / neu wella profiad ymwelwyr.

en-gb	This could involve funding to:
cy-gb	Gallai hyn gynnwys ariannu’r gwaith canlynol:

en-gb	remove stiles where security of livestock is not needed
cy-gb	cael gwared ar gamfeydd lle nad yw cadw da byw rhag crwydro'n ffactor

en-gb	replace stiles with gates
cy-gb	gosod gatiau yn lle camfeydd

en-gb	install seats / benches at viewpoints
cy-gb	gosod seddi / meinciau mewn golygfannau

en-gb	install information boards to highlight:
cy-gb	gosod byrddau gwybodaeth er mwyn tynnu sylw at y canlynol:

en-gb	elements of the Countryside Code such as reminders to keep dogs on lead, no littering, or the importance of closing gates
cy-gb	elfennau o’r Cod Cefn Gwlad, megis atgoffa pobl i gadw cŵn ar dennyn, i beidio â thaflu sbwriel neu i gau gatiau ar eu hôl

en-gb	educational, cultural or landscape points of interest
cy-gb	pethau o ddiddordeb addysgol, diwylliannol neu dirweddol

en-gb	Where possible we will promote existing Local Authority processes to support these activities.
cy-gb	Lle medrir, byddwn yn hyrwyddo prosesau sydd gan Awdurdodau Lleol i ategu’r gweithgareddau hyn.

en-gb	This action is not designed to fund compliance with access legislation relating to Public Rights of Way (PRoW) or the Countryside Rights of Way (CRoW) Act which must be met as part of the SFS Regulatory Baseline.
cy-gb	Nid bwriad y weithred hon yw'ch talu i gydymffurfio â deddfwriaeth mynediad sy'n ymwneud â’r Ddeddf Hawliau Tramwy Cyhoeddus (PRoW) neu’r Ddeddf Cefn Gwlad a Hawliau Tramwy (CRoW) – sef deddfau y mae gofyn cydymffurfio â nhw fel rhan o’r sylfaen reoleiddio.

en-gb	Future development of this Optional Action could include support to improve the quality and / or quantity of rights of way both on an individual holding and on a collaborative basis.
cy-gb	Gellid datblygu'r Weithred Opsiynol hon ymhellach trwy, ymhlith pethau eraill,  ddarparu cymorth i wella ansawdd a/neu nifer yr hawliau tramwy ar ddaliad, fel unigolyn ac ar sail gydweithredol.

en-gb	See Collaborative theme Collaborative Landscape Scale Activity.
cy-gb	Gweler y thema Gweithgarwch cydweithredol ar raddfa tirwedd.

en-gb	Advanced Continuous Professional Development (CPD)
cy-gb	Datblygiad Proffesiynol Parhaus (DPP) Uwch

en-gb	Continually develop skills and experience to build confidence and improve economic and environmental performance
cy-gb	Datblygu sgiliau a phrofiad yn barhaus er mwyn ennyn hyder a gwella perfformiad economaidd ac amgylcheddol

en-gb	The aim of this theme is to support you to undertake higher level learning, which can provide a vital building block in improving business performance and ensuring agricultural businesses are operated in a resilient and sustainable way.
cy-gb	Nod y thema hon yw'ch helpu i ddysgu ar lefel uwch – rhywbeth a all fod yn hollbwysig i wella perfformiad eich busnes a sicrhau bod busnesau amaethyddol yn cael eu rhedeg mewn ffordd wydn a chynaliadwy.

en-gb	This action builds upon UA4:
cy-gb	Mae’r Weithred hon yn adeiladu ar UA4:

en-gb	Continuous Professional Development.
cy-gb	Datblygiad Proffesiynol Parhaus.

en-gb	Continued and higher levels of education and skills enable you to improve profitability, environmental performance, animal welfare, health and safety standards and help expose you to innovative business solutions in a changing world.
cy-gb	Bydd addysg a sgiliau ar lefel uwch, yn eich helpu i fod yn fwy proffidiol a gwella'ch perfformiad amgylcheddol, lles anifeiliaid a safonau iechyd a diogelwch, gan eich gwneud yn agored i atebion busnes arloesol mewn byd cyfnewidiol.

en-gb	Supporting an industry committed to continuous advancement gives confidence to consumers that the farming profession is committed to staying up to date and can indicate an aptitude and willingness to build a good reputation with customers, assurance schemes, banks, landlords or potential employers.
cy-gb	Trwy gefnogi diwydiant sydd wedi ymrwymo i ddatblygiad parhaus, byddwch yn ennyn hyder cwsmeriaid fod y proffesiwn ffermio wedi ymrwymo i fod yn gyfoes a gall ddangos gallu a pharodrwydd i feithrin enw da ymhlith cwsmeriaid, cynlluniau gwarantu, banciau, landlordiaid neu ddarpar gyflogwyr.

en-gb	This Optional Action will provide support to complete more detailed or higher level CPD, supporting you to better understand and be more confident to perform the Optional Actions.
cy-gb	Bydd y Weithred Opsiynol hon yn rhoi cymorth ar gyfer cwblhau DPP manylach neu ar lefel uwch, gan eich helpu i ddeall y Gweithredoedd Opsiynol yn well ac ennyn eich hyder i'w cynnal.

en-gb	The initial focus will be on:
cy-gb	Ar y cychwyn, canolbwyntir ar:

en-gb	soil and multispecies crop cover
cy-gb	bridd a chnydau gorchudd amlrywogaeth

en-gb	KPIs to improve productivity and efficiency
cy-gb	Dangosyddion Perfformiad Allweddol i wella cynhyrchiant a bod yn fwy effeithlon

en-gb	habitat management, enhancement and creation
cy-gb	rheoli, gwella a chreu cynefinoedd

en-gb	woodland management and creation
cy-gb	rheoli a chreu coetir

en-gb	hedgerow management
cy-gb	rheoli perthi / gwrychoedd

en-gb	water quality
cy-gb	ansawdd dŵr

en-gb	air quality
cy-gb	ansawdd yr aer

en-gb	organic farming
cy-gb	ffermio organig

en-gb	animal health and biosecurity
cy-gb	iechyd anifeiliaid a bioddiogelwch

en-gb	These will be provided by the Farming Connect programme as a mixture of hands-on and theory-based training.
cy-gb	Bydd yr elfennau hyn yn cael eu darparu gan raglen Cyswllt Ffermio ar ffurf cymysgedd o hyfforddiant ymarferol a gwaith theori.

en-gb	They will often involve other farmers in small groups, based on an assessment of an individual's knowledge and interest.
cy-gb	Yn aml, bydd y digwyddiadau hyn yn cynnwys ffermwyr eraill mewn grwpiau bach, ar sail asesiad o wybodaeth a diddordeb yr unigolyn.

en-gb	Your participation will be recorded automatically in Storfa Sgiliau, your personal CPD record to build up a more complete picture of your ongoing learning and development.
cy-gb	Byddwn yn cofnodi'ch cyfranogiad yn awtomatig yn y Storfa Sgiliau, sef eich cofnod DPP personol, er mwyn creu darlun mwy cyflawn o’ch dysgu a datblygiad parhaus.

en-gb	We will develop the CPD offer over time to ensure there is a diverse range of opportunities to support continuous learning.
cy-gb	Byddwn yn datblygu’r arlwy DPP dros amser er mwyn sicrhau y ceir amrywiaeth eang o gyfleoedd parhaus i ddysgu.

en-gb	Improve water quality by reducing pollutants reaching watercourses and manage water resources to reduce impacts of drought and flood
cy-gb	Gwella ansawdd dŵr trwy leihau'r llygryddion sy’n cyrraedd cyrsiau dŵr, a rheoli adnoddau dŵr er mwyn lleihau effeithiau sychder a llifogydd

en-gb	This theme supports you to improve water quality, and to manage water availability.
cy-gb	Mae’r thema hon yn eich helpu i wella ansawdd dŵr, a rheoli faint o ddŵr sydd ar gael.

en-gb	It builds upon Universal Actions including UA1: Soil health and UA2: Integrated Pest Management and is consistent with other Optional themes such as Creation of permanent and temporary habitats and Woodland and agroforestry creation.
cy-gb	Mae’n adeiladu ar Weithredoedd Cyffredinol, gan gynnwys UA1 Iechyd Pridd ac UA2 Rheolaeth Integredig ar Blâu ac mae’n gyson â themâu Opsiynol eraill megis Creu cynefinoedd parhaol a thros dro a Creu coetir ac amaeth-goedwigaeth.

en-gb	Improving soil health and reducing waste and run off can improve water quality to benefit nature, fish populations, recreational use and downstream drinking water supplies for livestock and people.
cy-gb	Trwy wella iechyd y pridd a lleihau gwastraff a dŵr ffo, byddwch yn gwella ansawdd dŵr er budd natur, poblogaethau pysgod, hamddena a chyflenwadau dŵr yfed yn is i lawr yr afon ar gyfer da byw a phobl.

en-gb	This action also supports you to build resilience against water shortages during prolonged dry periods, which can ease demand on reduced supplies.
cy-gb	Hefyd, mae’r weithred hon yn eich helpu i wrthsefyll prinder dŵr yn well yn ystod cyfnodau estynedig o sychder, a gall hyn leihau’r pwysau ar gyflenwadau llai.

en-gb	Improving soil structure and pasture management can also help regulate water flow across farmed land to help reduce flood risk.
cy-gb	Hefyd, gall gwella adeiledd y pridd a rheoli porfeydd yn well helpu i reoli llif y dŵr ar draws tir ffermio gan leihau’r risg o lifogydd.

en-gb	We will bring together a range of activities included in other Optional Actions to focus on these benefits.
cy-gb	Byddwn yn dwyn ynghyd nifer o weithgareddau mewn Gweithredoedd Opsiynol eraill i sicrhau’r manteision hyn.

en-gb	This could include:
cy-gb	Er enghraifft:

en-gb	farm infrastructure improvements for clean water separation such as roofing, rainwater goods, water harvesting and filtration equipment
cy-gb	gwelliannau i seilwaith ar y fferm i wahanu dŵr glân, megis offer toeau, cafnau a pheipiau glaw ac ati a chyfarpar casglu dŵr a hidlo

en-gb	infrastructure investments to enhance nutrient management such as slurry and manure stores, slurry handling systems, dirty water tanks
cy-gb	buddsoddi mewn seilwaith i reoli maethynnau'n well, megis storfeydd slyri a thail, systemau trin slyri, tanciau dŵr brwnt/budr

en-gb	precision nutrient and pesticide application equipment – such as GPS for precision farming, slurry injection systems or dribble bars
cy-gb	cyfarpar ar gyfer gwasgaru maethynnau a phlaladdwyr yn fanwl gywir – megis GPS ar gyfer ffermio manwl gywir, systemau chwistrellu slyri neu fariau diferion

en-gb	equipment to aid soil management to enhance water quality such as subsoilers, direct drills, and minimum tillage cultivators to reduce soil disturbance
cy-gb	cyfarpar i'ch helpu i reoli’r pridd er mwyn gwella ansawdd dŵr, megis erydr isbridd, driliau pridd a pheiriannau bas-droi rhag aflonyddu ar y pridd

en-gb	establishing multi-species leys in combination with minimum tillage techniques
cy-gb	sefydlu gwyndynnydd amlrywogaeth ar y cyd â thechnegau bas-droi

en-gb	planting trees or hedgerows to intercept overland water flow and pollutants before they reach watercourses, including planting in riparian strips
cy-gb	plannu coed neu berthi/gwrychoedd i atal dŵr a llygryddion rhag llifo dros y tir cyn iddynt gyrraedd cyrsiau dŵr. Bydd hynny'n cynnwys plannu ar lannau afonydd

en-gb	We continue to review and develop the list of activities needed to improve water quality.
cy-gb	Rydym yn parhau i adolygu a datblygu’r rhestr o weithgareddau sydd ei hangen i wella ansawdd dŵr.

en-gb	It may also be possible to support improvements to water quality that involves co-ordinated activity with other farmers and landowners at a landscape scale.
cy-gb	Hefyd, efallai y bydd modd helpu i wella ansawdd dŵr trwy gydgysylltu gweithgarwch â pherchenogion tir a ffermwyr eraill ar raddfa tirwedd.

en-gb	This is especially valuable across water catchments.
cy-gb	Bydd hyn yn arbennig o werthfawr ar draws dalgylchoedd dŵr.

en-gb	Improve air quality by reducing and intercepting airborne pollutants generated by farming
cy-gb	Gwella ansawdd aer trwy leihau a dal llygryddion a gludir yn yr aer sydd wedi’u cynhyrchu gan ffermio

en-gb	This theme supports you to improve air quality.
cy-gb	Mae’r thema hon yn eich helpu i wella ansawdd aer.

en-gb	It builds upon Universal Actions such as UA1:
cy-gb	Mae’n adeiladu ar Weithredoedd Cyffredinol megis UA1:

en-gb	Soil health and Optional theme Woodland and agroforestry creation.
cy-gb	Iechyd Pridd a’r thema Opsiynol Creu coetir ac amaeth-goedwigaeth.

en-gb	Activity to reduce airborne pollutants will benefit ecosystems and human health, and can also help improve farm efficiency by making better use of resources and improving soil health.
cy-gb	Bydd lleihau llygryddion yn yr aer yn arwain at fanteision i ecosystemau ac i iechyd pobl, a gall helpu hefyd i wneud ffermydd yn fwy effeithlon trwy ddefnyddio adnoddau'n well a gwella iechyd y pridd.

en-gb	Agricultural activities emit a range of pollutant gases, especially nitrogen compounds (including ammonia) and particulates to the atmosphere from activities including fertiliser use, and fumes from farm machinery, livestock housing and waste.
cy-gb	Mae gweithgareddau amaethyddol yn gollwng gwahanol fathau o nwyon llygrol, yn enwedig cyfansoddion nitrogen (gan gynnwys amonia) a deunyddiau gronynnol yn sgil gweithgareddau fel defnyddio gwrtaith, a mygdarthau o beiriannau fferm, siediau da byw a gwastraff da byw.

en-gb	Ammonia pollution negatively impacts most of our ecosystems in Wales.
cy-gb	Mae llygredd amonia yn effeithio’n negyddol ar y mwyafrif o’n hecosystemau yng Nghymru.

en-gb	It also contributes to the formation of particulate pollution, which can increase the risks of cardiovascular and respiratory disease, and lung cancer.
cy-gb	Hefyd, mae’n cyfrannu at lygredd gronynnol, a all gynyddu’r risgiau sy’n gysylltiedig â chlefydau cardiofasgwlaidd, clefydau anadlol a chanser yr ysgyfaint.

en-gb	We will bring together a range of activities included in other Optional Actions to focus on the benefits of improving air quality.
cy-gb	Byddwn yn dwyn ynghyd nifer o weithgareddau mewn Gweithredoedd Opsiynol eraill i sicrhau manteision gwella ansawdd aer.

en-gb	This could include;
cy-gb	Gallai hyn gynnwys:

en-gb	capital funding for infrastructure improvements such as roofing over existing yards and slurry stores
cy-gb	cyllid cyfalaf ar gyfer gwelliannau i seilwaith y fferm, megis toeau uwchben buarthau a storfeydd slyri

en-gb	capital funding infrastructure investments to enhance nutrient management including slurry and manure stores, slurry store covers, slurry handling equipment and scraping systems
cy-gb	cyllid cyfalaf ar gyfer buddsoddi mewn seilwaith i reoli maethynnau’n well, gan gynnwys storfeydd slyri a thail, gorchuddion ar gyfer storfeydd slyri, cyfarpar trin slyri a systemau crafu slyri

en-gb	funding precision nutrient and pesticide application equipment such as GPS for precision farming, slurry injection systems or dribble bars
cy-gb	ariannu cyfarpar manwl gywir ar gyfer gwasgaru maethynnau a phlaladdwyr, megis GPS ar gyfer ffermio manwl gywir, systemau chwistrellu slyri neu fariau diferion

en-gb	funding equipment to aid soil management to improve air quality e.g. subsoilers, direct drills, and minimum tillage cultivators to reduce soil disturbance, and establishing multi-species leys
cy-gb	ariannu cyfarpar a all helpu i reoli’r pridd er mwyn gwella ansawdd aer, e.e. erydr isbridd, driliau pridd a pheiriannau bas-droi er mwyn amharu llai ar y pridd, a sefydlu gwyndynnydd amlrywogaeth

en-gb	planting trees around slurry stores or livestock housing to intercept airborne pollutants
cy-gb	plannu coed o amgylch storfeydd slyri i ddal llygryddion yn yr aer

en-gb	We will continue to review and implement the list of activities available to improve air quality.
cy-gb	Byddwn yn parhau i adolygu'r rhestr o weithgareddau sydd ar gael i wella ansawdd aer. a'i rhoi ar waith.

en-gb	Organic farming (support and conversion)
cy-gb	Ffermio organig (cymorth a throsi)

en-gb	Supporting the development of the Welsh organic sector through conversion and ongoing support payments
cy-gb	Rhoi cymorth i ddatblygu sector organig Cymru trwy gyfrwng taliadau troi a thaliadau cymorth parhaus

en-gb	The aim is to provide certainty to the organic sector in Wales, including individual farmers and the wider supply chain.
cy-gb	Y nod yw cynnig sicrwydd i sector organig Cymru, gan gynnwys ffermwyr unigol a’r gadwyn gyflenwi ehangach.

en-gb	Organic farming builds on multiple Universal Actions, particularly those focussed on soil health and biodiversity.
cy-gb	Mae ffermio organig yn adeiladu ar nifer o Weithredoedd Cyffredinol, yn enwedig y rhai sy’n canolbwyntio ar iechyd pridd a bioamrywiaeth.

en-gb	This is designed to support farmers who want to convert to and maintain organic status to demonstrate commitments to sustainability and to access organic markets.
cy-gb	Y bwriad yw helpu ffermwyr sydd am droi'n organig a'r rheini sydd am gadw eu statws organig, i ddangos ymrwymiad i gynaliadwyedd a chael mynediad i farchnadoedd organig.

en-gb	Organic practices contribute to multiple benefits including improved air and water quality, flood risk reduction, and benefits for nature.
cy-gb	Mae ffermio organig yn cyfrannu at lawer o fanteision, gan gynnwys gwella ansawdd aer a dŵr, lleihau’r risg o lifogydd a manteision i natur.

en-gb	This is similar to our existing Organic Support Payment and the Organic Conversion Scheme.
cy-gb	Mae’r cymorth yn debyg i’n Taliad Cymorth Organig a’r Cynllun Trosi Organig.

en-gb	Area payments will be available via multi-annual agreements.
cy-gb	Bydd taliadau ar gael trwy gytundebau sy'n para sawl blwyddyn.

en-gb	We propose to introduce payment bands based on land type.
cy-gb	Rydyn ni'n cynnig cyflwyno bandiau talu ar sail y math o dir:

en-gb	For support to existing organic farmers, these will be:
cy-gb	Ar gyfer ffermwyr sydd eisoes yn organig, y mathau o dir yw:

en-gb	horticulture
cy-gb	garddwriaeth

en-gb	enclosed land
cy-gb	tir wedi'i amgáu

en-gb	enclosed land with a dairy enterprise
cy-gb	tir wedi'i amgáu gyda menter odro

en-gb	land above the upper limit of enclosure
cy-gb	tir uwchlaw terfyn uchaf y tir wedi'i amgáu

en-gb	For organic conversion, these will be:
cy-gb	Ar gyfer ffermwyr sydd am droi'n organig, y mathau o dir yw:

en-gb	enclosed land with rotational crops / temporary grassland
cy-gb	tir wedi'i amgáu gyda chnydau cylchdro / glaswelltir dros dro

en-gb	enclosed land with permanent crops / grassland
cy-gb	tir wedi’i amgáu gyda chnydau / glaswelltir parhaol

en-gb	enclosed land with permanent and temporary grassland with a dairy enterprise.
cy-gb	tir wedi'i amgáu gyda glaswelltir parhaol a dros dro gyda menter odro.

en-gb	land above the upper limit of enclosure and other specified land
cy-gb	Tir uwchlaw terfyn uchaf tir wedi’i amgáu a mathau eraill amhenodol o dir

en-gb	To receive organic support, you will need to register your land with an accredited certification body and undergo the testing and inspection processes carried out by these bodies.
cy-gb	Er mwyn cael cymorth organig, bydd angen ichi gofrestru'ch tir gyda chorff ardystio achrededig a mynd trwy brosesau profi ac archwilio'r cyrff hynny.

en-gb	You will need to farm your land to organic standards, as set out in legislation.
cy-gb	Bydd angen i chi ffermio'ch tir yn unol â'r safonau organig a nodir mewn deddfwriaeth.

en-gb	This includes, but is not limited to:
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys y canlynol, ymhlith pethau eraill:

en-gb	minimising the use of fertilisers, pesticides and other inputs, and when these are used, they must be those approved for use by your organic certification body
cy-gb	defnyddio cyn lleied â phosibl o wrteithiau, plaladdwyr a mewnbynnau eraill, a phan fyddwch yn eu defnyddio, rhaid bod eich corff ardystio wedi'u cymeradwyo

en-gb	maintenance of soil health, primarily through crop rotation, and where this is not possible, through use of green manure and nitrogen-fixing crops
cy-gb	cynnal iechyd y pridd, yn bennaf trwy gylchdroi cnydau, a phan na fydd hynny’n bosibl, dylid defnyddio tail gwyrdd a chnydau sy’n bachu nitrogen

en-gb	making sure that animals’ species-specific needs are met at all times
cy-gb	sicrhau bod anghenion penodol pob rhywogaeth yn cael eu diwallu bob amser

en-gb	The conversion support payment will be for farmers in their conversion period, where organic standards must be maintained on farm, but products cannot yet be labelled or marketed as organic.
cy-gb	Bydd y taliad troi'n organig yn cael ei roi i ffermwyr yn ystod eu cyfnod trosi, pan fydd yn rhaid cadw at safonau organig ar eu ffermydd ond pan na fyddan nhw'n cael labelu na marchnata’r cynnyrch fel cynnyrch organig.

en-gb	Advice and guidance will primarily be provided by your organic certification body.
cy-gb	Eich corff ardystio organig a fydd yn rhoi cyngor ac arweiniad yn bennaf.

en-gb	We are working with the organic sector to determine how organic certification can be used directly as evidence that you are meeting the requirements of various actions.
cy-gb	Rydym yn gweithio gyda’r sector organig i weld a oes modd defnyddio ardystiad organig fel tystiolaeth eich bod yn bodloni gofynion nifer o weithredoedd.

en-gb	Enhanced biosecurity
cy-gb	Bioddiogelwch gwell

en-gb	Reducing the risk of animal disease spreading on and off farms with enhanced biosecurity measures
cy-gb	Lleihau’r risg y bydd clefydau anifeiliaid yn lledaenu ar / oddi ar ffermydd trwy roi mesurau bioddiogelwch gwell ar waith

en-gb	The aim here is to further the ‘Prevention is better than cure’ approach to manage a range of potential risk pathways to lower the risk of diseases entering your farm.
cy-gb	Y nod yn y fan hon yw hyrwyddo’r syniad ei bod yn well atal clwyf na'i wella wrth reoli’r llwybrau y gall clefydau gyrraedd eich fferm.

en-gb	This Optional Action builds on the requirement for you to work with your vet to assess and manage the disease risk from incoming animals as part of UA12:
cy-gb	Mae’r Weithred Opsiynol hon yn adeiladu ar y gofyn eich bod yn gweithio gyda’ch milfeddyg i asesu a rheoli’r risgiau o gyflwyno clefydau wrth ddod ag anifeiliaid i'ch fferm, fel rhan o UA12:

en-gb	Animal Health and Welfare.
cy-gb	Iechyd a Lles Anifeiliaid.

en-gb	Reducing the burden of disease improves farm productivity and minimises zoonotic infection threats to public health.
cy-gb	Mae lleihau baich clefydau yn gwella cynhyrchiant y fferm ac yn lleihau'r bygythiad i iechyd y cyhoedd yn sgil milheintiau.

en-gb	Biosecurity best practice can also reduce antibiotic use and the risk of antimicrobial resistance.
cy-gb	Hefyd, gall yr arferion bioddiogelwch gorau arwain at leihau'r defnydd o wrthfiotigau a lleihau’r risg o fagu ymwrthedd i wrthfiotigau.

en-gb	This benefits you individually, and the national livestock sectors.
cy-gb	Bydd hyn o fantais i chi fel unigolyn, ac i’r sectorau da byw cenedlaethol.

en-gb	This action will provide capital funding to help prevent diseases being brought onto your farm and manage the risk of disease spreading if already on the farm.
cy-gb	Bydd y Weithred hon yn cynnig cyllid cyfalaf ar gyfer helpu i atal clefydau rhag cyrraedd eich fferm a helpu i reoli’r risg y gall clefyd sydd eisoes ar y fferm ledaenu.

en-gb	Capital funding could include:
cy-gb	Gallai cyllid cyfalaf gynnwys y canlynol:

en-gb	isolation facilities to separate stock arriving on farm
cy-gb	cyfleusterau ynysu i wahanu stoc sy’n cyrraedd y fferm

en-gb	wildlife proofing to reduce / prevent vermin or wildlife disease vectors entering feed stores or areas of the farm populated by livestock
cy-gb	mesurau i leihau / atal fectorau clefydau bywyd gwyllt neu fermin rhag mynd i storfeydd bwyd anifeiliaid neu rannau o’r fferm lle cedwir da byw

en-gb	secure deadstock storage to minimise the risk of infection being transferred to your stock
cy-gb	diogelu mannau lle caiff anifeiliaid marw eu storio er mwyn lleihau’r risg y bydd heintiau’n cael eu trosglwyddo i’ch stoc

en-gb	cleaning and disinfection points for vehicles, personnel and equipment on entry / exit of farm premises and buildings to support best practice on farm hygiene
cy-gb	mannau ar gyfer glanhau a diheintio cerbydau, personél a chyfarpar wrth gyrraedd / gadael y fferm a’r adeiladau, i ategu arferion gorau o ran hylendid ar y fferm

en-gb	double fencing of boundaries to manage risk of infections to and from neighbour’s stock
cy-gb	ffensys dwbl ar hyd y terfynau er mwyn rheoli’r risg o drosglwyddo heintiau rhwng eich stoc chi a stoc eich cymydog

en-gb	We continue to review the list of farm biosecurity measures being supported and intend to introduce additional Optional Actions relating to improved animal health and welfare.
cy-gb	Rydym yn parhau i adolygu’r rhestr o fesurau bioddiogelwch y byddwn yn eu cynorthwyo, a'r bwriad yw cyflwyno Gweithredoedd Opsiynol ychwanegol i wella iechyd a lles anifeiliaid.

en-gb	We are also developing proposals for Collaborative Action which could support, for example, local and regional approaches to endo- and ecto-parasite management.
cy-gb	Hefyd, rydym yn datblygu cynigion ar gyfer Gweithred Gydweithredol a allai, er enghraifft, ategu dulliau lleol a rhanbarthol o reoli endoparasitiaid ac ectoparasitiaid.

en-gb	Chapter 6: the Collaborative Layer
cy-gb	Pennod 6: yr Haen Gydweithredol

en-gb	Using the Universal and Optional Layers of the scheme as building blocks, the Collaborative Layer is designed to foster partnership working with actions designed to be carried out in a coordinated way by multiple farmers, land managers, and other organisations at a landscape, catchment or national scale.
cy-gb	Gan ddefnyddio Haenau Cyffredinol ac Opsiynol y cynllun fel blociau adeiladu, mae'r Haen Gydweithredol wedi'i chynllunio i annog cydweithio trwy Weithredoedd sydd wedi'u cynllunio i'w cynnal ar y cyd gan nifer o ffermwyr, rheolwyr tir, a sefydliadau eraill gyda'i gilydd ar raddfa'r dirwedd, y ddalgylch neu'r wlad.

en-gb	The three Collaborative themes to be introduced in 2026 are:
cy-gb	Dyma’r tair thema Gydweithredol a fydd yn cael eu cyflwyno yn 2026:

en-gb	innovation, research and development
cy-gb	arloesi, ymchwil a datblygu

en-gb	collaborative market and supply chain
cy-gb	marchnad a chadwyni cyflenwi cydweithredol

en-gb	collaborative landscape scale activity
cy-gb	gweithgarwch cydweithredol ar raddfa'r dirwedd

en-gb	Similar to the Optional Layer, additional payments could be available for undertaking Collaborative Actions including one off revenue payments, multi-annual management payments, or capital payments.
cy-gb	Fel yr Haen Opsiynol, gellid rhoi taliadau ychwanegol am gynnal Gweithredoedd Cydweithredol, yn cynnwys taliadau refeniw untro, taliadau rheoli dros nifer o flynyddoedd neu daliadau cyfalaf.

en-gb	Collaborative projects may be supported directly or potentially funded through a third-party facilitator.
cy-gb	Efallai y bydd prosiectau cydweithredol yn gallu cael cymorth uniongyrchol neu efallai y byddwn yn eu hariannu trwy drydydd parti.

en-gb	Farmers and land managers will have more flexibility as to the approach taken to deliver outcomes.
cy-gb	Bydd gan ffermwyr a rheolwyr tir fwy o hyblygrwydd o ran sut i sicrhau'r canlyniadau.

en-gb	The published scheme guidance will include further detail on operational processes for the Collaborative Layer which we expect to be application based and build on existing schemes.
cy-gb	Bydd canllawiau'r cynllun yn cynnwys rhagor o fanylion ar brosesau gweithredu'r Haen Gydweithredol. Rydyn ni'n disgwyl y bydd gofyn gwneud cais ac adeiladu ar gynlluniau presennol.

en-gb	These processes will evolve over time, and could include:
cy-gb	Bydd y prosesau hyn yn esblygu dros amser, a gallent gynnwys y canlynol:

en-gb	geographical targeting of areas or features, such as watercourses, through greater mapping and information capture combined with tailored selection criteria
cy-gb	targedu ardaloedd neu nodweddion, megis cyrsiau dŵr, trwy fapio mwy a thrwy gipio rhagor o wybodaeth a defnyddio meini prawf dethol teilwredig

en-gb	responding to the data and plans you are creating in the Universal Layer
cy-gb	ymateb i’r data a’r cynlluniau rydych yn eu creu yn yr Haen Gyffredinol

en-gb	providing more bespoke support for the challenges faced across farms through an on-farm assessment to define the most beneficial actions for participating farmers and the environment
cy-gb	darparu rhagor o gymorth pwrpasol i helpu ffermydd sy'n wynebu heriau trwy gynnal asesiad ar y fferm i nodi pa weithredoedd fyddai fwyaf buddiol i’r ffermwr ac i’r amgylchedd

en-gb	Any works undertaken as part of a Collaborative Action must be complementary and not duplicate works being undertaken as part of existing Universal or Optional Actions.
cy-gb	Rhaid sicrhau bod unrhyw waith a wneir fel rhan o’r Haen Gydweithredol yn ategu ond nid yn dyblygu gwaith a wneir fel rhan o Weithred Gyffredinol neu Opsiynol.

en-gb	Innovation, research and development
cy-gb	Arloesi, ymchwil a datblygu

en-gb	Exploring the potential of innovation, research and development to help deliver positive benefits
cy-gb	Archwilio potensial arloesi, ymchwil a datblygu er mwyn helpu i sicrhau manteision

en-gb	The aim is to support innovation and applied research and development which we consider to be key in solving many of the challenges facing Welsh agriculture and rural communities, helping to deliver multiple cross-cutting objectives.
cy-gb	Y nod yw rhoi cymorth ar gyfer gweithgareddau arloesi ac ymchwil a datblygu cymhwysol. Yn ein barn ni, mae hyn yn hollbwysig i ddatrys llawer o’r heriau sy’n wynebu cymunedau gwledig a sector amaethyddol Cymru, gan helpu i gyflawni nifer o amcanion trawsbynciol.

en-gb	In 2023, we published an Agri-tech action plan for Wales as well as an Innovation Strategy for Wales that places innovation with respect to agriculture and food as key to continued economic success in Wales.
cy-gb	Yn 2023, cyhoeddwyd Cynllun gweithredu tech-amaeth Cymru a Strategaeth Arloesi Cymru sy’n nodi bod arloesi ym maes amaethyddiaeth a bwyd yn hollbwysig i economi Cymru allu parhau i lwyddo.

en-gb	The development and adoption of innovation in relation to agri-food technology, including innovation on farm, can benefit individual farming businesses, nature and the environment.
cy-gb	Gall datblygu a mabwysiadu arloesedd ym maes technoleg bwyd-amaeth gan gynnwys arloesedd ar y fferm ddod â budd i fusnesau ffermio unigol, natur a'r amgylchedd.

en-gb	It can provide opportunities in the supply chain to develop services, products and opportunities that will benefit farming businesses and the wider supply chain.
cy-gb	Gall greu cyfleoedd yn y gadwyn gyflenwi i ddatblygu gwasanaethau, cynhyrchion a chyfleoedd a ddaw â budd i'r busnesau ffermio hyn a'r gadwyn gyflenwi ehangach.

en-gb	Our vision is to exploit the potential of agri-food technology through a blend of collaborative, coordinated activities delivered by government, commercial and academic stakeholders working together through measurable and impactful interventions.
cy-gb	Ein gweledigaeth yw manteisio i’r eithaf ar botensial technoleg bwyd-amaeth trwy gyfuniad o weithgareddau cydgysylltiedig a ddarperir gan y llywodraeth, rhanddeiliaid masnachol a rhanddeiliaid academaidd yn gweithio gyda'i gilydd ar ymyriadau mesuradwy sy'n cael effaith.

en-gb	This could be through a range of models such as:
cy-gb	Gellir gwneud hyn trwy gyfrwng ystod o fodelau, megis:

en-gb	integration with other government funded research projects and programmes including UK wide projects to make best use of public funds
cy-gb	integreiddio gyda rhaglenni a phrosiectau ymchwil eraill a ariennir gan y llywodraeth, gan gynnwys prosiectau ar lefel y DU, i wneud y defnydd gorau o arian cyhoeddus

en-gb	themed Small Business Research Initiative (SBRI) challenges.
cy-gb	heriau'r Fenter Ymchwil Busnesau Bach â thema.

en-gb	Challenge funds are overarching, strategic funds focused on fostering innovation around a specific mission, theme or policy priority
cy-gb	Cronfeydd strategol, cyffredinol yw'r cronfeydd her hyn, sy'n hybu arloesedd ac yn seiliedig ar genhadaeth, thema neu flaenoriaeth polisi penodol

en-gb	utilising the Triple helix model (a collaboration between government, industry, and academia) to deliver relevant activity
cy-gb	defnyddio’r model ‘Helics Triphlyg’ (sef trefniant cydweithredu rhwng y llywodraeth, diwydiant a’r byd academaidd) i gynnal gweithgarwch perthnasol

en-gb	utilising demonstration farms to pilot or trial new or innovative systems and link to wider knowledge transfer activities relating to agriculture and food
cy-gb	defnyddio ffermydd arddangos i dreialu systemau newydd neu arloesol gyda chysylltiad â gweithgareddau trosglwyddo gwybodaeth ehangach ym maes amaethyddiaeth a bwyd

en-gb	From the perspective of individual farmers this Collaborative Action will be used to facilitate and encourage participation in innovation, research and development.
cy-gb	O safbwynt ffermwyr unigol, bydd y Weithred Gydweithredol hon yn cael ei defnyddio i’w helpu a’u hannog i arloesi a chymryd rhan mewn ymchwil a datblygu.

en-gb	It will help you and others to investigate a research problem or develop solutions that benefit farm-based enterprises, as well as identifying opportunities to use technology to develop new products utilising Welsh primary produce.
cy-gb	Bydd yn eich helpu chi ac eraill i ymchwilio i broblemau ymchwil neu i ddatblygu atebion er lles mentrau ar ffermydd, yn ogystal â nodi cyfleoedd i ddefnyddio technoleg i ddatblygu cynhyrchion newydd gan ddefnyddio cynnyrch sylfaenol o Gymru.

en-gb	We will continue to develop and fund activities relating to innovation and research and technology development relating to agri-food technology.
cy-gb	Byddwn yn parhau i ddatblygu ac ariannu gweithgareddau’n ymwneud ag arloesi ac ymchwil a datblygu technoleg ym maes technoleg bwyd-amaeth.

en-gb	Collaborative market and supply chain
cy-gb	Marchnad a chadwyni cyflenwi cydweithredol

en-gb	Develop local market and supply chain opportunities to diversify and add value to farm derived produce
cy-gb	Datblygu cyfleoedd yn y farchnad a’r gadwyn gyflenwi leol er mwyn arallgyfeirio ac ychwanegu gwerth at gynnyrch y fferm

en-gb	The aim is to develop opportunities to enhance markets and supply chains to benefit farm businesses and businesses using farm derived produce from Wales.
cy-gb	Y nod yw datblygu cyfleoedd i wella marchnadoedd a chadwyni cyflenwi er budd busnesau fferm a busnesau sy’n defnyddio cynnyrch fferm o Gymru.

en-gb	This can cover all aspects of food production, meat, dairy, vegetables, grain and other crops, but also wider activities for example sustainably harvested timber from farm woodlands.
cy-gb	Mae’r elfen hon yn gallu cwmpasu pob agwedd ar gynhyrchu bwyd - cig, cynhyrchion llaeth, llysiau, ydau a chnydau eraill - ond mae hefyd yn cynnwys gweithgareddau ehangach, er enghraifft pren sy'n cael ei gynaeafu’n gynaliadwy ar goetiroedd fferm.

en-gb	This activity encourages sustainable food production by developing a focus on local supply chain development and reducing food miles, as well as educational benefits to allow people to understand where their food comes from.
cy-gb	Mae’r gweithgaredd hwn yn annog cynhyrchu bwyd yn gynaliadwy trwy ddatblygu cadwyni cyflenwi lleol a lleihau milltiroedd bwyd, yn ogystal â manteision addysgol trwy ddysgu pobl o ble y mae eu bwyd yn dod.

en-gb	This activity will additionally support the aspirations of the Welsh Government Community Food Strategy to encourage the development of local supply chains.
cy-gb	Bydd y gweithgaredd hwn hefyd yn cefnogi dyheadau Strategaeth Bwyd Cymunedol Llywodraeth Cymru i ddatblygu cadwyni cyflenwi lleol.

en-gb	Supporting Welsh farm businesses, and the food and drink businesses who use Welsh farm derived produce can generate added value to the farm business itself.
cy-gb	Trwy gefnogi busnesau fferm Cymru, ynghyd â busnesau bwyd a diod sy’n defnyddio cynnyrch fferm o Gymru, gellir ychwanegu at werth y busnes fferm ei hun.

en-gb	In addition, encouraging the creation, development and support of food and drink businesses in local communities can support these rural communities by adding value to farm derived produce, accessing new markets, developing wider supply chain opportunities and creating and supporting jobs within these rural communities.
cy-gb	Hefyd, gall annog pobl i greu, datblygu a chefnogi busnesau bwyd a diod mewn cymunedau lleol gefnogi’r cymunedau gwledig hynny trwy ychwanegu at werth cynnyrch fferm, cipio marchnadoedd newydd, datblygu cyfleoedd mewn cadwyni cyflenwi eraill a chreu a chynnal swyddi yn y cymunedau gwledig hynny.

en-gb	Specific support could include:
cy-gb	Gallai cymorth penodol gynnwys y canlynol:

en-gb	providing an understanding of market and customer requirements, including using the public perception in and outside of Wales as a Unique Selling Point (USP) for Welsh derived produce
cy-gb	deall anghenion y farchnad a’r cwsmeriaid, gan gynnwys defnyddio canfyddiad y cyhoedd yng Nghymru a thu hwnt o gynnyrch Cymru fel Pwynt Gwerthu Unigryw

en-gb	supporting diversification and adding value to farm derived produce to exploit niche opportunities
cy-gb	helpu ffermwyr i arallgyfeirio ac ychwanegu gwerth at gynnyrch y fferm fel y gellir manteisio i’r eithaf ar gyfleoedd mewn marchnadoedd arbenigol

en-gb	promoting our network of Protected Food Names (UKGI) into new markets, highlighting the global recognition of Welsh farmed produce
cy-gb	hyrwyddo ein rhwydwaith o Enwau Bwydydd Gwarchodedig (UKGI) mewn marchnadoedd newydd, gan dynnu sylw at y ffaith bod cynnyrch fferm Cymreig yn enwog trwy'r byd

en-gb	supporting sustainable food production by ensuring businesses have the necessary support to transition towards greener operations, reducing their environmental impact while enhancing long-term resilience
cy-gb	helpu ffermwyr i gynhyrchu bwyd yn gynaliadwy trwy sicrhau bod busnesau’n cael y cymorth sydd ei angen i newid i systemau gwyrddach, gan leihau eu heffaith amgylcheddol ond gan fagu eu gwytnwch yn yr hirdymor

en-gb	building networks and clusters of businesses to create strong, diversified supply chains which are market focussed and can share knowledge and expertise
cy-gb	adeiladu rhwydweithiau a chlystyrau o fusnesau er mwyn creu cadwyni cyflenwi amrywiol a chryf sy’n canolbwyntio ar y farchnad ac sy’n gallu rhannu gwybodaeth ac arbenigedd

en-gb	focusing on technical improvement and new product development, as well as promoting innovation across the supply chain
cy-gb	canolbwyntio ar welliannau technegol a datblygu cynnyrch newydd, yn ogystal â hyrwyddo arloesedd ar draws y gadwyn gyflenwi

en-gb	work alongside retail, wholesale and hospitality sectors to champion Welsh produce and to ensure a wide range of Welsh sourced produce is available to consumers both in Wales and the UK.
cy-gb	gweithio ochr yn ochr â’r sector manwerthu, y sector cyfanwerthu a’r sector lletygarwch er mwyn hyrwyddo cynnyrch o Gymru a sicrhau bod amrywiaeth eang o gynnyrch Cymreig ar gael i ddefnyddwyr, yng Nghymru ac yn y DU.

en-gb	These trade links are key to ensuring the flow of supply chain links from farm to fork
cy-gb	Mae’r cysylltiadau masnach hyn yn hollbwysig o ran sicrhau llif cysylltiadau’r gadwyn gyflenwi o’r fferm i’r fforc

en-gb	developing export markets for Welsh derived produce and identify and support relevant inward investment opportunities
cy-gb	datblygu marchnadoedd allforio ar gyfer cynnyrch Cymreig a phennu a chefnogi cyfleoedd mewnfuddsoddi perthnasol

en-gb	providing opportunities to promote the upskilling of the workforce and the transfer of knowledge into businesses
cy-gb	darparu cyfleoedd i hyrwyddo gwaith i wella sgiliau'r gweithlu a throsglwyddo gwybodaeth i fusnesau

en-gb	participating in building the development of Local Food Partnerships to create local networks of food production and related activity.
cy-gb	cyfrannu at adeiladu a datblygu Partneriaethau Bwyd Lleol er mwyn creu rhwydweithiau lleol ar gyfer cynhyrchu bwyd a gweithgareddau perthynol.

en-gb	This will be either directly through producing and supplying, or by making land or other assets available for third parties
cy-gb	Gellir gwneud hyn naill ai’n uniongyrchol trwy gynhyrchu a chyflenwi, neu trwy sicrhau bod tir neu asedau eraill ar gael ar gyfer trydydd partïon

en-gb	creating local networks, to collaborate on production of timber products and non-wood forest products
cy-gb	creu rhwydweithiau lleol fel y gellir cydweithredu i gynhyrchu cynhyrchion pren a chynhyrchion di-bren coedwigoedd

en-gb	We may deliver support via a number of mechanisms including grant or procurement, and funding could include capital or revenue programmes.
cy-gb	Gallwn ddarparu cymorth trwy nifer o fecanweithiau gwahanol, gan gynnwys grantiau neu gaffael, a chyllid trwy raglenni cyfalaf neu refeniw.

en-gb	Support could be either direct grant support or via third parties with relevant expertise.
cy-gb	Gallai’r cymorth naill ai fod yn gymorth grant uniongyrchol neu’n gymorth trwy drydydd partïon ag arbenigedd perthnasol.

en-gb	Examples of current activities that deliver support and offer future potential operational models include:
cy-gb	Dyma enghreifftiau o weithgareddau cyfredol sy’n rhoi cymorth ac yn cynnig modelau gweithredu posibl ar gyfer y dyfodol:

en-gb	Clusters for Success – bringing businesses with shared and common objectives together to disseminate best practice and encourage collaboration
cy-gb	Clystyrau ar gyfer Llwyddiant – dod â busnesau a chanddynt amcanion cyffredin ynghyd i ledaenu arferion gorau ac annog cydweithredu

en-gb	Food, Innovation and Technology for Success - delivers academic and practical knowledge transfer activity focused on food innovation, and food efficiency to increase production and implement waste reduction across the food chain
cy-gb	Arloesi a Thechnoleg Bwyd ar gyfer Llwyddiant – gweithgarwch trosglwyddo gwybodaeth ymarferol ac academaidd o ran arloesedd bwyd ac effeithlonrwydd bwyd i gynyddu cynhyrchiant a lleihau gwastraff ar hyd y gadwyn fwyd

en-gb	Enterprise for Success - supports micro, small and medium sized food and drink businesses to set up, develop, grow, become more competitive, sustainable and innovative
cy-gb	Mentro i Lwyddo – help i sefydlu, datblygu a thyfu microfusnesau a busnesau bach a chanolig yn y diwydiant bwyd a diod a'u gwneud yn fwy cystadleuol, cynaliadwy ac arloesol

en-gb	We will continue to review the potential operational mechanisms and propose further options including the integration of the range of support mechanisms available to simplify the offer for farm-based businesses.
cy-gb	Byddwn yn parhau i adolygu’r dulliau gweithredu posibl ac yn parhau i gynnig rhagor o opsiynau yn cynnwys integreiddio’r ystod o ddulliau cymorth sydd ar gael er mwyn symleiddio’r arlwy i fusnesau fferm.

en-gb	We are also developing a farm woodlands and trees income generation support scheme to offer training and bespoke advisory services.
cy-gb	Hefyd, rydyn ni'n datblygu cynllun cymorth i gynhyrchu incwm o goetiroedd a choed fferm fydd yn cynnig hyfforddiant a gwasanaethau cynghori pwrpasol.

en-gb	Collaborative landscape scale activity
cy-gb	Gweithgarwch cydweithredol ar raddfa tirwedd

en-gb	Supporting groups of farmers to work together to deliver landscape scale benefits
cy-gb	Helpu grwpiau o ffermwyr i weithio gyda’i gilydd i sicrhau manteision ar raddfa tirwedd

en-gb	The aim is to support collaboration between farmers, foresters, land managers and other organisations to work together at a landscape, catchment, or regional level to deliver outcomes that cannot be delivered on a single farm.
cy-gb	Y nod yw helpu ffermwyr, coedwigwyr, rheolwyr tir a sefydliadau eraill i weithio gyda’i gilydd ar lefel tirwedd, dalgylch neu ranbarth i sicrhau canlyniadau na ellir eu cyflawni ar fferm unigol.

en-gb	Coordinating activity at a larger collaborative scale makes it possible to tackle bigger issues.
cy-gb	Trwy drefnu gweithgarwch cydweithredol ar raddfa fwy, mae modd mynd i’r afael â phroblemau mwy.

en-gb	For example, coordinating activity within a whole water catchment can have increased benefits for water quality and flood risk reduction.
cy-gb	Er enghraifft, mae cydweithredu ar weithgarwch mewn dalgylch afon gyfan yn gallu creu mwy o fanteision o ran ansawdd dŵr a lleihau’r risg o lifogydd.

en-gb	Enhancing condition, extending and connecting habitats across the landscape can strengthen ecosystem resilience against climate change and support vital services such as pollination.
cy-gb	Gall gwella cyflwr, ymestyn a chysylltu cynefinoedd ar draws y dirwedd helpu ecosystemau i wrthsefyll y newid yn yr hinsawdd a chefnogi gwasanaethau hanfodol fel peillio.

en-gb	Coordinating habitat restoration at a larger scale, we can create better links between priority species’ breeding, feeding, roosting, and overwintering sites.
cy-gb	Trwy drefnu gwaith adfer cynefinoedd ar raddfa fwy, gallwn gysylltu safleoedd bridio, bwydo, clwydo a gaeafu rhywogaethau blaenoriaeth â’i gilydd.

en-gb	This is especially valuable when these areas are spread across different parts of Wales.
cy-gb	Mae hyn yn arbennig o werthfawr pan fydd yr ardaloedd hyn wedi'u gwasgaru ar draws gwahanol rannau o Gymru.

en-gb	improving common land through coordinated activity by graziers and by working with the landowner, for example to introduce improved habitat management and reduced fire risks through grazing agreements or capital support for infrastructure improvements
cy-gb	gwella tir comin trwy gael porwyr i weithredu ar y cyd a gweithio gyda pherchennog y tir, er enghraifft cyflwyno dulliau gwell o reoli cynefinoedd a lleihau risgiau tân trwy gytundebau pori neu gymorth cyfalaf ar gyfer gwella seilwaith

en-gb	coordinating landscape scale habitat creation and restoration to form wildlife corridors
cy-gb	trefnu creu ac adfer cynefinoedd ar raddfa tirwedd i ffurfio coridorau bywyd gwyllt

en-gb	restoring and enhancing ecosystems at a landscape scale, such as peatlands and wetlands where managing water levels and flow may not be possible within a single farm
cy-gb	adfer a gwella ecosystemau ar raddfa tirwedd, fel mawnogydd a gwlyptiroedd pan nad oes modd rheoli lefel a llif y dŵr ar ffermydd unigol

en-gb	eradication of Invasive Non-Native Species (INNS) where they are damaging ecosystems and pose a risk to native species
cy-gb	cael gwared ar Rywogaethau Estron Goresgynnol sy’n niweidio ecosystemau ac yn peryglu rhywogaethau brodorol

en-gb	Natural Flood Risk Management (NFRM) interventions to reduce flood risk impacting communities
cy-gb	gwaith i Reoli Risg Llifogydd yn Naturiol er mwyn lleihau’r risg o lifogydd sy’n effeithio ar gymunedau

en-gb	enhancing and creating riparian habitat along river networks to benefit river water quality
cy-gb	gwella a chreu cynefinoedd glan afon ar hyd rhwydweithiau afonydd i wella ansawdd dŵr afonydd

en-gb	targeted measures to support the recovery of particular wildlife species, such as creating and establishing nesting and feeding habitat, or predatory controls
cy-gb	mesurau penodol i helpu adferiad rhywogaethau bywyd gwyllt penodol trwy greu a sefydlu cynefinoedd nythu a bwydo, neu reoli ysglyfaethwyr

en-gb	improving access to the countryside through enhancing public paths, open access land and green spaces
cy-gb	gwella mynediad i gefn gwlad trwy wella llwybrau cyhoeddus, tir mynediad agored a mannau gwyrdd

en-gb	protecting and enhancing access to the historic environment and restoration of historic landscape features
cy-gb	diogelu a gwella mynediad i’r amgylchedd hanesyddol ac adfer nodweddion tirwedd hanesyddol

en-gb	targeted measures to improve water quality at a water catchment scale including improvements to soil health, reducing agricultural pollution, and minimising the use of pesticides
cy-gb	mesurau penodol i wella ansawdd dŵr ar raddfa dalgylch, yn cynnwys gwella iechyd y pridd, lleihau llygredd amaethyddol a defnyddio llai o blaladdwyr

en-gb	Any works undertaken as part of a Collaborative Action must be complementary and not duplicate works being undertaken as part of existing Universal or Optional Actions.
cy-gb	Rhaid i unrhyw waith a wneir fel rhan o Weithred Gydweithredol ategu (yn hytrach na dyblygu) gwaith a wneir fel rhan o Weithred Gyffredinol neu Opsiynol.

en-gb	Supporting landscape action between groups of farmers and other partners will likely include facilitation to coordinate groups, followed by development and delivery phases.
cy-gb	Fwy na thebyg, bydd y cymorth i gefnogi gweithgarwch gan grwpiau o ffermwyr a phartneriaid eraill ar raddfa tirwedd yn cynnwys cymorth i drefnu grwpiau, ac yna cymorth i ddatblygu a chyflawni.

en-gb	We will also provide advice and guidance as well as supporting innovation and knowledge transfer as part of this Collaborative Action.
cy-gb	Hefyd, fel rhan o’r Weithred Gydweithredol hon byddwn yn rhoi cyngor ac arweiniad, yn ogystal â chefnogi arloesedd a throsglwyddo gwybodaeth.

en-gb	We are developing this Collaborative Action based on the experience from two existing programmes, the Integrated Natural Resources Scheme (INRS) and Ffermio Bro:
cy-gb	Rydym yn datblygu’r Weithred Gydweithredol hon ar sail y profiad a gafwyd gyda dwy raglen sef y Cynllun Adnoddau Naturiol Integredig (INRS) a Ffermio Bro:

en-gb	Farming in Designated Landscapes.
cy-gb	Ffermio mewn Tirweddau Dynodedig.

en-gb	We will continue to refine these mechanisms and consider new ones.
cy-gb	Byddwn yn parhau i fireinio’r trefniadau hyn ac yn ystyried dulliau newydd.

en-gb	Chapter 7: common land
cy-gb	Pennod 7: tir comin

en-gb	Ensuring ongoing support for common land is vital as they are an integral part of farming in Wales and provide so many economic, environmental, social and cultural benefits.
cy-gb	Mae'n hanfodol sicrhau bod y gefnogaeth i dir comin yn parhau gan ei fod yn rhan annatod o'r diwylliant ffermio yng Nghymru ac yn rhoi cymaint o fanteision economaidd, amgylcheddol, cymdeithasol a diwylliannol.

en-gb	This support includes:
cy-gb	Mae'r cymorth hwn yn cynnwys:

en-gb	a Universal Payment for individual holders of grazing rights who can meet the eligibility criteria and specific actions below
cy-gb	Taliad Cyffredinol i unigolion sydd â hawliau pori sy'n bodloni'r meini prawf cymhwysedd ac yn gallu cynnal y gweithredoedd penodol isod

en-gb	collaborative payments to a Grazing Association for coordinated grazing management
cy-gb	taliadau cydweithredol i Gymdeithas Bori am reoli'r pori ar y cyd

en-gb	collaborative payments to a Grazing Association or other collaborative groups where the owner of the common is involved and / or permits enhanced management activity to be undertaken
cy-gb	taliadau cydweithredol i Gymdeithas Bori neu grŵp cydweithredol arall lle mae perchennog y tir comin yn rhan ohono a / neu'n caniatáu gweithgarwch rheoli trylwyrach.

en-gb	A Universal Payment for individual holders of grazing rights
cy-gb	Taliad Cyffredinol i unigolion sydd â hawliau pori

en-gb	As outlined in Chapter 8, common land will be included in your Universal Baseline Payment, as part of the Whole Farm Payment category and Social Value payment, if you;
cy-gb	Fel a ddisgrifir ym Mhennod 8, bydd tir comin yn cael ei gynnwys yn eich Taliad Sylfaenol Cyffredinol, fel rhan o Daliad y Fferm Gyfan a'r taliad Gwerth Cymdeithasol:

en-gb	have common land grazing rights and can turn out suitable livestock
cy-gb	os oes gennych hawliau i bori tir comin a'ch bod yn pori da byw addas

en-gb	maintain a Stocking Diary to be made available at Inspection
cy-gb	os ydych yn cadw Dyddiadur Stocio sydd ar gael i archwilydd ei weld

en-gb	have due regard for relevant management which are in place on the common such as for animal health benefits or habitat management
cy-gb	os ydych yn rhoi'r sylw priodol i'r trefniadau rheoli ar y comin, e.e. er lles iechyd eich anifeiliaid neu i reoli cynefinoedd

en-gb	Your allocation of common land area for the SFS will be based on the grazing rights held and use the same methodology current used for the BPS.
cy-gb	Bydd arwynebedd y tir comin fydd yn cael ei neilltuo i chi at ddiben yr SFS yn seiliedig ar faint o hawliau pori sydd gennych, gan ddefnyddio'r un dull ag a ddefnyddir ar hyn o bryd o dan y BPS.

en-gb	Collaborative payments to a Grazing Association for coordinated grazing management
cy-gb	Taliadau cydweithredol i Gymdeithas Bori am reoli'r pori ar y cyd

en-gb	Ongoing support for coordinated grazing arrangements will continue under SFS.
cy-gb	Bydd y gefnogaeth am reoli'r pori ar y cyd yn parhau o dan yr SFS.

en-gb	The Habitat Wales Scheme (Commons) will be available in 2026, to already established Grazing Associations.
cy-gb	Bydd Cynllun Cynefin Cymru (Tir Comin) ar gael yn 2026, i Gymdeithasau Pori sydd eisoes wedi'u sefydlu.

en-gb	We are considering how to support the formation of new Grazing Associations to enable more common land to be brought into coordinated management from 2027 onwards.
cy-gb	Rydym yn ystyried sut i helpu i ffurfio Cymdeithasau Pori newydd er mwyn i fwy o dir comin allu cael ei reoli ar y cyd o 2027 ymlaen.

en-gb	Collaborative payments to a Grazing Association or other collaborative groups where the owner of the common is involved and/or permits enhanced management activity to be undertaken
cy-gb	Taliadau cydweithredol i Gymdeithas Bori neu grŵp cydweithredol arall lle mae perchennog y tir comin yn rhan ohono a / neu'n caniatáu gweithgarwch rheoli trylwyrach

en-gb	Targeted land management often requires the consent from the owner of the common, ideally working in partnership with the graziers.
cy-gb	Mae gwaith rheoli tir sydd wedi'i dargedu yn aml yn gofyn am ganiatâd perchennog y comin, sydd yn ddelfrydol yn gweithio mewn partneriaeth â'r porwyr.

en-gb	This would enable work such as management of bracken and other invasive species, peatland restoration, or targeted tree planting.
cy-gb	Byddai hyn yn hwyluso gwaith fel rheoli rhedyn a rhywogaethau goresgynnol eraill, adfer mawnogydd neu blannu coed.

en-gb	This will be supported through a continuation of our existing landscape scale collaborative schemes such as the Integrated Natural Resources Scheme (INRS) Ffermio Bro (which supports activity within our designated landscapes) and the National Peatland Action Programme (NPAP).
cy-gb	Byddwn yn cefnogi hyn trwy ein cynlluniau cydweithredol ar raddfa tirwedd presennol fel y Cynllun Adnoddau Naturiol Integredig (INRS), Ffermio Bro (sy'n cefnogi gweithgarwch yn ein tirweddau dynodedig) a'r Rhaglen Weithredu Genedlaethol ar Fawnogydd (NPAP).

en-gb	Sustainable Farming Scheme payments
cy-gb	Taliadau'r Cynllun Ffermio Cynaliadwy

en-gb	We will support a thriving, productive, sustainable farming industry in Wales.
cy-gb	Byddwn yn cefnogi diwydiant ffermio llewyrchus, cynhyrchiol a chynaliadwy yng Nghymru.

en-gb	The foundation of this is the whole farm payment under the Universal Layer of the scheme.
cy-gb	Sylfaen y gefnogaeth hon yw taliad ar gyfer y fferm gyfan o dan Haen Gyffredinol y Cynllun.

en-gb	The Universal Payment is made up of two elements described below:
cy-gb	Mae'r Taliad Cyffredinol wedi'i rannu'n ddwy elfen:

en-gb	Universal Baseline Payment
cy-gb	Taliad Sylfaenol Cyffredinol

en-gb	The Universal Baseline Payment reflects the costs incurred and income foregone for undertaking the Universal Actions, and consist of three separate categories as follows:
cy-gb	Mae'r Taliad Sylfaenol Cyffredinol yn adlewyrchu'r costau a ysgwyddir a'r incwm a gollir wrth gynnal y Gweithredoedd Cyffredinol, ac mae wedi'i rannu'n dri chategori ar wahân fel a ganlyn:

en-gb	Whole Farm Payment
cy-gb	Taliad y Fferm Gyfan

en-gb	A tiered payment rates covering the eligible area of the whole farm, including common land apportioned in a similar way to the current BPS, if you have a legal right to use that land for grazing stock.
cy-gb	Un gyfradd dalu fesul hectar ar dir cymwys y fferm gyfan ac ar eich hawliau pori tir comin os oes gennych hawl gyfreithiol i ddefnyddio'r tir hwnnw i bori stoc arno (bydd y taliad ar gyfer tir comin yn cael ei rannu fel y mae o dan y BPS ar hyn o bryd).

en-gb	See Chapter 7 for a description of common land support.
cy-gb	Darllenwch Bennod 7 am ddisgrifiad o'r gefnogaeth ar gyfer tir comin.

en-gb	Habitat Maintenance Payment
cy-gb	Taliad Cynnal Cynefin

en-gb	A single payment rate per hectare of semi-natural habitat (see UA5) (excluding common land) and / or area of temporary habitat (see UA6) created to meet the scheme requirement for 10% habitat on each farm.
cy-gb	Un gyfradd dalu fesul hectar o gynefin lled-naturiol (gweler UA5) (heb gynnwys tir comin) a / neu gynefin dros dro (gweler UA6) sydd wedi'i greu i fodloni Gofyn y Cynllun bod 10% o bob fferm yn gynefin.

en-gb	Woodland Maintenance Payment
cy-gb	Taliad Cynnal Coetir

en-gb	A single payment rate per hectare for existing woodland managed in accordance with UA9 (excluding common land).
cy-gb	Un gyfradd dalu fesul hectar ar gyfer coetiroedd sy'n cael eu rheoli'n unol ag UA9 (ond nid tir comin).

en-gb	Unlike BPS, the Whole Farm Payment will be based on the total eligible area of your farm, declared on SAF, which includes all landscape features.
cy-gb	Yn wahanol i BPS, bydd y Taliad Fferm Gyfan yn seiliedig ar holl dir cymwys eich fferm, sydd wedi'i ddatgan ar eich SAF, ac yn cynnwys holl nodweddion y dirwedd.

en-gb	The list of ineligible areas is outlined in Chapter 2.
cy-gb	Mae'r rhestr o tir anghymwys i'w gweld ym Mhennod 2.

en-gb	The Habitat and Woodland Maintenance Payments are eligible on Sites of Special Scientific Interest (SSSI) but not on areas under agreement with the Welsh Government or other regulatory bodies where a maintenance / revenue payment is already received (annually or as a single cumulative payment).
cy-gb	Rydym yn talu Taliadau Cynnal Cynefin a Choetir ar Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA) ond nid ar dir sydd o dan gytundeb â Llywodraeth Cymru neu gyrff rheoleiddio eraill y mae taliad cynnal / refeniw eisoes yn cael ei dalu arno  (bob blwyddyn neu fel un taliad cronnus).

en-gb	Social Value Payment
cy-gb	Taliad Gwerth Cymdeithasol

en-gb	The SFS requires you to adopt more sustainable practices which go beyond those required by existing regulations.
cy-gb	Mae'r SFS yn gofyn i chi fabwysiadu arferion mwy cynaliadwy na'r rhai y mae’r rheoliadau presennol yn gofyn amdanyn nhw.

en-gb	These actions associated with the sustainable production of food provide direct and indirect benefit to you, your local communities and wider society which we intend to recognise as a Social Value Payment included in the Universal Payment.
cy-gb	Mae'r gweithredoedd hyn sy'n gysylltiedig â chynhyrchu bwyd yn gynaliadwy yn dod â budd uniongyrchol ac anuniongyrchol i chi, i’ch cymunedau lleol ac i gymdeithas yn gyffredinol. Rydym am gydnabod y buddion hyn trwy’r Taliad Gwerth Cymdeithasol sy'n rhan o'r Taliad Cyffredinol.

en-gb	The social value reflects the public value of the outcomes delivered through sustainable practice in agriculture as a result of the SFS, which are not properly reflected in market prices for agricultural output, and which contribute to the statutory Sustainable Land Management objectives.
cy-gb	Mae’r gwerth cymdeithasol yn adlewyrchu gwerth y canlyniadau sy’n cael eu darparu trwy arferion ffermio cynaliadwy o ganlyniad i’r SFS nad yw prisiau’r farchnad am gynnyrch amaethyddol yn eu hadlewyrchu’n briodol ond sy’n cyfrannu at amcanion statudol Rheoli Tir yn Gynaliadwy.

en-gb	The Social Value Payment is a single payment rate per hectare calculated on the same area as the Whole Farm Payment.
cy-gb	Un gyfradd dalu fesul hectar sydd i’r Taliad Gwerth Cymdeithasol, ar gyfer yr un arwynebedd â'r Taliad Fferm Gyfan.

en-gb	Detailed scheme guidance, including technical notes and a set of Verifiable Standards setting out all the scheme requirements, scheme actions, and evidence required to meet the conditions of the scheme, and receive scheme payments will be published later this year.
cy-gb	Bydd Canllawiau Manwl y Cynllun, gan gynnwys nodiadau technegol a set o Safonau Dilysadwy sy'n nodi holl ofynion y cynllun. Bydd gweithredoedd y cynllun a'r dystiolaeth sydd ei hangen i fodloni amodau'r cynllun ac i gael taliadau'r cynllun yn cael eu cyhoeddi yn ddiweddarach eleni.

en-gb	Capping of higher value payments
cy-gb	Capio taliadau uwch

en-gb	Capping will be applied to the SFS Universal Payment as follows:
cy-gb	Bydd Taliad Cyffredinol SFS yn cael ei gapio fel a ganlyn:

en-gb	Payment Value
cy-gb	Taliad

en-gb	Capping Rate
cy-gb	Y Cap

en-gb	Stability Payment
cy-gb	Taliadau Sefydlogi

en-gb	Those farms who join the Scheme in 2026, and are up to 100 hectares of eligible land or less, will receive an additional £1000 as a one-off stability payment.
cy-gb	Bydd y ffermydd hynny sy’n ymuno â’r Cynllun yn 2026 ac sydd â hyd at 100 hectar o dir cymwys, yn derbyn £1000 ychwanegol fel taliad sefydlogi untro.

en-gb	This recognises the particular transitional challenges and uncertainties these farms face.
cy-gb	Hynny i gydnabod yr anawsterau a geir wrth bontio i’r system newydd a’r ansicrwydd sy’n wynebu’r ffermydd hyn.

en-gb	Optional and collaborative payment methodology
cy-gb	Methodoleg y Taliadau Opsiynol a Chydweithredol

en-gb	The Optional and Collaborative Actions provide an opportunity for you to access additional funding for taking up further actions.
cy-gb	Mae'r Gweithredoedd Opsiynol a Chydweithredol yn rhoi cyfle i chi gael arian ychwanegol am gynnal Gweithredoedd ychwanegol.

en-gb	We intend, where appropriate to maintain the existing methodology for payment rates related to actions similar to the SFS Preparatory Schemes, with rates based on costs incurred and income forgone.
cy-gb	Rydym lle gallwn am gadw at drefn debyg i honno a ddefnyddiwyd yng Nghynlluniau Paratoi'r SFS ar gyfer talu am weithredoedd, gyda'r cyfraddau'n seiliedig ar y costau a ysgwyddir a'r incwm a gollir.

en-gb	This also includes potential for varied intervention rates, tapering and capping of payment rates.
cy-gb	Mae yna botensial hefyd i amrywio cyfraddau trwy dapro a chapio cyfraddau talu.

en-gb	Payments for undertaking individual Optional Actions include a mixture of:
cy-gb	Mae'r taliadau am gynnal Gweithredoedd Opsiynol unigol yn cynnwys cymysgedd o:

en-gb	one off revenue payments, for example for creating plans
cy-gb	daliadau refeniw untro, er enghraifft am greu planiau

en-gb	multi-annual revenue payments including area-based payments, for example for enhanced management of areas of habitat or woodland
cy-gb	taliadau refeniw dros sawl blwyddyn, gan gynnwys taliadau ar sail arwynebedd, er enghraifft ar gyfer rheolaeth drylwyrach ar gynefin neu goetir

en-gb	capital payments, for example for small scale equipment, or larger scale infrastructure investments
cy-gb	taliadau cyfalaf, er enghraifft ar gyfer offer bach, neu i fuddsoddi mewn seilwaith mwy.

en-gb	We will continue to review the methodology of these actions over time focusing more on payment for results and the recognition of possible social benefits which may arise from the completion of these actions.
cy-gb	Byddwn yn parhau i adolygu methodoleg y Gweithredoedd hyn dros amser gan ganolbwyntio mwy ar dalu am ganlyniadau a'r buddion cymdeithasol posibl a allai ddod o gynnal y Gweithredoedd hyn.

en-gb	Budget and payment rates
cy-gb	Cyllideb a chyfraddau talu

en-gb	The SFS Universal Payment is an annual payment that operates within the five-year statutory reporting period of the Agriculture (Wales) Act.
cy-gb	Mae Taliad Cyffredinol yr SFS yn daliad blynyddol fydd yn rhedeg am bum mlynedd cyfnod adrodd statudol Deddf Amaethyddiaeth (Cymru).

en-gb	Whilst this supports the longevity of the SFS framework, the scheme will need to operate within the allocated budget, which is agreed annually by the Senedd.
cy-gb	Er bod hyn yn sicrhau bod fframwaith yr SFS yn para dros gyfnod hir, bydd angen i'r Cynllun weithredu o fewn y gyllideb y cytunir arni ar ei gyfer gan y Senedd bob blwyddyn.

en-gb	The allocation of the budget to the Universal, Optional and Collaborative layers will therefore require an annual review process to support decisions on the balance of the budget across the layers.
cy-gb	Felly, bydd angen proses adolygu flynyddol i’n helpu i benderfynu sut i rannu’r gyllideb rhwng yr haenau Cyffredinol, Opsiynol a Chydweithredol.

en-gb	We intend to allocate budget for the first year of the scheme on a similar basis to the current agriculture support payments, approximately:
cy-gb	Rydym am ddyrannu cyllideb blwyddyn gyntaf y Cynllun ar sail debyg i'r taliadau cymorth amaethyddol presennol:

en-gb	70% for the Universal Payment and legacy BPS
cy-gb	70% ar gyfer y Taliad Cyffredinol a'r BPS etifeddol

en-gb	30% for ongoing preparedness schemes and Optional and Collaborative Actions).
cy-gb	30% ar gyfer cynlluniau paratoi sydd wedi cychwyn a Gweithredoedd Opsiynol a Chydweithredol.

en-gb	The Universal Payment rates for the first year of the scheme are expected to be:
cy-gb	Felly, dyma y disgwylir y bydd cyfraddau'r Taliad Cyffredinol yn y flwyddyn gyntaf:

en-gb	Whole Farm Payment - £70 per hectare for the first 70 hectares of eligible land, and then £2 per hectare for all remaining eligible land.
cy-gb	Taliad y Fferm Gyfan - £70 yr hectar ar gyfer y 70 hectar cyntaf o dir cymwys ac yna £2 yr hectar am yr holl dir cymwys sy’n weddill.

en-gb	This includes Common land apportioned in a similar way to the current BPS, if you have a legal right to use that land for grazing stock.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys y tir comin, fydd yn cael ei rannu fel y mae’r BPS ar hyn o bryd os oes gennych yr hawl i ddefnyddio’r tir i bori stoc arno.

en-gb	Social Value Payment - £107 per hectare for all eligible land.
cy-gb	Taliad Gwerth Cymdeithasol - £107 yr hectar ar gyfer yr holl dir cymwys.

en-gb	Habitat Maintenance Payment - £69 per hectare for all habitat maintained as part of UA5:
cy-gb	Taliad Cynnal Cynefin - £69 yr hectar ar gyfer yr holl gynefin a gynhelir fel rhan o UA5:

en-gb	Habitat maintenance or for habitat created under UA6:
cy-gb	Cynnal cynefin neu ar gyfer cynefin sydd wedi'i greu o dan UA6:

en-gb	Temporary habitat creation on improved land to meet the Scheme Requirement for 10% habitat on each farm.
cy-gb	Creu cynefin dros dro ar dir wedi'i wella i fodloni Gofyn y Cynllun bod 10% o'r fferm yn gynefin.

en-gb	Woodland Maintenance Payment - £62 per hectare for all woodland maintained as part of UA9:
cy-gb	Taliad Cynnal Coetir - £62 yr hectar ar gyfer yr holl goetir a gynhelir fel rhan o UA9:

en-gb	Woodland maintenance (excluding those tenants who do not have full management control of the woodland).
cy-gb	Cynnal Coetir (heblaw’r tenantiaid hynny sydd heb reolaeth lwyr ar y coetir)

en-gb	We will publish the payment mechanisms and rates for the Optional and Collaborative Actions as they are made available.
cy-gb	Byddwn yn cyhoeddi'r mecanweithiau a'r cyfraddau talu ar gyfer y Gweithredoedd Opsiynol a Chydweithredol wrth i ni benderfynu arnynt.

en-gb	The payment methodology has been designed to provide opportunity for you to take advantage of commercial and social funding opportunities such as through the Woodland Carbon Code.
cy-gb	Mae'r fethodoleg dalu yn caniatáu ichi fanteisio ar gyfleoedd i geisio am gyllid masnachol a chymdeithasol hefyd megis trwy'r Cod Carbon Coetiroedd.

en-gb	This is a commercial decision for you to make, involving risks which you will need to manage.
cy-gb	Penderfyniad masnachol i chi ei wneud fydd hyn, a bydd yn cynnwys risgiau y bydd angen i chi eu rheoli.

en-gb	Sustainable Farming Scheme process
cy-gb	Proses y Cynllun Ffermio Cynaliadwy

en-gb	Rural Payments Wales will administer the scheme.
cy-gb	Taliadau Gwledig Cymru (RPW) fydd yn gweinyddu'r cynllun.

en-gb	We have amended or enhanced our processes where appropriate and will continue to do so as the scheme develops.
cy-gb	Rydym wedi newid neu wella ein prosesau yn ôl y gofyn a byddwn yn parhau i wneud hynny wrth i'r cynllun fynd yn ei flaen.

en-gb	A redesigned and updated Farming Connect programme will support the delivery of the scheme.
cy-gb	Bydd rhaglen Cyswllt Ffermio hefyd yn cael ei hailgynllunio a'i diweddaru i helpu i roi'r cynllun ar waith.

en-gb	Natural Resources Wales (NRW) will also work alongside RPW where scheme requirements require specific technical input or validation, for example creating designated site management plans.
cy-gb	Bydd Cyfoeth Naturiol Cymru (CNC) yn gweithio law yn llaw ag RPW lle mae Gofynion y cynllun yn gofyn am ei gyfraniad technegol penodol, er enghraifft i greu Cynlluniau Rheoli ar Safleoedd Dynodedig.

en-gb	We know how important safeguarding your data is and arrangements are in hand to safely and securely share only the minimum amount of data required between all parties involved in the overall delivery of the scheme.
cy-gb	Rydym yn gwybod pa mor bwysig yw diogelu'ch data ac mae trefniadau ar droed i rannu'n ddiogel dim ond y swm lleiaf o ddata sy'n ofynnol rhwng yr holl bartïon sy'n ymwneud â’r cynllun.

en-gb	We will make clear how we will use any data provided to us.
cy-gb	Byddwn yn esbonio'n glir sut y byddwn yn defnyddio unrhyw ddata a roddir i ni.

en-gb	Scheme guidance
cy-gb	Canllawiau'r cynllun

en-gb	Detailed scheme guidance, including technical notes and a set of Verifiable Standards setting out all the scheme requirements, scheme actions, and evidence required to meet the conditions of the scheme will be published later this year.
cy-gb	Bydd canllawiau manwl y cynllun, gan gynnwys Nodiadau Technegol a set o Safonau Dilysadwy sy'n nodi holl Ofynion y cynllun, Gweithredoedd y cynllun a'r dystiolaeth sydd ei hangen i fodloni amodau'r cynllun yn cael eu cyhoeddi yn ddiweddarach eleni.

en-gb	A number of these requirements will be consistent with previous support schemes and Cross Compliance which you should be familiar with.
cy-gb	Bydd nifer o'r gofynion hyn yn gyson â chynlluniau cymorth blaenorol a Thrawsgydymffurfio. Byddwch felly'n gyfarwydd â nhw.

en-gb	Some key requirements to be aware of include:
cy-gb	Dyma rai o'r prif ofynion dylech wybod amdanyn nhw:

en-gb	the scheme will operate at a farm business level
cy-gb	bydd y cynllun yn gweithredu ar lefel Busnes Fferm

en-gb	the Universal Layer of the scheme will operate on a calendar year and run from 1 January to 31 December
cy-gb	bydd Haen Gyffredinol y cynllun yn dilyn y flwyddyn galendr, 1 Ionawr i 31 Rhagfyr

en-gb	you will declare annually all the land under your management control on the Single Application Form (SAF)
cy-gb	byddwch yn datgan bob blwyddyn yr holl dir sydd o dan eich rheolaeth lwyr ar y Ffurflen Gais Sengl (SAF)

en-gb	you will need to ensure you can meet the conditions of the Universal Actions applicable to your farm.
cy-gb	bydd angen i chi sicrhau'ch bod yn gallu bodloni amodau'r Gweithredoedd Cyffredinol sy'n berthnasol i'ch fferm

en-gb	you will need to adhere to the SFS Regulatory Baseline and Universal Code
cy-gb	bydd angen ichi gadw at Sylfaen Reoleiddio'r SFS a'r Cod i Bawb

en-gb	Advice and support
cy-gb	Cyngor a help

en-gb	We want to support you to enter the scheme and deliver the actions as efficiently as possible.
cy-gb	Rydym am eich helpu i ymuno â'r cynllun a chynnal y gweithredoedd mewn ffordd mor effeithlon â phosibl.

en-gb	We will continue to work with key stakeholders and the RPW User Working Group to ensure processes are clear and accessible, with suitable advice and guidance where appropriate.
cy-gb	Byddwn yn parhau i weithio gyda'r prif randdeiliaid a Gweithgor Defnyddwyr RPW i sicrhau bod prosesau'n glir ac yn hawdd eu deall, gan roi cyngor ac arweiniad addas yn ôl y gofyn.

en-gb	We want you to be able to make the most of the scheme once you have joined, so we will also support you to gain and / or maintain the knowledge and skills you need to help deliver the Universal, Optional and Collaborative Actions.
cy-gb	Rydym am i chi gael y gorau o'r cynllun, felly byddwn yn eich cefnogi hefyd i ennill a meithrin yr wybodaeth a'r sgiliau sydd eu hangen arnoch i gynnal y Gweithredoedd Cyffredinol, Opsiynol a Chydweithredol.

en-gb	We will build on the positive support measures currently delivered by Farming Connect, including the extensive Knowledge Transfer Programme, lifelong learning and development, demonstration farm network and dissemination events to help you deliver the scheme actions.
cy-gb	Byddwn yn datblygu'r mesurau cymorth positif y mae Cyswllt Ffermio yn eu cynnig ar hyn o bryd, gan gynnwys y rhaglen trosglwyddo gwybodaeth, dysgu a datblygu gydol oes, rhwydwaith ffermydd arddangos a digwyddiadau rhannu gwybodaeth i'ch helpu gyda Gweithredoedd y Cynllun.

en-gb	We will shortly be procuring this service to ensure it best supports you.
cy-gb	Byddwn yn prynu'r gwasanaeth hwn cyn hir i sicrhau ei fod o help i chi.