en-gb	6.39 Through the local government settlement and through our £1.8bn education budget we are delivering on Our National Mission action plan by raising standards, tackling the attainment gap, and ensuring an education system that is a source of national pride and public confidence.
cy-gb	6.39 Trwy’r setliad llywodraeth leol a thrwy ein cyllideb addysg o £1.8bn rydym yn cyflawni ar ein cynllun gweithredu Ein Cenhadaeth Genedlaethol  trwy godi safonau, mynd i'r afael â'r bwlch cyrhaeddiad a sicrhau system addysg sy’n destun hyder a balchder cenedlaethol.

en-gb	6.40 In line with our commitment to invest £100m over the course of this Assembly term to raise school standards, we are investing a further £25.5m in 2020-21.
cy-gb	6.40 Yn unol â'n hymrwymiad i fuddsoddi £100m dros dymor y Cynulliad hwn i godi safonau ysgolion, rydym yn buddsoddi £25.5m yn 2020-21.

en-gb	At the heart of our action plan is the delivery of the new Curriculum for Wales, which will be backed by £10m in 2020-21, with an additional £3m funding for the development of National Networks to provide support and resources for school-level curriculum design and professional learning.
cy-gb	Mae cyflwyno'r cwricwlwm newydd i Gymru wrth wraidd ein cynllun gweithredu. Caiff y cynllun ei gefnogi gan £10m yn 2020-21, gyda chyllid ychwanegol o £3m i ddatblygu rhwydweithiau cenedlaethol i ddarparu cymorth ac adnoddau ar gyfer cynllunio'r cwricwlwm a dysgu proffesiynol ar lefel yr ysgol.

en-gb	6.41 Our national approach to Professional Learning will support the realisation of the new curriculum by preparing all our practitioners for the fundamental shift in practice required.
cy-gb	6.41 Bydd ein dull gweithredu cenedlaethol o ran dysgu proffesiynol yn cefnogi'r gwaith o wireddu'r cwricwlwm newydd trwy baratoi pob un o'n hymarferwyr ar gyfer y newid sylfaenol angenrheidiol mewn arferion.

en-gb	Last year we also announced the single biggest investment in our teaching profession to date, a £24m package of professional learning over 18 months, up to 2019-20.
cy-gb	Y llynedd cyhoeddwyd hefyd y buddsoddiad unigol mwyaf yn ein proffesiwn addysgu hyd yn hyn, sef pecyn o ddysgu proffesiynol gwerth £24m dros 18 mis, hyd at 2019-20.

en-gb	For 2020-21, we are providing a further £15m to ensure that our teaching profession receives the support it needs to raise standards and deliver our new transformational curriculum.
cy-gb	Ar gyfer 2020-21, rydym yn darparu swm pellach o £15m i sicrhau bod ein proffesiwn addysgu yn cael y cymorth y mae arno ei angen i godi safonau ac i gyflwyno ein cwricwlwm trawsnewidiol newydd.

en-gb	6.42 We have made £36m available over the course of this Assembly term to reduce infant class sizes, targeted at those most adversely affected by deprivation.
cy-gb	6.42 Rydym wedi trefnu bod £36m ar gael dros dymor y Cynulliad hwn i leihau maint dosbarthiadau babanod, sy'n cael ei dargedu'n bennaf at y rhai y mae amddifadedd yn effeithio arnynt fwyaf.

en-gb	For 2020-21, we have set aside £11m in continued support of this commitment.
cy-gb	Ar gyfer 2020-21, rydym wedi neilltuo £11m i barhau i gefnogi'r ymrwymiad hwn.

en-gb	6.43 We remain committed to the pedagogical principles of the Foundation Phase and that approach contributes to developments within the new 3-16 curriculum.
cy-gb	6.43 Rydym wedi ymrwymo o hyd i egwyddorion addysgeg y Cyfnod Sylfaen ac mae'r dull gweithredu hwnnw'n cyfrannu at ddatblygiadau yn y cwricwlwm 316 newydd.

en-gb	To reflect this priority, we will be investing an additional £2.5m through the Education Improvement Grant in 2020-21to support the recognised teacher-pupil ratios that are essential to the delivery of effective Foundation Phase practice.
cy-gb	I adlewyrchu'r flaenoriaeth hon, byddwn yn buddsoddi swm ychwanegol o £2.5m trwy'r Grant Gwella Addysg yn 2020-21 i gefnogi'r cymarebau athro-disgybl sy'n hanfodol er mwyn sicrhau arferion effeithiol yn y Cyfnod Sylfaen.

en-gb	6.44 This budget provides an additional £8m in 2020-21 to support children and young people with Additional Learning Needs (ALN) to receive a high-quality education and reach their potential.
cy-gb	6.44 Mae'r gyllideb yn darparu £8m yn ychwanegol yn 2020-21 i gefnogi plant a phobl ifanc sydd ag Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY) i gael addysg o ansawdd uchel ac i gyflawni eu potensial.

en-gb	The funding will support local authorities and further education colleges in meeting the additional costs associated with learners with complex needs and disabilities to succeed, and is in addition to the £20m package of funding over this Assembly term to support preparation for the implementation of the new ALN system.
cy-gb	Bydd y cyllid yn cefnogi'r awdurdodau lleol a cholegau addysg bellach i dalu'r costau ychwanegol sy'n gysylltiedig â dysgwyr ag anghenion ac anableddau cymhleth i lwyddo, ac mae'n ychwanegol at y pecyn cyllido dros dymor y Cynulliad hwn i gefnogi paratoi ar gyfer rhoi'r system ADY newydd ar waith.

en-gb	6.45 We are maintaining our previous investments and investing an additional £1.3m for services to support minority ethnic and Gypsy, Roma and Traveller learners, providing a total of £10m to support improved outcomes for this group of learners for 2020-21.
cy-gb	6.45 Rydym yn cynnal ein buddsoddiadau blaenorol ac yn buddsoddi £1.3m ar gyfer gwasanaethau i gefnogi dysgwyr o Leiafrifoedd Ethnig a dysgwyr sy’n Sipsiwn, Roma a Theithwyr, gan ddarparu cyfanswm o £10m i gefnogi gwell canlyniadau i'r grŵp hwn o ddysgwyr ar gyfer 2020-21.

en-gb	6.46 We are providing an additional £14m in 2020-21 to support our Further Education colleges.
cy-gb	6.46 Rydym yn darparu £14m yn ychwanegol yn 2020-21 i gefnogi ein Colegau Addysg Bellach.

en-gb	Not only will this significant investment raise standards and support students, it will also provide additional funding to colleges to maintain pay parity between teachers and FE lecturers and to support pension increases.
cy-gb	Nid yn unig bydd y buddsoddiad sylweddol hwn yn codi safonau ac yn cefnogi myfyrwyr, ond bydd hefyd yn darparu cyllid ychwanegol i golegau i gadw cydraddoldeb tâl rhwng athrawon a darlithwyr AB ac i gefnogi codiadau mewn pensiwn.

en-gb	This builds on the additional funding announced last month to support pay and pension pressures in the academic year 2019/20.
cy-gb	Mae hyn yn adeiladu ar y cyllid ychwanegol a gyhoeddwyd y mis diwethaf i gefnogi pwysau tâl a phensiynau yn y flwyddyn academaidd 2019/20.

en-gb	6.47 We are now investing over £900m per annum on the most progressive and equitable student support system in the UK and to ensure that we have a sustainable funding settlement for Higher Education.
cy-gb	6.47 Rydym bellach yn buddsoddi dros £900m y flwyddyn ar y system gymorth fwyaf blaengar a theg i fyfyrwyr yn y DU ac i sicrhau bod gennym setliad ariannu cynaliadwy ar gyfer Addysg Uwch.

en-gb	6.48 We are the first country in the UK to offer students support for living costs equivalent to the national living wage and the only country in the EU to offer parity of support to Part time and post graduate students.
cy-gb	6.48 Ni yw'r wlad gyntaf yn y DU i gynnig cymorth i fyfyrwyr ar gyfer costau byw sy'n gyfwerth â'r cyflog byw cenedlaethol a'r unig wlad yn yr UE i gynnig cymorth cyfartal i fyfyrwyr rhan-amser a myfyrwyr ôl-raddedig.

en-gb	The reforms to student support outlined in the Welsh Government response to Diamond have now been implemented and our focus moves to the phased implementation of the reforms to the funding of Higher Education.
cy-gb	Mae'r diwygiadau i gymorth myfyrwyr a amlinellir yn ymateb Llywodraeth Cymru i Diamond wedi'i rhoi ar waith bellach ac  rydym yn canolbwyntio ein sylw bellach ar weithrediad graddedig y diwygiadau i ffordd y mae Addysg Uwch yn cael ei hariannu.

en-gb	6.49 We are also allocating an additional £10m to bolster the 21st Schools and Colleges Programme taking our total investment over this administration to more than £650m.
cy-gb	6.49 Rydym hefyd yn dyrannu £10m yn ychwanegol i roi hwb i Raglen Ysgolion a Cholegau'r 21ain Ganrif  gan fynd â chyfanswm ein buddsoddiad dros dymor y Cynulliad hwn i fwy na £650m.

en-gb	This will assist delivery partners in transforming the education infrastructure to provide inspiring environments for learners, and transition towards a greener educational estate.
cy-gb	Bydd hyn yn helpu partneriaid cyflawni wrth drawsnewid y seilwaith addysg i ddarparu amgylchedd ysbrydoledig i ddysgwyr a symud tuag at ystad addysgol fwy gwyrdd.

en-gb	6.50 We want everyone to live in a home that meets their needs and supports a healthy, successful and prosperous life.
cy-gb	6.50 Rydym am i bawb gael byw mewn cartref sy’n diwallu eu hanghenion ac sy’n eu helpu i fyw bywydau iach, llwyddiannus a llewyrchus.

en-gb	Good-quality homes are the bedrock of good communities and form the basis for individuals and families to flourish in all aspects of their lives.
cy-gb	Cartrefi o ansawdd da yw conglfeini cymunedau da, ac maent yn gosod sylfaen i unigolion a theuluoedd allu ffynnu ym mhob agwedd ar eu bywydau.

en-gb	6.51 Over this Assembly term we will have invested £2bn recognising the importance of good, quality housing to support thriving communities.
cy-gb	6.51 Dros dymor y Cynulliad hwn rydym wedi buddsoddi £2bn i gydnabod pwysigrwydd tai da o ansawdd i gefnogi cymunedau ffyniannus.

en-gb	In 202021 we are allocating an additional £175m capital taking our total investment next year to £400m.
cy-gb	Yn 2020-21 rydym yn dyrannu £175m o gyllid cyfalaf ychwanegol, sy'n dod â chyfanswm ein buddsoddiad y flwyddyn nesaf i £400m.

en-gb	The additional funding comprises:
cy-gb	Mae'r cyllid ychwanegol yn cynnwys:

en-gb	6.52 We are committed to, and are on track to meet, our ambitious target of providing 20,000 affordable homes during this Assembly term.
cy-gb	6.52 Rydym yn ymrwymedig i gyflawni ein targed uchelgeisiol o ddarparu 20,000 o dai fforddiadwy yn ystod tymor y Cynulliad hwn, ac rydym ar y trywydd iawn o ran hynny.

en-gb	To continue this momentum, we are providing an additional £48m of capital funding in 2020-21 to support the Social Housing Grant.
cy-gb	I barhau â'r momentwm hwn, rydym yn darparu £48m o arian cyfalaf ychwanegol yn 2020-21 i gefnogi'r Grant Tai Cymdeithasol.

en-gb	6.53 Our 225,000 social homes need to be of a decent standard, recognising that quality housing has a demonstrable impact on health and well-being, and particularly mental well-being.
cy-gb	6.53 Mae angen i'n 225,000 o dai cymdeithasol fod o ansawdd foddhaol, gan gydnabod bod tai o ansawdd yn cael effaith sylweddol ar iechyd a lles, yn enwedig lles meddyliol.

en-gb	We are maintaining our support for social landlords with £108m per year to ensure the Welsh Housing Quality Standard is achieved and maintained.
cy-gb	Rydym yn parhau i gefnogi landlordiaid cymdeithasol gyda £108m y flwyddyn i sicrhau bod Safon Ansawdd Tai Cymru yn cael ei gyflawni a'i gynnal.

en-gb	6.54 Capital funding of £5m in 2020-21 will be invested in the Land Release Fund which is focused on land in public ownership with the intention of accelerating its development for public policy benefit, but with an initial focus on increasing the delivery of social housing.
cy-gb	6.54 Yn 2020-21 caiff £5m o gyllid cyfalaf ei fuddsoddi yn y Gronfa Rhyddhau Tir sy'n canolbwyntio ar dir sy'n eiddo cyhoeddus gyda'r bwriad o'i ddatblygu’n gyflymach er budd polisi cyhoeddus, ond gan ganolbwyntio i gychwyn ar ddarparu tai cymdeithasol.

en-gb	6.55 We are working in partnership with the Development Bank of Wales to develop a number of initiatives to support our housing agenda.
cy-gb	6.55 Rydym yn gweithio mewn partneriaeth â Banc Datblygu Cymru i ddatblygu nifer o fentrau i gefnogi ein hagenda dai.

en-gb	Financial transactions capital funding of £10m in 2020-21 will speed delivery of additional modular social homes.
cy-gb	Bydd £10m o gyllid cyfalaf trafodion ariannol yn 2020-21 yn sicrhau y caiff rhagor o dai cymdeithasol modiwlar eu darparu yn gyflymach.

en-gb	6.56 Financial transactions capital funding of £18.4m in 2020-21 will help to complete the delivery of three Tirion Homes residential developments in Tonyrefail, Cardiff and Newport to enable the delivery of more than 1,500 new homes, half of which will be affordable, without the need for any social housing grant.
cy-gb	6.56 Bydd cyllid cyfalaf trafodion ariannol o £18.4m yn 2020-21 yn helpu i gwblhau'r gwaith o ddarparu tri datblygiad preswyl gan Tirion Homes yn Nhonyrefail, Caerdydd a Chasnewydd i alluogi darparu mwy na 1,500 o dai newydd, a hanner y rheini’n dai fforddiadwy, heb fod angen am unrhyw grant tai cymdeithasol.

en-gb	6.57 Our Housing Loans programme will be allocated financial transactions capital funding of £50m in 2020-21 to assist Registered Social Landlords with funding development plans for new social housing and to help start to decarbonise existing homes.
cy-gb	6.57 Dyrennir £50m o gyllid cyfalaf trafodion ariannol i’r rhaglen Benthyciadau Tai yn 2020-21 i gynorthwyo landlordiaid cymdeithasol cofrestredig i ariannu cynlluniau datblygu ar gyfer tai cymdeithasol newydd a helpu i ddechrau'r gwaith o ddatgarboneiddio tai sy'n bodoli eisoes.

en-gb	6.58 Financial transactions capital funding of £35m in 2020-21 is being allocated to the Help to Buy Wales scheme delivered through the Development Bank for Wales.
cy-gb	6.58 Mae cyllid cyfalaf trafodion ariannol o £35m yn cael ei ddyrannu yn 2020-21 i'r cynllun Cymorth i Brynu - Cymru a ddarperir drwy Fanc Datblygu Cymru.

en-gb	Help to Buy provides a shared equity loan to buyers of new-build homes.
cy-gb	Mae Cymorth i Brynu yn darparu benthyciad ecwiti a rennir i brynwyr cartrefi sydd newydd eu hadeiladu.

en-gb	6.59 To support our wider regeneration activities, financial transactions capital funding of £10m is being provided in 2020-21 for Town Centre Loans.
cy-gb	6.59 Er mwyn cynorthwyo ein gweithgareddau adfywio ehangach, mae cyllid cyfalaf trafodion ariannol o £10m yn cael ei ddarparu yn 2020-21 ar gyfer Benthyciadau Canol Trefi.

en-gb	The funding will be used to unlock stalled town centre sites, to bring forward new development opportunities, purchase derelict or long-term empty properties and renovate dwelling or business premises to a suitable standard free from serious hazards enabling their suitability for immediate occupation.
cy-gb	Bydd y cyllid yn cael ei ddefnyddio i ddatblygu safleoedd segur yng nghanol trefi, i greu cyfleoedd datblygu newydd, i brynu eiddo adfeiliedig neu eiddo gwag hirdymor, ac adnewyddu anheddau neu safleoedd busnes i safon addas sy'n rhydd rhag peryglon difrifol, gan sicrhau eu bod yn addas i'w meddiannu ar unwaith.

en-gb	6.60 The Homelessness Prevention Grant, which we are maintaining with a £17.9m budget in 2020-21, supports the delivery of services aimed at preventing homelessness, and where it cannot be prevented ensuring it is rare, brief and un-repeated.
cy-gb	6.60 Mae'r Grant Atal Digartrefedd, yr ydym yn ei gynnal gyda chyllideb o £17.9m yn 2020-21, yn cefnogi darparu gwasanaethau sydd â'r nod o atal digartrefedd, ac mewn achosion lle na ellir ei atal, sicrhau bod hynny'n beth prin, yn para am gyfnod byr ac nad yw digwydd fwy nag unwaith.

en-gb	Equality and inclusion
cy-gb	Cydraddoldeb a chynhwysiant

en-gb	6.61 In 2020-21 our specific equality budget will increase by more than £700k bringing our equality and inclusion budget to more than £7m.
cy-gb	6.61 Yn 2020-21 bydd cynnydd o dros £700k yn ein cyllideb benodol ar gyfer cydraddoldeb, sy’n golygu y bydd cyfanswm y gyllideb cydraddoldeb a chynhwysiant dros £7m.

en-gb	This will enable us to strengthen our work to promote equality of outcomes for people with protected characteristics.
cy-gb	Bydd hyn yn ein galluogi i atgyfnerthu ein gwaith i hybu cydraddoldeb o ran canlyniadau i bobl â nodweddion gwarchodedig.

en-gb	6.62 This funding will progress action on the gender equality review, support the commencement of the socio-economic duty and provide support to equality and race organisations in Wales.
cy-gb	6.62 Bydd y cyllid hwn yn sicrhau cynnydd o ran yr adolygiad o gydraddoldeb rhywiol ac yn cynorthwyo'r ddyletswydd economaidd gymdeithasol ac yn darparu cefnogaeth i sefydliadau cydraddoldeb, hil ac anabledd yng Nghymru.

en-gb	The additional funding will also provide improved levels of support to equality and race organisations in Wales, including support to fund Windrush Day celebrations in Wales and support  for
cy-gb	Bydd y cyllid ychwanegol hefyd yn darparu gwell lefelau o gymorth i sefydliadau cydraddoldeb a hil yng Nghymru, gan gynnwys cymorth i ariannu dathliadau Diwrnod Windrush yng Nghymru a chymorth i ddarparu'r fframwaith ‘Gweithredu ar Anabledd:

en-gb	the delivery of the ‘Action on Disability:
cy-gb	Yr Hawl i Fyw'n Annibynnol’.

en-gb	The Right to Independent Living’ framework.
cy-gb	Byddwn hefyd yn parhau i gyllido drwy'r Rhaglen Cydraddoldeb a Chynhwysiant i

en-gb	We will also sustain funding via the Equality and Inclusion Programme to support organisations such as Disability Wales, Women’s
cy-gb	gefnogi sefydliadau megis Anabledd Cymru, Rhwydwaith Cydraddoldeb Menywod Cymru, Stonewall Cymru, y Tîm Cymorth Ieuenctid Ethnig, Cyngor

en-gb	Equality Network Wales, Stonewall Cymru,  EYST, Welsh Refugee Council (supporting refugees and asylum seekers), TGP Cymru (supporting Gypsy, Roma and Travellers), and Victim Support (tackling hate crime).
cy-gb	Ffoaduriaid Cymru (sy'n cynorthwyo ffoaduriaid a cheiswyr lloches), TGP Cymru (sy'n cynorthwyo Sipsiwn, Roma a Theithwyr), a Chymorth i Ddioddefwyr (mynd i'r afael â throseddau casineb).

en-gb	6.63 An additional £250k will be allocated to the violence against women, domestic abuse and sexual violence agenda bringing our total investment to more than £5m in 2020-21.
cy-gb	6.63 Caiff £250k ychwanegol ei ddyrannu i fynd i'r afael â thrais yn erbyn menywod, cam-drin domestig a thrais rhywiol, sef cyfanswm buddsoddiad o dros £5m yn 2020-21.

en-gb	As a Government, we have publicly committed to making Wales the safest place in Europe for women, and significant work has been undertaken since the introduction of the Violence against Women, Domestic Abuse and Sexual Violence (Wales) Act 2015.
cy-gb	Fel Llywodraeth, rydym wedi gwneud ymrwymiad cyhoeddus i sicrhau mai Cymru yw'r lle mwyaf diogel yn Ewrop i fenywod, a gwnaed gwaith sylweddol ers cyflwyno Deddf Trais yn erbyn Menywod, Camdrin Domestig a Thrais Rhywiol (Cymru) 2015.

en-gb	6.64 In 2020-21 more than £400k will be allocated between the Women’s Pathfinder project and the Youth and Female Offending blueprints, both of which have a focus on prevention.
cy-gb	6.64 Yn 2020-21 caiff dros £400k ei ddyrannu i'r prosiect Braenaru i Fenywod a'r glasbrintiau troseddau ieuenctid a throseddau menywod, gyda'r ddau yn canolbwyntio ar atal troseddu.

en-gb	The Female Offending blueprint was developed jointly by HM Prison and Probation Service and Welsh Government, predicated on the basis of early intervention and prevention; considering how we can further divert people away from crime in the first place, but where we do have to work with offenders, that we do so in a holistic and rehabilitative way.
cy-gb	Datblygwyd y glasbrint Troseddau Menywod ar y cyd gan Wasanaeth Carchardai a Phrawf EM a Llywodraeth Cymru, ac mae'n seiliedig ar atal ac ymyrraeth gynnar ac ystyried sut y gallwn ddylanwadu ar bobl i beidio â throseddu yn y lle cyntaf, ond pan fydd rhaid gweithio gyda throseddwyr, ein bod yn gwneud hynny mewn ffordd gyfannol sy’n eu hadsefydlu.

en-gb	6.65 Our equality budgets are focused on preventative activity.
cy-gb	6.65 Mae ein cyllidebau cydraddoldeb yn canolbwyntio ar gamau ataliol.

en-gb	During 2020-21, with the support of the European Transition Fund, we will be able to offer continued support to the Strengthening Community Cohesion project, the Tackling Hate Crime & Community Cohesion Action project, and the EU Citizens Rights project.
cy-gb	Yn ystod 2020-21, gyda chymorth y Gronfa Bontio Ewropeaidd, gallwn gynnig cymorth parhaus i'r prosiect Atgyfnerthu Cydlyniant Cymunedol, gwaith o ran Mynd i'r Afael â Throseddau Casineb a sicrhau Cydlyniant Cymunedol, a'r prosiect ar Hawliau Dinasyddion yr UE.

en-gb	These projects embed the five ways of working, with a strong emphasis on the involvement of groups with protected characteristics under the Equality Act 2010 and providing interventions which seek to prevent harmful impacts and promote integration.
cy-gb	Mae'r prosiectau hyn yn sefydlu'r pum ffordd o weithio, gyda phwyslais cryf ar gynnwys grwpiau sydd â nodweddion gwarchodedig o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010 a darparu ymyriadau sy'n ceisio atal effeithiau niweidiol a hyrwyddo integreiddio.

en-gb	Investing in evidence and improvement
cy-gb	Buddsoddi mewn tystiolaeth a gwelliant

en-gb	6.66 We will invest a further £1m in public services in 2020-21.
cy-gb	6.66 Byddwn yn buddsoddi £1m ychwanegol yn y gwasanaethau cyhoeddus yn 2020-21.

en-gb	The investment will focus on £500k for data science capability, £250k for digital and data projects, and £250k for the public sector geospatial agreement.
cy-gb	Caiff £500k ei fuddsoddi yng ngalluogrwydd gwyddor data, £250k ar gyfer prosiectau digidol a data, a £250k ar gyfer cytundeb geo-ofodol y sector cyhoeddus.

en-gb	A more prosperous Wales
cy-gb	Cymru fwy llewyrchus

en-gb	6.67 We want an economy founded on high-quality skills, giving businesses the resources to grow and innovate and people the ability to prosper in a Fair Work Nation.
cy-gb	6.67 Rydym yn awyddus i’n heconomi fod yn un sy’n seiliedig ar sgiliau o ansawdd uchel, sy’n darparu’r adnoddau sydd eu hangen ar fusnesau i dyfu ac i arloesi, ac sy’n galluogi pobl i ffynnu mewn Cenedl Gwaith Teg.

en-gb	Every person should be equipped with the skills they need to get a job and the opportunity to develop new skills through their working life.
cy-gb	Dylai pob unigolyn feddu ar y sgiliau sydd eu hangen arno i ddod o hyd i swydd, a dylai gael y cyfle i feithrin sgiliau newydd drwy gydol ei fywyd gwaith.

en-gb	Poverty
cy-gb	Tlodi

en-gb	6.68 Our approach to tackling poverty is one where every Ministerial portfolio has responsibility for improving outcomes, focussing on initiatives that keep money in people’s pockets and on services supporting disadvantaged individuals and families.
cy-gb	6.68 Mae ein dull gweithredu o ran mynd i'r afael â thlodi yn golygu bod pob portffolio Gweinidogol yn gyfrifol am wella canlyniadau, gan ganolbwyntio ar fentrau sy'n arbed arian i bobl a gwasanaethau sy'n cynorthwyo unigolion a theuluoedd sydd o dan anfantais.

en-gb	6.69 We are investing nearly £1bn in a wide range of measures which contribute to tackling poverty.
cy-gb	6.69 Rydym yn buddsoddi bron £1bn mewn amryw o fesurau sy'n cyfrannu at fynd i'r afael â thlodi.

en-gb	This includes £244m each year in the Council Tax Reduction Scheme with one in five households benefitting from a reduction in council tax, more than £125m in the Housing Support Grant and ongoing support for children and families in the early years through aspects of the Children and Communities Grant which includes funding for Families First and Flying Start.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys £244m bob blwyddyn ar gyfer Cynllun Gostyngiadau'r Dreth Gyngor, gydag un o bob pump o aelwydydd yn cael gostyngiad yn y dreth gyngor, dros £125m ar gyfer y Grant Cymorth Tai a chymorth parhaus i blant a theuluoedd yn y blynyddoedd cynnar drwy agweddau ar y Grant Plant a Chymunedau, sy'n cynnwys cyllid ar gyfer Teuluoedd yn Gyntaf a Dechrau'n Deg.

en-gb	6.70 We are also allocating more than £19m in 2020-21 (see below) for a package of measures specifically targeted to help some of the most vulnerable in our communities, including those living in poverty.
cy-gb	6.70 Rydym hefyd yn dyrannu dros £19m yn 2020-21 (gweler ar y dudalen nesaf) ar gyfer pecyn o fesurau sydd wedi eu targedu yn benodol i helpu rhai o'r bobl fwyaf agored i niwed yn ein cymunedau, gan gynnwys y rheini sy'n byw mewn tlodi.

en-gb	6.71 We are allocating £220k in 2020-21 to continue to fund local authorities to provide sanitary products free of charge to members of the public in need through foodbanks and other organisations.
cy-gb	6.71 Rydym yn dyrannu £220k yn 2020-21 i barhau i gyllido awdurdodau lleol i ddarparu eitemau ar gyfer y mislif am ddim i aelodau o'r cyhoedd sydd mewn angen drwy fanciau bwyd a sefydliadau eraill.

en-gb	We are also allocating more than £3.1m in 2020-21 to sustain funding for local authorities and further education colleges to supply sanitary products free of charge for all learners to promote period dignity.
cy-gb	Rydym hefyd yn dyrannu dros £3.1m yn 2020-21 i gynnal y cyllid a roddir i awdurdodau lleol a cholegau addysg bellach i ddarparu eitemau ar gyfer y mislif am ddim i bob dysgwr i hyrwyddo urddas mislif.

en-gb	This will help to ensure that girls receive access to education and their attendance is not hindered by an inability to access sanitary products.
cy-gb	Bydd hyn yn helpu i sicrhau bod merched yn cael mynediad at addysg, ac nad yw anallu i gael eitemau ar gyfer y mislif yn effeithio ar bresenoldeb addysgol merched.

en-gb	(R2, R3)
cy-gb	(R2, R3)

en-gb	6.72 The Discretionary Assistance Fund offers payments, or in-kind support, to provide urgent assistance to people where there is an identified need to safeguard health and well-being.
cy-gb	6.72 Mae'r Gronfa Cymorth Dewisol yn cynnig taliadau, neu gymorth mewn nwyddau, er mwyn rhoi cymorth brys i bobl lle nodwyd bod angen diogelu iechyd a llesiant.

en-gb	Since April 2013 this fund has supported over 250,000awards to the most vulnerable people, with £51.4m in grants since April 2013.
cy-gb	Ers mis Ebrill 2013, mae'r gronfa hon wedi cefnogi dros 250,000o ddyfarniadau i'r bobl fwyaf agored i niwed, gan roi gwerth £51.4m mewn grantiau ers mis Ebrill 2013.

en-gb	We will provide an additional £1m in 2020-21 to meet the increasing demand on the fund.
cy-gb	Byddwn yn darparu £1m yn ychwanegol yn 2020-21 er mwyn diwallu'r galw cynyddol am arian o'r gronfa.

en-gb	6.73 We are allocating £500k in 2020-21 to develop a national Time Credits programme.
cy-gb	6.73 Rydym yn dyrannu £500k i ddatblygu rhaglen Credydau Amser genedlaethol.

en-gb	Time Credits are a currency which is earnt for voluntarily giving time to a number of community based projects aiming to increase community cohesion through increased volunteering opportunities and providing opportunities for people in poverty.
cy-gb	Gellir ennill Credydau Amser am roi amser yn wirfoddol i nifer o brosiectau cymunedol sydd â'r nod o gynyddu cydlyniant cymunedol drwy gynnig rhagor o gyfleoedd gwirfoddoli a chyfleoedd i bobl sydd mewn tlodi.

en-gb	6.74 We are maintaining our investment for free school meals in 2020-21, building on the additional £7m available through the local government settlement in 2019-20 for additional free school meal costs associated with new eligibility criteria and transitional protection.
cy-gb	6.74 Rydym yn parhau â'n buddsoddiad mewn prydau ysgol am ddim yn 2020-21, gan adeiladu ar sail y £7m ychwanegol sydd ar gael drwy'r setliad llywodraeth leol yn 2019-20 i dalu costau ychwanegol prydau ysgol am ddim sy'n gysylltiedig â'r meini prawf cymhwysedd newydd a chamau diogelu yn ystod y cyfnod pontio.

en-gb	6.75 We recognise that the earlier you support a child, the better their outcomes will be.
cy-gb	6.75 Rydym yn cydnabod mai gorau po gyntaf y bydd plentyn yn cael cymorth, er mwyn sicrhau’r deilliannau gorau iddo.

en-gb	Over this term, we have more than doubled the Early Years PDG.
cy-gb	Yn ystod y tymor hwn rydym wedi mwy na dyblu’r Grand Datblygu Disbyblion ar gyfer y Blynyddoedd Cynnar.

en-gb	We are pleased to build on this funding with an additional investment of £6.6m in 2020-21.
cy-gb	Rydym yn falch o adeiladu ar y cyllid hwn gyda buddsoddiad ychwanegol o £6.6m yn 2020-21.

en-gb	6.76 PDG Access plays a key role in supporting families with the cost of the school day.
cy-gb	6.76 Mae mynediad at y Grant Datblygu Disgyblion yn chwarae rôl allweddol  o ran helpu teuluoedd i dalu costau diwrnod ysgol.

en-gb	In 2019-20 we increased funding by £5m to support eligible learners in Reception, Years 3, 7 and 10.
cy-gb	Yn 2019-20 roedd cynnydd o £5m yn y cyllid a roddwyd gennym i gefnogi dysgwyr cymwys yn y dosbarth derbyn a blwyddyn 3, 7 a 10.

en-gb	In addition, all children who are looked after in these year groups were supported for the first time last year.
cy-gb	Yn ogystal, rhoddwyd cymorth am y tro cyntaf y llynedd i bob plentyn sy'n derbyn gofal yn y grwpiau blwyddyn hyn.

en-gb	We are going further, allocating an additional £3.2m in 2020-21, to extend the scheme to more year groups.
cy-gb	Rydym yn mynd ymhellach, drwy ddyrannu £3.2m ychwanegol yn 2020-21 i ehangu'r cynllun i ragor o grwpiau blwyddyn (R7).

en-gb	(R7) Taken together these two measures mean we are providing an additional £9.4m for the Pupil Development Grant (PDG), providing a record level of investment of £101m for 2020-21
cy-gb	Gyda’i gilydd mae’r ddau fesur hyn yn golygu ein bod yn darparu £9.4m yn ychwanegol ar gyfer y Grant Datblygu Disbyblion gan ddarparu lefel uwch nag erioed o fuddosoddiad, sef £101m ar gyfer 2020-21.

en-gb	6.77 We are investing an extra £450k for a breakfast club pilot starting in September 2020 across Wales to develop a model which enables provision of a healthy and nutritious breakfast, free of charge for pupils entitled to Free School Meals, before they commence their school day or during the morning break in secondary schools.
cy-gb	6.77 Rydym yn buddsoddi £450k ychwanegol ar gyfer cynllun peilot clwb brecwast i ddatblygu model sy'n galluogi darparu brecwast iachus a maethlon, yn ddidâl, i ddisgyblion sydd â'r hawl i gael Prydau Ysgol am Ddim, cyn iddynt ddechrau eu diwrnod ysgol neu yn ystod egwyl y bore mewn ysgolion uwchradd.

en-gb	6.78 We are allocating additional funding of £1.8m in 2020-21 to the School Holiday Enrichment Programme, which provides opportunities for children aged 7-11 years to be more active, eat healthily and develop friendships whilst also making the most of local school facilities in disadvantaged areas during the summer holidays.
cy-gb	6.78 Rydym yn dyrannu £1.8m o gyllid ychwanegol yn 2020-21 i raglen Cyfoethogi Gwyliau’r Ysgol, sy'n darparu cyfleoedd i blant 7-11 oed i fod yn fwy actif, bwyta'n iach a datblygu cyfeillgarwch tra'n manteisio i'r eithaf ar gyfleusterau ysgolion lleol mewn ardaloedd difreintiedig yn ystod gwyliau'r haf.

en-gb	Taking our total investment to £2.7m the extra funding will enable the extension of the programme to up to 7,600 children.
cy-gb	Bydd cynyddu cyfanswm ein buddsoddiad i £2.7m yn ein galluogi i ehangu'r rhaglen i hyd at 7,600 o blant.

en-gb	6.79 We are increasing funding from £100k in 2019-20 to £1m in 2020-21 to extend the Holiday Hunger Playworks Pilot, which enables existing community and play settings to extend or improve the provision of food or places for children and young people.
cy-gb	6.79 Rydym yn cynyddu'r cyllid o £100k yn 2019-20 i £1m yn 2020-21 i ehangu'r Cynllun Peilot Llwgu yn ystod y Gwyliau, sy'n galluogi lleoliadau cymunedol a lleoliadau chwarae i ehangu neu wella'r ddarpariaeth o fwyd neu leoedd i blant a phobl ifanc.

en-gb	6.80 We are also responding to the risk that the impacts of climate change will not be felt equally, including home energy costs.
cy-gb	6.80 Rydym hefyd yn ymateb i'r risg y bydd newid yn yr hinsawdd yn cael yr effaith fwyaf ar y bobl mwyaf difreintiedig, gan gynnwys o ran costau ynni cartref.

en-gb	In this Budget we are committing £36m, including £8m of European Union funding, to fund energy efficiency measures for 25,000 households through Nest and Arbed schemes.
cy-gb	Yn y Gyllideb hon rydym yn ymrwymo £36m, gan gynnwys £8m o gyllid yr Undeb Ewropeaidd, i ariannu mesurau defnyddio ynni'n effeithlon ar gyfer 25,000 o aelwydydd drwy'r cynlluniau Nyth ac Arbed.

en-gb	Since 2010 we have invested more than £240m through this programme, helping to lift tens of thousands of low income households out of fuel poverty.
cy-gb	Ers 2010 rydym wedi buddsoddi dros £240m drwy'r raglen hon, gan helpu i godi degau o filoedd o aelwydydd incwm isel allan o dlodi tanwydd.

en-gb	Building on current investment we have allocated funding of £400k in 2020-21 to provide advice on home energy and advice on tackling fuel poverty to low income homes.
cy-gb	Gan adeiladu ar sail y buddsoddiad cyfredol, rydym wedi dyrannu cyllid o £400k yn 2020-21 i roi cyngor i aelwydydd incwm isel ar ynni cartref a chyngor ar fynd i'r afael â thlodi tanwydd.

en-gb	6.81 As a recognition of the importance of community assets, we are providing an additional £1m in financial transactions capital in 2020-21 to the Wales Council for Voluntary Action’s Community Asset Loan Fund.
cy-gb	6.81 I gydnabod pwysigrwydd asedau cymunedol, rydym yn darparu £1m ychwanegol mewn cyfalaf trafodion ariannol yn 2020-21 i Gronfa Fenthyca Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru ar gyfer Asedau Cymunedol.

en-gb	Employability and Skills
cy-gb	Cyflogadwyedd a sgiliau

en-gb	6.82 There is a clear relationship between economic growth, jobs and tackling poverty.
cy-gb	6.82 Mae cysylltiad amlwg rhwng twf economaidd, swyddi a threchu tlodi.

en-gb	Secure, well-paid and sustainable employment offers both a route out of poverty and protection against it, not just for the individual, but also for their dependents and indeed their wider community.
cy-gb	Mae swyddi diogel, cynaliadwy  sy'n talu cyflog da yn cynnig ffordd o ddianc rhag tlodi yn ogystal ag amddiffyn rhagddo – nid ar gyfer yr unigolyn yn unig ond hefyd ar gyfer y rhai sy'n dibynnu arnynt, yn ogystal â'r gymuned ehangach.

en-gb	6.83 We are committed to investing £175m in employability and skills for the remainder of this Assembly term.
cy-gb	6.83 Rydym wedi ymrwymo i fuddsoddi £175m mewn cyflogadwyedd a sgiliau erbyn diwedd tymor y Cynulliad hwn.

en-gb	Our Employability Plan, published in March 2018, sets out our ambitions to support people into work today, whilst also preparing the workforce for the immediate and long term challenges of the future.
cy-gb	Mae ein Cynllun Cyflogadwyedd, a gyhoeddwyd fis Mawrth 2018, yn amlinellu ein huchelgeisiau i helpu pobl i gael swyddi yn yr oes sydd ohoni, wrth hefyd baratoi'r gweithlu ar gyfer heriau'r dyfodol yn y tymor byr ac yn y tymor hwy.

en-gb	Our plan recognises the important links between skills, training, tackling poverty, and other policy areas which impact on employment opportunities such as health, housing, transport and care.
cy-gb	Mae ein cynllun yn cydnabod y cysylltiadau pwysig rhwng sgiliau, hyfforddiant, trechu tlodi a meysydd polisi eraill sy'n effeithio ar gyfleoedd gwaith – megis iechyd, tai, trafnidiaeth a gofal.

en-gb	6.84 In this Budget we are allocating £9m to maintain the profile of spend between EU funding and our own funding to deliver our commitment of at least a minimum of 100,000 high quality all-aged apprenticeships over this Assembly term.
cy-gb	6.84 Yn y Gyllideb hon rydym yn dyrannu £9m i gynnal y proffil gwariant rhwng cyllid yr UE a’n cyllid ni er mwyn cyflawni ein hymrwymiad o leiafswm o 100,000 o brentisiaethau o ansawdd uchel i bob oed yn ystod tymor y Cynulliad hwn.

en-gb	This brings our total investment in 2020-21 to more than £97m (net).
cy-gb	Mae hyn yn golygu bod cyfanswm ein buddsoddiad yn 202021 yn fwy na £97m (net).

en-gb	6.85 In 2019-20 an additional £3m was allocated to support the skills development of key automotive and aerospace manufacturers.
cy-gb	6.85 Yn 2019–20 dyrannwyd £3m ychwanegol i gefnogi gweithgynhyrchwyr allweddol yn y sector modurol a’r sector awyrofod i ddatblygu eu sgiliau.

en-gb	We are providing further funding of £1.6m in 2020-21 to continue this important commitment.
cy-gb	Rydym yn rhoi £1.6m o gyllid ychwanegol yn ystod 2020–21 i barhau â'r ymrwymiad pwysig hwn.

en-gb	6.86 We are allocating more than £40m to Job Support Wales in 2020-21 that will deliver a new approach to delivering employability and skills support from April 2020, to support around 16,000 people per year to meet what individuals need to gain employment whatever their barriers.
cy-gb	6.86 Rydym yn dyrannu dros £40m i Gymorth Gwaith Cymru yn 2020–21 a fydd yn rhoi ffordd newydd o ddarparu cymorth cyflogadwyedd a sgiliau o fis Ebrill 2020. Bydd tua 16,000 o bobl yn derbyn cymorth bob blwyddyn i sicrhau bod ganddynt bopeth sydd ei angen arnynt i gael swydd – pa rwystrau bynnag sydd ganddynt.

en-gb	6.87 We are also allocating £9.1m in 2020-21 for Working Wales which provides one national access point, independent to the delivery of support, with qualified Careers advisors ensuring that individuals are directed to the right place at the right time depending on their needs and barriers to employment.
cy-gb	6.87 Rydym hefyd yn dyrannu £9.1m yn 2020–21 ar gyfer Cymru’n Gweithio. Mae Cymru’n Gweithio yn darparu un pwynt mynediad cenedlaethol, yn annibynnol ar ddarparwyr cymorth, gyda chynghorwyr gyrfaoedd cymwysedig yn sicrhau bod unigolion yn cael eu cyfeirio at y lle cywir ar yr adeg gywir, yn dibynnu ar eu hanghenion a’r hyn sy’n eu hatal rhag cael swydd.

en-gb	6.88 The employment levels of disabled people need to be increased to tackle the disability employment gap and disability poverty levels in Wales.
cy-gb	6.88 Mae angen codi lefelau'r bobl anabl mewn gwaith er mwyn mynd i'r afael a'r bwlch cyflogaeth anabledd a lefelau tlodi ymhlith pobl anabl yng Nghymru.

en-gb	Funding of £275k in 2020-21 for Disabled People Employment Champions will allow us to take action to change employer attitudes, reduce the stigma and better support employers to recruit and retain disabled people.
cy-gb	Bydd £275k o gyllid yn 2020-21 ar gyfer Eiriolwyr dros Gyflogi Pobl Anabl yn ein galluogi i gymryd camau i newid agweddau cyflogwyr, lleihau'r stigma a rhoi cymorth gwell i gyflogwyr i recriwtio a chadw pobl anabl.

en-gb	6.89 The Welsh Government’s new framework – Action on Disability:
cy-gb	6.89 Cafodd fframwaith newydd Llywodraeth Cymru ‘Gweithredu ar Anabledd:

en-gb	The Right to Independent Living, was launched in September 2019.
cy-gb	Yr Hawl i Fyw'n Annibynnol, ei lansio ym mis Medi 2019.

en-gb	We are providing £225k in 2020-21 to take forward the action under this framework to work with DWP and other disability stakeholders to explore options to build upon the current Disability Confident Scheme to ensure that we have a disability award scheme in Wales that is tailored for the employer landscape and fulfils our ambition to increase the number of disabled people in employment.
cy-gb	Rydym yn rhoi £225k yn 2020–21 i weithredu o dan y fframwaith hwn, a byddwn yn gweithio gyda’r Adran Gwaith a Phensiynau a rhanddeiliaid anabledd eraill i ystyried cyfleoedd i adeiladu ar y Cynllun Hyderus o Ran Anabledd presennol, i sicrhau bod gennym gynllun gwobrau anabledd – wedi’i deilwra i’r cyflogwyr sydd yma yng Nghymru – sy’n gwireddu ein huchelgais i gynyddu nifer y bobl anabl mewn gwaith.

en-gb	6.90 More than £1.6m will be invested in the Wales Union Learning Fund (WULF) in 2020-21 to encourage and support learning in the workplace and recognise the important role of Trade Unions and their Union Learning in contributing to encouraging skills progression and tackling poverty.
cy-gb	6.90 Bydd mwy nag £1.6m yn cael ei fuddsoddi yng Nghronfa Ddysgu Undebau Cymru (WULF) yn 2020–21, i hyrwyddo a chefnogi dysgu yn y gweithle ac i gydnabod rôl bwysig yr Undebau Llafur a'r dysgu maent yn ei ddarparu wrth annog pobl i ddatblygu eu sgiliau a threchu tlodi.

en-gb	6.91 Earlier this year we launched a pilot of our Personal Learning Account (PLA) Programme delivering our commitment in the Employability Plan to provide funding for vocational retraining of employed people in industry sectors where there is a demonstrable skills shortage.
cy-gb	6.91 Ynghynt eleni gwnaethom lansio fersiwn beilot o'n Cyfrifon Dysgu Personol, gan gyflawni ein hymrwymiad yn y Cynllun Cyflogadwyedd i ddarparu cyllid ar gyfer hyfforddiant galwedigaethol i bobl mewn sectorau lle y gellir dangos bod diffyg sgiliau.

en-gb	Investment of £2m per year is being made available over two years (2019-20 and 2020-21) to support employed adults in low paid and low skilled work.
cy-gb	Mae buddsoddiadau gwerth £2m y flwyddyn yn cael eu gwneud ar gael dros ddwy flynedd (2019–20 a 2020–21) i gefnogi pobl mewn swyddi isel eu cyflog ac isel eu sgiliau.

en-gb	We are taking forward a gender budgeting approach as part of this pilot to understand how this approach might help identify and understand potential different impacts, including unintended impacts, to improve how we prioritise and allocate resources.
cy-gb	Rydym yn defnyddio dull cyllidebu ar sail rhywedd fel rhan o'r rhaglen beilot hon i ddeall sut y gallai'r dull hwn helpu i nodi a deall yr effeithiau gwahanol sy'n bosibl, gan gynnwys effeithiau anfwriadol, er mwyn gwella'r ffordd rydym yn blaenoriaethu ac yn dyrannu adnoddau.

en-gb	Investing in a sustainable economy
cy-gb	Buddsoddi mewn economi gynaliadwy

en-gb	6.92 The Economic Action Plan (EAP) is the guiding policy and strategy document for all of our activities across the economy.
cy-gb	6.92 Y Cynllun Gweithredu ar yr Economi yw'r polisi arweiniol a'r ddogfen strategol ar gyfer ein holl weithgareddau ar draws yr economi.

en-gb	At the heart of the Plan are the twin aims of reducing inequality and spreading prosperity, embodied by the economic contract and a place based approach to economic development.
cy-gb	Wrth wraidd y Cynllun mae'r nodau deuol o leihau anghydraddoldeb a rhannu ffyniant, wedi eu hadlewyrchu yn y contract economaidd a’r dull ar gyfer datblygu economaidd sy'n seiliedig ar le.

en-gb	The Economy Futures Fund and Development Bank of Wales are the principal means by which we provide finance to businesses and are part of the streamlined approach to business finance set out in the EAP.
cy-gb	Cronfa Dyfodol yr Economi a Banc Datblygu Cymru yw'r prif ffyrdd rydym yn darparu cyllid ar gyfer busnesau, ac maent yn rhan o'r dull symlach ar gyfer ymdrin â chyllid i fusnesau a amlinellir yn y Cynllun Gweithredu ar yr Economi.

en-gb	6.93 In 2020-21 we are providing additional capital funding of £20.8m for the Economy Futures Fund, taking our total business development investment to £45m, to provide finance support to businesses across Wales aligned to our aims of delivering fairer and more equitable outcomes, closer to home and provide support for existing businesses affected by Brexit.
cy-gb	6.93 Yn 2020–21 rydym yn darparu £20.8m o gyllid cyfalaf ychwanegol ar gyfer Cronfa Dyfodol yr Economi, gan ddod â chyfanswm ein buddsoddiad mewn datblygu busnes i £45m, i ddarparu cymorth i fusnesau ledled Cymru yn unol â'n nodau i sicrhau canlyniadau tecach a mwy cyfiawn, yn agosach at ein stepen ddrws, ac i ddarparu cymorth ar gyfer busnesau sydd eisoes yn bodoli yr effeithir arnynt gan Brexit.

en-gb	6.94 We are also investing financial transaction capital funding of £5m in 2020-21 for the Repayable Fund for SMEs to support capital investment and job creation projects.
cy-gb	6.94 Rydym hefyd yn buddsoddi cyllid cyfalaf trafodiadau ariannol gwerth £5m yn 2020–21 yn y Gronfa Ad-daladwy ar gyfer Busnesau Bach a Chanolig, i gefnogi buddsoddiadau cyfalaf a phrosiectau sy'n creu swyddi.

en-gb	This Fund aims to increase and safeguard employment in the Welsh economy, particularly in the assisted areas where there are recognised areas of high unemployment and associated deprivation.
cy-gb	Nod y gronfa hon yw cynyddu a diogelu swyddi yn economi Cymru, yn enwedig yn yr ardaloedd a gynorthwyir lle y cydnabyddir bod lefelau uchel o ddiweithdra ynghyd â’r amddifadedd cysylltiedig.

en-gb	6.95 Additional financial transactions capital of £40m is allocated to the Development Bank of Wales to further support businesses.
cy-gb	6.95 Mae cyfalaf trafodiadau ariannol ychwanegol o £40m yn cael ei ddyrannu i Fanc Buddosddi Cymru i roi cefnogaeth ychwanegol i fusnesau.

en-gb	This includes £20m in 2020-21 to to support SME development to help create and to encourage businesses to stay and grow in Wales.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys £20m yn 2020-21 i hybu datblygiadau BBaCh er mwyn helpu i greu busnesau a’u hannog i aros a thyfu yng Nghymru.

en-gb	6.96 It also includes funding of £14m in 2020-21 for a Commercial Property Development Fund to provide approximately 150,000 square feet of high quality, modern employment floor space capable of supporting indigenous and inward investment.
cy-gb	6.96 Mae hefyd yn cynnwys £14m o gyllid yn 2020-21 ar gyfer Cronfa Datblygu Eiddo Masnachol, i ddarparu tua 150,000 troedfedd sgwâr o weithleoedd modern o ansawdd uchel, sy'n gallu cynnal buddsoddiadau lleol a mewnfuddsoddiadau

en-gb	(C14), as well as an additional £6m to improve SMEs’ ability to access finance.
cy-gb	(C14), yn ogystal â £6m yn ychwanegol i wella gallu BBaCh i gael gafael ar gyllid.

en-gb	6.97 Business Wales continues to play a vital role in supporting businesses and entrepreneurs, including supporting Brexit activity.
cy-gb	6.97 Mae Busnes Cymru yn parhau i chwarae rôl hanfodol wrth gefnogi busnesau ac entrepreneuriaid, gan gynnwys helpu busnesau i baratoi ar gyfer Brexit.

en-gb	The budget of £11m for 2020-21 will support investment in a Brexit portal, providing information and guidance on a range of preparedness issues, as well as offering a diagnostic tool to help companies assess their level of exposure to Brexit impacts.
cy-gb	Bydd y gyllideb o £11m ar gyfer 2020–21 yn ategu buddsoddiadau mewn porth Brexit, a fydd yn darparu gwybodaeth a chanllawiau ar gyfer amrediad o faterion sy'n gysylltiedig â bod yn barod, yn ogystal â chynnig offeryn diagnostig i helpu cwmnïau i asesu faint bydd Brexit yn effeithio arnynt.

en-gb	6.98 Small and medium-sized businesses are the backbone of the Welsh economy.
cy-gb	6.98 Busnesau bach a chanolig yw asgwrn cefn economi Cymru.

en-gb	In 2020-21 we are providing more than £125m to support small and medium-sized businesses with their NDR bills, through the permanent Small Business Rates Relief scheme and our High Street and Retail Rates Relief Scheme.
cy-gb	Yn 2020–21 rydym yn darparu mwy na £125m i helpu busnesau bach a chanolig gyda’u biliau ardrethi annomestig, drwy’r cynllun Rhyddhad Ardrethi Busnesau Bach parhaol a’n Cynllun Rhyddhad Ardrethi ar gyfer y Stryd Fawr a Manwerthu.

en-gb	More than 70,000 ratepayers receive non-domestic rates relief and half of all businesses pay no rates at all.
cy-gb	Mae mwy na 70,000 o dalwyr ardrethi'n derbyn rhyddhad ardrethi annomestig, ac nid yw hanner yr holl fusnesau'n talu ardrethi o gwbl.

en-gb	Modern and connected infrastructure
cy-gb	Seilwaith modern a chysylltiedig

en-gb	6.99 Transport and digital infrastructure is critical to providing access to employment, making business to business contact easier and supporting productivity and growth in our communities.
cy-gb	6.99 Mae seilwaith trafnidiaeth a digidol yn hanfodol wrth sicrhau mynediad at swyddi, gan hwyluso cysylltiadau rhwng busnesau a chefnogi cynhyrchiant a thwf yn ein cymunedau.

en-gb	We also recognise the important link between infrastructure and the impact on our environment.
cy-gb	Rydym hefyd yn cydnabod y cysylltiad pwysig rhwng seilwaith a'r effaith ar yr amgylchedd.

en-gb	Alongside our investment in sustainable travel our investments total more than £700m in digital, road, rail, air and sea infrastructure in 2020-21.
cy-gb	Yn ogystal â'n buddsoddiadau mewn trafnidiaeth gynaliadwy, yn 2020–21 rydym yn buddsoddi dros £700m mewn seilwaith digidol ac yn seilwaith y ffyrdd, y rheilffyrdd, yr awyr a'r môr.

en-gb	6.100 Reliability of public transport is key to encouraging people to switch to more sustainable types of transport and in this budget we have maintained our public transport budgets.
cy-gb	6.100 Er mwyn annog pobl i ddefnyddio dulliau trafnidiaeth mwy cynaliadwy, mae’n hanfodol ein bod yn sicrhau bod trafnidiaeth gyhoeddus yn ddibynadwy, ac yn y gyllideb hon rydym wedi cynnal ein cyllidebau ar gyfer trafnidiaeth gyhoeddus.

en-gb	Our commitment to provide a modern connected rail infrastructure is supported with capital investment of £206m in 2020-21.
cy-gb	Bydd ein hymrwymiad i ddarparu seilwaith rheilffyrdd modern, cysylltiedig yn cael ei ategu gan fuddsoddiad cyfalaf o £206m yn 2020–21.

en-gb	We are allocating an additional £20m for the North Wales Metro to take forward our vision for integrated travel.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £20m ychwanegol i Fetro Gogledd Cymru i weithredu ein gweledigaeth ar gyfer trafnidiaeth integredig.

en-gb	We are also providing an additional £15m, taking total revenue funding to £185m in 2020-21 to support the delivery of the rail franchise.
cy-gb	Rydym hefyd yn darparu £15m ychwanegol yn 2020–21 i ategu'r gwaith o weithredu masnachfraint y rheilffyrdd – gan ddod â chyfanswm y cyllid refeniw i £185m.

en-gb	6.101 As well as investing in new forms of transport we also need to meet our statutory obligations to maintain our existing road assets to allow people and goods to move safely, prevent the risk of accidents, improve connectivity and access to education, skills, training and employment.
cy-gb	6.101 Yn ogystal â buddsoddi mewn mathau newydd o drafnidiaeth, mae angen inni hefyd gyflawni ein rhwymedigaethau statudol i gynnal ein hasedau ffordd presennol i ganiatáu i bobl a nwyddau symud mewn modd diogel, i atal y risg o ddamweiniau, i wella cysylltiadau ac i sicrhau mynediad at addysg, sgiliau, hyfforddiant a swyddi.

en-gb	The maintenance budget of more than £150m includes an additional £15m in 2020-21.
cy-gb	Mae'r gyllideb cynnal a chadw o dros £150m yn cynnwys £15m ychwanegol yn 2020–21.

en-gb	6.102 Cardiff Airport is an international gateway fostering both tourism and commercial business opportunities with the world with its connectivity vital to our prosperity.
cy-gb	6.102 Mae Maes Awyr Caerdydd yn borth rhyngwladol sy'n darparu cysylltiadau â gweddill y byd ar gyfer twristiaeth a busnes masnachol – cysylltiadau sy’n hanfodol i'n ffyniant.

en-gb	Financial transaction capital funding of £4.8m will support the airport’s ongoing operations and allow for critical infrastructure improvements to be made.
cy-gb	Bydd £4.8m o gyllid cyfalaf trafodiadau ariannol yn ategu gweithrediadau parhaus y maes awyr, ac yn galluogi gwelliannau hanfodol i'r seilwaith.

en-gb	6.103 By ensuring that everyone has motivation, skills and access to use digital technologies and online services, we are working to achieve a smarter, betterconnected society and economy.
cy-gb	6.103 Drwy wneud yn siŵr bod gan bawb y cymhelliad a’r sgiliau i ddefnyddio technoleg ddigidol a gwasanaethau ar-lein, ynghyd â mynediad at y dechnoleg a’r gwasanaethau hynny, rydym yn gweithio i sicrhau cymdeithas ac economi glyfrach â chysylltiadau gwell.

en-gb	Delivering a Digital Wales is our overarching plan for the development of digital connectivity.
cy-gb	Cyflawni Cymru Ddigidol yw ein cynllun cyffredinol ar gyfer datblygu cysylltedd digidol.

en-gb	We are maintaining our planned investment of £43.5m over two years (£17.5m in 2019-20 and £26m in 2020-21) to extend the Superfast Cymru programme to deliver the next phase of high-speed broadband roll-out.
cy-gb	Rydym yn cynnal y buddsoddiad roeddem wedi'i gynllunio o £43.5m dros ddwy flynedd (£17.5m yn 2019–20 a £26m yn 2020–21) i estyn y rhaglen Cyflymu Cymru, er mwyn cyflawni'r cam nesaf yn y gwaith o gyflwyno band eang cyflym iawn.

en-gb	This will deliver fast reliable broadband to those parts of the country not currently served by the market and meet our commitments in Taking Wales Forward.
cy-gb	Bydd hyn yn darparu band eang cyflym a dibynadwy ar gyfer y rhannau hynny o'r wlad nad ydynt yn derbyn gwasanaeth gan y farchnad, ac yn cyflawni ein rhwymedigaethau yn Symud Cymru Ymlaen.

en-gb	Promoting our place in the world
cy-gb	Hyrwyddo ein lle yn y byd

en-gb	6.104 To deliver our ambitions for Wales in the world we providing additional funding of £3m in 2020-21 to support development of our new International Strategy which aims to raise our international profile and showcase Wales as a globally responsible nation.
cy-gb	6.104 Ein mwyn gwireddu ein huchelgeisiau ar gyfer Cymru yn y byd, rydym yn darparu £3m o gyllid ychwanegol yn 2020–21 i ategu'r gwaith o ddatblygu ein Strategaeth Ryngwladol – sydd â'r nod o godi ein proffil rhyngwladol a dangos bod Cymru yn wlad sy'n gyfrifol ar lefel fyd-eang.

en-gb	A key objective of the International Strategy is supporting more companies to export into new markets.
cy-gb	Un o amcanion allweddol y Strategaeth Ryngwladol yw helpu rhagor o gwmnïau i allforio i farchnadoedd newydd.

en-gb	We are also allocating an additional £2.5m of EU Transition Funding in 2020-21 to support export, trade and inward investment activities.
cy-gb	Rydym hefyd yn dyrannu £2.5m ychwanegol o Gyllid Pontio'r UE yn 2021–21 i hyrwyddo gweithgareddau allforio, masnach a mewnfuddsoddi.

en-gb	6.105 As well as being important in their own right, tourism, culture, sport and language contribute to wider economic, social and environmental outcomes for people in Wales.
cy-gb	6.105 Yn ogystal â bod yn bwysig ynddynt eu hunain, mae twristiaeth, diwylliant, chwaraeon ac iaith yn cyfrannu at ganlyniadau economaidd, cymdeithasol ac amgylcheddol ehangach ar gyfer pobl yng Nghymru.

en-gb	We are allocating funding of more than £70m in 2020-21 to support our culture and the arts through sponsored bodies, such as the Arts
cy-gb	Rydym yn dyrannu dros £70m o gyllid yn 2020–21 i gefnogi ein diwylliant a'r celfyddydau drwy gyrff a noddir, megis Cyngor Celfyddydau Cymru, Amgueddfa Cymru a Llyfrgell

en-gb	Council of Wales, the National Museums of Wales and the National Library of Wales.
cy-gb	Genedlaethol Cymru.

en-gb	We are maintaining the budget for Cadw of £16.6m in 2020-21 to protect and care for our historic environment and to promote and develop the skills that are needed to do this effectively.
cy-gb	Rydym yn cynnal lefel y gyllideb ar gyfer Cadw ar £16.6m yn 2020–21, i warchod ac i ofalu am ein hamgylchedd hanesyddol, ac i hybu a datblygu'r sgiliau sydd eu hangen i wneud hyn mewn modd effeithiol.

en-gb	We are also allocating capital funding of £5m in 2020-21 to support the establishment of Creative Wales.
cy-gb	Rydym hefyd yn neilltuo £5m o gyllid cyfalaf yn 2020–21 i ategu'r gwaith o sefydlu Cymru Greadigol.

en-gb	6.106 We are allocating an additional £20.7m of capital funding in 2020-21 including £16m of financial transaction capital to support the delivery of strategic tourism projects.
cy-gb	6.106 Rydym yn neilltuo £20.7m o gyllid cyfalaf ychwanegol yn 2020-21 gan gynnwys £16m o gyfalaf trafodiadau ariannol i ategu'r gwaith o gyflawni prosiectau twristiaeth strategol.

en-gb	We are also maintaining Visit Wales revenue budget at £13.2m to lead investment in tourism infrastructure and events to support the visitor economy and marketing Wales in the UK and internationally as a place to visit, work and invest.
cy-gb	Rydym hefyd yn cynnal lefel y cyllid refeniw ar gyfer Croeso Cymru ar £13.2m, i arwain buddsoddiadau mewn seilwaith twristiaeth a digwyddiadau i ategu'r economi ymwelwyr a'r gwaith o farchnata Cymru yn y DU ac yn rhyngwladol fel lle i fyw, gweithio a buddsoddi ynddi.

en-gb	6.107 The Welsh language is an integral part of our culture and everyday lives.
cy-gb	6.107 Mae'r Gymraeg yn rhan annatod o'n diwylliant a'n bywyd pob dydd.

en-gb	In support of our ambitions in Cymraeg 2050:
cy-gb	Er mwyn ategu ein huchelgeisiau yn y strategaeth Cymraeg 2050:

en-gb	a million Welsh speakers we are maintaining the Welsh language budget at £20.9m in 2020-21.
cy-gb	Miliwn o Siaradwyr Cymraeg rydym yn cynnal cyllideb o £20.9m ar gyfer y Gymraeg yn 2020–21.

en-gb	There is also an increased allocation of £50k for the Welsh Language Commissioner providing a total budget of £3.6m in 2020-21.
cy-gb	Mae hefyd dyraniad uwch o £50k ar gyfer Comisiynydd y Gymraeg, gan roi cyfanswm cyllideb o £3.6m yn 2020–21.

en-gb	6.108 In total in this budget we are providing a significant boost of more than £110m  of capital funding in a package of investments (as outlined above) to support a sustainable economy, developing modern and connected infrastructure and promoting our place in the world.
cy-gb	6.108 Yn y gyllideb hon rydym yn darparu cyfanswm o dros £110m o gyllid cyfalaf mewn pecyn o fuddsoddiadau a fydd yn rhoi hwb sylweddol i'r gwaith o gynnal economi gynaliadwy, datblygu seilwaith cysylltiedig a hyrwyddo ein lle yn y byd:

en-gb	A greener Wales
cy-gb	Cymru wyrddach

en-gb	6.109 In May of this year the National Assembly was the first Parliament in the world to declare a climate emergency.
cy-gb	6.109 Ym mis Mai eleni y Cynulliad Cenedlaethol oedd y senedd gyntaf yn y byd i ddatgan argyfwng hinsawdd.

en-gb	We subsequently formally adopted the advice of our statutory advisor on climate change, the UK Committee on Climate Change (UKCCC), committing to reducing emissions of greenhouse gasses in Wales by 95% over the next 30 years.
cy-gb	Yn dilyn hynny gwnaethom fabwysiadu yn ffurfiol gyngor ein cynghorwr statudol ar newid yn yr hinsawdd, sef Pwyllgor y DU ar y Newid yn yr Hinsawdd, gan ymrwymo i leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr yng Nghymru 95% dros y 30 mlynedd nesaf.

en-gb	6.110 This budget is the first since the declaration of the climate emergency, building on the actions set out in Prosperity for all:
cy-gb	6.110 Dyma'r gyllideb gyntaf ers i'r argyfwng hinsawdd gael ei ddatgan, a bydd yn adeiladu ar y camau gweithredu a amlinellir yn Ffyniant i Bawb:

en-gb	A Low Carbon Wales, to meet the first carbon budget (2016-2020) and the 2020 interim target.
cy-gb	Cymru Carbon Isel, er mwyn cyrraedd y gyllideb garbon gyntaf (2016–2020) a'r targed dros dro ar gyfer 2020.

en-gb	Prosperity for All:
cy-gb	Mae Ffyniant i bawb:

en-gb	A Climate Conscious Wales, published earlier this month, responds to the areas of risk which the UK Committee on Climate Change has highlighted as requiring ‘more urgent action’ and contains short, medium and longer-term actions in a number of key areas.
cy-gb	Cymru sy'n Effro i'r Hinsawdd, a gyhoeddwyd ynghynt y mis hwn, yn ymateb i'r risgiau y mae Pwyllgor y DU ar y Newid yn yr Hinsawdd wedi nodi y mae angen cymryd 'camau mwy brys' yn eu cylch, ac mae'n cynnwys camau gweithredu ar gyfer y tymor byr, canolig a hwy mewn nifer o feysydd allweddol.

en-gb	6.111 This budget also builds on our commitment to maximise the use of our budget levers to support a greener Wales.
cy-gb	6.111 Mae'r gyllideb hon hefyd yn adeiladau ar ein hymrwymiad i ddefnyddio ein cyllidebau yn y ffordd orau posibl er mwyn cyflawni Cymru wyrddach.

en-gb	Within the Strategic Integrated Impact Assessment in annex C we have set out the approach to supporting Decarbonisation within this Budget and the steps we will take in future.
cy-gb	Yn yr Asesiad Integredig Strategol o’r Effaith yn Atodiad C rydym wedi amlinellu'r dull gweithredu ar gyfer cefnogi datgarboneiddio yn y gyllideb hon a'r camau y byddwn yn eu cymryd yn y dyfodol.

en-gb	6.112 The greatest physical risk to our communities from climate change is through the increasingly intense storms, flooding and coastal erosion which we are already witnessing.
cy-gb	6.112 Y risgiau ffisegol mwyaf i'n cymunedau gan newid yn yr hinsawdd yw stormydd sy'n gynyddol ddwys, llifogydd ac erydu arfordirol – pethau rydym eisoes wedi eu gweld.

en-gb	In this Budget we are committing £64m in 2020-21 to defend our communities from the most severe and immediate impacts of climate change.
cy-gb	Yn y Gyllideb hon rydym yn ymrwymo £64m yn 2020– 21 i amddiffyn ein cymunedau rhag effeithiau mwyaf difrifol ac uniongyrchol newid yn yr hinsawdd.

en-gb	6.113 We are investing an additional package of more than £140m of capital, together with £1.5m revenue, to support Environmental Growth in 2020-21 that promotes decarbonisation, protects our environment and enhances our biodiversity as outlined in the table on the previous page.
cy-gb	6.113 Yn 2020–21 rydym yn buddsoddi pecyn ychwanegol o dros £140m o gyllid cyfalaf, ynghyd ag £1.5m o gyllid refeniw i ategu Twf Amgylcheddol sy'n hyrwyddo datgarboneiddio, yn amddiffyn ein hamgylchedd ac yn gwella ein bioamrywiaeth fel a ganlyn:

en-gb	6.114 This significant new investment sits alongside our wider investments which are already delivering against this important agenda including our continued investments responding to the risk that the impacts of climate change will not be felt equally, including home energy costs, with our Warm Homes programme having invested more than £240m since 2010.
cy-gb	6.114 Mae'r buddsoddiadau newydd sylweddol hyn yn ychwanegol at ein buddsoddiadau ehangach sydd eisoes yn cyflawni yn unol â'r agenda bwysig hon, gan gynnwys ein buddsoddiadau i ymateb i'r perygl na fydd y newid yn yr hinsawdd yn cael yr un effaith ar bawb. Mae hyn yn cynnwys costau ynni cartrefi, ac mae ein rhaglen Cartrefi Clyd wedi buddsoddi dros £240m ers 2010.

en-gb	To deliver on our ambitions we are increasing the funding available to Natural Resources Wales to a total of more than £60m in 2020-21.
cy-gb	I wireddu ein huchelgeisiau rydym yn cynyddu'r cyllid sydd ar gael i Gyfoeth Naturiol Cymru i dros £60m yn 2020–21.

en-gb	6.115 The greatest physical risk to our communities from climate change is through the increasingly intense storms, flooding and coastal erosion which we are already witnessing.
cy-gb	6.115 Y risg gorfforol fwyaf i'n cymunedau yn sgil newid yn yr hinsawdd yw trwy'r stormydd, llifogydd ac erydiad arfordirol cynyddol ddwys yr ydym eisoes yn dyst iddynt.

en-gb	In this budget we are committing £64m in 2020-21 to defend our communities from the most severe and immediate impacts of climate change.
cy-gb	Yn y gyllideb hon rydym yn ymrwymo £64m yn 2020-21 i amddiffyn ein cymunedau rhag effeithiau mwyaf difrifol ac uniongyrchol newid yn yr hinsawdd.

en-gb	Decarbonisation
cy-gb	Datgarboneiddio

en-gb	6.116 Decarbonisation protects our natural resources for future generations and will deliver on our commitment to Environmental Growth including economic opportunities, better-quality jobs, more comfortable and efficient homes and improvements to our health and well-being.
cy-gb	6.116 Mae datgarboneiddio yn amddiffyn ein hadnoddau naturiol ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol, a bydd yn cyflawni ein hymrwymiad i Dwf Amgylcheddol, gan gynnwys cyfleoedd economaidd, swyddi gwell, cartrefi mwy cyfforddus ac effeithlon a gwelliannau i'n hiechyd a'n llesiant.

en-gb	In this budget we are helping to mobilise businesses and communities, including accelerating the transition away from fossil fuels through greater electrification and efficiency in key economic sectors.
cy-gb	Yn y gyllideb hon rydym yn helpu busnesau a chymunedau i weithredu, gan gynnwys cyflymu'r broses o gefnu ar danwyddau ffosil drwy ragor o drydaneiddio a gwella effeithlonrwydd yn y sectorau economaidd allweddol

en-gb	6.117 Recognising that decarbonisation of road transport is essential to delivering our net zero target, we are taking action to make it easier for people to make fewer journeys by car and use alternative forms of transport.
cy-gb	6.117 Gan gydnabod bod datgarboneiddio trafnidiaeth ar y ffyrdd yn hanfodol er mwyn cyrraedd ein targed o sero net, rydym yn cymryd camau i'w gwneud yn haws i bobl ddefnyddio ceir yn llai ac i ddefnyddio dulliau trafnidiaeth eraill.

en-gb	As part of the Wales Infrastructure Investment Plan mid-point review in 2018 we invested £60m over three years (2018-19 to 2020-21) to accelerate the creation of active travel routes to connect residential areas with key employment and educational sites and services.
cy-gb	Fel rhan o'r adolygiad canol cyfnod o Gynllun Buddsoddi yn Seilwaith Cymru yn 2018, gwnaethom fuddsoddi £60m dros dair blynedd (2018–16 i 2020–21) i gyflymu'r gwaith o greu llwybrau teithio llesol i gysylltu ardaloedd preswyl â safleoedd cyflogaeth ac addysg a gwasanaethau allweddol.

en-gb	In 2020-21 we are investing £219m in sustainable travel which includes an additional capital allocation of £25m in 2020-21 to invest in resilient travel.
cy-gb	Yn 2020–21 rydym yn buddsoddi £219m mewn teithio cynaliadwy, sy'n cynnwys cyllid cyfalaf ychwanegol gwerth £25m yn 2020–21 i fuddsoddi mewn teithio cadarn.

en-gb	6.118 We have protected our budgets for Youth Discounted Travel Scheme (£2m) and Concessionary Fares (£60m) in 2020-21 which makes bus travel more affordable for younger people and provides free travel for older people to access employment, education, social events, training, medical appointments and any other journey purposes.
cy-gb	6.118 Rydym wedi diogelu ein cyllidebau ar gyfer y Cynllun Teithio Rhatach ar gyfer Pobl Ifanc (£2m) a'r Cynllun Teithio Rhatach (£60m), sy'n gwneud teithio'n fwy fforddiadwy ar gyfer pobl ifanc ac yn caniatáu i bobl hŷn deithio am ddim – er mwyn cyrraedd swyddi, addysg, digwyddiadau cymdeithasol, hyfforddiant ac apwyntiadau meddygol, ac at unrhyw ddibenion eraill.

en-gb	6.119 As part of our aim for a zero emission bus fleet by 2028 we are allocating a total of £29m capital funding (£21.5m of traditional capital and £7.5m financial transaction capital) in 2020-21 towards delivering an electric bus fleet, to encourage the use of public transport while reducing the carbon emissions and helping improve air quality.
cy-gb	6.119 Fel rhan o'n nod o fod â fflyd bysiau heb allyriadau erbyn 2028, rydym yn neilltuo cyfanswm o £29m o gyllid cyfalaf (£21.5m o gyfalaf traddodiadol a £7.5m o gyfalaf trafodiadau ariannol) tuag at sicrhau fflyd bysiau trydan, i annog pobl i ddefnyddio trafnidiaeth gyhoeddus wrth leihau allyriadau carbon a gwella ansawdd yr aer.

en-gb	We are also allocating capital funding of £1m in 2020-21 to support the transition from diesel refuse collection vehicles to ultra-low emission refuse collection vehicles in the public sector fleet.
cy-gb	Rydym hefyd yn neilltuo cyllid cyfalaf gwerth £1m yn 2020–21 i ategu'r broses o newid o gerbydau casglu sbwriel sy'n defnyddio diesel i gerbydau allyriadau isel iawn yn fflyd y sector cyhoeddus.

en-gb	6.120 We recognise the importance of the environment for our physical and mental health and we are providing additional allocations to improve air quality.
cy-gb	6.120 Rydym yn cydnabod pwysigrwydd yr amgylchedd ar gyfer ein hiechyd corfforol a meddyliol, ac rydym yn neilltuo cyllid ychwanegol i wella ansawdd aer.

en-gb	We are allocating capital funding of more than £7.9m in 2020-21 to support the implementation of measures to bring about urgent compliance with nitrogen dioxide limit values in Cardiff and Caerphilly.
cy-gb	Rydym yn neilltuo cyllid cyfalaf gwerth dros £7.9m yn 2020–21 i ategu'r gwaith o weithredu mesurau i sicrhau ein bod yn cydymffurfio ar frys â'r terfynau ar gyfer nitrogen deuocsid yng Nghaerdydd a Chaerffili.

en-gb	6.121 We are allocating additional capital funding of £25m in 2020-21 to extend our Innovative Housing Programme responding to emerging evidence that modular and other modern methods of home construction can successfully deliver near zero carbon homes.
cy-gb	6.121 Rydym yn neilltuo cyllid cyfalaf ychwanegol gwerth £25m yn 2020–21 i ehangu ein Rhaglen Tai Arloesol, gan ymateb i'r dystiolaeth sy'n dod i'r amlwg sy'n dangos bod dulliau modiwlar a dulliau modern eraill ar gyfer codi tai yn gallu sicrhau tai sydd bron heb allyriadau carbon.

en-gb	We have also allocated an additional £8.2m of capital funding in 2020-21 for a carbon neutral house project within Coleg Y Cymoedd, designed to provide a state of the art education and training facility to ensure the sustainability of our housing stock.
cy-gb	Rydym hefyd wedi neilltuo cyllid cyfalaf ychwanegol gwerth £8.2m yn 2020–21 ar gyfer prosiect tŷ carbon niwtral o fewn Coleg y Cymoedd, wedi ei gynllunio i ddarparu cyfleuster addysg a hyfforddiant o'r radd flaenaf i sicrhau bod ein stoc tai yn gynaliadwy.

en-gb	6.122 Our budget priorities are designed to ensure that we secure the future of Welsh farming communities, and keep our farmers on the land.
cy-gb	6.122 Cafodd blaenoriaethau ein cyllideb eu llunio i sicrhau ein bod yn diogelu dyfodol cymunedau ffermio Cymru, a chadw ein ffermwyr ar y tir.

en-gb	In this Budget we have committed to maintain £76m, including £40m of European Union funding, to support our farmers to adopt sustainable farming practices that make their businesses and our countryside more resilient to the impact of climate change.
cy-gb	Yn y Gyllideb hon rydym wedi ymrwymo unwaith eto i neilltuo £76m, gan gynnwys £40m o gyllid yr UE, i gefnogi ein ffermwyr i fabwysiadu arferion ffermio cynaliadwy sy'n galluogi eu ffermydd a'n cefn gwlad i wrthsefyll effeithiau'r newid yn yr hinsawdd yn well.

en-gb	6.123 In declaring a climate change emergency we recognise the very significant threat to our wildlife.
cy-gb	6.123 Wrth ddatgan argyfwng hinsawdd, rydym yn gydnabod y bygythiadau arwyddocaol i'n bywyd gwyllt.

en-gb	We have already introduced legislation which places statutory responsibilities on the Welsh Government and wider public authorities to ensure we all play our part to protect our environment.
cy-gb	Rydym eisoes wedi cyflwyno deddfwriaeth sy'n rhoi cyfrifoldebau statudol i Lywodraeth Cymru ac awdurdodau cyhoeddus ehangach i sicrhau ein bod ni ei gyd yn chwarae ein rhan wrth amddiffyn yr amgylchedd.

en-gb	6.124 Meeting the challenges of a climate emergency is an international matter and we recognise our role in supporting communities across the world.
cy-gb	6.124 Mae wynebu heriau'r newid yn yr hinsawdd yn fater rhyngwladol ac rydym yn cydnabod ein rôl wrth gefnogi cymunedau ledled y byd.

en-gb	Alongside our investment in planting trees in Wales we are also allocating capital funding of £500k in 2020-21 to plant millions of trees in a recently deforested area in eastern Uganda.
cy-gb	Yn ogystal â'n buddsoddiad mewn plannu coed yng Nghymru, rydym hefyd yn neilltuo cyllid cyfalaf gwerth £500k yn 2020–21 i ailblannu miliynau o goed mewn ardal yn nwyrain Uganda sydd wedi cael ei datgoedwigo yn ddiweddar.

en-gb	6.125 We are delivering on our ambition to create a National Forest to extend the full length of Wales, investing £4.5m in 2020-21 to begin a programme to improve the condition and connectivity of our most precious ancient woodlands and to accelerate the rate of tree planting.
cy-gb	6.125 Rydym yn cyflawni ein huchelgais i greu Coedwig Genedlaethol a fydd yn estyn ar hyd Cymru. Mae hyn yn cynnwys buddsoddi £4.5m yn 2020–21 i ddechrau rhaglen i wella cyflwr a chysylltedd ein coetiroedd hynafol mwyaf gwerthfawr ac i gyflymu'r gwaith o blannu coed.

en-gb	This will create new tourism opportunities, building on the success of the Wales Coastal Path, as well as absorbing our carbon emissions.
cy-gb	Bydd hyn yn creu cyfleoedd newydd ar gyfer twristiaeth, gan adeiladu ar lwyddiant Llwybr Arfordir Cymru, yn ogystal ag amsugno ein hallyriadau carbon.

en-gb	6.126 We are allocating an additional £15m in 2020-21 in our Natura 2000 Network, containing the 112 most ecologically important nature sites and some of our most threatened habitats and species.
cy-gb	6.126 Rydym yn neilltuo £15m ychwanegol yn 2020–21 ar gyfer ein Rhwydwaith Natura 2000, sy'n cynnwys y 112 o safleoedd natur sydd o'r pwysigrwydd ecolegol mwyaf a rhai o'n cynefinoedd a'n rhywogaethau sydd yn y perygl mwyaf.

en-gb	We are committed to invest in improving the condition of these sites and strengthening the arrangements for managing them in the future.
cy-gb	Rydym wedi ymrwymo i fuddsoddi mewn gwella cyflwr y safleoedd hyn a gwella'r trefniadau ar gyfer eu rheoli yn y dyfodol.

en-gb	In this budget we are also committing £1m of capital funding in 2020-21 to deliver the first year of a national peatland restoration programme which aims to bring under sustainable management all areas of peat supporting semi-natural habitat.
cy-gb	Yn y gyllideb hon rydym hefyd yn ymrwymo £1m o gyllid cyfalaf yn 2020–21 i gwblhau blwyddyn gyntaf y rhaglen adfer mawndir genedlaethol, sydd â'r nod o sicrhau bod pob ardal o fawndir sy'n cynnal cynefin lled-naturiol yn cael ei rheoli mewn modd cynaliadwy.

en-gb	6.127 Alongside these capital investments we are allocating revenue funding of £1m in 2020-21 to support the management and maintenance of these activities.
cy-gb	6.127 Yn ogystal â'r buddsoddiadau cyfalaf hyn rydym yn buddsoddi cyllid refeniw gwerth £1m yn 2020–21 i ategu'r gwaith o reoli a chynnal y gweithgareddau hyn.

en-gb	In the coming year we will pilot a ‘taskforce’ approach to provide the public sector with specialist advice on improved integration of biodiversity in policy development, public procurement and wider estate management.
cy-gb	Yn ystod y flwyddyn nesaf byddwn yn peilota dull 'tasglu’ i ddarparu cyngor arbenigol ar gyfer y sector cyhoeddus ar integreiddio bioamrywiaeth yn well yn y gwaith o ddatblygu polisïau, caffael cyhoeddus a rheoli ystadau ehangach.

en-gb	Funding of £500k is being allocated to support the taskforce in 2020-21.
cy-gb	Mae cyllid gwerth £500k yn cael ei ddyrannu i gefnogi'r tasglu yn 2020–21.

en-gb	6.128 We want to see places for nature in all our communities, so we can all see environmental growth from our doorsteps.
cy-gb	6.128 Rydym am weld mannau ar gyfer natur yn ein cymunedau, fel bod pob un ohonom yn cael gweld twf amgylcheddol ar ein stepen ddrws.

en-gb	To start this process we are investing capital funding of £5m in 2020-21 to a specific Environmental Growth Fund – Local Places for Nature to support reversing the decline in nature in our local communities.
cy-gb	I gychwyn y broses hon rydym yn buddsoddi cyllid cyfalaf gwerth £5m yn 2020–21 mewn Cronfa Twf Amgylcheddol benodol, sef Mannau Lleol ar gyfer Natur i helpu i wrthdroi dirywiad y natur yn ein cymunedau lleol.

en-gb	6.129 A further capital allocation of £5m will also be used to establish green infrastructure and encourage biodiversity in our towns and cities bringing our total capital regeneration budget in 2020-21 to more than £50m.
cy-gb	6.129 Hefyd bydd dyraniad cyfalaf arall gwerth £5m yn cael ei ddefnyddio i sefydlu seilwaith gwyrdd ac i annog bioamrywiaeth yn ein trefi a'n dinasoedd, gan ddod â chyfanswm y gyllideb gyfalaf ar gyfer adfywio yn 2020–21 i dros £50m.

en-gb	6.130 We are allocating capital funding of £8m in 2020-21 to enhance biodiversity through our ‘Sustainable Landscapes, Sustainable Places’ initiative.
cy-gb	6.130 Rydym yn dyrannu cyllid cyfalaf o £8m yn 2020–21 i wella bioamrywiaeth drwy ein menter ‘Tirweddau Cynaliadwy, Mannau Cynaliadwy’.

en-gb	6.131 We are committing £9.5m of capital funding in 2020-21 to tackle water quality issues that affect our rivers and other inland waterbodies.
cy-gb	6.131 Rydym yn ymrwymo £9.5m o gyllid cyfalaf yn 2021–21 i fynd i'r afael â phroblemau ansawdd dŵr sy'n effeithio ar ein hafonydd a chyrff dŵr mewndirol eraill.

en-gb	This includes £4.5m on remediating metal mines which, since they were abandoned in some cases more than 100 years ago, remain the single greatest source of pollution of Welsh waters.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys £4.5m ar gyfer ymdrin â mwyngloddiau metel. Aeth rhai ohonynt yn segur dros 100 o flynyddoedd yn ôl, ac o ganlyniad maent yn parhau i fod y ffynhonnell llygredd fwyaf sy’n effeithio ar ddyfroedd Cymru.

en-gb	Improving water quality will improve the health of the wider environment, making it more resilient to the impact of climate change.
cy-gb	Bydd gwella ansawdd dŵr yn gwella cyflwr yr amgylchedd ehangach, ac yn ei alluogi i wrthsefyll effeithiau'r newid yn yr hinsawdd yn well.

en-gb	6.132 To deliver on our ambitions we are increasing the funding available to Natural Resources Wales to a total of more than £60m in 2020-21 to boost their efforts in tackling climate change and its impact.
cy-gb	6.132 I wireddu ein huchelgeisiau rydym yn cynyddu'r cyllid sydd ar gael i Gyfoeth Naturiol Cymru i dros £60m yn 2020–21, i roi hwb i'w hymdrechion wrth fynd i'r afael â'r newid yn yr hinsawdd a'i effeithiau.

en-gb	6.133 We are allocating a further £498k to the national parks authorities bringing the total budget to £9.9m in 2020-21, reflecting the importance of the protection and promotion of our natural environment to health and well-being.
cy-gb	6.133 Rydym yn dyrannu £498k ychwanegol ar gyfer yr awdurdodau parciau cenedlaethol, gan ddod â chyfanswm y gyllideb yn 2020–21 i £9.9m, ac adlewyrchu pwysigrwydd diogelu a hyrwyddo ein hamgylchedd naturiol i iechyd a llesiant.

en-gb	Additional revenue allocations
cy-gb	Dyraniadau refeniw ychwanegol

en-gb	Additional capital allocations
cy-gb	Dyraniadau cyfalaf ychwanegol

en-gb	Welsh Government spending plans
cy-gb	Cynlluniau gwario Llywodraeth Cymru

en-gb	Wales’ expenditure budget
cy-gb	Cyllideb gwariant Cymru

en-gb	7.01 Devolved expenditure in Wales for 2020-21 comprises allocations to Welsh Government main expenditure groups (MEGs) of £18.3bn.
cy-gb	7.01 Mae gwariant datganoledig yng Nghymru ar gyfer 2020-21 yn cynnwys dyraniadau o £18.3bn i brif grwpiau gwariant (MEGs) Llywodraeth Cymru.

en-gb	7.02 Table 7.1 shows the components of the Wales expenditure budget, broken down by MEG and indicative budgets for the Assembly Commission, the Auditor General for Wales and the Public Services Ombudsman for Wales.
cy-gb	7.02 Mae Tabl 7.1 yn dangos cydrannau cyllideb gwariant Cymru, wedi’u dadansoddi yn ôl MEG, a chyllidebau dangosol Comisiwn y Cynulliad, Archwilydd Cyffredinol Cymru ac Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus Cymru.

en-gb	The table also shows unallocated reserves funding.
cy-gb	Mae’r tabl hefyd yn dangos cyllid cronfeydd wrth gefn heb eu neilltuo.

en-gb	The MEG allocations reflect the high-level priorities set out in chapter six.
cy-gb	Mae dyraniadau’r MEG yn adlewyrchu’r blaenoriaethau lefel uchel a nodir ym mhennod chwech.

en-gb	Our draft Budget is presented in MEGs as these form our control totals for managing the Budget throughout the year.
cy-gb	Mae ein Cyllideb ddrafft yn cael ei chyflwyno mewn MEGs gan fod y rhain yn ffurfio ein cyfansymiau rheoli ar gyfer rheoli'r gyllideb drwy gydol y flwyddyn.

en-gb	Table 7.1 Allocation of the Wales Budget
cy-gb	Tabl 7.1 – Dyrannu Cyllideb Cymru

en-gb	*Budgets for the directed funded bodies are for illustrative purposes only and have been rolled forward from the first supplementary budget 2019-20.
cy-gb	*Mae cyllidebau ar gyfer y cyrff a ariennir dan gyfarwyddyd at ddibenion eglurhaol yn unig ac fe'u cyflwynwyd o'r gyllideb atodol gyntaf 2019-20.

en-gb	Following scrutiny and approval of the direct funded bodies’ budgets for 2020-21, these figures will be revised and included in the Welsh Government’s Final Budget.
cy-gb	Yn dilyn craffu a chymeradwyo cyllidebau’r cyrff a ariennir yn uniongyrchol ar gyfer 2020-21, bydd y ffigurau hyn yn cael eu hadolygu a’u cynnwys yng Nghyllideb Derfynol Llywodraeth Cymru.

en-gb	Categories of expenditure
cy-gb	Categorïau o wariant

en-gb	7.03 Within the MEG allocations there are different types of expenditure which are used for different purposes:
cy-gb	7.03 O fewn dyraniadau’r MEG, ceir gwahanol fathau o wariant a ddefnyddir at wahanol ddibenion:

en-gb	Fiscal resource
cy-gb	Adnoddau cyllidol

en-gb	Non-fiscal resource
cy-gb	Adnoddau anghyllidol

en-gb	General capital
cy-gb	Cyfalaf cyffredinol

en-gb	Financial transactions
cy-gb	Trafodiadau ariannol

en-gb	Annually Managed Expenditure (AME)
cy-gb	Gwariant a Reolir yn Flynyddol (AME)

en-gb	7.04 Tables 7.2a and 7.2b set out the MEG allocations by these categories and also by year.
cy-gb	7.04 Mae Tablau 7.2a and 7.2b yn nodi dyraniadau’r MEG yn ôl y categorïau hyn a hefyd yn ôl blwyddyn.

en-gb	Table 7.2a - Summary of the Welsh Government MEG Total Allocations
cy-gb	Tabl 7.2a - Crynodeb o Gyfanswm Dyraniadau Prif Grwpiau Gwariant Llywodraeth Cymru

en-gb	Table 7.2b – Summary of Welsh Government MEG Allocations
cy-gb	Tabl 7.2b – Dyraniadau Adnoddau Prif Grwpiau Gwariant Llywodraeth Cymru

en-gb	Table 7.3 – Direct borrowing for capital purposes
cy-gb	Tabl 7.3 – Benthyca uniongyrchol at ddibenion cyfalaf

en-gb	Table 7.4 - Direct borrowing for capital purposes, repayment schedule
cy-gb	Tabl 7.4 - Benthyca uniongyrchol at ddibenion cyfalaf, amserlen ad-dalu

en-gb	Reconciliation of administrative budget and resource allocations in the annual Budget motion
cy-gb	Cysoni dyraniadau’r gyllideb weinyddol

en-gb	Year on Year Changes
cy-gb	Newidiadau o flwyddyn i flwyddyn

en-gb	Annex C:
cy-gb	Atodiad C:

en-gb	Strategic Integrated Impact Assessment
cy-gb	Asesiad Effaith Integredig Strategol

en-gb	The Strategic Integrated Impact Assessment (SIIA) of the 2020-21 Budget continues to reflect our consideration of strategic spending decisions covering equalities, human rights, children’s rights, Welsh language, climate change, rural proofing, health, biodiversity, economic development and socioeconomic disadvantage.
cy-gb	Mae’r Asesiad Effaith Integredig Strategol ar gyfer Cyllideb 2020-21 yn dal i adlewyrchu ein hystyriaeth o benderfyniadau gwario strategol sy’n ymwneud â chydraddoldeb, hawliau dynol, hawliau plant, yr iaith Gymraeg, newid yn yr hinsawdd, prawfesur polisïau o safbwynt anghenion cefn gwlad, iechyd, bioamrywiaeth, datblygu economaidd ac anfantais economaidd-gymdeithasol.

en-gb	The sustainable development principle within the Well-being of Future Generations Act remains an underpinning consideration in how our strategic Budget allocations improve the economic, social, environmental and cultural well-being of Wales.
cy-gb	Mae’r egwyddor datblygu cynaliadwy yn Neddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol yn dal yn ystyriaeth greiddiol yn y ffordd mae ein dyraniadau Cyllideb strategol yn gwella llesiant economaidd, cymdeithasol, amgylcheddol a diwylliannol Cymru.

en-gb	In declaring a climate emergency this year, this Budget has made significant investments in support of decarbonisation and biodiversity.
cy-gb	Wrth ddatgan argyfwng hinsawdd eleni, mae’r Gyllideb hon yn gwneud buddsoddiadau sylweddol i gefnogi datgarboneiddio a bioamrywiaeth.

en-gb	These decisions are highlighted at sections 159-188 of this annex.
cy-gb	Amlinellir y penderfyniadau hyn yn adrannau 159-188 o’r atodiad hwn.

en-gb	Since 2015-16, through taking an integrated approach, our aim has been to develop a wider understanding of the cross-cutting pressures, and opportunities, that exist across key service areas, in line with our priorities - and target funding where it is needed most.
cy-gb	Ers 2015-16, drwy fabwysiadu dull integredig, ein nod fu datblygu dealltwriaeth ehangach o’r cyfleoedd a’r pwysau trawsbynciol sy’n bodoli ar draws y meysydd gwasanaeth allweddol, yn unol â’n blaenoriaethau - a thargedu cyllid lle mae ei angen fwyaf.

en-gb	As we had not previously set our revenue and final capital spending plans for 2020-21 and given the wider context that has shaped our Budget preparations, we have included consideration of strategic decisions relating to maintaining investments alongside the consideration of strategic changes to our spending plans.
cy-gb	Gan nad oeddem eisoes wedi pennu ein cynlluniau gwario refeniw a chyfalaf terfynol ar gyfer 2020-21, ac o ystyried y cyd-destun ehangach sydd wedi siapio ein paratoadau ar gyfer y Gyllideb, rydym wedi ystyried penderfyniadau strategol sy’n ymwneud â chynnal buddsoddiadau ochr yn ochr ag ystyried newidiadau strategol yn ein cynlluniau gwario.

en-gb	Evolving our approach to assessing impacts
cy-gb	Esblygu ein ffordd o asesu effeithiau

en-gb	As well as undertaking the SIIA of the 2020-21 Budget, we have engaged with a range of stakeholders to consider how we might improve the way we allocate resources over the longer term, including our approach to how we assess the impact of our Budget decisions.
cy-gb	Yn ogystal ag ymgymryd â'r Asesiad Effaith Integredig Strategol ar gyfer Cyllideb 2020-21, rydym wedi ymgysylltu ag amrywiaeth o randdeiliaid i ystyried sut gallem wella'r ffordd rydym yn dyrannu adnoddau dros y tymor hwy, gan gynnwys ein dull o asesu effaith ein penderfyniadau ynghylch y Gyllideb.

en-gb	This has shaped the development of our Budget Improvement Plan at Annex E.
cy-gb	Mae hyn wedi siapio’r gwaith o ddatblygu ein Cynllun Gwella’r Gyllideb sydd yn Atodiad E.

en-gb	Following engagement with the Equality and Human Rights Commission, we are taking forward the development of a distributional impact assessment approach, to understand the impact of public spending decisions on households in different parts of the income distribution.
cy-gb	Ar ôl ymgysylltu â’r Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol, rydym yn symud ymlaen i ddatblygu dull dosbarthiadol i asesu effaith, er mwyn deall pa effaith mae penderfyniadau gwario cyhoeddus yn cael ei chael ar aelwydydd mewn gwahanol rannau o’r dosbarthiad incwm.

en-gb	We have worked with Chwarae Teg and the Wales Centre for Public Policy as they considered phase 2 of the Gender Equality Review.
cy-gb	Rydym wedi gweithio gyda Chwarae Teg a Chanolfan Polisi Cyhoeddus Cymru gan ystyried cam 2 yr Adolygiad o Gydraddoldeb Rhywiol.

en-gb	As a result we are taking forward a gender budgeting approach as part of the two year Personal Learning Accounts pilot, launched in September 2019, which is supporting employed adults in low paid and low skilled work to switch careers or enter employment at a higher level in priority sectors with known gender effects.
cy-gb	O ganlyniad, rydym yn bwrw ymlaen â dull cyllidebu ar sail rhyw fel rhan o’r cynllun peilot Cyfrifon Dysgu Personol sy’n ddwy flynedd o hyd ac a gafodd ei lansio ym mis Medi 2019. Mae’r cynllun yn cefnogi oedolion sy’n cael eu cyflogi mewn gwaith llai medrus am gyflog isel i newid eu gyrfa neu i gael gwaith ar lefel uwch mewn sectorau â blaenoriaeth lle gwyddom fod effeithiau rhywedd.

en-gb	Through this pilot we are assessing how a gender budget approach might help identify and understand potential different impacts, including unintended impacts, to improve how we prioritise and allocate resources.
cy-gb	Drwy’r cynllun peilot hwn, rydym yn asesu sut gallai dull cyllidebu ar sail rhyw helpu i ganfod a deall effeithiau gwahanol posibl, gan gynnwys effeithiau anfwriadol, i wella ein gwaith o flaenoriaethu a dyrannu adnoddau.

en-gb	Environmental, Social and Cultural Context
cy-gb	Y cyd-destun amgylcheddol, cymdeithasol a diwylliannol

en-gb	Chapters one and two of the main Budget narrative outline the financial and economic contexts that have informed this Budget.
cy-gb	Mae penodau un a dau o brif naratif y Gyllideb yn amlinellu'r cyd-destunau ariannol ac economaidd sydd wedi llywio'r Gyllideb hon.

en-gb	The wider environmental, cultural and social trends which informed the decision to focus our Budget preparations on the eight cross-cutting priority areas as the areas where we can have the greatest impact over the longer term, aligned to our ambition for a more equal, prosperous and greener Wales, is outlined below.
cy-gb	Mae amlinelliad isod o’r tueddiadau amgylcheddol, diwylliannol a chymdeithasol ehangach a oedd yn cyfrannu at y penderfyniad i ganolbwyntio ein gwaith i baratoi’r Gyllideb ar yr wyth maes blaenoriaeth trawsbynciol, sef y meysydd lle gallwn gael yr effaith fwyaf dros y tymor hwy, yn unol â’n huchelgais ar gyfer Cymru sy’n fwy cyfartal, ffyniannus a gwyrdd.

en-gb	A range of evidence, statistics and supporting information has been considered from a number of sources such as the Well-being of Wales 201819 Report, the Future Trends reportand the Is Wales Fairer?
cy-gb	Ystyriwyd amrywiaeth o dystiolaeth, ystadegau a gwybodaeth ategol o nifer o ffynonellau, fel Adroddiad Llesiant Cymru 2018-19, yr Adroddiad Tueddiadau'r Dyfodol9ac Adroddiad A yw Cymru’n Decach?

en-gb	2018 report.
cy-gb	2018.

en-gb	https://gov.wales/statistics-and-research/well-being-wales/?lang=enhttps://gov.wales/future-trends-2017
cy-gb	https://llyw.cymru/llesiant-cymru?_ga=2.241557185.239853787.1575891922-1552809866.15631810939https://llyw.cymru/tueddiadaur-dyfodol-2017?_ga=2.241557185.239853787.15758919221552809866.1563181093

en-gb	https://www.equalityhumanrights.com/sites/default/files/is-britain-fairer-2018-is-wales-fairer.pdf
cy-gb	https://www.equalityhumanrights.com/sites/default/files/is-britain-fairer-2018-is-wales-fairer-welsh.pdf

en-gb	It remains the case that one of the key drivers over the long term is the projected change in Wales’ population;
cy-gb	Mae’n dal yn wir mai’r newid a ddisgwylir ym mhoblogaeth Cymru yw un o’r ffactorau allweddol dros y tymor hir;

en-gb	and the projections for different age groups, with health, social services and education, and to a lesser extent housing, most impacted.
cy-gb	a’r amcanestyniadau ar gyfer gwahanol grwpiau oedran, gyda’r effaith fwyaf ar iechyd, gwasanaethau cymdeithasol ac addysg ac, i raddau llai, tai.

en-gb	However, other important social, economic and environmental trends such as climate change will also shape future public services.
cy-gb	Fodd bynnag, bydd tueddiadau cymdeithasol, economaidd ac amgylcheddol pwysig eraill fel y newid yn yr hinsawdd hefyd yn siapio gwasanaethau cyhoeddus yn y dyfodol.

en-gb	While the population of Wales is projected to decrease by 0.9 per cent by 2043, the number of people aged 65 and over is projected to increase by 20.8 per cent between 2018 and 2043, of which the number of people aged 75 and over is projected to increase by 56.1 per cent.
cy-gb	Er bod disgwyl i boblogaeth Cymru ddisgyn 0.9 y cant erbyn 2043, mae disgwyl i nifer y bobl 65 oed a hŷn gynyddu 20.8 y cant rhwng 2018 a 2043. Disgwylir i nifer y bobl 75 oed a hŷn gynyddu 56.1 y cant.

en-gb	However, the number of people aged 16-64 is projected to decrease by 5.7 per cent during the same period.
cy-gb	Fodd bynnag, mae disgwyl i nifer y bobl rhwng 16-64 oed ddisgyn 5.7 y cant dros yr un cyfnod.

en-gb	After many years of continued increases, we have seen very little change in life expectancy in the last few years.
cy-gb	Ar ôl blynyddoedd lawer o gynnydd parhaus, ychydig iawn o newid ydym wedi’i weld mewn disgwyliad oes yn ystod y blynyddoedd diwethaf.

en-gb	Most of our lives are spent in good health, but that time is less for those living in more deprived areas.
cy-gb	Rydym yn treulio’r rhan fwyaf o’n bywydau mewn iechyd da, ond mae’r cyfnod hwnnw’n llai i’r rheini sy’n byw mewn ardaloedd lle mae mwy o amddifadedd.

en-gb	Our priority of social care reflects that compassionate, dignified social care plays a critical part in strong communities, helping people to stay healthy and independent for longer - and it is a significant economic sector in its own right.
cy-gb	Mae'r flaenoriaeth a roddwn i ofal cymdeithasol yn adlewyrchu'r ffaith bod gofal cymdeithasol tosturiol ac urddasol yn chwarae rhan allweddol mewn cymunedau cryf, gan helpu pobl i aros yn iach ac yn annibynnol yn hirach ac mae’n sector economaidd sylweddol ynddo’i hun.

en-gb	To deliver our ambitions for a more equal Wales we recognise the strong link between poor health and deprivation.
cy-gb	Er mwyn cyflawni ein huchelgais i sicrhau Cymru sy'n fwy cyfartal, rydym yn cydnabod bod cysylltiad cryf rhwng iechyd gwael ac amddifadedd.

en-gb	While there has been good medium term progress in areas such as dental health and breastfeeding there has been little change in the latest year in healthy lifestyle behaviours.
cy-gb	Er y bu cynnydd da dros y tymor canolig mewn meysydd fel iechyd deintyddol a bwydo ar y fron, ni fu llawer o newid yn ystod y flwyddyn ddiwethaf mewn ymddygiadau ffordd iach o fyw.

en-gb	One in four people will experience mental ill-health at some point in their lives.
cy-gb	Bydd un unigolyn o bob pedwar yn cael anhwylder iechyd meddwl rywbryd yn ystod eu hoes.

en-gb	Getting the right treatment at an early stage, together with greater awareness of mental health can, in many cases, prevent longer-term adverse effects.
cy-gb	Mewn nifer o achosion mae cael y driniaeth iawn yn gynnar, ynghyd â gwell ymwybyddiaeth o iechyd meddwl, yn gallu atal effaith niweidiol yn y tymor hwy.

en-gb	Getting the early years right, offers us the best chance of preventing the cycle of poverty.
cy-gb	Sicrhau bod y blynyddoedd cynnar yn iawn sy’n rhoi’r cyfle gorau i ni atal y cylch tlodi.

en-gb	In this context, it is concerning that the percentage of babies born with a low birth weight has increased a little over the past few years, after a gradual decline over the previous 7 years.
cy-gb	Yn y cyd-destun hwn, mae’n bryder bod canran y babis a gaiff eu geni gyda phwysau geni isel wedi cynyddu ychydig yn ystod y blynyddoedd diwethaf, ar ôl gostyngiad graddol dros y 7 mlynedd diwethaf.

en-gb	Good-quality homes are the bedrock of good communities and form the basis for individuals and families to flourish in all aspects of their lives.
cy-gb	Mae cartrefi o ansawdd da yn sylfaen i gymunedau da ac yn sail i unigolion ac i deuluoedd allu ffynnu ym mhob agwedd ar eu bywyd.

en-gb	Housing conditions have improved for many over the last 10 years meaning there are fewer people living in houses that have hazards and are not energy efficient.
cy-gb	Mae amodau tai wedi gwella dros nifer o’r 10 mlynedd diwethaf, sy’n golygu bod llai o bobl yn byw mewn tai sydd â pheryglon ac nad ydynt yn defnyddio ynni'n effeithlon.

en-gb	This also impacts positively on mental health.
cy-gb	Mae hyn yn cael effaith gadarnhaol ar iechyd meddwl hefyd.

en-gb	The labour market in Wales continues to be strong in historical terms.
cy-gb	Mae’r farchnad lafur yng Nghymru yn dal yn gryf mewn termau hanesyddol.

en-gb	However, in line with our ambition for a more prosperous Wales we recognise this does not necessarily equate to good quality work for everyone.
cy-gb	Fodd bynnag, yn unol â’n huchelgais i gael Cymru sy’n fwy ffyniannus, rydym yn cydnabod nad ydy hyn o reidrwydd yn golygu gwaith o ansawdd da i bawb.

en-gb	The gender pay gap is at the joint lowest level on record, though the narrowing of the gap has not been a consistent trend.
cy-gb	Mae’r bwlch cyflog rhwng y rhywiau ar y lefel isaf erioed unwaith eto, er nad yw cau’r bwlch wedi bod yn dueddiad cyson.

en-gb	New data on the ethnicity pay gap also shows that on average employees from ethnic minority groups earn less per hour than white British employees.
cy-gb	Mae data newydd ar y bwlch cyflog ethnigrwydd hefyd yn dangos bod gweithwyr o grwpiau lleiafrifoedd ethnig yn ennill llai yr awr na gweithwyr gwyn Prydeinig ar gyfartaledd.

en-gb	There remains a disability pay gap and a significant gap in employment outcomes for disabled people, though the employment gap has narrowed slightly in recent years.
cy-gb	Mae bwlch o hyd o ran cyflogau pobl anabl ac mae bwlch sylweddol mewn canlyniadau cyflogaeth i bobl anabl, er bod hwn wedi lleihau ychydig yn ystod y blynyddoedd diwethaf.

en-gb	We know secure employment has a positive impact on a person’s health and their economic well-being.
cy-gb	Rydym yn gwybod bod cyflogaeth ddiogel yn cael effaith gadarnhaol ar iechyd ac ar lesiant economaidd pobl.

en-gb	One of the main barriers to employment is skills.
cy-gb	Sgiliau ydy un o’r prif rwystrau at waith.

en-gb	Qualification levels in Wales continue to increase, but we know that there remain differences in attainment at school for different population groups.
cy-gb	Mae lefelau cymwysterau yng Nghymru yn dal i godi, ond rydym yn gwybod bod gwahaniaethau o hyd mewn cyrhaeddiad yn yr ysgol ar gyfer grwpiau gwahanol o’r boblogaeth.

en-gb	Participation of young people in education, employment or training has generally been increasing since the recession for both 16 to 18 year olds and 19 to 24 year olds.
cy-gb	At ei gilydd, mae nifer y bobl ifanc sy’n cymryd rhan mewn addysg, cyflogaeth neu hyfforddiant wedi bod yn codi ers y dirwasgiad ar gyfer pobl ifanc rhwng 16 a 18 oed ac ar gyfer pobl ifanc rhwng 19 a 24 oed.

en-gb	Tackling poverty remains a key priority for this Government.
cy-gb	Mae mynd i’r afael â thlodi yn dal yn flaenoriaeth allweddol i’r Llywodraeth hon.

en-gb	In the context of austerity and welfare reform there has been little change in relative income poverty levels for a number of years, though changes have been seen for some groups such as families with children, especially single parent households.
cy-gb	Yng nghyd-destun cyni a diwygio lles, ychydig iawn o newid a fu mewn lefelau tlodi incwm cymharol ers nifer o flynyddoedd, er bod rhai grwpiau wedi gweld newid er enghraifft teuluoedd gyda phlant, yn enwedig aelwydydd ag un rhiant.

en-gb	Relative income poverty remains highest amongst children at 29 per cent.
cy-gb	Mae tlodi incwm cymharol yn dal ar ei uchaf ymysg plant, sef 29 y cant.

en-gb	However, fewer households are living in fuel poverty compared with 10 years ago as Welsh Government has made significant investments to ensure that Welsh homes become more energy efficient.
cy-gb	Fodd bynnag, mae llai o aelwydydd yn byw mewn tlodi tanwydd o’i gymharu â 10 mlynedd yn ôl gan fod Llywodraeth Cymru wedi buddsoddi’n sylweddol i sicrhau bod cartrefi Cymru yn defnyddio ynni’n fwy effeithlon.

en-gb	We know that changes to the welfare system have strong links to poverty, especially growing levels of in-work poverty.
cy-gb	Rydym yn gwybod bod gan newidiadau i’r system les gysylltiadau cryf â thlodi, yn enwedig lefelau cynyddol o dlodi mewn gwaith.

en-gb	The Equality and Human Rights Commission published their 2018 report, Is Wales Fairer?, which suggests that Wales is more reliant on welfare than the other nations.
cy-gb	Cyhoeddodd y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol ei adroddiad 2018, A yw Cymru’n Decach? A oedd yn awgrymu bod Cymru yn fwy dibynnol ar les na’r gwledydd eraill.

en-gb	This mean that reductions made to in-work and out-of-work benefits have a greater impact.
cy-gb	Mae hyn yn golygu bod lleihau budd-daliadau'r rheini sydd mewn gwaith a’r rheini sydd heb waith yn cael mwy o effaith.

en-gb	There are also wider important societal and cultural trends.
cy-gb	Mae tueddiadau cymdeithasol a diwylliannol pwysig ehangach hefyd.

en-gb	Over the last two years there has been a slight increase in community cohesion and feelings of safety remain at a similar level.
cy-gb	Dros y ddwy flynedd ddiwethaf, cafwyd cynnydd bach mewn cydlyniant cymunedol ac mae’r ymdeimlad o ddiogelwch yn parhau ar lefel debyg.

en-gb	At the same time, recorded race hate crime incidents have also been increasing.
cy-gb	Ar yr un pryd, mae’r digwyddiadau troseddau casineb hiliol sydd wedi cael eu cofnodi wedi bod ar gynnydd.

en-gb	Latest survey data suggests that there are increases in the percentage of people who say they speak Welsh, but not fluently, with use of the language remaining steady.
cy-gb	Mae’r data arolwg diweddaraf yn awgrymu bod cynnydd yng nghanran y bobl sy’n dweud eu bod yn siarad Cymraeg, ond nid yn rhugl, ac mae defnydd o’r iaith wedi aros yn sefydlog.

en-gb	The actions we are taking under our ambition for a greener Wales reflects the need to respond to the climate emergency and protect our wonderful environment as an important next step on our journey.
cy-gb	Mae’r camau yr ydym yn eu cymryd yn sgil ein huchelgais i gael Cymru fwy gwyrdd yn adlewyrchu’r angen i ymateb i’r argyfwng hinsawdd ac i warchod ein hamgylchedd gwych fel cam nesaf pwysig ar ein taith.

en-gb	There has been a large fall in greenhouse gas emissions in the latest year, and over the longer term emissions have fallen by over a quarter since the 1990s.
cy-gb	Bu gostyngiad mawr mewn allyriadau nwyon tŷ gwydr dros y flwyddyn ddiwethaf, a dros y tymor hwy mae allyriadau wedi disgyn dros chwarter ers y 1990au.

en-gb	Air pollution continues to be a significant health issue, although there have been improvements in the levels of three of the main air pollutants in the last year.
cy-gb	Mae llygredd aer yn dal yn broblem iechyd fawr, er bod lefelau’r tri phrif lygrydd aer wedi gwella dros y flwyddyn ddiwethaf.

en-gb	The capacity of renewable energy generation installations has risen in the last decade and almost half of electricity consumed comes from renewable sources.
cy-gb	Mae’r capasiti sydd gan osodiadau cynhyrchu ynni adnewyddadwy wedi codi dros y degawd diwethaf, ac mae bron i hanner y trydan a ddefnyddir yn dod o ffynonellau adnewyddadwy.

en-gb	The UK Committee on Climate Change (UKCCC) has indicated that the decarbonisation of road transport is essential to delivering a net zero target.
cy-gb	Mae Pwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd wedi datgan bod rhaid datgarboneiddio trafnidiaeth ffyrdd er mwyn cyrraedd targed sero net.

en-gb	Informing our approach, current trends suggest that despite growth in rail use, private vehicles are set to remain the dominant mode of transport in Wales in the short to medium term at least.
cy-gb	Mae'r tueddiadau cyfredol yn dangos bod mwy o bobl yn defnyddio trenau ond cerbydau preifat fydd y prif ddull o deithio yng Nghymru yn y tymor byr i ganolig o leiaf, ac mae hynny’n llywio ein dull gweithredu.

en-gb	Our priority of biodiversity reflects that while there have been improvements in the population of some species, overall, biological diversity is declining.
cy-gb	Mae’r flaenoriaeth a roddwn i fioamrywiaeth yn adlewyrchu bod gwelliannau wedi bod ym mhoblogaeth rhai rhywogaethau ond yn gyffredinol mae amrywiaeth biolegol yn lleihau.

en-gb	Although a few years old, our ecological footprint suggests that our key natural resources are being depleted faster than they can be replenished.
cy-gb	Er ei fod yn hen, mae ein hôl troed ecolegol yn awgrymu bod ein hadnoddau naturiol allweddol yn lleihau’n gyflymach nag y mae modd eu hadnewyddu.

en-gb	A more equal Wales
cy-gb	Cymru sy'n fwy cyfartal

en-gb	In line with this Government’s core values of fairness and equality, this Budget puts these values into action.
cy-gb	Yn unol â’r ffaith bod tegwch a chydraddoldeb yn werthoedd craidd i’r Llywodraeth hon, mae’r Gyllideb hon yn rhoi’r gwerthoedd hyn ar waith.

en-gb	This section provides an overview of how our spending plans for the next year have considered the impact on protected groups in Wales.
cy-gb	Mae’r adran hon yn rhoi golwg gyffredinol ar sut mae ein cynlluniau gwario ar gyfer y flwyddyn nesaf wedi ystyried yr effaith ar grwpiau a warchodir yng Nghymru.

en-gb	Age
cy-gb	Oedran

en-gb	We are ensuring that vital public services upon which people rely, including our NHS, schools and Local Government all get funding increases to recognise the vital role public services play at key stages throughout people’s lives.
cy-gb	Rydym yn sicrhau bod gwasanaethau cyhoeddus hanfodol y mae pobl yn dibynnu arnynt, gan gynnwys ein GIG, ysgolion a Llywodraeth Leol, i gyd yn cael rhagor o gyllid i gydnabod y rhan hollbwysig mae gwasanaethau cyhoeddus yn ei chwarae mewn camau allweddol drwy gydol bywydau pobl.

en-gb	Local authorities are also a key deliverer of preventative services, including through schools education, giving children and young people the opportunity to thrive and meet their potential;
cy-gb	Mae awdurdodau lleol hefyd yn allweddol o ran cyflenwi gwasanaethau ataliol, gan gynnwys drwy addysg ysgolion, gan roi’r cyfle i blant a phobl ifanc ffynnu a chyflawni eu potensial;

en-gb	and through social and other services that ensure that people are able to be part of their communities, which can reduce the call on other public services such as the NHS.
cy-gb	a drwy wasanaethau cymdeithasol a gwasanaethau eraill sy’n sicrhau bod pobl yn gallu bod yn rhan o’u cymunedau, sy’n gallu lleihau’r galw ar wasanaethau cyhoeddus fel y GIG.

en-gb	Contained within this Budget are investments that support people from birth into education, support our communities and the people who work in our economy and the taxes they pay, through to supporting people to age well into later life.
cy-gb	Mae’r Gyllideb hon yn cynnwys buddsoddiadau sy’n cefnogi pobl o'r adeg pan gânt eu geni ac ymlaen i’w haddysg, yn cefnogi ein cymunedau a’r bobl sy’n gweithio yn ein heconomi a’r trethi maent yn eu talu, ac yn cefnogi pobl i heneiddio’n dda.

en-gb	One of the key considerations to deliver our priority of employability and skills has been the knowledge that secure employment has a positive impact on a person’s health and their economic well-being.
cy-gb	Mae gwybod bod cyflogaeth sicr yn cael effaith gadarnhaol ar iechyd a llesiant economaidd rhywun wedi bod yn un o’r prif ystyriaethau er mwyn cyflawni ein blaenoriaeth cyflogaeth a sgiliau.

en-gb	The employment levels of disabled people need to be increased to close the disability employment gap and improve the well-being of disabled people.
cy-gb	Mae angen codi lefelau cyflogaeth pobl anabl er mwyn cau’r bwlch swyddi anabledd a gwella llesiant pobl anabl.

en-gb	In 2020-21 we are providing additional funding of £275k for Disabled People Employment Champions and £225k to develop a Welsh disability award scheme for employers to take action to change employer attitudes, reduce the stigma and better support employers to recruit and retain disabled people.
cy-gb	Yn 2020-21, rydym yn darparu £275k o gyllid ychwanegol ar gyfer Pencampwyr Cyflogaeth Pobl Anabl a £225k i ddatblygu cynllun gwobrau anabledd yng Nghymru ar gyfer cyflogwyr er mwyn newid agweddau cyflogwyr, lleihau stigma a chefnogi cyflogwyr i recriwtio ac i gadw pobl anabl.

en-gb	Funding for the Disabled People Employment Champions and a potential new Welsh disability award scheme will have a positive impact.
cy-gb	Bydd cyllid ar gyfer Pencampwyr Cyflogaeth Pobl Anabl a chynllun gwobrau anabledd newydd posibl yng Nghymru yn cael effaith gadarnhaol.

en-gb	A number of barriers currently prevent disabled people from entering, staying and progressing in work.
cy-gb	Ar hyn o bryd mae nifer o rwystrau’n atal pobl anabl rhag dechrau mewn gwaith, aros mewn gwaith a symud ymlaen mewn gwaith.

en-gb	Both the Champions and the potential award scheme will help employers recruit and retain disabled people.
cy-gb	Bydd y Pencampwyr a'r cynllun gwobrau posibl yn helpu cyflogwyr i recriwtio ac i gadw pobl anabl.

en-gb	Gender reassignment and Sexual orientation
cy-gb	Ailbennu rhywedd a chyfeiriadedd rhywiol

en-gb	Alongside the increases we have made to public services which disproportionately benefits protected groups, we are also maintaining our existing investment in the Welsh Gender service launched in July 2019 consisting of a multi-disciplinary Welsh Gender Team, Local Gender Teams in
cy-gb	Ochr yn ochr â’r cynnydd rydym wedi’i wneud i wasanaethau cyhoeddus sydd o fudd anghymesur i grwpiau gwarchodedig, rydym hefyd yn cynnal ein buddsoddiad cyfredol yng ngwasanaeth Rhywedd Cymru a gafodd ei lansio ym mis Gorffennaf 2019.

en-gb	each health board and Directed Enhanced Service to improve support in primary care.
cy-gb	Mae’r gwasanaeth yn cynnwys Tîm Rhywedd Cymru, sy’n amlddisgyblaethol, Timau Rhywedd Lleol ym mhob bwrdd iechyd, a Gwasanaethau Ychwanegol dan Gyfarwyddyd er mwyn gwella’r gefnogaeth mewn gofal sylfaenol.

en-gb	Sex
cy-gb	Rhyw

en-gb	Among the decisions we are taking, we are allocating an additional £1.2m capital in 2020-21 to provide safe accommodation for families fleeing domestic abuse.
cy-gb	Ymysg y penderfyniadau rydym yn eu gwneud, rydym yn dyrannu £1.2m o gyfalaf ychwanegol yn 2020-21 i ddarparu llety diogel i deuluoedd sy’n dianc o gam-drin domestig.

en-gb	Welsh Women’s Aid’s State of the Sector report 2017-18 found that 431 survivors referred to refuge were unable to be supported by the service due to resources and capacity.
cy-gb	Canfu adroddiad 2017-18 Cyflwr y Sector Cymorth i Ferched Cymru nad oedd y gwasanaeth yn gallu cefnogi 431 o’r goroeswyr a atgyfeiriwyd at loches oherwydd adnoddau a chapasiti.

en-gb	This investment also recognises women are more likely to be affected by domestic abuse than men and more likely to flee their homes with children.
cy-gb	Mae’r buddsoddiad hwn yn cydnabod hefyd bod cam-drin domestig yn fwy tebygol o effeithio ar fenywod na dynion a bod menywod yn fwy tebygol o ddianc o’u cartrefi gyda’u plant.

en-gb	To recognise reports of a considerable shortage of provision for men fleeing domestic abuse, and that men are less likely to seek or accept refuge accommodation, dispersed units may also offer more acceptable safe accommodation.
cy-gb	Er mwyn cydnabod adroddiadau am brinder darpariaeth dybryd ar gyfer dynion sy’n dianc rhag cam-drin domestig, a bod dynion yn llai tebygol o chwilio am lety lloches neu ei dderbyn, gallai unedau ar wasgar hefyd gynnig llety diogel sy’n fwy derbyniol.

en-gb	We are allocating £220k in 2020-21 to maintain funding for local authorities to provide sanitary products free of charge to members of the public in need through foodbanks and other organisations.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £220k yn 2020-21 i gynnal y cyllid i awdurdodau lleol ddarparu nwyddau mislif yn rhad ac am ddim i aelodau’r cyhoedd sydd mewn angen, drwy fanciau bwyd a mudiadau eraill.

en-gb	This funding will help local authorities to address the negative impact of period poverty in communities by providing sanitary products to those who may not otherwise be able to afford them.
cy-gb	Bydd y cyllid hwn yn helpu awdurdodau lleol i roi sylw i effaith negyddol tlodi mislif mewn cymunedau drwy ddarparu nwyddau mislif i’r rheini na fyddent fel arall yn gallu eu fforddio.

en-gb	The funding we provided in 2019-20 to supply free sanitary products for all learners, supported more than 140,000 pupils in schools and nearly 53,000 students in Further Education institutions.
cy-gb	Roedd y cyllid roeddem wedi’i ddarparu yn 2019-20 i gyflenwi nwyddau mislif i bob dysgwr wedi cefnogi dros 140,000 o ddisgyblion mewn ysgolion a bron i 53,000 o fyfyrwyr mewn sefydliadau Addysg Bellach.

en-gb	We are sustaining funding of £3.1m in 2020-21 for local authorities to supply sanitary products free of charge for all learners to promote period dignity, to help ensure that girls’ education is not hindered by an inability to access sanitary products.
cy-gb	Rydym yn cynnal £3.1m o gyllid yn 2020-21 i awdurdodau lleol er mwyn iddynt gyflenwi nwyddau mislif yn rhad ac am ddim i bob dysgwr er mwyn hyrwyddo urddas yn ystod y mislif, i helpu i sicrhau nad yw addysg y merched yn cael ei llesteirio oherwydd diffyg nwyddau mislif.

en-gb	Among the additional investments we are making as part of the £421m increase to health and social services in 2020-21 is a further £3.5m to support the Flying Start approach.
cy-gb	Ymysg y buddsoddiadau ychwanegol rydym yn eu gwneud fel rhan o’r cynnydd o £421m i iechyd a gwasanaethau cymdeithasol yn 2020-21, rydym yn buddsoddi £3.5m arall i gefnogi’r dull gweithredu Dechrau’n Deg.

en-gb	This will extend the reach of health visiting, parenting and speech and language development to around an additional 3,500 children.
cy-gb	Bydd hyn yn golygu bod oddeutu 3,500 o blant ychwanegol yn cael gwasanaethau ymweliadau iechyd, magu plant a datblygu iaith a lleferydd.

en-gb	We are also investing an additional £4m of capital funding to ensure the current Flying Start estate is maintained and able to continue delivering the highest standards of care.
cy-gb	Rydym hefyd yn buddsoddi £4m o gyllid cyfalaf yn ychwanegol i sicrhau bod yr ystad Dechrau’n Deg bresennol yn cael ei chynnal a’i bod yn parhau i allu darparu gofal o’r safon uchaf.

en-gb	We are also investing £150k to pilot Baby Bundles in 2020-21, to support new parents in the first weeks and months with their new babies, providing useful information and direct support including around healthy eating, safe-sleeping, breastfeeding and post-natal mental health.
cy-gb	Rydym hefyd yn buddsoddi £150k i dreialu Bwndeli Babi yn 2020-21 i gefnogi rhieni newydd yn ystod yr wythnosau a’r misoedd cyntaf gyda’u babi newydd. Bydd y bwndel yn darparu gwybodaeth ddefnyddiol a chefnogaeth uniongyrchol a fydd yn cynnwys bwyta’n iach, cysgu’n ddiogel, bwydo ar y fron ac iechyd meddwl ar ôl geni.

en-gb	Other protected characteristics
cy-gb	Nodweddion gwarchodedig eraill

en-gb	In the 2020-21 Budget we have been able, for the first time, to provide realterms increases to all portfolios.
cy-gb	Yng Nghyllideb 2020-21 rydym wedi gallu rhoi cynnydd termau real i bob portffolio. Dyma’r tro cyntaf erioed i ni allu gwneud hyn.

en-gb	This means that alongside the targeted investments we are making in line with the cross-cutting priorities, we are able to sustain the majority of budgets at 2019-20 levels in areas which impact different protected characteristics.
cy-gb	Felly, ochr yn ochr â thargedu buddsoddiadau yn unol â’r blaenoriaethau trawsbynciol, rydym yn gallu cynnal y rhan fwyaf o gyllidebau ar lefelau 2019-20 mewn meysydd sy’n effeithio ar nodweddion gwarchodedig gwahanol.

en-gb	This includes maintaining funding in the Integrated Care Fund of more than £130m in 2020-21 to assist Regional Partnership Boards in developing and testing new integrated models for delivering health and social care to those who most need it.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys cynnal cyllid yn y Gronfa Gofal Integredig o fwy na £130m yn 2020-21 i helpu Byrddau Partneriaethau Rhanbarthol i ddatblygu ac i brofi modelau integredig newydd ar gyfer darparu iechyd a gofal cymdeithasol i’r rheini sydd fwyaf ei angen.

en-gb	It is deeply concerning that we have seen increases in hate crime.
cy-gb	Mae’n destun pryder mawr ein bod wedi gweld cynnydd mewn troseddau casineb.

en-gb	We are continuing support the Tackling Hate Crime and Community Cohesion Action with an additional £600k.
cy-gb	Rydym yn dal i gefnogi'r Gweithredu i Fynd i’r Afael â Throseddau Casineb a Chydlyniant Cymunedol gyda £600k ychwanegol.

en-gb	This funding will have a positive impact by helping tackle hate crime and support hate crime victims across Wales, including those from ethnic and religious minority communities.
cy-gb	Bydd y cyllid hwn yn cael effaith gadarnhaol drwy helpu i fynd i’r afael â throseddau casineb a drwy gefnogi dioddefwyr troseddau casineb ledled Cymru, gan gynnwys y rheini o gymunedau lleiafrifoedd ethnig a chrefyddol.

en-gb	We are also providing an additional £500k to the EU Citizens Rights project.
cy-gb	Rydym hefyd yn rhoi £500k ychwanegol i brosiect Hawliau Dinasyddion yr UE.

en-gb	This will positively impact on EU Citizens living in Wales by supporting them to address their concerns about their status within the UK and assisting those who may be experiencing barriers to equality of opportunity.
cy-gb	Bydd hyn yn cael effaith gadarnhaol ar Ddinasyddion yr UE sy'n byw yng Nghymru drwy eu cefnogi i fynd i'r afael â'u pryderon am eu statws yn y DU a helpu'r rheini a allai fod yn wynebu rhwystrau i gyfle cyfartal.

en-gb	We are sustaining more than £7m of funding for the Equality and Inclusion Grant which supports a number of organisations such as the Women’s Equality Network, Stonewall Cymru, Ethnic Minorities & Youth Support Team Wales, Wales Refugee Council, TGP (supporting Gypsy, Roma and Travellers), Victim Support (tackling hate crime) and Disability Wales.
cy-gb	Rydym yn cynnal mwy na £7m o gyllid ar gyfer y Grant Cydraddoldeb a Chynhwysiant sy’n cefnogi nifer o sefydliadau megis y Rhwydwaith Cydraddoldeb Menywod, Stonewall Cymru, Tîm Cymorth Lleiafrifoedd Ethnig ac Ieuenctid Cymru, Cyngor Ffoaduriaid Cymru, TGP (sy’n cefnogi Sipsiwn, Roma a Theithwyr), Cymorth i Ddioddefwyr (sy’n mynd i’r afael â throseddau casineb) ac Anabledd Cymru.

en-gb	Sustaining this budget will have a positive impact on communities across Wales, specifically those with protected characteristics, as this funding will be used to provide a strategic and coordinated approach to deliver advice and support to citizens and community organisations across a range of key equality and inclusion issues.
cy-gb	Bydd cynnal y gyllideb hon yn cael effaith gadarnhaol ar gymunedau ledled Cymru, yn enwedig y rheini sydd â nodweddion gwarchodedig, oherwydd bydd y cyllid hwn yn cael ei ddefnyddio i ddarparu dull strategol a chydlynus i ddarparu cyngor a chefnogaeth i ddinasyddion a mudiadau cymunedol ar draws ystod o faterion allweddol ym maes cydraddoldeb a chynhwysiant.

en-gb	We are providing additional funding of £1.3m for the Minority Ethnic and Gypsy Roma and Traveller grant.
cy-gb	Rydym yn rhoi £1.3m o gyllid ychwanegol ar gyfer grant Lleiafrifoedd Ethnig a Sipsiwn Roma a Theithwyr.

en-gb	This will improve the educational outcomes of a wide group of vulnerable learners from minority ethnic and Gypsy, Roma and Traveller communities.
cy-gb	Bydd hyn yn gwella canlyniadau addysgol grŵp mawr o ddysgwyr sy’n agored i niwed o gymunedau lleiafrifoedd ethnig a Sipsiwn, Roma a Theithwyr.

en-gb	It is intended to overcome the additional barriers that prevent learners from ethnic minority and Gypsy, Roma and Traveller backgrounds achieving their full potential.
cy-gb	Y bwriad ydy goresgyn y rhwystrau ychwanegol sy’n atal dysgwyr o gefndiroedd lleiafrifoedd ethnig a Sipsiwn, Roma a Theithwyr rhag cyflawni eu potensial llawn.

en-gb	Investing in health and well-being
cy-gb	Buddsoddi mewn iechyd a llesiant

en-gb	At the heart of our ambitions for Wales is the health and well-being of the nation.
cy-gb	Mae iechyd a llesiant y genedl yn ganolog i’n dyheadau ar gyfer Cymru.

en-gb	We are investing an additional £421m in health and social care in 2020-21 bringing our total investment next year to more than £8.7bn.
cy-gb	Rydym yn buddsoddi £421m ychwanegol mewn iechyd a gofal cymdeithasol yn 2020-21 sy’n golygu y bydd cyfanswm ein buddsoddiad y flwyddyn nesaf i dros £8.7bn.

en-gb	Social care and healthcare play a significant role in supporting the most disadvantaged, whether through old age, disability or the need to safeguard children.
cy-gb	Mae gofal cymdeithasol a gofal iechyd yn hynod bwysig o ran cefnogi’r rheini sy’n fwyaf difreintiedig, boed hynny oherwydd oed, anabledd neu’r angen i ddiogelu plant.

en-gb	In 2020-21 we will invest a further £342m in our NHS.
cy-gb	Yn 2020-21, byddwn yn buddsoddi £342m arall yn ein GIG.

en-gb	At the same time both the NHS and social care services also face increasing demands from an ageing and changing population.
cy-gb	Ar yr un pryd mae’r GIG a gwasanaethau gofal cymdeithasol hefyd yn wynebu mwy a mwy o alw gan boblogaeth sy’n newid ac yn heneiddio.

en-gb	The cost of care increases significantly with age, with short-term costs likely to arise from new treatments and the labour intensive nature of health and social care services.
cy-gb	Mae cost gofal yn cynyddu’n sylweddol gydag oed, ac mae’n debyg y bydd costau tymor byr yn codi oherwydd triniaethau newydd a natur lafurddwys gwasanaethau iechyd a gofal cymdeithasol.

en-gb	To ensure our health and social care services are sustainable we are providing funding which supports interventions that can help prevent problems occurring in the future.
cy-gb	Er mwyn sicrhau bod ein gwasanaethau iechyd a gofal cymdeithasol yn gynaliadwy, rydym yn darparu cyllid sy’n cefnogi ymyriadau a all helpu i atal problemau rhag digwydd yn y dyfodol.

en-gb	We are increasing funding for Public Health Wales by £6.8m in 2020-21.
cy-gb	Rydym yn cynyddu cyllid Iechyd Cyhoeddus Cymru £6.8m yn 2020-21.

en-gb	This means we are investing nearly £103m in 2020-21 to support a range of preventative health protection functions that will help prevent infection, identify and mitigate against infectious risks to individuals and the wider population, and enhance the early detection and management of infections when they arise.
cy-gb	Mae hyn yn golygu ein bod yn buddsoddi bron i £103m yn 2020-21 i gefnogi amrywiaeth o swyddogaethau diogelu iechyd ataliol a fydd yn helpu i atal heintiau, yn canfod ac yn lliniaru yn erbyn risgiau heintus i unigolion a’r boblogaeth ehangach, ac yn gwella’r gwaith o ganfod a rheoli heintiau’n gynnar pan fyddant yn digwydd.

en-gb	This includes extra funding of £4.9m to support development of a National Health Protection Service to help fight against AntiMicrobial Resistance, and £1.9m in Improvement Cymru, our national improvement resource for health and social care.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys £4.9m o gyllid ychwanegol i gefnogi’r gwaith o ddatblygu Gwasanaeth Diogelu Iechyd Cenedlaethol er mwyn helpu i frwydro yn erbyn Ymwrthedd Gwrth-Ficrobaidd, a £1.9m yn Gwelliant Cymru, sef ein hadnodd cenedlaethol i wella iechyd a gofal cymdeithasol.

en-gb	We are investing £5.5m in 2020-21 to support the Healthy Weight:
cy-gb	Rydym yn buddsoddi £5.5m yn 2020-21 i gefnogi’r strategaeth Pwysau Iach:

en-gb	Health Wales strategy to reduce obesity.
cy-gb	Cymru Iach i leihau gordewdra.

en-gb	Evidence shows having a healthy weight is one of the most effective ways to reduce the risk of long-term health conditions such as diabetes, heart disease and cancers.
cy-gb	Mae tystiolaeth yn dangos bod cael pwysau iach yn un o’r ffyrdd mwyaf effeithiol o leihau’r risg o gyflyrau iechyd hirdymor fel diabetes, clefyd y galon a chanser.

en-gb	There is also significant financial cost, with illnesses associated with obesity estimated to cost the Welsh NHS more than £465m per year by 2050, with a cost to society and the economy of £2.4bn.
cy-gb	Mae cost ariannol sylweddol hefyd, gydag afiechydon sy’n gysylltiedig â gordewdra yn costio dros £465m y flwyddyn i GIG Cymru erbyn 2050, gyda’r gost i gymdeithas ac i’r economi yn £2.4bn.

en-gb	We will maintain investment of almost £29m in 2020-21 on the substance misuse agenda through our Substance Misuse Action Plan to help address the priorities outlined in our Substance Misuse Delivery Plan 2019-22.
cy-gb	Byddwn yn cynnal buddsoddiad o bron i £29m yn 2020-21 ar yr agenda camddefnyddio sylweddau drwy ein Cynllun Gweithredu ar Gamddefnyddio Sylweddau er mwyn helpu i roi sylw i’r blaenoriaethau a amlinellwyd yn ein Cynllun Cyflawni ar gyfer Camddefnyddio Sylweddau 2019-22.

en-gb	Drug related deaths continue to rise in Wales (along with the rest of the UK), up to 327 in 2018-19, of which 208 were drug misuse deaths.
cy-gb	Mae marwolaethau sy’n gysylltiedig â chyffuriau yn parhau i gynyddu yng Nghymru (ynghyd â gweddill y DU), hyd at 327 yn 2018-19, gyda 208 o’r rheini’n farwolaethau o ganlyniad i gamddefnyddio cyffuriau.

en-gb	In 2020-21, funding will be focussed on reducing waiting times, making interventions earlier and using the right interventions.
cy-gb	Yn 2020-21, bydd y cyllid yn canolbwyntio ar leihau amseroedd aros, ymyrryd yn gynharach a defnyddio’r ymyriadau iawn.

en-gb	The funding we are providing to tackle substance misuse includes maintaining nearly £2m in 2020-21 for the All-Wales Schools Liaison Programme, educating children across Wales on substance misuse and personal safety issues at all key stages of the curriculum.
cy-gb	Mae’r cyllid yr ydym yn ei ddarparu i fynd i’r afael â chamddefnyddio sylweddau yn cynnwys cynnal bron i £2m yn 2020-21 ar gyfer Rhaglen Gyswllt Ysgolion Cymru Gyfan. Mae’r rhaglen hon yn addysgu plant ar draws Cymru ar gamddefnyddio sylweddau a materion sy’n ymwneud â diogelwch personol ym mhob cyfnod allweddol yn y cwricwlwm.

en-gb	This funding will raise awareness of the dangers and the impact of substance misuse and also the help and support available.
cy-gb	Bydd y cyllid yma’n codi ymwybyddiaeth o beryglon ac effeithiau camddefnyddio sylweddau ac o’r help a’r gefnogaeth sydd ar gael.

en-gb	We have maintained funding for sports and physical activity at 2019-20 levels, meaning we will invest a further £25.7m in 2020-21, highlighting our commitment to increasing physical activity levels and the importance of preventing ill-health.
cy-gb	Rydym wedi cynnal y cyllid ar gyfer chwaraeon a gweithgarwch corfforol ar yr un lefelau â 2019-20, felly byddwn yn buddsoddi £25.7m arall yn 2020-21. Mae hyn yn amlygu ein hymrwymiad i gynyddu lefelau gweithgarwch corfforol a phwysigrwydd atal iechyd gwael.

en-gb	This includes additional capital investment of £3m in 2020-21 in local sporting facilities which are vital to increase participation in sport and outdoor activity.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys buddsoddiad cyfalaf ychwanegol o £3m yn 2020-21 mewn cyfleusterau chwaraeon lleol sy’n hollbwysig er mwyn cynyddu’r nifer sy’n cymryd rhan mewn chwaraeon a gweithgareddau awyr agored.

en-gb	Research has shown that as well as benefitting physical health, being regularly active in sport can reduce the risk of dementia by 30 per cent, the risk of clinical depression by 21 per cent and increased self-reported good health, leading to reduced use of mental health services.
cy-gb	Mae ymchwil wedi dangos bod cymryd rhan mewn chwaraeon yn rheolaidd o fudd i iechyd corfforol a'i fod hefyd yn gallu lleihau’r risg o ddementia 30 y cant a’r risg o iselder clinigol 21 y cant. Mae pobl sy’n cymryd rhan mewn chwaraeon yn rheolaidd yn dweud eu bod yn iach, sy’n golygu nad ydynt yn defnyddio cymaint o wasanaethau iechyd meddwl.

en-gb	Investing in local government
cy-gb	Buddsoddi mewn llywodraeth leol

en-gb	Providing local government with the best possible settlement has been central to our Budget preparations.
cy-gb	Mae rhoi’r setliad gorau posibl i lywodraeth leol wedi bod yn ganolog i’n gwaith yn paratoi’r Gyllideb.

en-gb	Local government provides essential services to everyone including some of the most vulnerable in our communities, helping
cy-gb	Mae llywodraeth leol yn darparu gwasanaethau hanfodol i bawb gan gynnwys rhai o’r bobl sydd fwyaf agored i niwed yn ein cymunedau.

en-gb	to improve education, provide the social care services our communities need, combat poverty and deliver a step-change in social housing.
cy-gb	Mae’n helpu i wella addysg, darparu’r gwasanaethau gofal cymdeithasol sydd eu hangen ar ein cymunedau, mynd i’r afael â thlodi a chyflawni newid mawr mewn tai cymdeithasol.

en-gb	The revenue and capital funding to local government through the unhypothecated local government settlement for 2020-21 is significant - almost £4.5bn revenue funding as well as capital and additional specific grants to local authorities.
cy-gb	Mae’r cyllid refeniw a chyfalaf i lywodraeth leol drwy’r setliad llywodraeth leol heb ei neilltuo ar gyfer 2020-21 yn sylweddol - bron i £4.5bn o gyllid refeniw yn ogystal â chyfalaf a grantiau penodol ychwanegol i awdurdodau lleol.

en-gb	Building on the measures we took in last year’s Budget round, providing local government with the best possible settlement has been a priority throughout our preparations.
cy-gb	Mae adeiladu ar y mesurau roeddem wedi’u cymryd yn rownd Gyllideb y llynedd, gan roi’r setliad gorau posibl i lywodraeth leol, wedi bod yn flaenoriaeth drwy gydol ein paratoadau.

en-gb	In this Budget, against the continuing public spending uncertainty and following almost a decade of austerity, we have increased revenue funding, alongside increased nondomestic rates revenue, to provide additional funding available to local authorities of £194m in 2020-21.
cy-gb	Yn y Gyllideb hon, mewn cyd-destun o ansicrwydd parhaus gyda gwariant cyhoeddus ac ar ôl bron i ddegawd o gyni, rydym wedi cynyddu’r cyllid refeniw, ac wedi cynyddu refeniw ardrethi annomestig, i ddarparu £194m o gyllid ychwanegol i awdurdodau lleol yn 2020-21.

en-gb	We are also providing an additional £15m in unhypothecated capital funding to local authorities and are maintaining our overall investment in specific grants across our Budget of nearly £1bn in 2020-21.
cy-gb	Rydym hefyd yn darparu £15m ychwanegol mewn cyllid cyfalaf heb ei neilltuo i awdurdodau lleol ac rydym yn cynnal ein buddsoddiad cyffredinol mewn grantiau penodol ar draws ein Cyllideb o bron i £1bn yn 2020-21.

en-gb	Local authorities are responsible for carrying out their own impact assessments as part of their decisions on local budgets.
cy-gb	Mae awdurdodau lleol yn gyfrifol am gyflawni eu hasesiadau effaith eu hunain fel rhan o'u penderfyniadau ynghylch cyllidebau lleol.

en-gb	However, we know that they face significant pressures in education and social care as the largest areas of their expenditure, alongside their other services such as youth and community services.
cy-gb	Fodd bynnag, rydym yn gwybod eu bod yn wynebu pwysau sylweddol mewn addysg a gofal cymdeithasol, ac mai dyma eu meysydd gwariant mwyaf, ochr yn ochr â gwasanaethau eraill fel gwasanaethau cymunedol ac ieuenctid.

en-gb	It is expected that the biggest positive impact from funding being directed to education could fall on those children and young people who have the lowest educational outcomes, including those from lower income families and certain ethnic minorities.
cy-gb	Disgwylir gweld yr effaith gadarnhaol fwyaf o ganlyniad i’r cyllid sy’n cael ei roi i addysg ymysg y plant a'r bobl ifanc hynny sydd â’r canlyniadau addysgol isaf, gan gynnwys y rheini o deuluoedd incwm is a rhai lleiafrifoedd ethnig.

en-gb	Skills and qualifications are the biggest single influence on people’s chance of being in employment and on their incomes.
cy-gb	Sgiliau a chymwysterau yw’r un prif ddylanwad mwyaf ar gyfle pobl o fod mewn cyflogaeth ac ar eu hincwm.

en-gb	Children from deprived backgrounds continue to have poorer outcomes than other groups with, on average, the equivalent to almost two fewer GCSEs at grade C.
cy-gb	Mae plant o gefndiroedd difreintiedig yn parhau i gael canlyniadau gwaeth na grwpiau eraill, gyda’r hyn sy’n cyfateb i bron i ddau TGAU gradd C yn llai ar gyfartaledd.

en-gb	Funding is also expected to support social care services, where demand is increasing and local authorities are seeking to modernise and transform services.
cy-gb	Disgwylir hefyd i’r cyllid gefnogi gwasanaethau gofal cymdeithasol, lle mae’r galw ar gynnydd ac mae awdurdodau lleol yn ceisio moderneiddio a thrawsnewid gwasanaethau.

en-gb	Local authorities have cited in particular the increased demands in children’s services.
cy-gb	Mae awdurdodau lleol wedi cyfeirio’n benodol at y galw cynyddol ym maes gwasanaethau plant.

en-gb	Increased funding will support disabled children and young people recognising their diversity, supporting their independence and choices, providing empowerment and respecting their rights.
cy-gb	Bydd mwy o gyllid yn cefnogi plant a phobl ifanc anabl i gydnabod eu hamrywiaeth, yn cefnogi eu hannibyniaeth a’u dewisiadau, yn eu grymuso ac yn parchu eu hawliau.

en-gb	Expenditure on local authority services has been shown to be particularly important in supporting women.
cy-gb	Dangoswyd bod gwariant ar wasanaethau awdurdodau lleol yn arbennig o bwysig o ran cefnogi menywod.

en-gb	Women are more likely than men to need public services, more likely to work in the public sector and more likely to have to increase their unpaid work when services are cut.
cy-gb	Mae menywod yn fwy tebygol na dynion o fod angen gwasanaethau cyhoeddus, yn fwy tebygol o weithio yn y sector cyhoeddus ac yn fwy tebygol o orfod cynyddu eu gwaith di-dâl pan fydd gwasanaethau’n cael eu cwtogi.

en-gb	Many of the services provided by local government are disproportionately provided by women and to women and children, including social care, transport and housing, directly for themselves or indirectly for others for whom they care.
cy-gb	Mae cyfran anghymesur o’r gwasanaethau a ddarperir gan lywodraeth leol yn cael eu darparu gan fenywod ac i fenywod a phlant, gan gynnwys gofal cymdeithasol, cludiant a thai, yn uniongyrchol iddynt eu hunain neu'n anuniongyrchol i bobl eraill maent yn gofalu amdanynt.

en-gb	Mental Health
cy-gb	Iechyd meddwl

en-gb	Getting the right treatment at an early stage, together with greater awareness of mental health can, in many cases, prevent longer-term adverse effects.
cy-gb	Mewn nifer o achosion mae cael y driniaeth iawn yn gynnar, ynghyd â gwell ymwybyddiaeth o iechyd meddwl, yn gallu atal effeithiau niweidiol yn y tymor hwy.

en-gb	Mental ill-health also has a significant impact on life expectancy.
cy-gb	Mae anhwylderau meddwl hefyd yn effeithio’n sylweddol ar ddisgwyliad oes.

en-gb	We also know the impacts of poor mental health are not felt equally.
cy-gb	Rydym hefyd yn gwybod nad yw pawb yn teimlo effeithiau iechyd meddwl gwael i’r un graddau.

en-gb	Women and girls are more likely to suffer from mental health conditions and suicide rates for men are consistently higher across all age groups.
cy-gb	Mae menywod a merched yn fwy tebygol o ddioddef o gyflyrau iechyd meddwl ac mae'r cyfraddau hunanladdiad ymysg dynion yn gyson uwch ar draws pob grŵp oed.

en-gb	Wales’ most deprived communities have the poorest mental health and well-being.
cy-gb	Cymunedau mwyaf difreintiedig Cymru sydd â’r iechyd a llesiant meddwl salaf.

en-gb	Remaining mentally and physically active into old age is critical to reducing the risk of developing dementia, other health conditions, and depression as a result of loneliness and isolation.
cy-gb	Mae parhau i fod yn feddyliol ac yn gorfforol egnïol yn ystod henaint yn allweddol ar gyfer lleihau’r risg o ddatblygu dementia, cyflyrau iechyd eraill, ac iselder o ganlyniad i unigrwydd a theimlo’n ynysig.

en-gb	We will continue to ring-fence mental health funding within the NHS budget and we are investing a further £13m in mental health services to support delivery of A Healthier Wales, bringing the total ring-fenced allocation to over £700m in 2020-21.
cy-gb	Byddwn yn parhau i glustnodi cyllid iechyd meddwl o fewn cyllideb y GIG ac rydym yn buddsoddi £13m arall mewn gwasanaethau iechyd meddwl i gefnogi darparu Cymru Iachach, gan ddod â chyfanswm y dyraniad sydd wedi’i glustnodi i dros £700m yn 2020-21.

en-gb	Referrals to child mental health services have almost doubled over recent years, reflecting greater awareness and greater prevalence.
cy-gb	Dros y blynyddoedd diwethaf mae nifer yr atgyfeiriadau i wasanaethau iechyd meddwl plant bron wedi dyblu, sy’n dangos cynnydd mewn ymwybyddiaeth ac yn nifer yr achosion.

en-gb	This has placed a strain on services.
cy-gb	Mae hyn wedi rhoi straen ar wasanaethau.

en-gb	Of the extra £13m funding in mental health services, £500k is targeted support for the Whole School Programme to provide counselling and emotional support for school children.
cy-gb	O’r £13m o gyllid ychwanegol mewn gwasanaethau iechyd meddwl, mae £500k wedi cael ei dargedu ar gyfer y Rhaglen Ysgol Gyfan i ddarparu cwnsela a chefnogaeth emosiynol i blant ysgol.

en-gb	This, together with an additional £2m from the education budget, brings our total funding to support the whole school approach to £5m in 2020-21.
cy-gb	Mae hyn, ynghyd â £2m ychwanegol o'r gyllideb addysg, yn golygu bod cyfanswm ein cyllid i gefnogi'r dull ysgol gyfan yn £5m yn 2020-21.

en-gb	For these reasons, we will also provide £2m to Higher Education and £2m to Further Education to build on their support services for students, staff training and innovative approaches in supporting mental health, well-being and additional learning needs.
cy-gb	Oherwydd hyn, byddwn hefyd yn rhoi £2m i Addysg Uwch a £2m i Addysg Bellach er mwyn adeiladu ar eu gwasanaethau cefnogi i fyfyrwyr, hyfforddiant staff a dulliau arloesol o gefnogi iechyd meddwl, llesiant ac anghenion dysgu ychwanegol.

en-gb	The OECD estimates that poor mental health costs the UK economy 4.5 per cent of GDP every year, and the UK Centre for Mental Health estimates the total annual cost to UK employers of mental ill-health is nearly £26bn.
cy-gb	Mae’r Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd yn amcangyfrif bod iechyd meddwl gwael yn costio 4.5 y cant o gynnyrch domestig gros economi’r DU bob blwyddyn. Mae Canolfan Iechyd Meddwl y DU yn amcangyfrif bod cyfanswm blynyddol cost anhwylderau iechyd meddwl i gyflogwyr y DU bron yn £26bn.

en-gb	Employment is vital to good mental health whilst unemployment leads to a deterioration in health and well-being.
cy-gb	Mae cyflogaeth yn hanfodol i iechyd meddwl da ac mae diweithdra yn arwain at ddirywiad mewn iechyd a llesiant.

en-gb	We are allocating more than £830k in 2020-21 to Healthy Working Wales to support a collaborative programme which aims to improve health at work.
cy-gb	Yn 2020-21 rydym yn dyrannu dros £830k i Cymru Iach ar Waith i gefnogi rhaglen ar y cyd sy’n ceisio gwella iechyd yn y gwaith.

en-gb	Social Care
cy-gb	Gofal cymdeithasol

en-gb	Social care services face increasing demands from a growing and ageing population, with the number of people aged 65 and over projected to increase significantly by 2043.
cy-gb	Mae gwasanaethau gofal cymdeithasol yn wynebu mwy o bwysau o ganlyniad i boblogaeth sy’n tyfu ac yn heneiddio, gyda disgwyl i nifer y bobl sy’n 65 oed neu’n hŷn gynyddu’n sylweddol erbyn 2043.

en-gb	Importantly, future demand will depend on the changing care needs of the population.
cy-gb	Yn bwysig, bydd y galw yn y dyfodol yn dibynnu ar newidiadau yn anghenion gofal y boblogaeth.

en-gb	By the very nature of the services they provide, investment in social care services will impact on the most disadvantaged, whether through old age, disability or the need to safeguard children.
cy-gb	Oherwydd natur y gwasanaethau maent yn eu darparu, budd buddsoddiad mewn gwasanaethau gofal cymdeithasol yn effeithio ar y rheini sydd dan yr anfantais fwyaf, boed hynny oherwydd oed, anabledd neu’r angen i ddiogelu plant.

en-gb	This includes support provided to children and young people who are physically and mentally disabled, through to older people’s social care supporting those on lower incomes, and those coping with physical and mental difficulties as they age.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys cefnogi plant a phobl ifanc sydd ag anabledd corfforol a meddyliol a chefnogi gofal cymdeithasol pobl hŷn a’r rheini sydd ar incwm is a'r rheini sy’n ymdopi ag anawsterau corfforol a meddyliol wrth iddynt heneiddio.

en-gb	Building on the extra £30m allocated to local authorities this year via a special grant to address pressures in social care, we are increasing the grant to £40m in 2020-21.
cy-gb	Gan adeiladu ar yr £30m ychwanegol a ddyrannwyd eleni i awdurdodau lleol drwy grant arbennig i roi sylw i bwysau ym maes gofal cymdeithasol, rydym yn cynyddu’r grant i £40m yn 2020-21.

en-gb	Children placed for adoption are children who have the highest risk of remaining ‘looked after’ for their entire childhoods if they are not adopted.
cy-gb	Plant sy’n cael eu rhoi i’w mabwysiadu ydy’r plant sydd â’r risg mwyaf o barhau i ‘dderbyn gofal’ am eu holl blentyndod os nad ydynt yn cael eu mabwysiadu.

en-gb	During 2018-2019 more than 310 children were placed in their new adoptive home.
cy-gb	Cafodd dros 310 o blant eu rhoi yn eu cartref mabwysiadu newydd yn ystod 2018-2019.

en-gb	We are allocating £2.3m (from the extra £421m health funding) to the adoption service.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £2.3m (o’r £421m o gyllid iechyd ychwanegol) i’r gwasanaeth mabwysiadu.

en-gb	This will strengthen and enhance existing services for adopters, children and young people, helping local authorities improve outcomes for children and build resilient adoptive families.
cy-gb	Bydd hyn yn cryfhau ac yn gwella'r gwasanaethau presennol, ar gyfer mabwysiadwyr, plant a phobl ifanc, gan helpu awdurdodau lleol i wella canlyniadau i blant a chreu teuluoedd mabwysiadu cadarn.

en-gb	Social care needs are developing with the changing nature of illnesses, with a need for a greater focus on prevention and access to a wider range of services.
cy-gb	Mae anghenion gofal cymdeithasol yn datblygu wrth i natur afiechydon newid, ac mae angen mwy o ffocws ar atal a mynediad at ystod ehangach o wasanaethau.

en-gb	We are continuing our investment in the Integrated Care Fund (ICF) with a budget of more than £130m (£89m revenue and £42m capital) in 202021to assist Regional Partnership Boards in developing and testing integrated, preventative service models for older people with care and support needs, people with learning disabilities, children with complex needs, children in care or at risk of going into care, and carers.
cy-gb	Rydym yn parhau i fuddsoddi yn y Gronfa Gofal Integredig gyda chyllideb sydd dros £130m (£89m refeniw a £42m cyfalaf) yn 2020-21 i helpu Byrddau Partneriaeth Rhanbarthol i ddatblygu ac i brofi modelau gwasanaeth ataliol integredig ar gyfer pobl hŷn sydd ag anghenion gofal a chymorth, pobl sydd ag anableddau dysgu, plant sydd ag anghenion cymhleth, plant mewn gofal neu sydd mewn perygl o fynd i ofal, a gofalwyr.

en-gb	The ICF capital programme is also investing in purpose built accommodation and intermediate care facilities to help older people, people with dementia, and adults and children with physical or learning disabilities continue to live independently in the community, as well as investing in infrastructure to support the delivery of integrated health and care services in the community.
cy-gb	Mae rhaglen gyfalaf y Gronfa Gofal Integredig hefyd yn buddsoddi mewn llety pwrpasol a chyfleusterau gofal canolraddol i helpu pobl hŷn, pobl â dementia, ac oedolion a phlant sydd ag anableddau corfforol neu anableddau dysgu i barhau i fyw’n annibynnol yn y gymuned, yn ogystal â buddsoddi mewn seilwaith i gefnogi darparu gwasanaethau iechyd a gofal integredig yn y gymuned.

en-gb	We are also allocating financial transactions capital funding of £2m in 2020-21 for the Cylch Caron Integrated Resource Centre in Tregaron to provide integrated community health and care services, an additional 34 extra care housing and step up/step down units in a remote rural location.
cy-gb	Rydym hefyd yn dyrannu £2m o gyllid cyfalaf trafodiadau ariannol yn 2020-21 ar gyfer Canolfan Adnoddau Integredig Cylch Caron yn Nhregaron. Bydd y ganolfan yn darparu gwasanaethau iechyd a gofal cymunedol integredig, 34 o unedau tai gofal ychwanegol ac unedau camu i fyny/lawr mewn lleoliad gwledig.

en-gb	We are allocating £900k in 2020-21 to take forward exploratory work on an integrated approach to supporting looked after children in education.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £900k yn 2020-21 i fwrw ymlaen â gwaith archwiliadol ar ddull gweithredu integredig i gefnogi plant sy'n derbyn gofal mewn addysg.

en-gb	As part of this we will commission a scoping exercise to further explore integrated models, Virtual Schools, and whole system approaches, as a basis for a Welsh approach.
cy-gb	Fel rhan o hyn byddwn yn comisiynu ymarfer cwmpasu i ymchwilio ymhellach i fodelau integredig, Rhith Ysgolion, a dulliau gweithredu system gyfan, fel sylfaen ar gyfer dull gweithredu yng Nghymru.

en-gb	In 2020-21 we are adding an additional £1.2m to the Sustainable Social Services Third Sector Grant.
cy-gb	Yn 2020-21, rydym yn ychwanegu £1.2m ychwanegol i’r Grant i’r Trydydd Sector ar gyfer Gwasanaethau Cymdeithasol Cynaliadwy.

en-gb	Over the next three years we will be increasing the total commitment on this grant by £4.9m, bringing the total investment up to £25.9m.
cy-gb	Dros y tair blynedd nesaf, byddwn yn gwneud £4.9m o gynnydd yng nghyfanswm ymrwymiad y grant hwn, felly bydd cyfanswm y buddsoddiad yn werth hyd at £25.9m.

en-gb	The funded schemes will support carers, children and young people, physical or sensory disabilities, learning disabilities and older people.
cy-gb	Bydd y cynlluniau sy’n cael eu hariannu yn cefnogi gofalwyr, plant a phobl ifanc, anableddau corfforol neu synhwyraidd, anableddau dysgu a phobl hŷn.

en-gb	Early Years
cy-gb	Y blynyddoedd cynnar

en-gb	Delivering the right early years support for all children, particularly those from deprived backgrounds, provides the foundation for lifelong well-being and is the best means of breaking the poverty cycle.
cy-gb	Drwy ddarparu’r gefnogaeth iawn yn ystod y blynyddoedd cynnar i bob plentyn, yn enwedig y rheini o gefndiroedd difreintiedig, gellir rhoi’r sylfaen ar gyfer llesiant drwy gydol eu bywyd a dyma'r ffordd orau o dorri'r cylch tlodi.

en-gb	Our approach is focused on early intervention and prevention and is designed to reduce the number of families developing more complex needs which require more intensive and costly interventions at a later date.
cy-gb	Mae ein dull gweithredu yn canolbwyntio ar atal ac ymyrryd yn gynnar ac mae wedi cael ei ddylunio i leihau nifer y teuluoedd sy’n datblygu anghenion mwy cymhleth sy’n galw am ymyriadau sy’n fwy dwys ac yn ddrutach yn nes ymlaen.

en-gb	By tackling problems early, we are far more likely to stop children encountering difficulties at a later stage, when the difficulties can be much harder to solve.
cy-gb	Drwy fynd i’r afael â phroblemau’n gynnar, rydym yn llawer mwy tebygol o atal plant rhag wynebu anawsterau’n ddiweddarach, pan fydd yr anawsterau’n gallu bod yn anoddach o lawer eu datrys.

en-gb	Flying Start, our flagship early years programme, reaches 36,000 children and their families each year.
cy-gb	Mae ein rhaglen blynyddoedd cynnar arloesol, Dechrau'n Deg, yn cyrraedd 36,000 o blant a’u teuluoedd bob blwyddyn.

en-gb	It provides access to funded, quality, part time childcare provision for 2-3 year olds, parenting support, intensive health visitor support, and support for speech, language and communication.
cy-gb	Mae’n rhoi mynediad at ddarpariaeth gofal plant rhan amser o ansawdd sydd wedi cael ei gyllido ar gyfer plant 2-3 oed, cefnogaeth magu plant, cefnogaeth ymwelwyr iechyd dwys, a chefnogaeth ar gyfer iaith, lleferydd a chyfathrebu.

en-gb	We are investing a further £3.5m in the Flying Start approach in 2020-21, building on the work of the Early Years Transformation programme, enabling us to reach more children and families who need support in the early years.
cy-gb	Rydym yn buddsoddi £3.5m arall yn y dull gweithredu Dechrau’n Deg yn 2020-21. Bydd hyn yn adeiladu ar waith y rhaglen Trawsnewid y Blynyddoedd Cynnar, gan ein galluogi i gyrraedd rhagor o blant a theuluoedd y mae angen cymorth arnynt yn y blynyddoedd cynnar.

en-gb	This increase will extend the reach of the health visiting, parenting and speech and language development components of the scheme to around an additional 3,500 children across Wales.
cy-gb	Bydd y cynnydd hwn yn ymestyn cyrhaeddiad cydrannau ymwelwyr iechyd, magu plant a datblygu iaith a lleferydd y cynllun i oddeutu 3,500 o blant ychwanegol ar draws Cymru.

en-gb	Evidence has shown that the provision of affordable, accessible, quality early years provision, available at the times parents need it, plays an important role in the expansion of the economy, helping parents, especially mothers, to return to work.
cy-gb	Mae tystiolaeth wedi dangos bod darpariaeth blynyddoedd cynnar, fforddiadwy, hygyrch ac o ansawdd, sydd ar gael ar yr adegau pan fydd angen hynny ar rieni, yn chwarae rhan bwysig yn y gwaith o ehangu’r economi, gan helpu rhieni, yn enwedig mamau, i ddychwelyd i waith.

en-gb	High-quality early education and childcare also produces greater long-term benefits for our children and strongly influences their life chances in the future.
cy-gb	Mae gofal plant ac addysg gynnar o ansawdd uchel hefyd yn arwain at fanteision tymor hir i’n plant ac mae’n dylanwadu’n gryf ar eu cyfleoedd mewn bywyd yn y dyfodol.

en-gb	For 2020-21, we are allocating £20m from the £421m health uplift to increase funding for the Childcare Offer from £40m to £60m.
cy-gb	Ar gyfer 2020-21, rydym yn dyrannu £20m o’r £421m o ymgodiad iechyd er mwyn cynyddu cyllid ar gyfer y Cynnig Gofal Plant o £40m i £60m.

en-gb	Our Evaluation of the Early Implementation of the Offer indicates that it is having a positive impact, helping 88 per cent of parents financially, providing 67 per cent parents with more employment opportunities, and allowing 76 per cent of settings to become more sustainable.
cy-gb	Mae ein Gwerthusiad o Weithrediad Cynnar y Cynnig yn awgrymu ei fod yn cael effaith gadarnhaol, gan helpu 88 y cant o rieni yn ariannol, darparu mwy o gyfleoedd cyflogaeth i 67 y cant o rieni, a chaniatáu i 76 y cant o’r sefydliadau fod yn fwy cynaliadwy.

en-gb	At the end of July 2019, almost 16,000 three and four year old children were accessing government funded childcare.
cy-gb	Ddiwedd mis Gorffennaf 2019, roedd bron i 16,000 o blant tair a phedair oed yn manteisio ar ofal plant sy’n cael ei gyllido gan y llywodraeth.

en-gb	A typical parent whose child is benefitting from 20 hours of childcare per week is getting the equivalent of an extra £90 per week in their pockets.
cy-gb	Mae rhiant nodweddiadol sy’n elwa o 20 awr o ofal plant yr wythnos yn cael yr hyn sy’n cyfateb i £90 ychwanegol yn eu poced bob wythnos.

en-gb	We are also investing additional £6m capital funding in 2020-21 to support our Childcare Offer bringing the total capital investment to £70m over three years.
cy-gb	Rydym hefyd yn buddsoddi £6m o gyllid cyfalaf ychwanegol yn 2020-21 i gefnogi ein Cynnig Gofal Plant gan ddod â chyfanswm y buddsoddiad cyfalaf i £70m dros dair blynedd.

en-gb	This will support the co-location of services, with the Childcare Offer aiming to provide Early Childhood Education and Care facilities on one site and supporting Flying Start’s co-locating, multi-agency teams approach.
cy-gb	Bydd hyn yn cefnogi cydleoli gwasanaethau, gyda’r Cynnig Gofal Plant yn ceisio darparu cyfleusterau Gofal ac Addysg Plant yn y Blynyddoedd Cynnar ar un safle a chefnogi dull gweithredu Dechrau’n Deg o gyd-leoli timau amlasiantaeth.

en-gb	Since April of this year, all childcare premises in Wales are receiving 100 per cent relief from their non-domestic rates in a package of support worth £7.5m over three years (2019-20 to 2021-22).
cy-gb	Ers mis Ebrill eleni, mae pob adeilad gofal plant yng Nghymru yn cael gostyngiad o 100 y cant ar eu hardrethi annomestig mewn pecyn o gefnogaeth sy’n werth £7.5m dros dair blynedd (2019-20 i 2021-22).

en-gb	We are introducing a new scheme to pilot Baby Bundles in 2020-21.
cy-gb	Rydym yn cyflwyno cynllun newydd i dreialu Bwndeli Babis yn 2020-21.

en-gb	The bundles will contain a selection of practical items to help care for a new baby as well as useful information.
cy-gb	Bydd y bwndeli’n cynnwys amrywiaeth o eitemau ymarferol i helpu i ofalu am fabi newydd, ynghyd â gwybodaeth ddefnyddiol.

en-gb	The scheme will also provide health professionals with an opportunity to engage families with support services where necessary, and initiate conversations around healthy eating, safesleeping, breastfeeding and post-natal mental health.
cy-gb	Bydd y cynllun hefyd yn rhoi cyfle i weithwyr iechyd proffesiynol ymgysylltu teuluoedd â gwasanaethau cefnogi pan fydd angen, a dechrau sgyrsiau am fwyta’n iach, cysgu’n iach, bwydo ar y fron ac iechyd meddwl ar ôl geni.

en-gb	As a government, we have a long-standing commitment to children’s rights, based on the United Nations Convention on the Rights of the Child (UNCRC).
cy-gb	Fel llywodraeth, mae gennym ymrwymiad hirsefydlog i hawliau plant, ar sail Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau’r Plentyn.

en-gb	We are investing a further £500k in 2020-21 in the Adverse Child Experiences Support Hub for Wales and £600k to develop and support the awareness raising campaign to contribute towards a number of measures provided for in the Children (Abolition of the Defence of Reasonable Punishment) (Wales) Bill to achieve Royal Assent.
cy-gb	Rydym yn buddsoddi £500k arall yn 2020-21 yn Hyb Cefnogaeth Profiadau Niweidiol yn ystod Plentyndod Cymru a £600k i ddatblygu ac i gefnogi’r ymgyrch codi ymwybyddiaeth i gyfrannu at nifer o fesurau y darperir ar eu cyfer ym Mil Plant (Diddymu Amddiffyniad Cosb Resymol) (Cymru) i gael Cydsyniad Brenhinol.

en-gb	The UNCRC, together with other international human rights, recognises that children have the right to have their dignity and physical integrity respected under the law.
cy-gb	Mae Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau’r Plentyn, ynghyd â hawliau dynol rhyngwladol eraill, yn cydnabod bod gan blant hawl gyfreithiol i gael eu parchu o ran eu corff a’u hurddas.

en-gb	Through this Bill children in Wales will be offered the same legal protection from physical punishment as adults.
cy-gb	Drwy’r Bil yma bydd plant yng Nghymru’n cael cynnig yr un amddiffyniad cyfreithiol rhag cosb gorfforol ag oedolion.

en-gb	We are allocating £1.2m in 2020-21 to provide safe accommodation for families fleeing domestic abuse, supporting third sector providers to acquire dispersed community-based units with flexibility to meet the needs of families which cannot be met by refuges.
cy-gb	Yn 2020-21 rydym yn dyrannu £1.2m i ddarparu llety diogel i deuluoedd sy’n dianc o drais domestig, cefnogi darparwyr trydydd sector i gaffael unedau cymunedol ar wasgar sydd â’r hyblygrwydd i ddiwallu anghenion teuluoedd nad oes modd eu diwallu drwy lochesau.

en-gb	As women are predominately the care-givers in our society, they are more likely to flee with children.
cy-gb	Gan mai menywod sy’n gofalu am blant yn ein cymdeithas gan fwyaf, nhw sy'n fwyaf tebygol o ddianc gyda phlant.

en-gb	In 2017-18 the Welsh Government’s Live Fear Free helpline supported nearly 2,000 survivors who said they had children who were also impacted by the abuse.
cy-gb	Yn ystod 2017-18, roedd llinell gymorth Byw Heb Ofn Llywodraeth Cymru wedi cefnogi bron i 2,000 o oroeswyr a ddywedodd fod ganddynt blant yr oedd y cam-drin wedi effeithio arnynt.

en-gb	During the year, the Helpline supported parents of over 3,500 children.
cy-gb	Yn ystod y flwyddyn, roedd y Llinell Gymorth wedi cefnogi rhieni dros 3,500 o blant.

en-gb	We also recognise that men fleeing domestic abuse are less likely to seek or accept refuge accommodation and in these cases dispersed units may offer more acceptable safe accommodation.
cy-gb	Rydym hefyd yn cydnabod bod dynion sy’n dianc rhag cam-drin domestig yn llai tebygol o chwilio am lety lloches neu ei dderbyn, ac yn yr achosion hyn gallai unedau ar wasgar gynnig llety diogel sy’n fwy derbyniol.

en-gb	Education is one of the most important investments we can make to improve the life chances of children, particularly those from deprived communities and those with protected characteristics.
cy-gb	Addysg ydy un o’r buddsoddiadau pwysicaf y gallwn ni eu gwneud i wella cyfleoedd bywyd plant, yn enwedig y rheini a ddaw o gymunedau difreintiedig a'r rheini sydd â nodweddion gwarchodedig.

en-gb	We are investing more than £2.5bn in education in 2020-21.
cy-gb	Rydym yn buddsoddi dros £2.5bn mewn addysg yn 2020-21.

en-gb	Delivering on Our National Mission action plan we are raising standards, tackling the attainment gap, and ensuring that we have an education system that is a source of national pride and public confidence.
cy-gb	Drwy gyflawni cynllun gweithredu Ein Cenhadaeth Genedlaethol rydym yn codi safonau, yn mynd i’r afael â'r bwlch cyrhaeddiad ac yn sicrhau bod gennym system addysg sy’n ffynhonnell o falchder cenedlaethol a hyder cyhoeddus.

en-gb	In line with our commitment to invest £100m over the course of this Assembly term to raise school standards, we are investing a further £25.5m in 2020-21 alongside the funding we are providing through the local government settlement.
cy-gb	Yn unol â’n hymrwymiad i fuddsoddi £100m dros dymor y Cynulliad hwn i godi safonau ysgol, rydym yn buddsoddi £25.5m arall yn 2020-21 ynghyd â’r cyllid rydym yn ei ddarparu drwy’r setliad llywodraeth leol.

en-gb	At the heart of our action plan is the delivery of the new Curriculum for Wales, which will be backed by £10m in 2020-21, with an additional £3m funding for the development of National Networks to provide support and resources for school-level curriculum design and professional learning.
cy-gb	Rhan ganolog o’n cynllun gweithredu yw darparu Cwricwlwm newydd i Gymru, a fydd yn cael ei gefnogi gan £10m yn 2020-21, a £3m o gyllid ychwanegol er mwyn datblygu Rhwydweithiau Cenedlaethol i ddarparu cymorth ac adnoddau ar gyfer dylunio cwricwlwm ar lefel yr ysgol a dysgu proffesiynol.

en-gb	Our national approach to Professional Learning has been informed by a range of evidence, including the 2018 independent review Teaching A Valued Profession.
cy-gb	Mae ein dull gweithredu cenedlaethol mewn perthynas â Dysgu Proffesiynol yn seiliedig ar amrywiaeth o dystiolaeth, gan gynnwys adolygiad annibynnol o'r enw Addysgu Proffesiwn Gwerthfawr yn 2018.

en-gb	For 2020-21, we are providing a further £15m to ensure that our teaching profession receives the support it needs to raise standards and deliver our new transformational curriculum.
cy-gb	Ar gyfer 2020-21, rydym yn darparu £15m arall i sicrhau bod ein proffesiwn addysgu yn derbyn y gefnogaeth y mae ei hangen arno i godi safonau a darparu ein cwricwlwm trawsnewidiol newydd.

en-gb	Despite improvements in some areas, there continue to be gaps in educational attainment between different groups.
cy-gb	Er bod gwelliannau wedi digwydd mewn rhai meysydd, mae bylchau’n dal i fodoli mewn cyrhaeddiad addysgol rhwng gwahanol grwpiau.

en-gb	For example, a higher proportion of children from Asian, Chinese and mixed ethnicities reach expected levels of attainment than those from a White ethnic background.
cy-gb	Er enghraifft, mae cyfran uwch o blant Asiaidd, Tsieineaidd ac ethnigrwydd cymysg yn cyrraedd lefelau cyrhaeddiad disgwyliedig na’r rheini o gefndir ethnig Gwyn.

en-gb	Educational attainment levels remains lower than the average for all pupils for Gypsy, Roma and Traveller learners and for children receiving care and support.
cy-gb	Mae lefelau cyrhaeddiad addysgol dysgwyr Sipsiwn, Roma a Theithwyr a phlant sy’n derbyn gofal a chefnogaeth yn dal yn is na’r cyfartaledd ar gyfer yr holl ddisgyblion.

en-gb	The educational outcomes of pupils with special educational needs has improved in recent years.
cy-gb	Mae canlyniadau addysgol disgyblion ag anghenion addysgol arbennig wedi gwella dros y blynyddoedd diwethaf.

en-gb	We have made £36m available over the course of this Assembly term to reduce infant class sizes, targeted at those most adversely affected by deprivation.
cy-gb	Rydym wedi darparu £36m dros dymor y Cynulliad hwn i leihau dosbarthiadau babanod, gan dargedu’r arian hwnnw at y rheini y mae amddifadedd yn effeithio arnynt fwyaf.

en-gb	For 2020-21, we have set aside £11m in continued support of this commitment.
cy-gb	Ar gyfer 2020-21, rydym wedi neilltuo £11m i barhau i gefnogi’r ymrwymiad hwn.

en-gb	115 schools across Wales are benefitting from this funding through the appointment of 110 additional teachers, 42 additional teaching assistants, the creation of 52 new classrooms and remodelling and upgrading of existing classrooms in 7 schools.
cy-gb	Mae 115 o ysgolion ledled Cymru yn elwa o’r cyllid hwn drwy benodi 110 o athrawon ychwanegol, 42 o gynorthwywyr addysgu ychwanegol, creu 52 ystafell ddosbarth newydd ac ailfodelu ac uwchraddio ystafelloedd dosbarth mewn 7 ysgol.

en-gb	This Budget provides an additional £8m in 2020-21 to support children and young people with Special Educational Needs (SEN) to receive a high-quality education and reach their potential.
cy-gb	Mae'r Gyllideb hon yn rhoi £8m ychwanegol yn 2020-21 i gefnogi plant a phobl ifanc sydd ag Anghenion Addysgol Ychwanegol i gael addysg o ansawdd uchel a chyrraedd eu potensial.

en-gb	The funding will support local authorities and further education in meeting the additional costs associated with learners with the most complex needs to overcome the barriers for them to succeed.
cy-gb	Bydd y cyllid yn cefnogi awdurdodau lleol ac addysg bellach i dalu am y costau ychwanegol sy’n gysylltiedig â dysgwyr sydd â’r anghenion mwyaf cymhleth er mwyn goresgyn y rhwystrau iddynt lwyddo.

en-gb	This will support an estimated 115,000 learners.
cy-gb	Amcangyfrifir y bydd hyn yn cefnogi 115,000 o ddysgwyr.

en-gb	This funding is in addition to the £20m package of funding over this Assembly term to support preparation for the implementation of the new Additional Learning Needs (ALN) system.
cy-gb	Mae’r cyllid hwn ar ben y pecyn cyllido gwerth £20m dros dymor y Cynulliad hwn i helpu i baratoi i weithredu’r system newydd ar gyfer Anghenion Dysgu Ychwanegol.

en-gb	We are maintaining our previous investments and investing an additional £1.3m for services to support minority ethnic and Gypsy, Roma and Traveller learners, providing a total of £10m to support improved outcomes for this group of learners for 2020-21.
cy-gb	Rydym yn cynnal ein buddsoddiadau blaenorol ac yn buddsoddi £1.3m ychwanegol ar gyfer gwasanaethau i gefnogi dysgwyr o leiafrifoedd ethnig a dysgwyr Sipsiwn, Roma a Theithwyr, gan roi cyfanswm o £10m i gefnogi canlyniadau gwell i’r grŵp yma o ddysgwyr ar gyfer 2020-21.

en-gb	Further Education colleges disproportionately benefit protected groups because of the type of learning they provide;
cy-gb	Mae colegau Addysg Bellach o fudd anghymesur i grwpiau gwarchodedig oherwydd y math o ddysgu maent yn ei ddarparu;

en-gb	and part-time provision mainly provided through Further Education has particularly positive impacts for women.
cy-gb	ac mae’r ddarpariaeth ran amser sy’n cael ei darparu gan fwyaf drwy Addysg Bellach yn effeithio’n gadarnhaol ar fenywod.

en-gb	We are also increasing our funding to support our Further Education colleges by £14m in 2020-21 to raise standards and support students.
cy-gb	Rydym hefyd yn gwneud £14m o gynnydd yn ein cyllid i gefnogi ein colegau Addysg Bellach yn 2020-21 i godi safonau ac i gefnogi myfyrwyr.

en-gb	We are allocating an additional £10m to bolster the 21st Schools and Colleges Programme taking our total investment over this Administration to more than £650m.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £10m ychwanegol i gryfhau Rhaglen Ysgolion a Cholegau’r 21ain Ganrif, sy’n golygu bod cyfanswm ein buddsoddiad dros y Weinyddiaeth hon dros £650m.

en-gb	This will assist delivery partners in transforming the education infrastructure to provide inspiring environments for learners, and transition towards a greener educational estate.
cy-gb	Bydd hyn yn helpu partneriaid cyflenwi i drawsnewid y seilwaith addysg i ddarparu amgylcheddau sy’n ysbrydoli dysgwyr, a newid tuag at fod yn ystad addysg sy’n fwy gwyrdd.

en-gb	We want everyone to live in a home that meets their needs and supports a healthy, successful and prosperous life.
cy-gb	Mae arnom eisiau i bawb fyw mewn cartref sy’n diwallu eu hanghenion ac sy’n cefnogi bywyd iach, llwyddiannus a ffyniannus.

en-gb	Good quality homes are the bedrock of good communities and form the basis for individuals and families to flourish in all aspects of their lives.
cy-gb	Mae cartrefi o ansawdd da yn sylfaen i gymunedau da ac yn sail i unigolion ac i deuluoedd allu ffynnu ym mhob agwedd ar eu bywyd.

en-gb	Over this Assembly term we will have invested £2bn, recognising the importance of good quality housing to support thriving communities.
cy-gb	Dros dymor y Cynulliad hwn byddwn wedi buddsoddi £2bn i gydnabod pwysigrwydd tai da o ansawdd i gefnogi cymunedau sy’n ffynnu.

en-gb	In 202021 we are allocating an additional £175m capital, taking our total investment next year to more than £400m.
cy-gb	Yn 2020-21 rydym yn dyrannu £175m o gyfalaf ychwanegol sy’n golygu bod cyfanswm ein buddsoddiad y flwyddyn nesaf dros £400m.

en-gb	We are committed to, and are on track to meet, our ambitious target of delivering 20,000 affordable homes during this Assembly term.
cy-gb	Rydym wedi ymrwymo i gyrraedd ein targed uchelgeisiol o gyflenwi 20,000 o dai fforddiadwy yn ystod tymor y Cynulliad hwn ac rydym ar y trywydd iawn i gyrraedd y targed hwnnw.

en-gb	During 201819, 2,592 additional affordable housing units had been delivered for the people who need it across Wales, including families with children.
cy-gb	Yn ystod 2018-19, roedd 2,592 o unedau tai fforddiadwy ychwanegol wedi cael eu cyflenwi ar gyfer y bobl roedd angen hynny arnynt ar draws Cymru, gan gynnwys teuluoedd â phlant.

en-gb	To continue this momentum, we are providing an additional £48m of capital funding in 2020-21 to support the Social Housing Grant.
cy-gb	Er mwyn parhau â’r momentwm hwn, rydym yn darparu £48m o gyllid cyfalaf ychwanegol yn 2020-21 i gefnogi’r Grant Tai Cymdeithasol.

en-gb	Wales’ 225,000 social homes need to be of a decent standard, recognising that quality housing has a demonstrable impact on health and well-being.
cy-gb	Mae angen i 225,000 o dai cymdeithasol Cymru fod o safon deilwng, gan gydnabod bod tai o ansawdd yn cael effaith amlwg ar iechyd a llesiant.

en-gb	This includes the links between cold, damp homes and respiratory disease and asthma.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys y cysylltiadau rhwng cartrefi oer a thamp a chlefydau anadlol ac asthma.

en-gb	These health problems can contribute to adverse childhood experiences as well as having a negative impact on children’s ability to learn and have a significant impact on the ability of older people to continue to live independently in their own homes.
cy-gb	Gall y problemau iechyd hyn gyfrannu at brofiadau niweidiol yn ystod plentyndod yn ogystal â chael effaith negyddol ar allu plant i ddysgu a chael effaith sylweddol ar allu pobl hŷn i barhau i fyw’n annibynnol yn eu cartrefi eu hunain.

en-gb	For example 25 per cent of children in bad housing gain no GCSEs compared with around 10 per cent not living in bad housing.
cy-gb	Er enghraifft, nid yw 25 y cant o blant mewn tai gwael yn ennill unrhyw gymwysterau TGAU o’i gymharu â thua 10 y cant nad ydynt yn byw mewn tai gwael.

en-gb	In addition, children living in acutely bad housing are 20 per cent more likely to attend hospital A&E departments than other children.
cy-gb	Ar ben hynny, mae plant sy’n byw mewn tai gwael iawn 20 y cant yn fwy tebygol o fynd i adrannau Damweiniau ac Achosion Brys ysbytai na phlant eraill.

en-gb	Investment in good quality homes therefore has a direct impact on the health of those living in them.
cy-gb	Mae buddsoddi mewn cartrefi o ansawdd da felly’n effeithio’n uniongyrchol ar y rheini sy’n byw ynddynt.

en-gb	Housing conditions have improved over the last 10 years, meaning there are fewer people living in houses that have hazards and are not energy efficient.
cy-gb	Mae amodau tai wedi gwella dros y 10 mlynedd diwethaf, sy’n golygu bod llai o bobl yn byw mewn tai sydd â pheryglon ac nad ydyn nhw’n defnyddio ynni'n effeithlon.

en-gb	We are maintaining our support for social landlords with £108m per year to ensure the Welsh Housing Quality Standard is achieved and maintained.
cy-gb	Rydym yn cynnal ein cefnogaeth ar gyfer landlordiaid cymdeithasol gyda £108m y flwyddyn er mwyn sicrhau bod Safon Ansawdd Tai Cymru yn cael ei chyflawni a'i chadw.

en-gb	Our investments in housing also ensure that existing and new housing improves energy efficiency, help reduce fuel poverty and improve physical and mental health outcomes.
cy-gb	Mae ein buddsoddiadau mewn tai hefyd yn sicrhau bod tai sydd eisoes ar gael a thai newydd yn defnyddio ynni’n fwy effeithlon, yn helpu i leihau tlodi tanwydd ac yn gwella canlyniadau iechyd corfforol a meddyliol.

en-gb	The UKCCC has identified housing and domestic heat as important areas in which governments must deliver firm plans in order to meet decarbonisation targets.
cy-gb	Mae Pwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd wedi datgan bod tai a gwres domestig yn feysydd pwysig lle mae’n rhaid i lywodraethau gyflawni cynlluniau cadarn er mwyn cyrraedd targedau datgarboneiddio.

en-gb	Alongside the investments we are making under our Decarbonisation priority area, our Housing Loans programme will be allocated financial transactions capital funding of £50m in 2020-21 to assist Registered Social Landlords with development plans for new social housing and to help start to decarbonise existing homes.
cy-gb	Ochr yn ochr â’r buddsoddiadau rydym yn eu gwneud o dan ein maes blaenoriaeth Datgarboneiddio, bydd ein rhaglen Benthyciadau Tai yn cael cyllid cyfalaf trafodiadau ariannol gwerth £50m yn 2020-21 i helpu Landlordiaid Cymdeithasol Cofrestredig gyda chynlluniau datblygu ar gyfer tai cymdeithasol newydd ac i helpu i ddechrau datgarboneiddio tai.

en-gb	We are also investing £10m in 2020-21 to speed up the delivery of additional modular social homes that can eliminate fuel poverty for tenants and be built to zero or near-zero carbon standards, as well as providing jobs, training and apprenticeships.
cy-gb	Rydym hefyd yn buddsoddi £10m yn 2020-21 i gyflymu’r gwaith o ddarparu tai cymdeithasol modiwlaidd ychwanegol a fydd yn gallu cael gwared ar dlodi tanwydd i denantiaid ac yn cael eu hadeiladu i safonau di-garbon neu bron â bod yn ddigarbon, yn ogystal â darparu swyddi, hyfforddiant a phrentisiaethau.

en-gb	Providing secure, affordable housing plays an important role in supporting vulnerable individuals to overcome mental health and substance misuse issues.
cy-gb	Mae darparu tai diogel a fforddiadwy yn chwarae rhan bwysig i gefnogi unigolion agored i niwed i oresgyn problemau iechyd meddwl a chamddefnyddio sylweddau.

en-gb	Enabling people to stay in their homes for longer also brings significant health and social benefits.
cy-gb	Mae galluogi pobl i aros yn eu cartrefi’n hirach hefyd yn arwain at fanteision iechyd a chymdeithasol sylweddol.

en-gb	Investment in housing also provides support to the Welsh economy in terms of maintaining and supporting jobs in the construction industry and the supply chain.
cy-gb	Mae buddsoddi mewn tai hefyd yn cefnogi economi Cymru o ran cynnal a chefnogi swyddi yn y diwydiant adeiladu ac yn y gadwyn gyflenwi.

en-gb	In 2020-21 we are allocating £5m in a Land Release Fund to accelerate the development of social housing, with the aim of unlocking the potential for developing public land for public good, particularly to meet the demands for social and affordable housing.
cy-gb	Yn 2020-21, rydym yn dyrannu £5m mewn Cronfa Rhyddhau Tir er mwyn datblygu tai cymdeithasol yn gyflymach, gyda’r nod o ddatgloi’r potensial i ddatblygu tir cyhoeddus er lles y cyhoedd, yn enwedig i ddiwallu’r galw am dai fforddiadwy a chymdeithasol.

en-gb	Financial transactions capital funding of £18.4m in 2020-21 will help to complete the delivery of three Tirion Homes residential developments in Tonyrefail, Cardiff and Newport to enable the delivery of more than 1,500 new homes, half of which will be affordable, without the need for any social housing grant.
cy-gb	Bydd cyllid trafodiadau ariannol o £18.4m yn 2020-21 yn helpu i gwblhau tri datblygiad preswyl gan Tirion Homes yn Nhonyrefail, Caerdydd a Chasnewydd i scirhau bod mwy na 1,500 o dai newydd ar gael, a hanner y rheini’n dai fforddiadwy, heb fod angen grant tai cymdeithasol o gwbl.

en-gb	We are allocating £35m to the Help to Buy - Wales scheme, as part of our ongoing commitment to help people access home ownership.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £35m i gynllun Cymorth i Brynu - Cymru, fel rhan o'n hymrwymiad parhaus i helpu pobl i fod yn berchen ar eu cartref eu hunain.

en-gb	This additional funding will ensure that first time buyers, in particular, are supported by the Welsh Government to own their homes, as 76 per cent of all purchases through the scheme are first-time buyers.
cy-gb	Bydd y cyllid ychwanegol hwn yn sicrhau bod prynwyr am y tro cyntaf, yn benodol, yn cael eu cefnogi gan Lywodraeth Cymru i fod yn berchen ar eu cartrefi eu hunain, gan fod 76 y cant o bob pryniant drwy’r cynllun yn brynwyr am y tro cyntaf.

en-gb	To support our wider regeneration activities, we are also providing £10m for Town Centre Loans to support regionally prioritised projects, promoting economic regeneration and well-being of our towns and communities.
cy-gb	I gefnogi ein gweithgareddau adfywio ehangach, rydym hefyd yn darparu £10m ar gyfer Benthyciadau Canol Tref i gefnogi prosiectau sy’n cael blaenoriaeth ranbarthol, gan hyrwyddo adfywio economaidd a llesiant ein trefi a’n cymunedau.

en-gb	This scheme now supports 32 towns across Wales.
cy-gb	Mae’r cynllun erbyn hyn yn cefnogi 32 o drefi ar draws Cymru.

en-gb	The recognised benefits and gains include supporting job creation and economic growth through the provision of modern business space, and allowing local and new business to grow and develop in our town centres.
cy-gb	Mae’r manteision a’r enillion amlwg yn cynnwys cefnogi creu swyddi a thwf economaidd drwy ddarparu gofod busnes modern a chaniatáu i fusnesau lleol a newydd dyfu a datblygu yng nghanol ein trefi.

en-gb	This includes supporting Green Infrastructure in town centres.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys cefnogi Seilwaith Gwyrdd mewn canol trefi.

en-gb	It is unacceptable that people are made homeless or forced to sleep on the streets in a prosperous society.
cy-gb	Mae’n annerbyniol bod pobl yn cael eu gwneud yn ddigartref neu’n cael eu gorfodi i gysgu ar y stryd mewn cymdeithas ffyniannus.

en-gb	It remains the case that more men are likely to be homeless than women, but those approaching local authorities and who are successfully prevented from becoming homeless are more likely to be women.
cy-gb	Mae’n dal yn wir bod dynion yn fwy tebygol na menywod o fod yn ddigartref, ond mae’r rheini sy’n cysylltu ag awdurdodau lleol ac mae modd eu hatal rhag bod yn ddigartref yn fwy tebygol o fod yn fenywod.

en-gb	Nearly half of households threatened with homelessness had dependent children.
cy-gb	Roedd plant dibynnol mewn bron i hanner yr aelwydydd a oedd yn cael eu bygwth â digartrefedd.

en-gb	The latest data shows that the successful homelessness prevention rate improved to 68 per cent in 2018-19, despite an increase in the number of households threatened with homelessness.
cy-gb	Mae’r data diweddaraf yn dangos bod y gyfradd o atal digartrefedd yn llwyddiannus wedi gwella i 68 y cant yn 2018-19, er gwaethaf cynnydd yn nifer yr aelwydydd a oedd mewn perygl o fod yn ddigartref.

en-gb	We are maintaining our Homelessness Prevention Grant investment of £17.9m in 2020-21 to ensure we go further.
cy-gb	Rydym yn cynnal ein buddsoddiad o £17.9m yn y Grant Atal Digartrefedd yn 2020-21 i sicrhau ein bod yn mynd ymhellach.

en-gb	This funding will help people who are chronically affected by homelessness, such as rough sleepers, by funding night shelters, hostels, outreach work, meditation, and bond schemes, and provides a substantial network of advice services.
cy-gb	Bydd y cyllid hwn yn helpu pobl y mae digartrefedd yn effeithio arnynt yn aml, megis pobl sy’n cysgu ar y stryd, drwy gyllido llochesau nos, hostelau, gwaith allgymorth, cynlluniau myfyrio a chynlluniau bond, ac mae’n darparu rhwydwaith sylweddol o wasanaethau cynghori.

en-gb	The will also help support our continued investment in the seven Housing First projects across Wales which will provide intensive support to over 100 people with a history of repeat rough sleeping, and assist them into long term accommodation.
cy-gb	Bydd hyn hefyd yn helpu i gefnogi ein buddsoddiad parhaus yn y saith prosiect Tai yn Gyntaf ar hyd a lled Cymru. Bydd hyn yn rhoi cymorth dwys i dros 100 o bobl sydd â hanes o gysgu allan yn aml, a’u helpu i lety tymor hir.

en-gb	In 2020-21 equality budgets will increase by over £700k bringing our equality and inclusion budget to more than £7m.
cy-gb	Yn 2020-21, bydd cyllidebau cydraddoldeb yn cynyddu dros £700k sy’n golygu y bydd ein cyllideb cydraddoldeb a chynhwysiant dros £7m.

en-gb	This will enable us to strengthen our work to promote equality of outcomes for people with protected characteristics.
cy-gb	Bydd hyn yn golygu ein bod yn gallu cryfhau ein gwaith i hyrwyddo cydraddoldeb canlyniadau i bobl sydd â nodweddion gwarchodedig.

en-gb	This funding will progress action on the Gender Equality Review, support the commencement of the socio-economic duty and provide support to equality, race and disability organisations in Wales.
cy-gb	Bydd y cyllid hwn yn arwain at weithredu ar yr Adolygiad o Gydraddoldeb Rhywiol, yn cefnogi dechrau’r ddyletswydd economaidd-gymdeithasol ac yn darparu cefnogaeth i fudiadau cydraddoldeb, hil ac anabledd yng Nghymru.

en-gb	An additional £250k will be allocated in 2020-21 to address violence against women, domestic abuse and sexual violence bringing our total investment to more than £5m.
cy-gb	Bydd £250k ychwanegol yn cael ei neilltuo yn 2020-21 i fynd i’r afael â thrais yn erbyn menywod, cam-drin domestig a thrais rhywiol, sy’n golygu y bydd cyfanswm ein buddsoddiad dros £5m.

en-gb	As a Government, we have committed to making Wales the safest place in Europe for women, and significant work has been undertaken since the introduction of the Violence against Women, Domestic Abuse and Sexual Violence (Wales) Act 2015.
cy-gb	Mae’r Llywodraeth wedi ymrwymo i wneud Cymru'r lle mwyaf diogel yn Ewrop ar gyfer menywod, ac mae llawer iawn o waith wedi cael ei wneud ers cyflwyno Deddf Trais yn erbyn Menywod, Cam-drin Domestig a Thrais Rhywiol (Cymru) 2015.

en-gb	In 2020-21 over £400k will be allocated to the Women’s Pathfinder project and the Youth and Female Offending blueprints, both of which have a focus on prevention.
cy-gb	Yn 2020-21 bydd dros £400k yn cael ei ddarparu i brosiect Braenaru Merched a'r glasbrintiau Troseddwyr Ifanc ac sy’n Fenywod, a bydd y naill a’r llall yn canolbwyntio ar atal.

en-gb	While the numbers of young Welsh people in custody has reduced significantly, many are in custody away from their homes, family and communities.
cy-gb	Er bod nifer y bobl ifanc o Gymru sydd mewn caethiwed wedi disgyn yn sylweddol, mae nifer ohonynt mewn caethiwed i ffwrdd o’u cartrefi, eu teulu a’u cymunedau.

en-gb	The Youth Justice Blueprint sets out a commitment for realising how devolved and non-devolved services can work together to realise children’s rights and develop a youth justice system in Wales which is based on rights-based principles.
cy-gb	Mae’r Glasbrint Cyfiawnder Ieuenctid yn nodi ymrwymiad i ddeall sut gall gwasanaethau sydd wedi’u datganoli a heb eu datganoli gydweithio er mwyn gwireddu hawliau plant a datblygu system cyfiawnder ieuenctid yng Nghymru ar sail egwyddorion sy’n seiliedig ar hawliau.

en-gb	We also need an urgent solution for female offending in Wales.
cy-gb	Mae hefyd angen ateb brys arnom ar gyfer menywod sy’n troseddu yng Nghymru.

en-gb	Women are often sent to prison for low-level summary offences, and the use of short-term prison for those who have not committed serious offences, can have a catastrophic impact on them and their families.
cy-gb	Mae menywod yn aml yn cael eu hanfon i’r carchar am droseddau diannod lefel isel. Mae anfon menywod nad ydynt wedi cyflawni troseddau difrifol i’r carchar am gyfnod byr yn gallu cael effaith drychinebus arnyn nhw ac ar eu teuluoedd.

en-gb	There are around 250 Welsh women currently held in prison in England.
cy-gb	Ar hyn o bryd mae tua 250 o fenywod o Gymru mewn carchardai yn Lloegr.

en-gb	The issues associated with being a long way from home facing Welsh women offenders and their families are considerable and a very real concern in respect of the impact on children in particular, but also the rehabilitation of the woman.
cy-gb	Mae’r problemau sydd ynghlwm wrth fod ymhell o gartref sy’n wynebu menywod o Gymru sydd wedi troseddu a'u teuluoedd yn sylweddol ac mae’n bryder go iawn o ran yr effaith ar eu plant yn benodol, ond hefyd o ran adsefydlu’r menywod.

en-gb	Our equality budgets are focused on preventative activity.
cy-gb	Mae ein cyllidebau cydraddoldeb yn canolbwyntio ar weithgareddau ataliol.

en-gb	During 2020-21, with the support of the European Transition Fund, we will be able to offer continued support to the Strengthening Community Cohesion project, the Tackling Hate Crime and Community Cohesion Action, and the EU Citizens Rights project.
cy-gb	Yn ystod 2020-21, gyda chefnogaeth y Gronfa Bontio Ewropeaidd, byddwn yn gallu parhau i gynnig cefnogaeth i’r prosiect Cryfhau Cydlyniant Cymunedol, Gweithredu i Fynd i’r Afael â Throseddau Casineb a Chydlyniant Cymunedol, a phrosiect Hawliau Dinasyddion yr UE.

en-gb	These projects embed the five ways of working, with a strong emphasis on the involvement of groups with protected characteristics under the Equality Act 2010 and providing interventions which seek to prevent harmful impacts and promote integration.
cy-gb	Mae’r prosiectau hyn yn gwreiddio’r pum ffordd o weithio, gyda phwyslais cryf ar gynnwys grwpiau sydd â nodweddion gwarchodedig o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010 a darparu ymyriadau sy’n ceisio atal effeithiau niweidiol a hybu integreiddio.

en-gb	We will invest a further £1m in improving evidence gathering and data in the public sector in 2020-21.
cy-gb	Byddwn yn buddsoddi £1m arall i wella’r gwaith o gasglu tystiolaeth a data yn y sector cyhoeddus yn 2020-21.

en-gb	The investment will focus on £500k for data science capability, £250k for digital and data projects, and £250k for the public sector geospatial agreement.
cy-gb	Bydd y buddsoddiad yn canolbwyntio ar £500k ar gyfer gallu gwyddor data, £250k ar gyfer prosiectau digidol a data, a £250k ar gyfer cytundeb geo-ofodol y sector cyhoeddus.

en-gb	A more prosperous Wales
cy-gb	Cymru sy’n fwy ffyniannus

en-gb	We want an economy founded on high-quality skills, giving businesses the resources to grow and innovate and people the ability to prosper in a Fair Work Nation.
cy-gb	Mae arnom eisiau economi sy'n seiliedig ar sgiliau o ansawdd uchel, gan roi'r adnoddau i fusnesau dyfu ac arloesi a rhoi’r gallu i bobl i ffynnu mewn Gwlad o Waith Teg.

en-gb	Every person should be equipped with the skills they need to get a job and the opportunity to develop new skills through their working life.
cy-gb	Dylai pawb gael y sgiliau angenrheidiol i gael swydd a chyfle i ddatblygu sgiliau newydd drwy eu bywyd gwaith.

en-gb	It is a stark reality that people born into deprived families are expected to do less well at school, are more likely to be NEET as a young person;
cy-gb	Mae’n realiti anffodus bod disgwyl i bobl sy’n cael eu geni i deuluoedd difreintiedig wneud yn waeth yn yr ysgol, eu bod yn fwy tebygol o fod yn NEET pan fyddant yn oedolyn ifanc;

en-gb	unemployed as an adult and have a shorter healthy life expectancy.
cy-gb	yn ddi-waith pan fyddant yn oedolyn a bod eu disgwyliad oes iach yn llai.

en-gb	In the context of austerity there has been little change in relative income poverty levels for a number of years, though changes have been seen for some groups.
cy-gb	Yng nghyd-destun cyni, ychydig iawn o newid a fu mewn lefelau tlodi incwm cymharol ers nifer o flynyddoedd, er bod rhai grwpiau wedi gweld newid.

en-gb	We are investing nearly £1bn in a wide range of measures which contribute to tackling poverty including ongoing support for children and families in the early years through aspects of the Children and Communities Grant which includes funding for Families First and Flying Start.
cy-gb	Rydym yn buddsoddi bron i £1bn mewn ystod eang o fesurau sy’n cyfrannu at drechu tlodi, gan gynnwys cefnogaeth barhaus i blant a theuluoedd yn y blynyddoedd cynnar drwy agweddau o’r Grant Plant a Chymunedau sy’n cynnwys cyllid ar gyfer Teuluoedd yn Gyntaf a Dechrau’n Deg.

en-gb	Aligned to our ambition of a more prosperous Wales, we are also allocating more than £19m in 2020-21 in a package of measures specifically targeted to help some of the most vulnerable people in our communities, including those living in poverty.
cy-gb	Ochr yn ochr â’n huchelgais o gael Cymru fwy ffyniannus, rydym hefyd yn dyrannu dros £19m yn 2020-21 mewn pecyn o fesurau a dargedwyd yn benodol i helpu rhai o’r bobl fwyaf agored i niwed yn ein cymunedau, gan gynnwys y rheini sy’n byw mewn tlodi.

en-gb	We are funding targeted initiatives that keep money in people's pockets, and are funding services supporting disadvantaged individuals and families.
cy-gb	Rydym yn cyllido cynlluniau sydd wedi’u targedu ac yn cadw arian ym mhocedi pobl ac rydym yn cyllido gwasanaethau sy’n rhoi cymorth i unigolion a theuluoedd difreintiedig.

en-gb	We continue to maintain our investment of £244m each year in the Council Tax Reduction Scheme, with one in five households benefitting from a reduction in council tax.
cy-gb	Rydym yn parhau i gynnal ein buddsoddiad o £244m bob blwyddyn yng Nghynllun Gostyngiadau’r Dreth Gyngor, gydag un aelwyd o bob pump yn elwa o gael gostyngiad yn y dreth gyngor.

en-gb	In 2018-19, almost 280,000 vulnerable and lowincome households in Wales continued to be protected from any increase in their Council Tax liability, of which 220,000 continued to pay no council tax at all.
cy-gb	Yn 2018-19, roedd bron i 280,000 o aelwydydd agored i niwed ac incwm-isel yng Nghymru yn dal i gael eu diogelu rhag unrhyw gynnydd yn eu hatebolrwydd i dalu’r Dreth Gyngor, ac roedd 220,000 yn parhau i beidio â gorfod talu unrhyw dreth gyngor o gwbl.

en-gb	The average support provided to households under the scheme in 201819 was approximately £940 per year.
cy-gb	Ar gyfartaledd roedd y cymorth a roddwyd dan y cynllun i aelwydydd oddeutu £940 y flwyddyn yn 2018-19.

en-gb	Alongside the reduction scheme, over half a million households receive discounts and exemptions on their council tax bills each year.
cy-gb	Ochr yn ochr â'r cynllun hwn, mae dros hanner miliwn o gartrefi'n cael disgownt ac eithriadau ar eu biliau treth gyngor bob blwyddyn.

en-gb	Many of these discounts support households which are at greater risk of poverty.
cy-gb	Mae nifer o’r disgowntiau hyn yn cefnogi aelwydydd sydd â mwy o risg o dlodi.

en-gb	We are sustaining funding of £220k for local authorities to provide sanitary products free of charge to members of the public in need through foodbanks and other organisations, to address the negative impact of period poverty in communities.
cy-gb	Rydym yn cynnal £220k o gyllid i awdurdodau lleol ddarparu nwyddau mislif yn rhad ac am ddim i aelodau’r cyhoedd sydd mewn angen drwy fanciau bwyd a mudiadau eraill, er mwyn mynd i’r afael ag effaith negyddol tlodi mislif mewn cymunedau.

en-gb	In 2019-20, we provided funding to supply sanitary products free of charge for all learners, which impacted more than 140,000 pupils in schools and nearly 53,000 students in FE institutions.
cy-gb	Yn 2019-20, roeddem wedi darparu cyllid i gyflenwi nwyddau mislif yn rhad ac am ddim i bob dysgwr. Roedd hyn wedi effeithio ar dros 140,000 o ddisgyblion mewn ysgolion a bron i 53,000 o fyfyrwyr mewn sefydliadau Addysg Bellach.

en-gb	We are therefore continuing to fund local authorities with £3.1m in 2020-21 to supply sanitary products free of charge for all learners to promote period dignity and help ensure that girls’ attendance in education is not hindered by an inability to access sanitary products.
cy-gb	Rydym felly’n parhau i roi £3.1m i awdurdodau lleol yn 2020-21 i gyflenwi nwyddau mislif yn rhad ac am ddim i bob dysgwr er mwyn hyrwyddo urddas yn ystod y mislif a helpu i sicrhau nad yw presenoldeb merched mewn addysg yn cael ei lesteirio oherwydd diffyg nwyddau mislif.

en-gb	The Discretionary Assistance Fund offers payments, or in-kind support, to provide urgent assistance to people where there is an identified need to safeguard health and well-being.
cy-gb	Mae’r Gronfa Cymorth Dewisol yn cynnig taliadau, neu gefnogaeth mewn nwyddau, er mwyn rhoi cymorth ar frys i bobl lle ceir anghenion dynodedig er mwyn diogelu iechyd a llesiant.

en-gb	Since April 2013, this fund has given almost 260,000 awards to the most vulnerable people, with £52.4m provided in grants.
cy-gb	Ers mis Ebrill 2013 mae’r gronfa hon wedi rhoi bron i 260,000 o ddyfarniadau i’r bobl fwyaf agored i niwed, gyda £52.4m wedi cael ei roi mewn grantiau.

en-gb	We will provide an additional £1m in 2020-21 to meet the increasing demand on the fund.
cy-gb	Byddwn yn darparu £1m ychwanegol yn 2020-21 i ddiwallu’r galw cynyddol am y gronfa.

en-gb	This helps people in need with essential costs after an emergency, and helps meet the immediate cost of living - covering the cost of food and fuel for those who are facing severe financial hardship or to enable vulnerable people to either establish themselves in the community or to remain living independently in the community, preventing the need for institutional care.
cy-gb	Mae hyn yn helpu pobl mewn angen gyda chostau hanfodol ar ôl argyfwng, ac mae’n helpu i dalu am y costau byw y mae’n rhaid eu talu ar unwaith - gan dalu am gost bwyd a thanwydd y rheini sy'n wynebu caledi ariannol difrifol neu er mwyn galluogi pobl agored i niwed i naill ai sefydlu eu hunain yn y gymuned neu i barhau i fyw'n annibynnol yn y gymuned, gan osgoi'r angen am ofal sefydliadol.

en-gb	We are allocating £500k in 2020-21 to develop a national Time Credits programme aiming to increase community cohesion through increased volunteering opportunities and providing opportunities for people in poverty.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £500k yn 2020-21 i ddatblygu rhaglen Credydau Amser genedlaethol sy’n ceisio cynyddu cydlyniant cymunedol drwy ragor o gyfleoedd gwirfoddoli a chyfleoedd i bobl sydd mewn tlodi.

en-gb	As well as relative income poverty remaining highest amongst children there also remains a link between deprivation and attainment levels at school, showing poorer performance at every key stage and on all performance measures.
cy-gb	Ar ben y ffaith bod tlodi incwm cymharol yn dal ar ei uchaf ymysg plant, mae cysylltiad hefyd rhwng lefelau amddifadedd a chyrhaeddiad yn yr ysgol, gan ddangos perfformiad salach ar bob cyfnod allweddol ac ar bob mesur perfformiad.

en-gb	In January 2019, 78,902 pupils were known to be eligible for free school meals in Wales.
cy-gb	Ym mis Ionawr 2019, roedd 78,902 o ddisgyblion yn gymwys i gael prydau ysgol am ddim yng Nghymru.

en-gb	We are maintaining our investment for free schools meals in 2020-21, building on the additional £7m available through the local government settlement in 2019-20.
cy-gb	Rydym yn cynnal ein buddsoddiad ar gyfer prydau ysgol am ddim yn 2020-21, gan adeiladu ar y £7m ychwanegol sydd ar gael drwy'r setliad llywodraeth leol yn 2019-20.

en-gb	The Pupil Development Grant (PDG) plays an essential role in supporting those pupils eligible for Free Schools Meals, through building greater equity within our education system to ensure that each and every learner has the opportunity to achieve their full potential.
cy-gb	Mae’r Grant Datblygu Disgyblion yn chwarae rhan hanfodol drwy gefnogi’r disgyblion hynny sy’n gymwys i gael Prydau Ysgol am Ddim. Mae’n adeiladu mwy o degwch yn ein system addysg i sicrhau bod gan bob dysgwr y cyfle i gyrraedd ei lawn botensial.

en-gb	Since its introduction in 2012, we have made available more than £475m through the PDG, which has supported the equivalent of over 530,000 children and young people to reach their potential.
cy-gb	Ers ei gyflwyno yn 2012, rydym wedi darparu mwy na £475m drwy’r Grant Datblygu Disgyblion, sydd wedi cefnogi’r hyn sy’n cyfateb i dros 530,000 o blant a phobl ifanc er mwyn iddynt gyrraedd eu potensial.

en-gb	To extend the impact of this grant, we are providing an additional £9.4m in 2020-21, providing a record level of investment of £101m.
cy-gb	Er mwyn ymestyn effaith y grant hwn, rydym yn darparu £9.4m ychwanegol yn 2020-21 gan roi £101m, sy’n fwy o fuddsoddiad nag erioed o’r blaen.

en-gb	We are allocating an additional £3.2m in 2020-21 for the PDG Access fund.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £3.2m ychwanegol yn 2020-21 ar gyfer cronfa’r Grant Datblygu Disgyblion - Mynediad.

en-gb	This scheme helps families of disadvantaged learners meet the everyday costs associated with school.
cy-gb	Mae’r cynllun hwn yn helpu teuluoedd dysgwyr sydd dan anfantais i dalu’r costau bob dydd sy’n gysylltiedig â’r ysgol.

en-gb	As well as being used for school uniform, this fund can be used for equipment, sports kit and kit for activities outside school.
cy-gb	Mae modd defnyddio’r gronfa hon ar gyfer gwisg ysgol, offer, cit chwaraeon a chit ar gyfer gweithgareddau y tu allan i'r ysgol.

en-gb	In 2019-20 we increased funding by £5m to support eligible learners in Reception, Years 3, 7 and 10.
cy-gb	Yn 2019-20, fe wnaethom roi £5m o gyllid ychwanegol i gefnogi dysgwyr cymwys mewn Dosbarthiadau Derbyn, Blynyddoedd 3, 7 a 10.

en-gb	In addition, all children who are looked after in these year groups were also supported for the first time.
cy-gb	Ar ben hynny, roedd yr holl blant a oedd yn derbyn gofal yn y grwpiau blwyddyn hyn wedi cael eu cefnogi am y tro cyntaf.

en-gb	The additional funding in 2020-21 allows us to extend the scheme to more year groups.
cy-gb	Mae’r cyllid ychwanegol yn 2020-21 yn caniatáu i ni ymestyn y cynllun i ragor o grwpiau blwyddyn.

en-gb	Children who have the opportunity to eat a healthy and nutritious breakfast prior to the start of the school day are more likely to achieve their full educational potential.
cy-gb	Mae plant sy’n cael y cyfle i fwyta brecwast iach a maethlon cyn dechrau’r diwrnod ysgol yn fwy tebygol o gyflawni eu potensial addysgol llawn.

en-gb	In January 2019, 61,487 children of primary school age benefited from the Free Breakfast in Primary Schools Scheme.
cy-gb	Ym mis Ionawr 2019, roedd 61,487 o blant oed ysgol gynradd wedi elwa ar y Cynllun Brecwast am Ddim mewn Ysgolion Cynradd.

en-gb	We are investing an extra £450k for a breakfast club pilot to also develop a model which enables provision of a healthy and nutritious breakfast, free of charge, for secondary school pupils entitled to Free School Meals, before they commence their school day or during the morning break.
cy-gb	Rydym yn buddsoddi £450k ychwanegol ar gyfer cynllun peilot clwb brecwast i ddatblygu model a fydd yn golygu bod modd darparu brecwast iach a maethlon, yn rhad ac am ddim, i ddisgyblion ysgolion uwchradd sydd â hawl i gael prydau ysgol am ddim, cyn dechrau ar eu diwrnod ysgol neu yn ystod egwyl y bore.

en-gb	We are allocating additional funding of £1.8m in 2020-21 to the School Holiday Enrichment Programme, which provides opportunities for children aged 7-11 years to be more active, eat healthily and develop friendships whilst also making the most of local school facilities in disadvantaged areas during the summer holidays.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £1.8m o gyllid ychwanegol yn 2020-21 i’r Rhaglen Cyfoethogi Gwyliau’r Ysgol, sy’n darparu cyfleoedd i blant 7-11 oed fod yn fwy egnïol, bwyta’n iach a gwneud ffrindiau, ar yr un pryd â manteisio i’r eithaf ar gyfleusterau ysgolion lleol mewn ardaloedd difreintiedig yn ystod gwyliau’r haf.

en-gb	This summer, over 3,700 places were offered to pupils in 77 schemes across 21 local authorities in Wales.
cy-gb	Yn ystod yr haf eleni, cafodd dros 3,700 o lefydd eu cynnig i ddisgyblion mewn 77 o gynlluniau ar draws 21 awdurdod lleol yng Nghymru.

en-gb	Increasing our total investment for 2020-21 to £2.7m will enable us to extend the programme to up to a further 7,600 children across all local authorities.
cy-gb	Bydd cynyddu cyfanswm ein buddsoddiad ar gyfer 2020-21 i £2.7m yn golygu ein bod yn gallu ymestyn y rhaglen i hyd at 7,600 o blant eraill ar draws pob awdurdod lleol.

en-gb	We are increasing funding from £100k in 2019-20 to £1m in 2020-21 to extend the Holiday Hunger Playworks Pilot, which enables existing community and play settings to extend or improve the provision of food or places for children and young people.
cy-gb	Rydym yn cynyddu’r cyllid o £100k yn 2019-20 i £1m yn 2020-21 i ehangu’r Cynllun Peilot Llwgu dros y Gwyliau, sy’n galluogi lleoliadau chwarae a chymunedol i ehangu neu i wella’r ddarpariaeth o fwyd neu lefydd i blant a phobl ifanc.

en-gb	Targeting areas where there are high levels of deprivation and risk of holiday hunger, this funding aims to support the programme to reach 10,000 children across 200 play schemes.
cy-gb	Gan dargedu’r ardaloedd lle ceir lefelau uchel o amddifadedd a’r risg o lwgu dros y gwyliau, nod y cyllid hwn yw cefnogi’r rhaglen i gyrraedd 10,000 o blant ar draws 200 o gynlluniau chwarae.

en-gb	Poverty has long-term implications on children’s life chances and health in adulthood.
cy-gb	Mae gan dlodi oblygiadau tymor hir ar gyfleoedd plant mewn bywyd a’u hiechyd pan fyddant yn oedolion.

en-gb	Over this Assembly term, we have more than doubled the Early Years PDG.
cy-gb	Dros dymor y Cynulliad hwn, rydym wedi mwy na dyblu Grant Datblygu Disgyblion y Blynyddoedd Cynnar.

en-gb	We will build on this funding with an additional investment of £6.6m in 2020-21, increasing the grant by a further £450 to bring all learners up to a per pupil grant level of £1,150.
cy-gb	Byddwn yn cynyddu’r cyllid hwn gan fuddsoddi £6.6m ychwanegol yn 2020-21, a chodi’r grant £450 er mwyn i’r holl ddysgwyr ddod i lefel grant fesul disgybl o £1,150.

en-gb	Fewer households are living in fuel poverty compared with 10 years ago as our homes become more energy efficient.
cy-gb	Mae llai o gartrefi yn byw mewn tlodi tanwydd o’i gymharu â 10 mlynedd yn ôl wrth i’n cartrefi ddefnyddio ynni’n fwy effeithlon.

en-gb	We are also responding to the risk that the impacts of climate change will not be felt equally, including home energy costs.
cy-gb	Rydym hefyd yn ymateb i’r risg na fydd effeithiau newid yn yr hinsawdd yn cael eu teimlo i’r un graddau, gan gynnwys costau ynni cartref.

en-gb	In this Budget we are committing £36m, including £8m of European Union funding, to fund energy efficiency measures for 25,000 households through Nest and Arbed schemes.
cy-gb	Yn y Gyllideb hon, rydym yn ymrwymo £36m, gan gynnwys £8m o gyllid gan yr Undeb Ewropeaidd, i gyllido mesurau defnyddio ynni'n effeithlon ar gyfer 25,000 o aelwydydd drwy gynlluniau Nyth ac Arbed.

en-gb	Since 2010, we have invested more than £240m through this programme, which has improved the energy efficiency of more than 55,000 homes in Wales, saving bill payers an estimated average of £400 a year on their domestic fuel bills.
cy-gb	Ers 2010, rydym wedi buddsoddi dros £240m drwy’r rhaglen hon, sydd wedi gwella effeithlonrwydd ynni dros 55,000 o gartrefi yng Nghymru. Amcangyfrifir bod hyn wedi arbed £400 y flwyddyn ar gyfartaledd i bobl ar eu biliau tanwydd domestig.

en-gb	Building on current investment, we have allocated funding of £400k in 2020-21 to provide advice on home energy and advice on tackling fuel poverty to low income homes.
cy-gb	Er mwyn cynyddu’r buddsoddiad cyfredol, rydym wedi dyrannu £400k yn 2020-21 i ddarparu cyngor ar ynni yn y cartref a chyngor ar fynd i’r afael â thlodi tanwydd i gartrefi sydd ag incwm isel.

en-gb	We are providing an additional £1m in financial transactions capital in 2020-21 to the Wales Council for Voluntary Action’s Community Asset Loan Fund.
cy-gb	Rydym yn darparu £1m ychwanegol mewn cyfalaf trafodiadau ariannol yn 2020-21 i Gronfa Benthyciadau Asedau Cymunedol Cyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru.

en-gb	Community owned buildings provide opportunities to socialise and volunteer, helping to tackle loneliness and isolation.
cy-gb	Mae adeiladau sy’n eiddo i’r gymuned yn rhoi cyfleoedd i gymdeithasu ac i wirfoddoli, sy’n helpu i fynd i’r afael ag unigrwydd a theimlo’n ynysig.

en-gb	They help to build resilience within communities through providing access to public services and education.
cy-gb	Maent yn helpu i feithrin cadernid mewn cymunedau drwy ddarparu mynediad at wasanaethau cyhoeddus ac addysg.

en-gb	They also provide specific support ranging from foodbanks and debt and benefit advice, to exercise classes and weight loss groups.
cy-gb	Maent hefyd yn darparu cefnogaeth benodol sy’n amrywio o fanciau bwyd a chyngor ar ddyledion a budd-daliadau i ddosbarthiadau ymarfer corff a grwpiau colli pwysau.

en-gb	There is a clear relationship between economic growth, jobs and tackling poverty.
cy-gb	Mae perthynas amlwg rhwng twf economaidd, swyddi a mynd i’r afael â thlodi.

en-gb	Secure, well-paid and sustainable employment offers both a route out of poverty and protection against it, not just for the individual, but also for their dependents and indeed their wider community.
cy-gb	Mae cyflogaeth ddiogel a chynaliadwy sy’n talu’n dda yn rhoi llwybr allan o dlodi a diogelwch yn erbyn tlodi, nid yn unig i’r unigolyn, ond i’w dibynyddion ac i’r gymuned drwyddi draw.

en-gb	We are committed to investing £175m in Employability and Skills for the remainder of this Assembly term.
cy-gb	Rydym wedi ymrwymo i fuddsoddi £175m mewn Cyflogadwyedd a Sgiliau ar gyfer gweddill tymor y Cynulliad hwn.

en-gb	Our Employability Plan is supporting people into work, whilst supporting employers to create fairer and healthier workplaces that upskill and plan for the future.
cy-gb	Mae ein Cynllun Cyflogadwyedd yn helpu pobl i gael gwaith, ar yr un pryd â chefnogi cyflogwyr i greu gweithleoedd tecach ac iachach sy’n gwella sgiliau a chynllunio ar gyfer y dyfodol.

en-gb	Our ongoing investment will support the In Work Support Service that has helped 4,200 people stay in, or return to work, providing help with musculoskeletal and/or mental health conditions.
cy-gb	Bydd ein buddsoddiad parhaus yn cefnogi’r Gwasanaeth Cymorth yn y Gwaith sydd wedi helpu 4,200 o bobl i aros mewn gwaith, neu ddychwelyd i waith, drwy gynnig cymorth gyda chyflyrau cyhyrysgerbydol a/neu iechyd meddwl.

en-gb	Providing people with the skills they need to secure and remain in employment is key to reducing poverty levels as well as meeting the changing needs of our economy.
cy-gb	Mae arfogi pobl â’r sgiliau sydd eu hangen arnynt i aros mewn cyflogaeth yn allweddol i leihau lefelau tlodi ac i ddiwallu newidiadau yn anghenion ein heconomi.

en-gb	We will continue our investment in our flagship apprenticeship programme to deliver a minimum of 100,000 high quality allage apprenticeships over this Assembly term.
cy-gb	Byddwn yn parhau i fuddsoddi yn ein rhaglen prentisiaethau flaengar er mwyn darparu o leiaf 100,000 o brentisiaethau o ansawdd uchel ar gyfer pobl o bob oed dros dymor y Cynulliad hwn.

en-gb	We are allocating £9m in 202021 to maintain the profile of spend between EU funding and our own funding to deliver our commitment.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £9m yn  2020-21 i gynnal proffil y gwariant rhwng cyllid yr UE a’n cyllid ni er mwyn cyflawni ein hymrwymiad.

en-gb	This brings our total investment this year to more than £97m.
cy-gb	Mae hyn yn golygu bod cyfanswm ein buddsoddiad eleni dros £97m.

en-gb	In 2019-20 an additional £3.2m was allocated to support the skills development of key automotive and aerospace manufacturers.
cy-gb	Yn 2019-20, dyrannwyd £3.2m ychwanegol i gefnogi datblygu sgiliau gweithgynhyrchwyr modurol ac awyrofod allweddol.

en-gb	We are providing further funding of £1.6m in 2020-21 to continue our commitment to support these manufacturers to respond to the uncertainties posed by Brexit, by developing the skill-sets of their Wales-based staff in sectors that deliver more secure, well paid jobs.
cy-gb	Rydym yn darparu £1.6m ychwanegol yn 2020-21 i barhau â’n hymrwymiad i gefnogi’r gweithgynhyrchwyr hyn er mwyn ymateb i ansicrwydd Brexit, drwy ddatblygu sgiliau eu staff yng Nghymru mewn sectorau sy’n cynnig swyddi sy’n fwy sicr ac sy’n talu’n dda.

en-gb	We are allocating over £40m to Job Support Wales in 2020-21 that will deliver a new approach to delivering employability and skills support from April 2020, to support around 16,000 people per year to meet what individuals need to gain employment whatever their barriers.
cy-gb	Rydym yn dyrannu dros £40m i’r cynllun Cefnogaeth Swyddi Cymru yn 202021, a fydd yn darparu ffordd newydd o ddarparu cefnogaeth cyflogadwyedd a sgiliau o fis Ebrill 2020 ymlaen, i gefnogi oddeutu 16,000 o bobl y flwyddyn er mwyn diwallu’r hyn sydd ei angen ar unigolion i gael cyflogaeth beth bynnag fo’u rhwystrau.

en-gb	Of these, over 9,000 participants are expected to achieve positive outcomes, with around 80 per cent of participants entering employment after completion of the programme.
cy-gb	O’r rhain, mae disgwyl i dros 9,000 o gyfranogwyr gyflawni canlyniadau cadarnhaol, gydag oddeutu 80 y cant yn cael gwaith ar ôl cwblhau’r rhaglen.

en-gb	We are also allocating £9.1m in 2020-21 for Working Wales which provides one national access point, independent to the delivery of support, with qualified Careers advisors to ensure that individuals are directed to the right place at the right time depending on their needs and barriers to employment.
cy-gb	Rydym hefyd yn dyrannu £9.1m yn 2020-21 i Cymru’n Gweithio sy’n rhoi un pwynt mynediad cenedlaethol, sy’n annibynnol ar ddarparu’r gefnogaeth, gyda chynghorwyr gyrfa cymwysedig i sicrhau bod unigolion yn cael eu cyfeirio i’r lle iawn ar yr adeg iawn, yn ôl eu hanghenion a’u rhwystrau i gyflogaeth.

en-gb	This will support an estimated 42,000 individuals per annum and as at the end of October 2019, in excess of 20,000 unique clients had been seen by Careers Wales with over 17,000 of these referred to further support.
cy-gb	Amcangyfrifir y bydd hyn yn cefnogi 42,000 o unigolion y flwyddyn. Ddiwedd mis Hydref 2019, roedd Gyrfa Cymru wedi gweld dros 20,000 o gleientiaid unigryw ac roedd dros 17,000 o’r rheini wedi cael eu hatgyfeirio at ragor o gefnogaeth.

en-gb	The employment levels of disabled people need to be increased to tackle the disability employment gap, with poverty levels for disabled people in Wales still too high.
cy-gb	Mae angen cynyddu lefelau cyflogaeth pobl anabl er mwyn mynd i’r afael â’r bwlch swyddi anabledd gan fod lefelau tlodi pobl anabl yng Nghymru yn dal yn rhy uchel.

en-gb	Funding of £275k in 2020-21 for Disabled People Employment Champions will allow us to take action to change employer attitudes, reduce the stigma and better support employers to recruit and retain disabled people.
cy-gb	Bydd £275k o gyllid yn 2020-21 ar gyfer Pencampwyr Cyflogaeth Pobl Anabl yn ein galluogi i weithredu i newid agweddau cyflogwyr, lleihau’r stigma a chefnogi cyflogwyr yn well i recriwtio ac i gadw pobl anabl.

en-gb	The Welsh Government’s new framework Action on Disability:
cy-gb	Cafodd fframwaith newydd Llywodraeth Cymru Gweithredu ar Anabledd:

en-gb	The Right to Independent Living was launched in September 2019.
cy-gb	Hawl i Fyw’n Annibynnol ei lansio ym mis Medi 2019.

en-gb	We are providing £225k in 2020-21 to take forward the action under this framework to ensure that we have a disability award scheme in Wales that is tailored to the employer landscape in Wales and fulfils our ambition to increase the number of disabled people in employment.
cy-gb	Rydym yn darparu £225k yn 2020-21 i fwrw ymlaen â’r gweithredu dan y fframwaith hwn i sicrhau bod gennym gynllun gwobrau anabledd yng Nghymru sydd wedi’i deilwra ar gyfer y dirwedd cyflogwyr yng Nghymru a’i fod yn gwireddu ein huchelgais i gynyddu nifer y bobl anabl mewn gwaith.

en-gb	More than £1.6m will be invested in the Wales Union Learning Fund (WULF) in 2020-21 to encourage and support learning in the workplace.
cy-gb	Bydd dros £1.6m yn cael ei fuddsoddi yng Nghronfa Ddysgu Undebau Cymru yn 2020-21 i hyrwyddo ac i gefnogi dysgu yn y gweithle.

en-gb	This will directly contribute to the skills and poverty agenda by supporting and encouraging skills progression as a route to in-work advancement and helping to overcome barriers to learning.
cy-gb	Bydd hyn yn cyfrannu’n uniongyrchol at yr agenda sgiliau a thlodi drwy gefnogi a hybu datblygu sgiliau fel llwybr i symud ymlaen mewn gwaith a helpu i oresgyn rhwystrau i ddysgu.

en-gb	In 2018-19 alone Trade Union Learning Representatives helped provide access to learning to 7,088 people.
cy-gb	Yn ystod 2018-19 yn unig, roedd Cynrychiolwyr Dysgu’r Undebau Llafur wedi helpu 7,088 o bobl i ddysgu.

en-gb	Earlier this year we launched a pilot of our Personal Learning Account (PLA) programme, backed by investment of £2m per year over two years.
cy-gb	Yn gynharach eleni, roeddem wedi lansio cynllun peilot ein rhaglen Cyfrif Dysgu Personol a gefnogir gan £2m o fuddsoddiad y flwyddyn dros ddwy flynedd.

en-gb	The pilot will offer vocational retraining for employed people to support them to move into industry sectors where there is a demonstrable skills shortage.
cy-gb	Bydd y cynllun peilot yn cynnig hyfforddiant galwedigaethol i bobl sydd wedi’u cyflogi i’w cefnogi i symud i sectorau lle ceir prinder amlwg o sgiliau.

en-gb	There are known gender effects within the pilot’s priority sectors, therefore as part of this work we are assessing how a gender budget approach might help identify and understand potential different impacts, including unintended impacts, to improve how we prioritise and allocate resources.
cy-gb	Rydym yn gwybod am effeithiau rhywedd yn sectorau blaenoriaeth y cynllun peilot, felly fel rhan o'r gwaith hwn rydym yn asesu sut gallai dull cyllidebu ar sail rhyw helpu i adnabod ac i ddeall effeithiau gwahanol posibl, gan gynnwys effeithiau anfwriadol, er mwyn gwella sut rydym yn blaenoriaethu ac yn dyrannu adnoddau.

en-gb	The Economic Action Plan is the guiding policy and strategy document for all of our activities across the economy.
cy-gb	Y Cynllun Gweithredu ar yr Economi ydy’r polisi arweiniol a’r ddogfen strategaeth ar gyfer ein holl weithgareddau ar draws yr economi.

en-gb	At the heart of the Plan are the twin aims of reducing inequality and spreading prosperity, embodied by the economic contract and a place-based approach to economic development.
cy-gb	Wrth galon y Cynllun ceir dau nod sef lleihau anghydraddoldeb a lledaenu ffyniant. Mae’r rhain yn cael eu hymgorffori yn y contract economaidd a ffordd o ddatblygu’r economi sy’n seiliedig ar lefydd.

en-gb	It recognises regional variations in wealth and well-being, and recognises that different parts of Wales have different opportunities and challenges.
cy-gb	Mae’n cydnabod amrywiadau rhanbarthol mewn llesiant a chyfoeth ac yn cydnabod bod gan wahanol rannau o Gymru gyfleoedd a heriau gwahanol.

en-gb	Since the launch of the Economy Futures Fund in May 2018 155 projects have accepted offers.
cy-gb	Ers lansio Cronfa Dyfodol yr Economi ym mis Mai 2018 mae 155 o brosiectau wedi derbyn cynigion.

en-gb	In 2020-21 we are providing additional capital funding of £20.8m for the Economy Futures Fund.
cy-gb	Yn 2020-21, rydym yn darparu £20.8m o gyllid cyfalaf ychwanegol ar gyfer Cronfa Dyfodol yr Economi.

en-gb	This takes our total investment to £45m in order to provide finance support to businesses across Wales, in alignment with our aims of delivering fairer and more equitable outcomes, and providing support for existing businesses affected by Brexit.
cy-gb	Mae hyn yn golygu bod cyfanswm ein buddsoddiad yn £45m er mwyn darparu cymorth ariannol i fusnesau ledled Cymru, yn unol â’n nodau o sicrhau canlyniadau sy’n fwy teg a chyfartal, a darparu cymorth i fusnesau sydd eisoes ar waith y mae Brexit yn effeithio arnynt.

en-gb	This funding will include a focus on support for areas with high deprivation, areas where significant high skilled jobs have been recently lost in rural areas, and areas where social and cultural impacts are a case for intervention.
cy-gb	Bydd y cyllid hwn yn cynnwys ffocws ar gefnogi ardaloedd sydd â llawer o amddifadedd, ardaloedd lle mae llawer o swyddi crefftus iawn wedi cael eu colli’n ddiweddar mewn ardaloedd gwledig ac ardaloedd lle mae effeithiau cymdeithasol a diwylliannol yn achos dros ymyrryd.

en-gb	We are investing financial transaction capital funding of £5m in 2020-21 for the Repayable Fund for SMEs, aiming to increase and safeguard employment in the Welsh economy, particularly in the assisted areas where there are recognised areas of high unemployment and associated deprivation.
cy-gb	Rydym yn buddsoddi £5m o gyllid cyfalaf trafodiadau ariannol yn 2020-21 ar gyfer y Gronfa Ad-daladwy ar gyfer Busnesau Bach a Chanolig, gyda’r nod o gynyddu a diogelu cyflogaeth yn economi Cymru, yn enwedig yr ardaloedd a gynorthwyir lle ceir ardaloedd sydd â llawer o ddiweithdra ac amddifadedd cysylltiedig.

en-gb	We are also allocating financial transactions capital funding of £20m in 2020-21 to support SME development to help create and to encourage businesses to stay and grow in Wales.
cy-gb	Rydym hefyd yn dyrannu £20m o gyllid cyfalaf trafodiadau ariannol yn 2020-21 i gefnogi datblygiad BBaCh i helpu i greu ac i annog busnesau i aros ac i dyfu yng Nghymru.

en-gb	The lack of investment ready sites and premises has been raised as a key issue across Wales.
cy-gb	Mae'r prinder safleoedd ac eiddo sy’n barod am fuddsoddiad wedi cael ei godi fel mater allweddol ledled Cymru.

en-gb	We are allocating additional financial transactions capital funding of £14m in 2020-21 for a Commercial Property Development Fund which will support the creation of local employment opportunities to help to tackle poverty and disadvantage.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £14m o gyllid cyfalaf trafodiadau ariannol ychwanegol yn 2020-21 ar gyfer Cronfa Datblygu Eiddo Masnachol a fydd yn cefnogi’r gwaith o greu cyfleoedd cyflogaeth leol i helpu i drechu tlodi ac amddifadedd.

en-gb	Supported by a budget of £11m Business Wales continues to play a vital role in supporting businesses and entrepreneurs, including supporting Brexit activity across Wales.
cy-gb	Gyda chefnogaeth cyllideb o £11m mae Busnes Cymru yn parhau i chwarae rhan hollbwysig yn y gwaith o gefnogi busnesau ac entrepreneuriaid, gan gynnwys cefnogi gweithgareddau Brexit ledled Cymru.

en-gb	Business Wales has advised over 30,000 individual entrepreneurs and businesses, helped establish over 4,000 new enterprises and supported businesses to create more than 18,000 new jobs.
cy-gb	Mae Busnes Cymru wedi cynghori dros 30,000 o entrepreneuriaid a busnesau unigol, wedi helpu i sefydlu dros 4,000 o fentrau newydd ac wedi cefnogi busnesau i greu dros 18,000 o swyddi newydd.

en-gb	In 2020-21 we are maintaining provision of £125m to support small and medium-sized business with their non-domestic rates bills, through our permanent Small Business Rates Relief scheme and High Street and Retail Rates Relief Scheme.
cy-gb	Yn 2020-21 rydym yn parhau i ddarparu £125m i gefnogi busnesau bach a chanolig eu maint gyda’u biliau ardrethi annomestig, drwy ein cynllun parhaol Rhyddhad Ardrethi Busnesau Bach a’r Cynllun Rhyddhad Ardrethi’r Stryd Fawr ac Adwerthu.

en-gb	More than 70,000 ratepayers receive non-domestic rates relief and half of all businesses pay no rates at all.
cy-gb	Mae dros 70,000 o drethdalwyr yn derbyn rhyddhad ardrethi annomestig ac nid ydy hanner yr holl fusnesau’n talu unrhyw ardrethi o gwbl.

en-gb	Transport and digital infrastructure is critical to linking people and communities as well as providing access to employment, making business-tobusiness contact easier, and supporting productivity and growth.
cy-gb	Mae seilwaith trafnidiaeth a digidol yn hollbwysig er mwyn cysylltu pobl a chymunedau ac er mwyn rhoi mynediad at gyflogaeth, ei gwneud hi’n haws i fusnesau gysylltu â’i gilydd a chefnogi cynhyrchiant a thwf.

en-gb	We also recognise the important link between infrastructure and the impact on our environment.
cy-gb	Rydym hefyd yn cydnabod y cyswllt pwysig rhwng seilwaith a’r effaith ar ein hamgylchedd.

en-gb	Alongside our investment in sustainable travel, our investments total more than £700m in digital, road, rail, air and sea infrastructure in 202021.
cy-gb	Ochr yn ochr yn ochr â’n buddsoddiad mewn teithio cynaliadwy, mae cyfanswm ein buddsoddiadau mewn seilwaith digidol, ffyrdd, rheilffyrdd, hedfan a môr dros £700m yn 2020-21.

en-gb	It is widely accepted that some groups with protected characteristics are more likely to rely on public transport and active travel to access jobs and services because of age, poverty, health or because they are disabled.
cy-gb	Derbynnir yn gyffredinol bod rhai grwpiau sydd â nodweddion gwarchodedig yn fwy tebygol o ddibynnu ar drafnidiaeth gyhoeddus a theithio llesol i gael gafael ar swyddi a gwasanaethau oherwydd oed, tlodi, iechyd neu oherwydd eu bod yn anabl.

en-gb	Improvements in the access to, availability of, safety, and cost of public transport should play a key role in the long-term in reducing disadvantage to protected groups.
cy-gb	Dylai gwella argaeledd, diogelwch a chost trafnidiaeth gyhoeddus a mynediad iddi chwarae rhan allweddol yn y tymor hir o ran lleihau anfanteision i grwpiau gwarchodedig.

en-gb	Our aim is to increase the number of people using public transport by encouraging travellers to switch from private car use, thereby reducing congestion, carbon emissions and improving air quality and economic performance.
cy-gb	Ein nod yw cynyddu nifer y bobl sy'n defnyddio trafnidiaeth gyhoeddus drwy annog teithwyr i newid o ddefnyddio ceir preifat, gan leihau tagfeydd, allyriadau carbon a gwella ansawdd yr aer a pherfformiad economaidd.

en-gb	Our rail commitments are supported by capital investment of £206m in 2020-21.
cy-gb	Mae ein hymrwymiadau rheilffyrdd yn cael eu cefnogi gan £206m o fuddsoddiad cyfalaf yn 2020-21.

en-gb	We are allocating an additional £20m for the North Wales Metro to take forward our vision for integrated travel.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £20m yn ychwanegol ar gyfer Metro Gogledd Cymru er mwyn datblygu ein gweledigaeth ar gyfer teithio integredig.

en-gb	We are also providing an additional allocation of £15m taking total revenue funding to £185m in 202021 to support the delivery of the rail franchise.
cy-gb	Rydym hefyd yn dyrannu £15m ychwanegol a fydd yn golygu bod cyfanswm y cyllid refeniw yn £185m yn 2020-21 er mwyn cefnogi cyflawni’r fasnachfraint rheilffyrdd.

en-gb	Improved services with more capacity will build on the increased numbers of rail journeys reported in 201718 which reached the highest level on record.
cy-gb	Bydd gwasanaethau gwell gyda mwy o gapasiti yn adeiladu ar y niferoedd cynyddol o siwrneiau rheilffyrdd a gofnodwyd yn 2017-18 a oedd wedi cyrraedd y lefel uchaf erioed.

en-gb	As well as investing in new forms of transport we also need to meet our statutory obligations to maintain our existing road assets to allow people and goods to move safely, prevent the risk of accidents, improve connectivity and access to education, skills, training and employment.
cy-gb	Yn ogystal â buddsoddi mewn mathau newydd o drafnidiaeth, mae hefyd angen i ni fodloni ein rhwymedigaethau statudol i gynnal ein hasedau ffyrdd presennol er mwyn i bobl a nwyddau allu symud yn ddiogel, atal y risg o ddamweiniau, gwella cysylltedd a mynediad at addysg, sgiliau, hyfforddiant a chyflogaeth.

en-gb	The maintenance budget of more than £150m includes an additional £15m in 2020-21.
cy-gb	Mae'r gyllideb cynnal a chadw o dros £150m yn cynnwys £15m ychwanegol yn 2020-21.

en-gb	While road infrastructure is essential, we recognise the environmental impacts it can have.
cy-gb	Er bod seilwaith ffyrdd yn hanfodol, rydym yn cydnabod effeithiau amgylcheddol hynny.

en-gb	We are actively working to reduce emissions at key locations across the trunk road network as well as applying these fundamentals across the network.
cy-gb	Rydym yn gweithio ar leihau allyriadau mewn lleoliadau allweddol ar draws y rhwydwaith cefnffyrdd yn ogystal â chyflwyno’r hanfodion hyn ar draws y rhwydwaith.

en-gb	We also ensure that our interventions are designed to minimise construction carbon and vehicle emissions.
cy-gb	Rydym hefyd yn sicrhau bod ein hymyriadau wedi cael eu dylunio i leihau allyriadau carbon a cherbydau.

en-gb	We are also providing financial transaction capital funding of £4.8m in 202021 for Cardiff Airport as an international gateway fostering both tourism and commercial business opportunities with the world.
cy-gb	Rydym hefyd yn darparu £4.8m o gyllid cyfalaf trafodiadau ariannol yn 202021 ar gyfer Maes Awyr Caerdydd fel porth rhyngwladol. Bydd hyn yn meithrin cyfleoedd busnes masnachol a thwristiaeth gyda’r byd.

en-gb	We will continue to work with Cardiff Airport to support its mission to reduce its carbon emissions which have fallen by 53 per cent since 2015/16.
cy-gb	Byddwn yn parhau i weithio gyda Maes Awyr Caerdydd i gefnogi ei genhadaeth i leihau ei allyriadau carbon 53 y cant ers 2015/16.

en-gb	Existing evidence suggests that superfast connectivity has positive social impacts on well-being, benefitting those isolated in rural communities, and young people who need access for education and maintaining their social networks.
cy-gb	Mae tystiolaeth sydd ar gael yn awgrymu bod gan gysylltedd cyflym iawn effeithiau cymdeithasol cadarnhaol ar lesiant, ei fod o fudd i'r rheini sydd wedi'u hynysu mewn cymunedau gwledig, a phobl ifanc sydd ag angen mynediad ar gyfer addysg ac i gynnal eu rhwydweithiau cymdeithasol.

en-gb	Alongside positive environmental impacts linked to reduced carbon emissions from increased teleworking and reduced commuting.
cy-gb	Ochr yn ochr â’r effeithiau amgylcheddol cadarnhaol sy’n gysylltiedig â llai o allyriadau carbon oherwydd mwy o deleweithio a llai o gymudo.

en-gb	We are maintaining our planned investment of £43.5m over two years (£17.5m in 2019-20 and £26m in 2020-21) to extend the Superfast Cymru programme to deliver fast reliable broadband to those parts of the country not currently served by the market.
cy-gb	Rydym yn cynnal ein buddsoddiad arfaethedig o £43.5m dros ddwy flynedd (£17.5m yn 2019-20 a £26m yn 2020-21) i ymestyn y rhaglen Cyflymu Cymru i sicrhau band eang dibynadwy a chyflym i’r rhannau hynny o’r wlad nad ydynt yn cael eu gwasanaethu gan y farchnad ar hyn o bryd.

en-gb	The successor project will connect a further 26,000 premises which will include both business and residential properties.
cy-gb	Bydd y prosiect olynol yn cysylltu 26,000 eiddo arall a fydd yn cynnwys eiddo busnes a phreswyl.

en-gb	Tourism, culture, sport and language contribute to wider economic, social and environmental outcomes for people in Wales, including mental and physical health and community cohesion.
cy-gb	Mae twristiaeth, diwylliant, chwaraeon ac iaith yn cyfrannu at ganlyniadau economaidd, cymdeithasol ac amgylcheddol ehangach i bobl yng Nghymru, gan gynnwys iechyd meddwl a chorfforol a chydlyniant cymunedol.

en-gb	Over 11,500 businesses help bring nearly 11 million overnight visitors to Wales and £6.3bn each year.
cy-gb	Mae dros 11,500 o fusnesau’n helpu i ddod â bron i 11 miliwn o ymwelwyr dros nos i Gymru a £6.3bn bob blwyddyn.

en-gb	The visitor economy is a key driver of wealth and opportunity in Wales, the sector employs around 9 per cent of employment in Wales with a particular impact on rural areas and the sector is one of the biggest employers of people with disabilities.
cy-gb	Mae’r economi ymwelwyr yn ffactor allweddol i ysgogi cyfoeth a chyfleoedd yng Nghymru. Mae’r sector yn cyflogi tua 9 y cant o gyflogaeth yng Nghymru gydag effaith benodol ar ardaloedd gwledig ac mae’r sector yn un o gyflogwyr mwyaf pobl ag anableddau.

en-gb	During 2018 there were 941,000 trips taken in Wales by international visitors and expenditure of £405m.
cy-gb	Yn ystod 2018 roedd 941,000 o dripiau yng Nghymru gan ymwelwyr rhyngwladol a gwariant o £405m.

en-gb	To deliver our ambitions for Wales in the world we are providing additional funding of £7.3m to a total budget of nearly £15m in 2020-21 to support development of our new International Strategy which aims to raise our international profile;
cy-gb	Er mwyn cyflawni ein huchelgais ar gyfer Cymru yn y byd rydym yn darparu £7.3m o gyllid ychwanegol at gyllideb sydd bron yn £15m yn 2020-21 i gefnogi datblygu ein Strategaeth Ryngwladol newydd sy’n ceisio codi ein proffil yn rhyngwladol;

en-gb	grow the economy through exports and inward investment; and showcase Wales as a globally responsible nation.
cy-gb	tyfu'r economi drwy allforio a mewnfuddsoddi, ac arddangos Cymru fel gwlad sy'n gyfrifol ar lefel fydeang.

en-gb	We are also allocating an additional £1.2m of EU Transition Funding in 2020-21 to support export, trade and inward investment.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £1.2m ychwanegol o Gyllid Pontio'r UE yn 2020-21 i gefnogi allforio, masnach a mewnfuddsoddi.

en-gb	Our own study on arts and health in Wales identified more than 200 projects that are proving effective in preventing illness, helping maintain good mental and physical health and aiding recovery.
cy-gb	Roedd ein hastudiaeth ein hunain ar gelfyddydau ac iechyd yng Nghymru wedi dod o hyd i dros 200 o brosiectau sy’n effeithiol o ran atal salwch, helpu i gadw iechyd meddwl a chorfforol da a helpu pobl i wella.

en-gb	Free access to cultural activity has seen visit figures at the National Museums reach nearly 1.9 million in 2018-19, together with over 208,000 young people provided with opportunities to learn outside the classroom.
cy-gb	Mae mynediad am ddim i weithgareddau diwylliannol wedi golygu bod ffigyrau ymweliadau’r Amgueddfeydd Cenedlaethol wedi cyrraedd bron i 1.9 miliwn yn 2018-19, ac roedd dros 208,000 o bobl ifanc wedi cael cyfleoedd i ddysgu y tu allan i’r ystafell ddosbarth.

en-gb	To support the important role cultural activities in Wales, we are allocating funding of more than £70m in 2020-21 to support the Arts Council of Wales, the National Museums of Wales and the National Library of Wales.
cy-gb	Er mwyn cefnogi rôl bwysig gweithgareddau diwylliannol yng Nghymru, rydym yn dyrannu dros £70m yn 2020-21 i gefnogi Cyngor Celfyddydau Cymru, Amgueddfeydd Cenedlaethol Cymru a Llyfrgell Genedlaethol Cymru.

en-gb	We are maintaining the budget for Cadw of £16.6m in 2020-21 to protect and care for our historic environment and to promote and develop the skills that are needed to do this effectively.
cy-gb	Rydym yn cynnal cyllideb Cadw sef £16.6m yn 2020-21 i ddiogelu ac i ofalu am ein hamgylchedd hanesyddol ac i hyrwyddo ac i ddatblygu’r sgiliau sydd eu hangen i wneud hyn yn effeithiol.

en-gb	We are also allocating capital funding of £5m in 2020-21 to support the establishment of Creative Wales.
cy-gb	Rydym hefyd yn dyrannu £5m o gyllid cyfalaf yn 2020-21 i gefnogi sefydlu Cymru Greadigol.

en-gb	We are allocating an additional £16m of financial transaction capital funding of in 2020-21 to support the delivery of strategic tourism projects.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £16m ychwanegol o gyllid cyfalaf trafodiadau ariannol yn 2020-21 i gefnogi cyflawni prosiectau twristiaeth strategol.

en-gb	We are also maintaining Visit Wales’ revenue budget at £13.2m to lead investment in tourism infrastructure and events to support the visitor economy and marketing Wales in the UK and internationally as a place to visit, work and invest.
cy-gb	Rydym hefyd yn cynnal cyllideb refeniw Croeso Cymru sef £13.2m i arwain y buddsoddiad mewn seilwaith a digwyddiadau twristiaeth i gefnogi’r economi ymwelwyr a marchnata Cymru yn y DU ac yn rhyngwladol fel lle i ymweld, gweithio a buddsoddi.

en-gb	Survey data since the Census has suggested an increase in non-fluent Welsh speakers, although the percentage speaking Welsh on a daily basis has not increased, with children reported to be the most likely to speak Welsh.
cy-gb	Mae data arolwg ers y Cyfrifiad wedi awgrymu cynnydd yn nifer y siaradwyr Cymraeg nad ydynt yn rhugl, er nad yw’r ganran sy’n siarad Cymraeg bob dydd wedi cynyddu, a dywedir mai plant yw’r mwyaf tebygol o siarad Cymraeg.

en-gb	In support of our ambitions in Cymraeg 2050:
cy-gb	I gefnogi ein huchelgais yn Cymraeg 2050:

en-gb	a million Welsh speakers we are maintaining the Welsh language budget at £20.9m in 2020-21.
cy-gb	miliwn o siaradwyr Cymraeg rydym yn cynnal cyllideb yr iaith Gymraeg, sef £20.9m yn 2020-21.

en-gb	There is also an increased allocation of £50k for the Welsh Language Commissioner providing a total budget of £3.2m in 2020-21.
cy-gb	Mae’r dyraniad i Gomisiynydd y Gymraeg £50k yn uwch hefyd, sy’n golygu bod cyfanswm y gyllideb yn £3.2m yn 2020-21.

en-gb	A greener Wales
cy-gb	Cymru sy’n fwy gwyrdd

en-gb	In May of this year the Welsh Government declared a climate emergency to drive urgent action by the public sector, businesses and communities in Wales.
cy-gb	Ym mis Mai eleni fe wnaeth Llywodraeth Cymru ddatgan argyfwng hinsawdd er mwyn ysgogi gweithredu ar frys gan y sector cyhoeddus, busnesau a chymunedau yng Nghymru.

en-gb	This call was later backed by the National Assembly for Wales, making ours the first parliament in the world to make such a declaration.
cy-gb	Cafodd yr alwad hon ei chefnogi’n ddiweddarach gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru, sy’n golygu mai ein senedd ni oedd y gyntaf yn y byd i wneud datganiad o’r fath.

en-gb	We subsequently received advice from the UK Committee on Climate Change (UKCCC) our statutory advisor on climate change, who have advised that emissions in Wales must be reduced by 95 per cent by 2050 compared to 1990 levels in order for the UK to reach net zero emissions.
cy-gb	Yn dilyn hynny, cawsom gyngor gan Bwyllgor y DU ar y Newid yn yr Hinsawdd, ein cynghorydd statudol ar newid yn yr hinsawdd, sydd wedi rhoi gwybod y bydd yn rhaid i allyriadau yng Nghymru gael eu lleihau 95 y cant erbyn 2050 o’u cymharu â lefelau 1990 er mwyn i’r DU gyrraedd lefel sero net ar gyfer allyriadau.

en-gb	Whilst we have accepted their recommendation and agreed to put higher targets into law, we have asked them to provide further detail on how Wales can deliver more rapid and complete emissions reductions so that we can minimise the social and environmental damage from climate change.
cy-gb	Er ein bod wedi derbyn eu hargymhelliad ac wedi cytuno i gynnwys targedau uwch yn y gyfraith, rydym wedi gofyn iddynt ddarparu rhagor o fanylion ynghylch sut y gall Cymru sicrhau gostyngiadau cyflymach a mwy cyflawn mewn allyriadau er mwyn inni allu lleihau’r niwed cymdeithasol ac amgylcheddol sy’n digwydd yn sgil y newid yn yr hinsawdd.

en-gb	This Budget is the first that we have published since the declaration of the climate emergency, building on the commitment of the Minister for Finance and Trefnydd to maximise the use of our Budget levers to support a greener Wales.
cy-gb	Y Gyllideb hon yw'r gyntaf i ni ei chyhoeddi ers y datganiad argyfwng hinsawdd, gan adeiladu ar ymrwymiad y Gweinidog Cyllid a’r Trefnydd i wneud y mwyaf o’n dulliau cyllidebu i gefnogi Cymru sy’n fwy gwyrdd.

en-gb	It includes an additional £95.6m for decarbonisation measures in 2020-21 as part of a wider additional green investment of over £140m, including measures to also address the decline in biodiversity.
cy-gb	Mae’n cynnwys £95.6m ychwanegol ar gyfer mesurau datgarboneiddio yn 2020-21 fel rhan o fuddsoddiad gwyrdd ehangach ychwanegol o dros £140m, gan gynnwys mesurau i fynd i’r afael â’r dirywiad mewn bioamrywiaeth.

en-gb	This significant new investment sits alongside our wider investments which are already delivering against our Low Carbon Delivery Plan, including our continued investments responding to the risk that the impacts of climate change will not be felt equally, including home energy costs, with our Warm Homes programme having invested more than £240m since 2010.
cy-gb	Mae’r buddsoddiad sylweddol newydd hwn yn mynd law yn llaw â’n buddsoddiadau ehangach sydd eisoes yn cyflawni yn unol â’n Cynllun Cyflawni Carbon Isel, gan gynnwys ein buddsoddiadau parhaus i ymateb i’r risg na fydd pawb yn teimlo effeithiau newid yn yr hinsawdd i’r un graddau, gan gynnwys costau ynni cartref, gyda’n rhaglen Cartrefi Clyd wedi buddsoddi dros £240m ers 2010.

en-gb	To deliver on our ambitions we are increasing the funding available to Natural Resources Wales to a total of more than £60m in 2020-21.
cy-gb	Er mwyn cyflawni ein huchelgais rydym yn cynyddu’r cyllid sydd ar gael i Gyfoeth Naturiol Cymru gan roi cyfanswm sydd dros £60m yn 2020-21.

en-gb	The greatest physical risk to our communities from climate change is through the increasingly intense storms, flooding and coastal erosion which we are already witnessing.
cy-gb	Daw’r risg ffisegol fwyaf o’n cymunedau o ganlyniad i newid yn yr hinsawdd drwy fwy o stormydd dwys, llifogydd ac erydu arfordirol, sef pethau rydym eisoes yn eu gweld.

en-gb	In this Budget we are committing £64m in 2020-21 to defend our communities from the most severe and immediate impacts of climate change.
cy-gb	Yn y Gyllideb hon rydym yn ymrwymo £64m yn 2020-21 i amddiffyn ein cymunedau o effeithiau mwyaf difrifol ac uniongyrchol newid yn yr hinsawdd.

en-gb	Approach to supporting decarbonisation
cy-gb	Dull o gefnogi datgarboneiddio

en-gb	The package of measures within this Budget are investments which current evidence supports as being the areas where Welsh Government can have the greatest impact to deliver our first carbon budget and to develop actions for our second carbon budget, taking into account the financial resources available.
cy-gb	Mae’r pecyn o fesurau yn y Gyllideb hon yn fuddsoddiadau ac mae tystiolaeth gyfredol yn cefnogi mai dyma’r meysydd lle gall Llywodraeth Cymru gael yr effaith fwyaf er mwyn cyflawni ein cyllideb garbon gyntaf; ac i ddatblygu camau gweithredu ar gyfer ein hail gyllideb garbon, gan ystyried yr adnoddau ariannol sydd ar gael.

en-gb	This includes reducing the carbon footprint of the Welsh Government as well as facilitating wider decarbonisation focusing on the economy.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys lleihau ôl troed carbon Llywodraeth Cymru yn ogystal â hwyluso datgarboneiddio ehangach gan ganolbwyntio ar yr economi.

en-gb	It is also important to consider the scale of Welsh Government expenditure on decarbonisation, and its contribution to delivering net zero in the broader context.
cy-gb	Mae hi hefyd yn bwysig ystyried maint gwariant Llywodraeth Cymru ar ddatgarboneiddio, a’i chyfraniad tuag at gyflawni sero net yn y cyd-destun ehangach.

en-gb	The decarbonisation of our economy is not only about Welsh Government investment.
cy-gb	Mae datgarboneiddio ein heconomi yn golygu mwy na dim ond buddsoddiad gan Lywodraeth Cymru.

en-gb	Our independent advisory body the UKCCC recognises that the main drivers to achieve a low carbon economy will be an effective system of carbon pricing and complementary regulatory changes (for example the restriction on the sale of fossil fuel road vehicles), large elements of which are within the competence of the UK Government and not devolved to Wales.
cy-gb	Mae ein corff cynghori annibynnol, Pwyllgor y DU ar y Newid yn yr Hinsawdd, yn cydnabod mai’r prif sbardunwyr i gyflawni economi rhad-ar-garbon fydd system effeithiol o brisio carbon a newidiadau rheoleiddio ategol (er enghraifft y cyfyngiad ar werthu cerbydau ffordd sy’n defnyddio tanwydd ffosil), mae elfennau mawr o hyn o fewn  cymhwysedd Llywodraeth y DU ac nid ydynt wedi cael eu datganoli i Gymru.

en-gb	The financial impact of implementing such pricing and regulatory change is therefore likely to be met by businesses across the UK, as opposed to direct public expenditure, and the distribution of costs will also depend on how those costs are passed on to people.
cy-gb	Felly mae effaith ariannol gweithredu newid o’r fath o ran prisiau a rheoliadau yn debygol o gyffwrdd busnesau ar draws y DU, yn hytrach na gwariant cyhoeddus uniongyrchol, a bydd dosbarthiad y costau hefyd yn dibynnu ar sut caiff y costau hynny eu pasio ymlaen i bobl.

en-gb	The UKCCC has indicated that the decarbonisation of road transport is essential to delivering a net zero target, which is why £62.4m of the capital package in 2020-21 is aimed directly at the transport sector.
cy-gb	Mae Pwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd wedi dynodi bod datgarboneiddio trafnidiaeth ffyrdd yn hanfodol er mwyn cyrraedd targed sero net. Dyma pam mae £62.4m o’r pecyn cyfalaf yn 2020-21 wedi’i anelu'n uniongyrchol at y sector trafnidiaeth.

en-gb	This includes the additional £1m we are providing in 2020-21 to support local authorities to develop a programme to replace diesel refuse compaction vehicles with ultra-low emission equivalents.
cy-gb	Mae hyn yn cynnwys y £1m ychwanegol rydym yn ei ddarparu yn 2020-21 i gefnogi awdurdodau lleol i ddatblygu rhaglen i ddisodli cerbydau disel cywasgu sbwriel gyda cherbydau sydd ag allyriadau isel iawn.

en-gb	There are approximately 180 diesel vehicles in operation, the replacement of which will save an estimated 4,000 tonnes of carbon dioxide emissions per year.
cy-gb	Mae tua 180 o gerbydau disel ar waith, bydd eu newid yn arbed tua 4,000 tunnell o allyriadau carbon deuocsid bob blwyddyn.

en-gb	Other measures to address the decarbonisation challenges facing road transport include:
cy-gb	Mae mesurau eraill i fynd i'r afael â heriau datgarboneiddio sy’n wynebu cludiant ar y ffyrdd yn cynnwys:

en-gb	A £25m investment in resilient travel infrastructure.
cy-gb	Buddsoddi £25m mewn coridorau bws cadarn, a seilwaith teithio llesol.

en-gb	The UKCCC recognises that the full decarbonisation of transport over the longer run requires a major focus on fully decarbonising private vehicles, including cars.
cy-gb	Mae Pwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd yn cydnabod bod datgarboneiddio trafnidiaeth dros y tymor hwy yn galw am ffocws mawr ar ddatgarboneiddio cerbydau preifat yn llawn, gan gynnwys ceir.

en-gb	However, the reliability of public transport as part of a wider package of measures is key to encouraging people to switch to modes which are more sustainable over the shorter run.
cy-gb	Fodd bynnag, mae dibynadwyedd trafnidiaeth gyhoeddus fel rhan o becyn ehangach o fesurau yn allweddol i annog pobl i newid i ddulliau sy’n fwy cynaliadwy dros y tymor byr.

en-gb	Bus travel can only compete with car journeys where there is investment in high quality bus corridors with dedicated bus lanes and filters, good shelters and real-time information provision.
cy-gb	Gall teithio ar fysiau ddim ond cystadlu â theithio mewn ceir os oes buddsoddiad mewn coridorau bws o safon uchel gyda lonydd a hidlyddion bws penodol, llochesau da a bod gwybodaeth amser real yn cael ei darparu.

en-gb	Equally, a resilient and sustainable network of walking and cycling and bus corridors will require a joined up network where people can move in a seamless way between sustainable modes.
cy-gb	Yn yr un modd, bydd rhwydwaith cadarn a chynaliadwy o goridorau bws, cerdded a beicio yn galw am rwydwaith cydgysylltiedig lle gall pobl symud yn hawdd rhwng dulliau cynaliadwy o deithio.

en-gb	An additional £29m to support the purchase of a new low-emission bus fleet, as well as investing in electric charging infrastructure across Wales.
cy-gb	£29m ychwanegol i gefnogi prynu fflyd bysiau newydd ag allyriadau isel, yn ogystal â buddsoddi mewn seilwaith gwefru trydan ledled Cymru.

en-gb	Not only will this have a direct impact on carbon emissions, but it also fits with our approach to transport decarbonisation being accessible to all, not just those who can afford an electric car.
cy-gb	Nid yn unig y bydd hyn yn effeithio’n uniongyrchol ar allyriadau carbon, ond mae hefyd yn cyd-fynd â’n dull o sicrhau bod datgarboneiddio trafnidiaeth ar gael i bawb, nid dim ond y rheini sy’n gallu fforddio car trydan.

en-gb	An additional £7.9m to support the implementation of air quality measures in Cardiff and Caerphilly.
cy-gb	£7.9m ychwanegol i gefnogi gweithredu mesurau ansawdd aer yng Nghaerdydd a Chaerffili.

en-gb	These measures are aimed at urgently reducing nitrogen dioxide emissions, but will also have a positive impact in reducing carbon emissions.
cy-gb	Mae'r mesurau hyn wedi cael eu hanelu at leihau’r allyriadau nitrogen deuocsid ar fyrder, ond byddant hefyd yn effeithio’n gadarnhaol ar leihau allyriadau carbon.

en-gb	Whilst some of these actions will require difficult choices, there are also opportunities to deliver emissions reduction technology to buses, taxi mitigation measures, and city centre transport and active travel measures.
cy-gb	Er y bydd rhai o’r camau hyn yn galw am ddewisiadau anodd, mae cyfleoedd hefyd i gyflwyno technoleg lleihau allyriadau i fysiau, mesurau lliniaru tacsis, a mesurau trafnidiaeth a theithio llesol yng nghanol dinasoedd.

en-gb	The UKCCC has also identified housing and domestic heat as an important area to address.
cy-gb	Mae Pwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd hefyd wedi nodi bod tai a gwres domestig yn faes pwysig sydd angen sylw.

en-gb	This Budget provides an additional £25m in our Innovative Housing Programme.
cy-gb	Mae’r Gyllideb hon yn rhoi £25m ychwanegol yn ein Rhaglen Tai Arloesol.

en-gb	Evidence emerging from the programme’s predecessor suggests that modular and other modern methods of home construction can successfully deliver near zero carbon homes.
cy-gb	Mae tystiolaeth a ddaeth o ragflaenydd y rhaglen yn awgrymu bod dulliau modiwlaidd a modern eraill o adeiladu cartrefi yn gallu llwyddo i gyflenwi cartrefi sydd bron yn ddi-garbon.

en-gb	Increasing the volume of homes built this way will start to drive down the costs of producing zero carbon homes (which currently are more expensive than building traditional brick and block), ensuring the programme can deliver more homes in the future.
cy-gb	Bydd cynyddu nifer y cartrefi sy’n cael eu hadeiladu fel hyn yn dechrau lleihau costau cynhyrchu cartrefi di-garbon, (sydd yn ddrutach nag adeiladu gyda brics a blociau traddodiadol ar hyn o bryd) gan sicrhau bod y rhaglen yn gallu cyflenwi rhagor o gartrefi yn y dyfodol.

en-gb	Since 2010 we have invested more than £240m through this programme, helping to lift tens of thousands of low income households out of fuel poverty.
cy-gb	Ers 2010 rydym wedi buddsoddi dros £240m drwy’r rhaglen hon, gan helpu i godi degau o filoedd o aelwydydd incwm isel o dlodi tanwydd.

en-gb	Building on this investment, we have allocated funding of £400k in 2020-21 to provide advice on home energy and advice on tackling fuel poverty to low income homes.
cy-gb	Er mwyn cynyddu’r buddsoddiad hwn, rydym wedi dyrannu £400k yn 2020-21 i ddarparu cyngor ar ynni yn y cartref a chyngor ar fynd i’r afael â thlodi tanwydd i gartrefi sydd ag incwm isel.

en-gb	This will prioritise those in greatest need, including people living with circulatory and respiratory conditions, with research showing that our work is reducing demand on the NHS by protecting vulnerable individuals from damp and cold conditions.
cy-gb	Bydd hyn yn blaenoriaethu’r rheini sydd â’r angen mwyaf sy’n byw gyda chyflyrau cylchrediad ac anadlu, gydag ymchwil yn dangos bod ein gwaith yn lleihau’r galw ar y GIG drwy ddiogelu unigolion agored i niwed rhag amodau tamp ac oer.

en-gb	The UKCCC has also indicated that we need to address the shortage of necessary skills if we are to achieve our targets.
cy-gb	Mae Pwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd wedi dynodi bod angen i ni fynd i’r afael â’r prinder sgiliau angenrheidiol os ydym am gyrraedd ein targedau.

en-gb	We are allocating an additional £8.2m of capital funding for a Carbon neutral house project within Coleg Y Cymoedd, designed to provide a state of the art education and training facility.
cy-gb	Rydym yn dyrannu £8.2m yn ychwanegol o gyllid cyfalaf ar gyfer prosiect cartref Carbon niwtral yng Ngholeg y Cymoedd, sydd wedi’i ddylunio i ddarparu cyfleuster addysg a hyfforddi o’r radd flaenaf.

en-gb	In assessing spend, we have also considered the wider benefits of investments that go beyond solely decarbonisation, which can often be a secondary benefit rather than the sole purpose.
cy-gb	Wrth asesu gwariant, rydym hefyd wedi ystyried manteision ehangach buddsoddiadau sy’n mynd ymhellach na dim ond datgarboneiddio, sydd yn aml yn gallu bod yn fantais eilaidd yn hytrach nag yn unig ddiben.

en-gb	For example, the decarbonisation impact of active travel is largely dependent on an overall modal shift from road transportation.
cy-gb	Er enghraifft, mae effaith ddatgarboneiddio teithio llesol yn dibynnu i raddau mawr ar newid moddol cyffredinol o gludiant ar y ffordd.

en-gb	However, the promotion of active travel, and the provision of active travel infrastructure also allows for the delivery of wider health benefits.
cy-gb	Fodd bynnag, mae hyrwyddo teithio llesol, a darparu seilwaith teithio llesol hefyd yn caniatáu ar gyfer cyflwyno manteision iechyd ehangach.

en-gb	Assessing the direct contribution to decarbonisation that specific expenditure achieves is not a simple process in many cases.
cy-gb	Mewn nifer o achosion nid yw’n broses syml asesu cyfraniad uniongyrchol gwariant penodol i ddatgarboneiddio.

en-gb	For example, as part of this Budget, we are investing in developing the electric vehicle charging infrastructure in Wales.
cy-gb	Er enghraifft, fel rhan o’r Gyllideb hon, rydym yn buddsoddi mewn datblygu’r seilwaith pweru cerbydau trydan yng Nghymru.

en-gb	The impact that this investment will have is closely linked to the uptake of electric vehicles more generally, which in turn is dependent on the regulatory choices that the UK Government makes in terms of restricting traditional petrol and diesel vehicles.
cy-gb	Bydd cysylltiad agos rhwng effaith y buddsoddiad yma a’r nifer sy’n defnyddio cerbydau trydan yn fwy cyffredinol, sydd maes o law yn ddibynnol ar ddewisiadau rheoleiddio Llywodraeth y DU o ran cyfyngu ar gerbydau petrol a disel traddodiadol.

en-gb	Following advice from the UKCCC, we have increased our long-term pathway to respond to a climate emergency.
cy-gb	Yn dilyn cyngor gan Bwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd, rydym wedi cynyddu ein llwybr tymor hir i ymateb i argyfwng hinsawdd.

en-gb	The Welsh Government has committed to putting a higher emission reductions target of at least 95 per cent into law.
cy-gb	Mae Llywodraeth Cymru wedi ymrwymo i osod targed lleihau allyriadau uwch o 95 y cant o leiaf yn y gyfraith.

en-gb	This means our pathway will change and our delivery plans to achieve our carbon budgets will have to reflect our new ambition.
cy-gb	Mae hyn yn golygu y bydd ein llwybr yn newid a bydd ein cynlluniau cyflawni i gyflawni ein cyllidebau carbon yn gorfod adlewyrchu ein huchelgais newydd.

en-gb	Next year we will be receiving further Welsh-specific advice and recommendations from the UKCCC, including recommendations on changing our pathway through our 2030 and 2040 targets and our second carbon budget.
cy-gb	Y flwyddyn nesaf byddwn yn derbyn rhagor o gyngor ac argymhellion sy’n benodol i Gymru gan Bwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd, gan gynnwys argymhellion am newid ein llwybr drwy ein targedau ar gyfer 2030 a 2040 a’n hail gyllideb garbon.

en-gb	We will also receive a progress report on our first carbon budget, and HM Treasury will be undertaking a review of how the transition to net zero would be funded and where the costs would fall.
cy-gb	Byddwn hefyd yn derbyn adroddiad cynnydd ar ein cyllideb garbon gyntaf, a bydd Trysorlys EM yn cynnal adolygiad o sut byddai’r newid i sero-net yn cael ei gyllido a lle byddai’r costau yn disgyn.

en-gb	These are all key pieces of evidence which we will need to review in developing future actions.
cy-gb	Mae'r rhain i gyd yn ddarnau pwysig o dystiolaeth y bydd angen i ni eu hadolygu wrth ddatblygu camau gweithredu yn y dyfodol.

en-gb	As outlined above, direct public spending is only one of the key levers though which the Welsh Government is supporting the climate emergency.
cy-gb	Fel yr amlinellir uchod, mae gwariant cyhoeddus uniongyrchol yn ddim ond un o’r ffyrdd y mae Llywodraeth Cymru yn cefnogi’r argyfwng hinsawdd.

en-gb	Our low carbon delivery plan Prosperity for All:
cy-gb	Mae ein cynllun cyflawni carbon isel Ffyniant i Bawb:

en-gb	A Low Carbon Wales sets out how Wales aims to meet the first carbon budget (2016-2020) and consequently the 2020 interim target through 100 policies and proposals across Ministerial portfolios.
cy-gb	Cymru Carbon Isel yn nodi sut bydd Cymru yn ceisio cyflawni’r gyllideb garbon gyntaf (2016-2020) ac wedyn targed interim 2020 drwy 100 o bolisïau a chynigion ar draws portffolios Gweinidogol.

en-gb	Prosperity for All:
cy-gb	Mae Ffyniant i Bawb:

en-gb	A Climate Conscious Wales, published earlier this month, responds to the areas of risk which the UK Committee on Climate Change has highlighted as requiring ‘more urgent action’ and contains short, medium and longer term actions in a number of key areas.
cy-gb	Cymru sy’n Effro i'r Hinsawdd, a gyhoeddwyd yn gynharach y mis hwn, yn ymateb i’r meysydd risg y mae Pwyllgor y DU ar Newid yn yr Hinsawdd wedi’u hamlygu fel rhai sydd ‘angen rhagor o gamau gweithredu ar frys’ ac mae’n cynnwys camau gweithredu yn y tymor byr, canolig a mwy mewn nifer o feysydd allweddol.

en-gb	Not all of the actions in the plan are about spend - some are about setting our policy direction, and providing clarity and certainty.
cy-gb	Nid yw’r holl gamau gweithredu yn y cynllun yn ymwneud â gwariant, mae rhai yn ymwneud â gosod ein cyfeiriad polisi, a rhoi eglurder a sicrwydd.

en-gb	For example power generation is our largest emissions sector.
cy-gb	Er enghraifft, cynhyrchu pŵer yw ein sector allyriadau mwyaf.

en-gb	We will reduce the use of fossil fuels for power generation through implementing policy such as phasing out Unabated Coal, developing planning policy and exploring new policy interventions.
cy-gb	Byddwn yn defnyddio llai o danwydd ffosil i gynhyrchu pŵer drwy weithredu polisi fel rhoi’r gorau’n raddol i lo heb systemau rheoli carbon, datblygu polisi cynllunio ac edrych ar ymyriadau polisi newydd.

en-gb	Through the development of our Budget Improvement Plan, we will continue to explore how the assessment of the carbon impact of our spending programmes can be made more robust.
cy-gb	Drwy ddatblygu ein Cynllun Gwella’r Gyllideb, byddwn yn parhau i edrych ar sut gallwn edrych yn fwy cadarn ar asesu effaith carbon ein rhaglenni gwario.

en-gb	This will consider the incremental impact of Welsh Government spend, as well as the wider impact that policy implementation has on carbon emissions.
cy-gb	Bydd hyn yn ystyried effaith gynyddol gwariant Llywodraeth Cymru, yn ogystal â'r effaith ehangach y mae gweithredu polisi yn ei chael ar allyriadau carbon.

en-gb	Our economy, health and well-being depends on healthy, resilient ecosystems.
cy-gb	Mae ein heconomi, ein hiechyd a’n lles yn dibynnu ar ecosystemau iach a chadarn.

en-gb	They provide us with our food, clean water and the air we breathe, and the raw materials and energy for our industries, and protect us against hazards, such as flooding and climate change.
cy-gb	Maent yn rhoi ein bwyd, ein dŵr glân a’r aer rydym yn ei anadlu, a’r deunyddiau crai a’r ynni ar gyfer ein diwydiannau ac maent yn ein diogelu rhag peryglon fel llifogydd a newid yn yr hinsawdd.