en-gb	I can demonstrate a good level of accuracy in familiar structures.
cy-gb	Gallaf ddangos lefel dda o gywirdeb mewn strwythurau cyfarwydd. 

en-gb	I can speak with clear pronunciation, aware of the purpose of stress and intonation.
cy-gb	Gallaf siarad ag ynganiad clir, yn ymwybodol o ddiben pwyslais a goslef.

en-gb	I can initiate and lead basic conversations and discussions with some detailed and relevant information with a sympathetic listener.
cy-gb	Gallaf gychwyn ac arwain sgyrsiau a thrafodaethau sylfaenol â gwrandäwr cydymdeimladol sy’n cynnwys rhywfaint o wybodaeth fanwl a pherthnasol.

en-gb	I can speak continuously in short utterances, pausing to think and possibly needing to restart and self-correct.
cy-gb	Gallaf siarad yn barhaus mewn ymadroddion byr, gan aros i feddwl ac o bosibl ailddechrau a chywiro fy hun.

en-gb	I can ask questions and I respond to basic follow-up questions when asked clearly on familiar topics.
cy-gb	Gallaf ofyn cwestiynau ac rwy’n ymateb i gwestiynau dilynol sylfaenol pan gânt eu gofyn yn glir ar bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can use some language spontaneously.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio rhywfaint o iaith yn ddigymell.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 60
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 63

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can plan texts with some detailed and relevant information and can structure text in paragraphs.
cy-gb	Gallaf gynllunio testunau a chynnwys rhywfaint o wybodaeth fanwl a pherthnasol a gallaf strwythuro testun yn baragraffau.

en-gb	I can use connectives to structure the text and show an awareness of style and register. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio cysyllteiriau i strwythuro’r testun a dangos ymwybyddiaeth o arddull a chywair.

en-gb	I can use familiar resources when planning my work, to help me communicate my points. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio adnoddau cyfarwydd wrth gynllunio fy ngwaith, i’m helpu i gyﬂeu fy mhwyntiau.

en-gb	I can spell familiar words and phrases accurately and legibly.
cy-gb	Gallaf sillafu geiriau ac ymadroddion cyfarwydd yn gywir ac yn daclus.

en-gb	I can write coherently with increasing precision, including spelling and punctuation. 
cy-gb	Gallaf ysgrifennu’n gydlynus gan ddangos manylder cynyddol, gan gynnwys sillafu ac atalnodi.

en-gb	I can learn, memorise and review familiar spellings and vocabulary.
cy-gb	Gallaf ddysgu, coﬁo ac adolygu sillaﬁadau a geirfa gyfarwydd.

en-gb	I can use a range of vocabulary and grammatical structures, including some complex sentences.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o eirfa a strwythurau gramadegol, gan gynnwys rhai brawddegau cymhleth.

en-gb	I can refer to events in a range of tenses where appropriate.
cy-gb	Gallaf gyfeirio at ddigwyddiadau mewn amrywiaeth o amseroedd y ferf lle bo hynny’n berthnasol.

en-gb	I can use various strategies to reﬂect upon the quality of my work in order to improve it.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiol strategaethau i fyfyrio ar ansawdd fy ngwaith er mwyn ei wella. 

en-gb	I can select appropriate reference materials when checking work.
cy-gb	Gallaf ddethol deunyddiau cyfeirio priodol wrth wirio gwaith.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can use a wide range of vocabulary, structures and grammatical patterns, including complex structures, to convey meaning clearly.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth eang o eirfa, strwythurau a phatrymau gramadegol, gan gynnwys strwythurau cymhleth, i gyﬂeu ystyr yn glir.

en-gb	I can present sequences of events, describing my reactions to them and moving between a range of tenses.
cy-gb	Gallaf gyﬂwyno cyfres o ddigwyddiadau, gan ddisgriﬁo fy ymatebion iddynt a symud rhwng amrywiaeth o amseroedd y ferf.

en-gb	I can give extended and detailed reasons and explanations to justify thoughts and points of view, agreeing or disagreeing with others.
cy-gb	Gallaf roi rhesymau ac esboniadau estynedig a manwl i gyﬁawnhau meddyliau a safbwyntiau, gan gytuno neu anghytuno ag eraill.

en-gb	I can correct myself to improve my level of accuracy.
cy-gb	Gallaf gywiro fy hunan er mwyn gwella lefel fy nghywirdeb.

en-gb	I have developed good pronunciation and intonation, and speak with an authentic accent. 
cy-gb	Rwyf wedi datblygu ynganiad a goslef dda, ac rwy’n siarad ag acen sy’n argyhoeddi.

en-gb	I can speak at length continuously, at times pausing to think and self-correct.
cy-gb	Gallaf siarad yn barhaus am gyfnodau hir, gan aros o bryd i’w gilydd i feddwl a chywiro fy hun.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 61
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 64

en-gb	I can initiate and lead conversations and discussions with conﬁdence using detailed and relevant information.
cy-gb	Gallaf gychwyn ac arwain sgyrsiau a thrafodaethau yn hyderus, gan ddefnyddio gwybodaeth fanwl a pherthnasol.

en-gb	I can ask a range of questions on a variety of more challenging topics and respond spontaneously to follow-up questions, asking for repetition when necessary.
cy-gb	Gallaf ofyn amrywiaeth o gwestiynau ar amrywiaeth o bynciau mwy heriol ac ymateb yn ddigymell i gwestiynau dilynol, gan ofyn iddynt gael eu hailadrodd lle bo angen.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can plan and reﬁne the content of texts to include relevant and detailed information, in an appropriate style and register.
cy-gb	Gallaf gynllunio a mireinio cynnwys testunau er mwyn cynnwys gwybodaeth berthnasol a manwl, mewn arddull a chywair priodol.

en-gb	I can use a variety of resources independently to help me communicate my points. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o adnoddau yn annibynnol i’m helpu i gyﬂeu fy mhwyntiau.

en-gb	I can write intelligibly and legibly, with reasonable precision, spelling and punctuation. 
cy-gb	Gallaf ysgrifennu mewn ffordd ddealladwy a darllenadwy, gan ddefnyddio manylder, sillafu ac atalnodi rhesymol.

en-gb	I can write accurately at length in familiar contexts without reference material.
cy-gb	Gallaf ysgrifennu’n gywir am gyfnod estynedig mewn cyd-destunau cyfarwydd heb ddeunydd cyfeirio.

en-gb	I can produce coherent writing using a wide variety of vocabulary and grammatical constructions, including complex structures.
cy-gb	Gallaf gynhyrchu gwaith cydlynus gan ddefnyddio amrywiaeth eang o eirfa a strwythurau gramadegol, gan gynnwys strwythurau cymhleth.

en-gb	I can refer to events, moving between a range of tenses with increasing sophistication. 
cy-gb	Gallaf gyfeirio at ddigwyddiadau, gan symud rhwng amrywiaeth o amseroedd y ferf gan ddangos sofﬁstigeiddrwydd cynyddol.

en-gb	I can use suitable style and register.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio arddull a chywair addas.

en-gb	I can use various strategies to reﬂect upon the quality and precision of my work in order to improve it.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiol strategaethau i fyfyrio ar ansawdd a manylder fy ngwaith er mwyn ei wella.

en-gb	I can select appropriate reference materials when checking work.
cy-gb	Gallaf ddethol deunyddiau cyfeirio priodol wrth wirio gwaith.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 62
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 65

en-gb	Planning for learning
cy-gb	Cynllunio ar gyfer dysgu

en-gb	Links within this area of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau o fewn y maes dysgu a phroﬁad hwn

en-gb	This section presents where learning can be enriched through drawing links with all what matters statements across the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn cyﬂwyno lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau gyda phob un datganiad o’r hyn sy’n bwysig ar draws Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Different elements of learning are considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Ystyrir gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world.
cy-gb	Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	• Identity and cultures through languages.
cy-gb	• Hunaniaeth a diwylliannau trwy ieithoedd.

en-gb	Learners who listen and read effectively are prepared to learn throughout their lives.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n gwrando ac yn darllen yn effeithiol yn barod i ddysgu drwy gydol eu hoes.

en-gb	• Receptive skills: 
cy-gb	• Sgiliau derbyn: 

en-gb	listening/viewing and reading.
cy-gb	gwrando/gwylio a darllen.

en-gb	Literature ﬁres imagination and inspires creativity.
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd.

en-gb	• Literature and creativity.
cy-gb	• Llenyddiaeth a chreadigrwydd.

en-gb	Links with other areas of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau â meysydd dysgu a phroﬁad eraill

en-gb	This section suggests where learning can be enriched through drawing links between other what matters statements across all the areas of learning and experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn awgrymu lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau rhwng y datganiadau o’r hyn sy’n bwysig ar draws yr holl feysydd dysgu a phroﬁad. 

en-gb	It also suggests where different elements of learning could be considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Mae hefyd yn awgrymu ymhle gellid ystyried gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Good language, literacy and communication skills are necessary in all areas of learning and experience, for example to:
cy-gb	Mae sgiliau ieithoedd, llythrennedd a chyfathrebu da yn hanfodol ym mhob maes dysgu a phroﬁad, er enghraifft er mwyn:

en-gb	• write to convey clear and accurate expression of meaning 
cy-gb	• ysgrifennu i fynegi ystyr mewn ffordd glir a chywir

en-gb	• discuss what they have read and come to a full understanding of a text
cy-gb	• trafod yr hyn y maent wedi’i ddarllen a dod i ddeall testun yn llawn 

en-gb	 • rehearse and reﬁne ideas before they write
cy-gb	• ymarfer a mireinio syniadau cyn iddynt ysgrifennu

en-gb	• make use of assessment for learning techniques that require them to evaluate their own and others’ work, and make suggestions for improvement.
cy-gb	• defnyddio technegau asesu ar gyfer dysgu sy’n gofyn iddynt werthuso eu gwaith eu hunain a gwaith eraill, a gwneud awgrymiadau ar gyfer gwella.

en-gb	Expressive Arts
cy-gb	Celfyddydau Mynegiannol

en-gb	• Visual literature (media and ﬁlm). 
cy-gb	• Llenyddiaeth weledol (y cyfryngau a fﬁlm). 

en-gb	• Expressive Arts terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg y Celfyddydau Mynegiannol a’i hetymoleg. 

en-gb	• Creative writing and script writing. 
cy-gb	• Ysgrifennu creadigol ac ysgrifennu sgriptiau. 

en-gb	• Drama, performance, singing. 
cy-gb	• Drama, perfformiad, canu.

en-gb	• Creative thinking.
cy-gb	• Meddwl yn greadigol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 63
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 66

en-gb	Humanities
cy-gb	Dyniaethau

en-gb	• Humanities terminology and its etymology.
cy-gb	• Terminoleg y Dyniaethau a’i hetymoleg.

en-gb	Science and Technology
cy-gb	Gwyddoniaeth a Thechnoleg

en-gb	• Science and Technology terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg Gwyddoniaeth a Thechnoleg a’i hetymoleg. 

en-gb	• Making informed decisions.
cy-gb	• Gwneud penderfyniadau gwybodus. 

en-gb	• Ability to explain ideas/process clearly. 
cy-gb	• Y gallu i egluro syniadau/prosesau yn glir. 

en-gb	• Digital communications.
cy-gb	• Cyfathrebu digidol.

en-gb	Health and Well-being
cy-gb	Iechyd a Lles

en-gb	• Relationships developed through communication. 
cy-gb	• Cydberthnasau a gaiff eu meithrin drwy gyfathrebu. 

en-gb	• Developing empathy through language/literature. 
cy-gb	• Datblygu empathi drwy iaith/llenyddiaeth.

en-gb	• Health and Well-being terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg Iechyd a Lles a’i hetymoleg.

en-gb	• Literature/reading/writing linked to well-being.
cy-gb	• Llenyddiaeth/darllen/ysgrifennu sy’n gysylltiedig â lles.

en-gb	Mathematics and Numeracy
cy-gb	Mathemateg a Rhifedd

en-gb	• Use of songs and rhymes to teach early numeracy. 
cy-gb	• Defnyddio caneuon a rhigymau i addysgu rhifedd cynnar. 

en-gb	• Literacy for comprehension.
cy-gb	• Llythrennedd er mwyn deall.

en-gb	• Communication skills for collaborative problem-solving. 
cy-gb	• Sgiliau cyfathrebu ar gyfer datrys problemau mewn ffordd gydweithredol. 

en-gb	• Mathematical terminology and its etymology.
cy-gb	• Terminoleg fathemategol a’i hetymoleg.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 64
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 67

en-gb	Experiences, knowledge and skills
cy-gb	Proﬁadau, gwybodaeth a sgiliau

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	Learners need to experience:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr broﬁ:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• rich language environments, and language(s) in a variety of ﬁrst-hand, real-life situations 
cy-gb	• amgylcheddau iaith cyfoethog, ac iaith (ieithoedd) mewn amrywiaeth o sefyllfaoedd go iawn trwy broﬁadau uniongyrchol

en-gb	• planned and unplanned spontaneous speaking and listening with a range of peers and adults 
cy-gb	• gweithgareddau siarad a gwrando wedi’u cynllunio a rhai digymell gydag amrywiaeth o gyfoedion ac oedolion

en-gb	• viewing, accessing and engaging in a wide range of conversations and discussions
cy-gb	• gwylio, cyrchu a chymryd rhan mewn amrywiaeth eang o sgyrsiau a thrafodaethau 

en-gb	 • taking part in role play
cy-gb	• cymryd rhan mewn gweithgareddau chwarae rôl

en-gb	• language models in a range of contexts and situations
cy-gb	• modelau iaith mewn amrywiaeth o gyd-destunau a sefyllfaoedd

en-gb	• a range of media sources with different purposes
cy-gb	 • amrywiaeth o ffynonellau cyfryngau sydd â gwahanol ddibenion 

en-gb	• opportunities to reﬂect on their own speaking to improve their skills
cy-gb	• cyﬂeoedd i fyfyrio ar eu gwaith siarad eu hunain er mwyn gwella eu sgiliau

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• opportunities to speak for a range of purposes, e.g. persuade, question, entertain, inform
cy-gb	• cyﬂeoedd i siarad ar gyfer amrywiaeth o ddibenion, e.e. darbwyllo, cwestiynu, diddanu, hysbysu

en-gb	• speaking in a range of informal and formal situations, including work-related situations
cy-gb	• siarad mewn amrywiaeth o sefyllfaoedd anffurﬁol a ffurﬁol, gan gynnwys sefyllfaoedd sy’n gysylltiedig â gwaith

en-gb	• viewing, accessing and engaging in a wide range of performances, presentations, speeches and debates
cy-gb	• gwylio, cyrchu a chymryd rhan mewn amrywiaeth eang o berfformiadau, cyﬂwyniadau, areithiau a dadleuon

en-gb	• taking part in discussions around contemporary and contentious issues 
cy-gb	• cymryd rhan mewn trafodaethau am faterion cyfoes a dadleuol

en-gb	• situations that challenge their own opinions and values
cy-gb	 • sefyllfaoedd sy’n herio eu safbwyntiau a’u gwerthoedd eu hunain

en-gb	• opportunities to use the language(s) they are learning both in and beyond the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience
cy-gb	• cyﬂeoedd i ddefnyddio’r iaith (ieithoedd) y maent yn ei (eu) dysgu o fewn a thu hwnt i Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu

en-gb	(from Progression step 3) 
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• multilingual environments.
cy-gb	• amgylcheddau amlieithog.

en-gb	Learners need to know:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr wybod:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• to ask questions to clarify meaning when they don’t understand
cy-gb	• y dylid gofyn cwestiynau er mwyn cael eglurhad o’r ystyr pan na fyddant yn deall

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• that the features, structure, organisation and presentation of talk change depending on purpose and audience
cy-gb	• bod nodweddion, strwythur, trefn a chyﬂwyniad sgwrs yn newid gan ddibynnu ar y diben a’r gynulleidfa

en-gb	• that language forms draw on different established conventions and register
cy-gb	• bod ffurﬁau iaith yn defnyddio gwahanol gonfensiynau sefydlog a chyweiriau

en-gb	• subject-speciﬁc and context-speciﬁc vocabulary
cy-gb	• geirfa pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol

en-gb	• how to talk about more challenging, stage-appropriate topics (including talking about language itself), using appropriate language
cy-gb	• sut i siarad am bynciau mwy heriol sy’n briodol ar gyfer y cam cynnydd (gan gynnwys siarad am iaith), gan ddefnyddio iaith briodol

en-gb	• that different speakers can have different roles in a group
cy-gb	• y gall fod gan wahanol siaradwyr wahanol rolau mewn grŵp

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 65
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 68

en-gb	• that the organisation of language can change meaning and impact
cy-gb	• y gall y modd y trefnir iaith newid yr ystyr a’r effaith

en-gb	• that sometimes people may draw meaning that speakers have not intended
cy-gb	• y gall pobl weithiau ddod i gasgliad o ran ystyr na fwriadwyd gan y siaradwyr

en-gb	• that words have impact and can affect listeners in different ways depending on their own views
cy-gb	• bod gan eiriau effaith ac y gallant effeithio ar wrandawyr mewn gwahanol ffyrdd gan ddibynnu ar eu safbwyntiau eu hunain

en-gb	• how to respond to other people’s views which may be very different to their own
cy-gb	• sut i ymateb i safbwyntiau pobl eraill a all fod yn wahanol iawn i’w safbwyntiau eu hunain

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• how to use rhetorical and persuasive techniques to achieve desired impact.
cy-gb	• sut i ddefnyddio technegau rhethregol a darbwyllol i gael yr effaith a ddymunir.

en-gb	Learners need to be able to:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr allu:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• form sounds speciﬁc to their language(s)
cy-gb	• ffurﬁo synau sy’n benodol i’w hiaith (hieithoedd)

en-gb	• take turns in conversations
cy-gb	• cymryd eu tro wrth sgwrsio

en-gb	• recognise feelings and emotions and articulate how they feel
cy-gb	• cydnabod teimladau ac emosiynau a chyﬂeu sut y maent yn teimlo

en-gb	 • form and express opinions
cy-gb	• llunio barnau a’u mynegi

en-gb	• ask questions which clarify understanding 
cy-gb	• gofyn cwestiynau sy’n cadarnhau dealltwriaeth 

en-gb	• recount information
cy-gb	• ailadrodd gwybodaeth

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• reﬂect on language use and evaluate impact
cy-gb	• myfyrio ar y defnydd o iaith a gwerthuso effaith

en-gb	• use social conventions of conversation and formality, e.g. responding and behaving appropriately in group conversation and allowing the conversation to develop cooperatively
cy-gb	• defnyddio confensiynau cymdeithasol sgwrs a ffurﬁoldeb, e.e. ymateb ac ymddwyn yn briodol mewn sgyrsiau grŵp a chaniatáu i’r sgwrs ddatblygu mewn modd cydweithredol

en-gb	• use speciﬁc vocabulary and structures depending on the purpose and audience
cy-gb	• defnyddio geirfa a strwythurau penodol gan ddibynnu ar y diben a’r gynulleidfa

en-gb	• support opinions
cy-gb	• cyﬁawnhau barnau

en-gb	• share their views with different audiences
cy-gb	• rhannu eu safbwyntiau gyda gwahanol gynulleidfaoedd

en-gb	• draw on personal and learned experiences to inform and support opinions 
cy-gb	• defnyddio proﬁadau personol a’r hyn a ddysgwyd i lywio ac ategu barnau

en-gb	• appreciate that speech should be used or organised in different ways depending on the audience 
cy-gb	• gwerthfawrogi y dylid defnyddio neu drefnu iaith lafar mewn gwahanol ffyrdd gan ddibynnu ar y gynulleidfa

en-gb	• recount and summarise information
cy-gb	• ailadrodd a chrynhoi gwybodaeth

en-gb	• ask questions which enhance understanding
cy-gb	• gofyn cwestiynau sy’n gwella dealltwriaeth

en-gb	• ask questions which test the parameters of an idea
cy-gb	• gofyn cwestiynau sy’n herio syniadau

en-gb	 • reframe arguments to test that they make sense
cy-gb	• ail-fframio dadleuon er mwyn proﬁ eu bod yn gwneud synnwyr 

en-gb	• use new and interesting ideas to reﬂect on why they hold certain opinions
cy-gb	• defnyddio syniadau newydd a diddorol i ystyried pam mae ganddynt farnau penodol

en-gb	• use translanguaging skills
cy-gb	 • defnyddio sgiliau trawsieithu

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• understand that features such as rhetoric and persuasion depend on the context in which they are used and don’t necessarily create an effect on their own
cy-gb	• deall bod nodweddion megis rhethreg a’r gallu i ddarbwyllo yn dibynnu ar y cyd-destun lle’u defnyddir ac nad ydynt o reidrwydd yn creu effaith ar eu pen eu hunain

en-gb	• evaluate critically the arguments of others
cy-gb	• cynnal gwerthusiad beirniadol o ddadleuon pobl eraill

en-gb	 • manipulate arguments in debate/discussion
cy-gb	 • llywio dadleuon wrth gynnal dadl/trafodaeth

en-gb	 • use language with versatility to respond to challenge.
cy-gb	• defnyddio iaith mewn ffordd hyblyg er mwyn ymateb i her.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 66
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 69

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	Learners need to experience:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr broﬁ:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• opportunities to explore and experiment with their writing
cy-gb	• cyﬂeoedd i archwilio ac arbroﬁ gyda’u gwaith ysgrifennu

en-gb	• relevant, engaging and challenging stimuli to inspire and aid preparation for purposeful writing
cy-gb	• deunydd ysgogi perthnasol, diddorol a heriol i’w hysbrydoli a’u helpu i baratoi i ysgrifennu mewn ffordd bwrpasol

en-gb	 • an increasing variety of context-speciﬁc and subject-speciﬁc vocabulary 
cy-gb	• amrywiaeth gynyddol o eirfa ar gyfer cyd-destunau penodol a phynciau penodol

en-gb	• opportunities to explore and use a variety of ambitious and appropriate vocabulary 
cy-gb	 • cyﬂeoedd i archwilio a defnyddio amrywiaeth o eirfa uchelgeisiol a phriodol 

en-gb	• freedom to take risks and explore creativity
cy-gb	• y rhyddid i fentro a bod yn greadigol

en-gb	• spelling conventions and strategies involving a combination of methods
cy-gb	• confensiynau a strategaethau sillafu sy’n defnyddio cyfuniad o ddulliau

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• opportunities to review, revise, edit and proofread their writing
cy-gb	• cyﬂeoedd i adolygu, diwygio, golygu a phrawf-ddarllen eu gwaith ysgrifennu

en-gb	• opportunities to present writing in different forms and styles, including digitally and online, for a range of purposes and audiences
cy-gb	• cyﬂeoedd i gyﬂwyno gwaith ysgrifennu mewn gwahanol ffurﬁau ac arddulliau, gan gynnwys yn ddigidol ac ar-lein, at amrywiaeth o ddibenion ac ar gyfer amrywiaeth o gynulleidfaoedd

en-gb	• a wide variety of well-modelled styles, genres and forms of writing in all types of media, including digital technologies
cy-gb	• amrywiaeth eang o arddulliau, genres a ffurﬁau ysgrifennu wedi’u modelu’n dda ym mhob math o gyfrwng, gan gynnwys technolegau digidol

en-gb	• opportunities to use the language(s) they are learning both in and beyond the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience.
cy-gb	• cyﬂeoedd i ddefnyddio’r iaith (ieithoedd) y maent yn ei (eu) dysgu o fewn a thu hwnt i Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu.

en-gb	Learners need to know:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr wybod:

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• strategies and structures to prepare for writing
cy-gb	• strategaethau a strwythurau i baratoi ar gyfer ysgrifennu

en-gb	• that using an increasing range of relevant and ambitious vocabulary and idiomatic language can enhance their writing
cy-gb	• y gall defnyddio amrywiaeth gynyddol o eirfa ac iaith idiomatig berthnasol ac uchelgeisiol wella eu gwaith ysgrifennu

en-gb	• a range of spelling conventions, patterns and strategies
cy-gb	• amrywiaeth o gonfensiynau, patrymau a strategaethau sillafu

en-gb	• that there are conventions of grammar and punctuation that help us write with clarity and meaning
cy-gb	• bod confensiynau gramadeg ac atalnodi sy’n ein helpu i ysgrifennu mewn ffordd eglur ac ystyrlon

en-gb	• the characteristics of speciﬁc forms, genres and styles
cy-gb	• nodweddion ffurﬁau, genres ac arddulliau penodol

en-gb	• that particular vocabulary is used in particular situations
cy-gb	• y defnyddir geirfa benodol mewn sefyllfaoedd penodol

en-gb	• that the organisation of a text depends on the audience and purpose for which it is created
cy-gb	• bod y ffordd y caiff testun ei drefnu yn dibynnu ar y gynulleidfa a’r diben y cafodd ei greu ar ei gyfer

en-gb	• the purpose of a text will deﬁne the language features used
cy-gb	• y bydd diben testun yn difﬁnio’r nodweddion iaith a ddefnyddir

en-gb	• manipulation of sentence lengths and styles can change the pace and impact of what is being communicated
cy-gb	• y gall y ffordd yr ymdrinnir â hyd brawddegau ac arddulliau newid cyﬂymder ac effaith yr hyn a gaiff ei gyﬂeu

en-gb	• words carry different levels of meaning (emotional/social/etc.)
cy-gb	• bod gan eiriau wahanol lefelau o ystyr (emosiynol/cymdeithasol/ac ati)

en-gb	• the organisation of words and punctuation within a sentence can change the impact/meaning of a sentence.
cy-gb	• y gall y modd y trefnir geiriau ac atalnodi o fewn brawddeg newid effaith/ystyr brawddeg.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 67
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 70

en-gb	Learners need to be able to:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr allu:

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• plan their use of strategies and use an increasing range of structures
cy-gb	• cynllunio eu defnydd o strategaethau a defnyddio amrywiaeth gynyddol o strwythurau 

en-gb	• write with conﬁdence and purpose for a range of audiences
cy-gb	• ysgrifennu’n hyderus a chyda diben ar gyfer amrywiaeth o gynulleidfaoedd

en-gb	• apply the features of an increasing range of genres in different forms to craft their writing 
cy-gb	• cymhwyso nodweddion amrywiaeth gynyddol o genres mewn gwahanol ffurﬁau er mwyn creu eu gwaith ysgrifennu

en-gb	• apply their knowledge of grapheme–phoneme correspondence and morphology to spell words accurately
cy-gb	• cymhwyso’r hyn maent yn ei wybod am gyfatebiaeth graffem–ffonem a morffoleg er mwyn sillafu geiriau’n gywir

en-gb	• use strategies for learning, storing, recalling and checking the spelling of words they use 
cy-gb	• defnyddio strategaethau ar gyfer dysgu, storio, galw i gof a chadarnhau sillaﬁad geiriau a ddefnyddir ganddynt

en-gb	• write with clarity and meaning, applying appropriate conventions of grammar and punctuation
cy-gb	• ysgrifennu’n eglur ac yn ystyrlon, gan gymhwyso confensiynau gramadeg ac atalnodi priodol

en-gb	• use independent and collaborative strategies that will help them to review and improve their writing 
cy-gb	• defnyddio strategaethau annibynnol a chydweithredol a fydd yn eu helpu i adolygu a gwella eu gwaith ysgrifennu

en-gb	• reﬂect critically on their language, form and structure as a means of drafting, adapting and editing  their writing
cy-gb	• myfyrio ar eu hiaith, ffurf a strwythur mewn ffordd feirniadol er mwyn drafftio, addasu a golygu eu gwaith ysgrifennu

en-gb	• use appropriate vocabulary and terminology to discuss, consider and evaluate their own work and that of others
cy-gb	• defnyddio geirfa a therminoleg briodol i drafod, ystyried a gwerthuso eu gwaith eu hunain a gwaith eraill

en-gb	 • use stage-appropriate, ambitious vocabulary and idiomatic language for a range of audiences and purposes
cy-gb	• defnyddio geirfa ac iaith idiomatig uchelgeisiol sy’n briodol i’r cam cynnydd ar gyfer amrywiaeth o gynulleidfaoedd ac at amrywiaeth o ddibenion

en-gb	• produce a legible and personal style of handwriting • use digital technology to produce and present independently and collaboratively 
cy-gb	• cynhyrchu arddull lawysgrifen daclus a phersonol • defnyddio technoleg ddigidol i gynhyrchu a chyﬂwyno ar y cyd 

en-gb	• use translanguaging skills.
cy-gb	• defnyddio sgiliau trawsieithu.

en-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Cwricwlwm Drafft i Gymru 2022: 

en-gb	Languages, Literacy and Communication 68
cy-gb	Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu 71

en-gb	WHAT MATTERS IN 
cy-gb	YR HYN SY’N BWYSIG MEWN 

en-gb	LANGUAGES, LITERACY AND COMMUNICATION 
cy-gb	IEITHOEDD, LLYTHRENNEDD A CHYFATHREBU 

en-gb	Literature ﬁres imagination  and inspires creativity. 
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd.

en-gb	Literature expands horizons. 
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn ehangu gorwelion. 

en-gb	It inspires and motivates us while also helping us to learn more about language.
cy-gb	Mae’n ein hysbrydoli ac yn ein cymell, gan ein helpu hefyd i ddysgu mwy am iaith.

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will provide learners with literary experiences that will engage their interest and imagination as readers, listeners, viewers, writers and creators. 
cy-gb	Bydd y Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cynnig proﬁadau llenyddol i ddysgwyr a fydd yn ennyn eu diddordeb a’u dychymyg fel darllenwyr, gwrandawyr, gwylwyr, awduron a llenorion. 

en-gb	They will not only be enabled to appreciate a creator’s craft but also to develop their own creative skills. 
cy-gb	Byddant nid yn unig yn gallu gwerthfawrogi crefft y llenor, ond byddant hefyd yn gallu meithrin eu sgiliau creadigol eu hunain. 

en-gb	They will experience and respond to a variety of literature that gives them insight into the culture, people and history of Wales as well as the wider world. 
cy-gb	Byddant yn proﬁ ac yn ymateb i amrywiaeth o lenyddiaeth sy’n rhoi dealltwriaeth iddynt o ddiwylliant, pobl a hanes Cymru yn ogystal â’r byd ehangach. 

en-gb	Through this, as their understanding of their own and other people’s experiences, beliefs and cultures is enhanced, learners will be helped to develop their ability to demonstrate empathy. 
cy-gb	Drwy hyn, wrth i’w dealltwriaeth o’u proﬁadau, eu credoau a’u diwylliannau eu hunain a phobl eraill wella, caiff dysgwyr gymorth i ddatblygu eu gallu i ddangos empathi. 

en-gb	This in turn will contribute to their emotional and mental well-being. 
cy-gb	Yn ei dro, bydd hyn yn cyfrannu at eu lles emosiynol a’u lles meddwl. 

en-gb	In all, the experiences offered in this area of learning and experience will spark learners’ imagination and creativity and help to build a lifelong love of literature.
cy-gb	Gyda’i gilydd, bydd y proﬁadau a gynigir fel rhano’r maes dysgu a phroﬁad hwn yn tanio dychymyg a chreadigrwydd dysgwyr ac yn helpu i feithrin cariad gydol oes tuag at lenyddiaeth.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 69
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 72

en-gb	Learning
cy-gb	Dysgu

en-gb	Principles of progression
cy-gb	Egwyddorion cynnydd

en-gb	Principles of progression are the basis on which the achievement outcomes have been developed and should guide the progression of learning within the area of learning and experience.
cy-gb	Egwyddorion cynnydd yw’r sail ar gyfer datblygu’r deilliannau cyﬂawniad a dylent lywio dilyniant y dysgu o fewn y maes dysgu a phroﬁad. 

en-gb	Learners will engage with stage-appropriate, challenging literary media in Welsh, English and international languages.
cy-gb	Bydd dysgwyr yn dod i gyswllt â deunydd llenyddol heriol sy’n briodol ar gyfer y cam cynnydd  yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol 

en-gb	Learners progress from subjective to objective appreciation.
cy-gb	Mae dysgwyr yn gwneud cynnydd werthfawrogi llenyddiaeth yn oddrychol i’w werthfawrogi’n wrthrychol.

en-gb	Literature is a stimulus for creativity. 
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn ysgogi creadigrwydd. 

en-gb	Learners will imitate and emulate literature that they have read/seen as well as creating their own original work in Welsh, English and in international languages.
cy-gb	Bydd dysgwyr yn efelychu llenyddiaeth y maent wedi’i darllen/gweld yn ogystal â chreu eu gwaith gwreiddiol eu hunain yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol.

en-gb	Concepts and ideas will be revisited and addressed in more complex ways as understanding and ability become more sophisticated.
cy-gb	Ailymwelir â chysyniadau a syniadau ac ymdrinnir â nhw mewn ffyrdd mwy cymhleth wrth i ddealltwriaeth a gallu’r dysgwyr ddod yn fwy sofﬁstigedig.

en-gb	Learners will reﬂect on their work to improve their skills.
cy-gb	Bydd dysgwyr yn myfyrio ar eu gwaith er mwyn gwella eu sgiliau.

en-gb	All learners need to be supported to develop their translanguaging skills.
cy-gb	Mae angen i bob dysgwr gael cefnogaeth i feithrin eu sgiliau trawsieithu.

en-gb	Welsh/English
cy-gb	Cymraeg/Saesneg 

en-gb	Progression step 1
cy-gb	 Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can understand that there are different types of literature.
cy-gb	Gallaf ddeall fod gwahanol fathau o lenyddiaeth.

en-gb	I can recognise that there are similarities between what I hear, view and read. 
cy-gb	Gallaf adnabod bod nodweddion tebyg rhwng yr hyn rwy’n ei glywed, ei weld a’i ddarllen.

en-gb	I can talk about the literature I hear, view or read and express simple opinions. 
cy-gb	Gallaf sôn am y llenyddiaeth rwy’n ei chlywed, yn ei gweld neu yn ei darllen, a mynegi barnau syml.

en-gb	I can retell stories.
cy-gb	Gallaf ailadrodd straeon.

en-gb	I can listen to and join in with songs, rhymes, stories and poems.
cy-gb	Gallaf wrando ar ganeuon, rhigymau, straeon a cherddi ac ymuno ynddynt.

en-gb	I can adopt a role and perform creatively based on my experience of literature. 
cy-gb	Gallaf fabwysiadu rôl a pherfformio’n greadigol yn seiliedig ar fy mhroﬁad o lenyddiaeth.

en-gb	I can use my imagination to respond creatively to the literature I hear, view or read.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy nychymyg i ymateb yn greadigol i’r llenyddiaeth rwy’n ei chlywed, ei gweldneu’n ei darllen.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 70
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 73

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can recognise the features of different literature and use appropriate language to talk about them.
cy-gb	Gallaf adnabod nodweddion gwahanol fathau o lenyddiaeth a defnyddio iaith briodol i siarad amdanynt.

en-gb	I can talk about plot, character and main themes of the literature I hear, view or read, expressing my opinions.
cy-gb	Gallaf sôn am blot, cymeriad a phrif themâu’r llenyddiaeth rwy’n ei chlywed, ei gweld neu ei darllen, gan fynegi fy marnau.

en-gb	I can retell stories creatively.
cy-gb	Gallaf ailadrodd straeon mewn ffordd greadigol.

en-gb	I can listen to and remember poetry, drama and prose and can adapt them creatively. 
cy-gb	Gallaf wrando ar farddoniaeth, drama a rhyddiaith, a’u coﬁo a’u haddasu mewn ffordd greadigol.

en-gb	I can show an understanding of emotions experienced by myself and by others. 
cy-gb	Gallaf ddangos dealltwriaeth o’r emosiynau rwy’n eu proﬁ ac a broﬁr gan eraill.

en-gb	I can make connections between poetry, drama and prose that I hear, view or read. 
cy-gb	Gallaf greu cysylltiadau rhwng barddoniaeth, drama a rhyddiaith y byddaf yn eu clywed, eu gweld neu eu darllen.

en-gb	I can draw on my knowledge of different characters within literature to adopt and perform a role. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am wahanol gymeriadau mewn llenyddiaeth i fabwysiadu a pherfformio rôl.

en-gb	I can use my imagination to respond to literature and create my own.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy nychymyg i ymateb i lenyddiaeth a chreu fy llenyddiaeth fy hun.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can recognise and comment on the features of different genres in literature using appropriate language.
cy-gb	Gallaf adnabod nodweddion gwahanol genres mewn llenyddiaeth, a chyﬂwyno sylwadau arnynt, gan ddefnyddio iaith briodol.

en-gb	I can discuss the plot, character, theme and context of the literature I hear, view or read, expressing my ideas and opinions.
cy-gb	Gallaf drafod plot, cymeriad, thema a chyd-destun y llenyddiaeth rwy’n ei chlywed, ei gweld neu ei darllen, gan fynegi fy syniadau a’m barnau.

en-gb	I can retell and adapt a story creatively, expressing it from a new viewpoint and using familiar strategies to move between storytelling and writing.
cy-gb	Gallaf ailadrodd ac addasu stori mewn ffordd greadigol, gan ei mynegi o safbwynt newydd a defnyddio strategaethau cyfarwydd i symud rhwng adrodd ac ysgrifennu straeon.

en-gb	I can support my views with examples.
cy-gb	Gallaf cefnogi fy marnau gan ddefnyddio enghreifftiau.

en-gb	I can show empathy and recognise that others may have different views from mine. 
cy-gb	Gallaf ddangos empathi a chydnabod y gall fod gan bobl eraill farnau gwahanol i mi.

en-gb	I can make connections across a range of literature, including from different languages.
cy-gb	Gallaf greu cysylltiadau ar draws amrywiaeth o lenyddiaeth, gan gynnwys o ieithoedd gwahanol.

en-gb	I can adopt, create and perform roles based on my knowledge of characters and experiences of literature.
cy-gb	Gallaf fabwysiadu, creu a pherfformio rolau yn seiliedig ar yr hyn rwy’n ei wybod am gymeriadau a’m proﬁadau o lenyddiaeth.

en-gb	I can create literature using my imagination and knowledge of writing styles and the features of different genres.
cy-gb	Gallaf greu llenyddiaeth gan ddefnyddio fy nychymyg a’r hyn rwy’n ei wybod am arddulliau ysgrifennu a nodweddion gwahanol genres.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 71
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 74

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can engage with a wide range of genres, analysing language choices and techniques used by authors.
cy-gb	Gallaf fynd i’r afael ag amrywiaeth eang o genres, gan ddadansoddi dewisiadau a thechnegau ieithyddol a ddefnyddir gan yr awduron.

en-gb	I can describe the impact on the reader using relevant terminology and examples.
cy-gb	Gallaf ddisgriﬁo’r effaith ar y darllenwr, gan ddefnyddio terminoleg ac enghreifftiau perthnasol.

en-gb	I can explore and analyse issues through the plot, character, theme, identity and context of the literature I hear, view or read.
cy-gb	Gallaf archwilio a dadansoddi materion drwy blot, cymeriad, thema, hunaniaeth a chyd-destun y llenyddiaeth rwy’n ei chlywed, ei gweld neu ei darllen.

en-gb	I can support my views with evidence.
cy-gb	Gallaf gefnogi fy marnau â thystiolaeth.

en-gb	I can show tolerance and empathy in my responses and appreciate that texts can be interpreted differently.
cy-gb	Gallaf ddangos goddefgarwch ac empathi yn fy ymatebion a gwerthfawrogi y gellir dehongli testunau mewn gwahanol ffyrdd.

en-gb	I can analyse and compare ideas within and across a range of literature, including across different languages.
cy-gb	Gallaf ddadansoddi a chymharu syniadau o fewn ac ar draws amrywiaeth o lenyddiaeth, gan gynnwys ar draws gwahanol ieithoedd.

en-gb	I can use my knowledge and understanding of different characters and experiences of literature to adapt and perform roles, expressing myself creatively.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n wybod a’m dealltwriaeth o wahanol gymeriadau a phroﬁadau o lenyddiaeth i addasu a pherfformio rolau, gan fynegi fy hun mewn ffordd greadigol.

en-gb	I can develop my own writing craft and creativity, experimenting with language features used by a range of authors and genres.
cy-gb	Gallaf ddatblygu fy nghrefft a’m creadigrwydd ysgrifennu, gan arbroﬁ â nodweddion ieithyddol a ddefnyddir gan amrywiaeth o awduron ac mewn amrywiaeth o genres.

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can engage in depth with a range of genres.
cy-gb	Gallaf fynd i’r afael yn fanwl ag amrywiaeth o genres.

en-gb	I can analyse and evaluate the impact of language choices and techniques on the reader using relevant terminology and examples.
cy-gb	Gallaf ddadansoddi a gwerthuso effaith dewisiadau iaith a thechnegau ar y darllenwyr gan ddefnyddio terminoleg ac enghreifftiau perthnasol.

en-gb	I can explore, analyse and evaluate issues through the plot, character, theme, identity and context of a range of relevant and challenging literature.
cy-gb	Gallaf archwilio, dadansoddi a gwerthuso materion drwy blot, cymeriad, thema, hunaniaeth a chyd-destun amrywiaeth o lenyddiaeth berthnasol a heriol.

en-gb	I can support my views with relevant evidence.
cy-gb	Gallaf gefnogi fy marnau â thystiolaeth berthnasol.

en-gb	I can show tolerance and empathy, evaluating different interpretations of texts, including my own.
cy-gb	Gallaf ddangos goddefgarwch ac empathi, gan werthuso gwahanol ddehongliadau o destunau, gan gynnwys fy rhai fy hun.

en-gb	I can analyse, compare and evaluate ideas from a range of complex literary texts, including across different languages.
cy-gb	Gallaf ddadansoddi, cymharu a gwerthuso syniadau o amrywiaeth o destunau llenyddol cymhleth, gan gynnwys ar draws gwahanol ieithoedd.

en-gb	I can use my knowledge and understanding of different characters and experiences to adapt and perform roles, expressing my own and others’ viewpoints creatively.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod a’m dealltwriaeth o wahanol gymeriadau a phroﬁadau i addasu a pherfformio rolau, gan fynegi fy safbwyntiau a safbwyntiau pobl eraill mewn ffordd greadigol.

en-gb	I can craft my own writing for creative purposes, engaging with a wide range of literature in order to explore and develop my own writing.
cy-gb	Gallaf lunio fy ngwaith ysgrifennu fy hun at ddibenion creadigol, gan ymwneud ag amrywiaeth eang o lenyddiaeth er mwyn archwilio a datblygu fy ngwaith ysgrifennu fy hun.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 72
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 75

en-gb	Welsh in English-medium settings/schools/streams
cy-gb	Cymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg

en-gb	The following achievement outcomes for Welsh in English-medium settings/schools/streams will be  reviewed and expectations increased as the ﬁrst cohorts learn through Curriculum for Wales 2022. 
cy-gb	Wrth i’r carfanau cyntaf o ddysgwyr gwblhau eu taith drwy Gwricwlwm i Gymru 2022, caiff y deilliannau cyﬂawniad canlynol ar gyfer y Gymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg eu hadolygu a bydd y disgwyliadau’n cynyddu.

en-gb	Progression step 1
cy-gb	Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can listen to and join in with Welsh songs and rhymes.
cy-gb	Gallaf wrando ar ganeuon a rhigymau Cymraeg ac ymuno.

en-gb	I can use my imagination to respond creatively to the literature I hear, view or read.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy nychymyg i ymateb yn greadigol i’r llenyddiaeth rwy’n ei chlywed, ei gweldneu’n ei darllen.

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can recognise different types of literature in Welsh.
cy-gb	Gallaf adnabod gwahanol fathau o lenyddiaeth yn Gymraeg.

en-gb	I can make a basic response to and express simple opinions in Welsh on the Welsh literature I hear, view and read.
cy-gb	Gallaf gynnig ymateb sylfaenol a mynegi barnau syml yn Gymraeg ar y llenyddiaeth Gymraeg y byddaf yn ei chlywed, ei gweld a’i darllen.

en-gb	I can listen to and perform Welsh poems, songs and stories.
cy-gb	Gallaf wrando ar gerddi, caneuon a straeon Cymraeg a’u perfformio.

en-gb	I can work collaboratively to create literature, e.g. by adapting simple structures from familiar Welsh texts.
cy-gb	Gallaf gydweithio i greu llenyddiaeth, e.e. drwy addasu strwythurau syml o destunau Cymraeg cyfarwydd.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can identify basic features, including similarities and differences of different genres in Welsh literature.
cy-gb	Gallaf sylwi ar nodweddion sylfaenol, gan gynnwys elfennau tebyg ac annhebyg mewn gwahanol genres o fewn llenyddiaeth Gymraeg.

en-gb	I can talk about plot and characters in Welsh literature I hear, view or read, expressing my opinions in Welsh using familiar language.
cy-gb	Gallaf sôn am y plot a’r cymeriadau yn y llenyddiaeth Gymraeg a glywaf, ac a welaf ac a ddarllenaf, gan fynegi fy marnau yn Gymraeg gan ddefnyddio iaith gyfarwydd.

en-gb	I can give stage-appropriate reasons in Welsh for my views.
cy-gb	Gallaf roi rhesymau addas i’r cam cynnydd yn Gymraeg am fy marnau yn Gymraeg sy’n addasi’r cam cynnydd.

en-gb	I can listen to and perform poems, sketches, songs and stories in the Welsh language with expression which shows my understanding.
cy-gb	Gallaf wrando ar gerddi, sgetsys, caneuon a straeon yn Gymraeg a’u perfformio â mynegiant sy’n dangos fy mod wedi’u deall.

en-gb	I can listen to and remember poetry, drama and prose, and retell and adapt them creatively in Welsh.
cy-gb	Gallaf wrando ar farddoniaeth, drama a rhyddiaith, eu coﬁo, eu hailadrodd a’u haddasu mewn ffordd greadigol yn Gymraeg.

en-gb	I can create my own stage-appropriate stories, sketches and poems.
cy-gb	Gallaf greu fy straeon, sgetsys a cherddi syml fy hun yn unol â’m cam cynnydd.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 73
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 76

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can recognise features and use the Welsh terms for different genres in Welsh literature.
cy-gb	Gallaf adnabod nodweddion a defnyddio’r termau Cymraeg am wahanol genres mewn llenyddiaeth Gymraeg.

en-gb	I can discuss plot, characters and main themes of Welsh literature I hear, view and read, expressing my ideas and opinions in Welsh using varied language patterns.
cy-gb	Gallaf drafod plot, cymeriadau a phrif themâu llenyddiaeth Gymraeg rwy’n ei chlywed, ei gweld a’i darllen, gan fynegi fy syniadau a’m barnau yn Gymraeg gan ddefnyddio patrymau iaith amrywiol.

en-gb	I can give extended reasons for my views.
cy-gb	Gallaf roi rhesymau estynedig am fy marn.

en-gb	I can interpret and perform a range of literature in the Welsh language with accuracy, expression and understanding.
cy-gb	Gallaf ddehongli a pherfformio amrywiaeth o lenyddiaeth yn Gymraeg gyda chywirdeb, mynegiant a dealltwriaeth.

en-gb	I can make connections across a range of literature.
cy-gb	Gallaf greu cysylltiadau ar draws amrywiaeth o lenyddiaeth.

en-gb	I can retell and adapt a story creatively from a new viewpoint.
cy-gb	Gallaf ailadrodd ac addasu stori mewn ffordd greadigol o safbwynt newydd.

en-gb	I can use my imagination to create my own literature using varied language.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy nychymyg er mwyn creu fy llenyddiaeth fy hun, gan ddefnyddio iaith amrywiol.

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can identify similarities and differences between types of texts in Welsh by commenting on the main features of genres, using relevant terminology.
cy-gb	Gallaf sylwi ar nodweddion tebyg ac annhebyg rhwng mathau o destunau yn Gymraeg, drwy wneud sylwadau ar brif nodweddion genres, gan ddefnyddio terminoleg berthnasol.

en-gb	I can respond in Welsh to the wide range of Welsh literature I hear, view and read with empathy, and am ambitious in my use of language, discussing aspects such as plot, characters and themes.
cy-gb	Gallaf ymateb yn Gymraeg i’r amrywiaeth eang o lenyddiaeth Gymraeg y byddaf yn ei chlywed, ei gweld a’i darllen gan ddangos empathi a defnyddio iaith yn uchelgeisiol, gan drafod agweddau megis plot, cymeriadau a themâu.

en-gb	I can justify my opinions and use evidence to support my views.
cy-gb	Gallaf gyﬁawnhau fy marnau gan gyﬂwyno tystiolaeth i ategu fy safbwyntiau.

en-gb	I can interpret and perform a wide range of literature in the Welsh language with accuracy, expression and understanding.
cy-gb	Gallaf ddehongli a pherfformio amrywiaeth eang o lenyddiaeth yn Gymraeg gyda chywirdeb, mynegiant a dealltwriaeth.

en-gb	I can analyse and compare ideas within and across a range of literature.
cy-gb	Gallaf ddadansoddi a chymharu syniadau mewn amrywiaeth o lenyddiaeth ac ar draws y llenyddiaeth honno.

en-gb	I can experiment with language features in order to explore and develop my own creativity, using language adventurously to create my own original literature.
cy-gb	Gallaf arbroﬁ â nodweddion iaith er mwyn archwilio a datblygu fy nghreadigrwydd, gan ddefnyddio iaith anturus i greu fy llenyddiaeth wreiddiol fy hun.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 74
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 77

en-gb	International languages  Progression step 1
cy-gb	Ieithoedd rhyngwladol  Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I have developed stage-appropriate knowledge and skills in Welsh and English, and home and community languages where applicable, which are a foundation for international language(s).
cy-gb	Rwyf wedi meithrin gwybodaeth a sgiliau sy’n addas i’r cam cynnydd yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac mewn ieithoedd cartref a chymunedol lle bo hynny’n berthnasol, sy’n cynnig sail i mi ddysgu iaith ryngwladol (ieithoedd rhyngwladol).

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I have developed stage-appropriate knowledge and skills in Welsh and English and home and community languages where applicable, which are a foundation for international language(s).
cy-gb	Rwyf wedi meithrin gwybodaeth a sgiliau sy’n addas i’r cam cynnydd yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac mewn ieithoedd cartref a chymunedol lle bo hynny’n berthnasol, sy’n cynnig sail i mi ddysgu iaith ryngwladol (ieithoedd rhyngwladol).

en-gb	I have experienced literature from other cultures and literature written in different languages.
cy-gb	Rwyf wedi proﬁ llenyddiaeth o ddiwylliannau eraill a llenyddiaeth wedi’i hysgrifennu mewn gwahanol ieithoedd.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can talk in my language of choice about what I have heard, read or seen in the international language and express my opinions, supporting my views with examples.
cy-gb	Gallaf siarad yn fy newis iaith am yr hyn rwyf wedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld yn yr iaith ryngwladol a mynegi fy marnau, gan ddefnyddio enghreifftiau i ategu fy safbwyntiau.

en-gb	I can retell excerpts of what I have heard, read or seen adapting simple structures in my own creative work using the international language.
cy-gb	Gallaf ailadrodd, yn yr iaith ryngwladol, ddarnau o’r hyn rwyf wedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld, gan addasu strwythurau syml yn fy ngwaith creadigol fy hun.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can respond in my language of choice to what I have heard, read or seen in the international language, describing key themes, characters and plot, and relating these to my own culture and experiences.
cy-gb	Gallaf ymateb yn fy newis iaith i’r hyn rwyf wedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld yn yr iaith ryngwladol, gan ddisgriﬁo themâu allweddol, cymeriadau a phlot a’u cysylltu â’m diwyllianta’m proﬁadau fy hun.

en-gb	I can express my opinions in my language of choice on what I have heard, read or seen in the international language, showing empathy and explaining why something interests me.
cy-gb	Gallaf fynegi, yn fy newis iaith, fy marnau ar yr hyn rwyf wedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld yn yr iaith ryngwladol, gan ddangos empathi ac egluro pam mae rhywbeth o ddiddordeb i mi.

en-gb	I can use my imagination and respond creatively to what I have heard, read or seen by retelling and adapting excerpts in the international language.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy nychymyg ac ymateb yn greadigol yn yr iaith ryngwladol i’r hyn rwyf wedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld, drwy ailadrodd ac addasu darnau ohono.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 75
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 78

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can respond creatively and critically, in my language of choice, to the main features of what I have heard, read or seen in the international language.
cy-gb	Gallaf ymateb, yn fy newis iaith, yn greadigol ac yn feirniadol i brif nodweddion yr hyn rwyfwedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld yn yr iaith ryngwladol.

en-gb	I can compare, evaluate and analyse what I have heard, read or seen in the international language, with my own culture and experiences.
cy-gb	Gallaf gymharu, gwerthuso a dadansoddi’r hyn rwyf wedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld yn yr iaith ryngwladol gan ystyried fy niwylliant a’m proﬁadau fy hun.

en-gb	I can explain in detail why something interests me, showing empathy, expressing opinions and justifying them in my language of choice.
cy-gb	Gallaf egluro’n fanwl, yn fy newis iaith, pam mae rhywbeth o ddiddordeb i mi, gan ddangos empathi, mynegi safbwyntiau a’u cyﬁawnhau.

en-gb	I can use my imagination and respond creatively in the international language to what I have heard, read or seen by adapting excerpts and being adventurous in using a range of language.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy nychymyg ac ymateb yn greadigol yn yr iaith ryngwladol i’r hyn rwyfwedi’i glywed, ei ddarllen neu ei weld, drwy addasu darnau ohono a bod yn fentrus o ran defnyddio amrywiaeth o iaith.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 76
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 79

en-gb	Planning for learning
cy-gb	Cynllunio ar gyfer dysgu

en-gb	Links within this area of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau o fewn y maes dysgu a phroﬁad hwn

en-gb	This section presents where learning can be enriched through drawing links with all what matters statements across the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn cyﬂwyno lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau gyda phob un datganiad o’r hyn sy’n bwysig ar draws Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Different elements of learning are considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Ystyrir gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world.
cy-gb	Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	• Identity and cultures through languages.
cy-gb	• Hunaniaeth a diwylliannau trwy ieithoedd.

en-gb	Learners who listen and read effectively are prepared to learn throughout their lives.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n gwrando ac yn darllen yn effeithiol yn barod i ddysgu drwy gydol eu hoes.

en-gb	• Receptive skills: 
cy-gb	• Sgiliau derbyn: 

en-gb	listening/viewing and reading.
cy-gb	gwrando/gwylio a darllen.

en-gb	Learners who speak and write effectively are prepared to play a full part in life and work.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n siarad ac yn ysgrifennu’n effeithiol yn barod i chwarae rhan lawn mewn bywyd a gwaith.

en-gb	• Productive skills: 
cy-gb	• Sgiliau cynhyrchu: 

en-gb	speaking and writing.
cy-gb	siarad ac ysgrifennu.

en-gb	Links with other areas of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau â meysydd dysgu a phroﬁad eraill

en-gb	This section suggests where learning can be enriched through drawing links between other what matters statements across all the areas of learning and experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn awgrymu lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau rhwng y datganiadau o’r hyn sy’n bwysig ar draws yr holl feysydd dysgu a phroﬁad. 

en-gb	It also suggests where different elements of learning could be considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Mae hefyd yn awgrymu ymhle gellid ystyried gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Good language, literacy and communication skills are necessary in all areas of learning and experience, for example to:
cy-gb	Mae sgiliau ieithoedd, llythrennedd a chyfathrebu da yn hanfodol ym mhob maes dysgu a phroﬁad, er enghraifft er mwyn:

en-gb	• ﬁnd meaning in, and understand texts that are read 
cy-gb	• canfod ystyr mewn testunau a ddarllenir a’u deall 

en-gb	• write to convey clear and accurate expression of meaning 
cy-gb	• ysgrifennu i fynegi ystyr mewn ffordd glir a chywir

en-gb	• discuss what they have read and come to a full understanding of a text
cy-gb	 • trafod yr hyn y maent wedi’i ddarllen a dod i ddeall testun yn llawn 

en-gb	 • rehearse and reﬁne ideas before they write
cy-gb	• ymarfer a mireinio syniadau cyn iddynt ysgrifennu

en-gb	• make use of assessment for learning techniques that require them to evaluate their own and others’ work, and make suggestions for improvement.
cy-gb	• defnyddio technegau asesu ar gyfer dysgu sy’n gofyn iddynt werthuso eu gwaith eu hunain a gwaith eraill, a gwneud awgrymiadau ar gyfer gwella.

en-gb	Expressive Arts
cy-gb	Celfyddydau Mynegiannol

en-gb	• Visual literature (media and ﬁlm). 
cy-gb	• Llenyddiaeth weledol (y cyfryngau a fﬁlm). 

en-gb	• Expressive Arts terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg y Celfyddydau Mynegiannol a’i hetymoleg. 

en-gb	• Creative writing and script writing. 
cy-gb	• Ysgrifennu creadigol ac ysgrifennu sgriptiau. 

en-gb	• Drama, performance, singing. 
cy-gb	• Drama, perfformiad, canu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 77
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 80

en-gb	• Creative thinking.
cy-gb	• Meddwl yn greadigol.

en-gb	• Developing cultural empathy and sensitivity.
cy-gb	• Datblygu empathi a sensitifrwydd diwylliannol.

en-gb	Humanities
cy-gb	Dyniaethau

en-gb	• Use of literature as a source for Humanities.
cy-gb	• Defnyddio llenyddiaeth fel ffynhonnell ar gyfer y Dyniaethau. 

en-gb	• Events and people in literature who have inﬂuenced society and identity in Wales.
cy-gb	• Digwyddiadau a phobl sydd wedi dylanwadu ar gymdeithas a hunaniaeth yng Nghymru. 

en-gb	• Cultural empathy and sensitivity.
cy-gb	• Empathi a sensitifrwydd diwylliannol.

en-gb	Science and Technology
cy-gb	Gwyddoniaeth a Thechnoleg

en-gb	• Using literature to further develop understanding of scientiﬁc breakthrough.
cy-gb	• Defnyddio llenyddiaeth i feithrin dealltwriaeth bellach o ddatblygiadau gwyddonol.

en-gb	Health and Well-being
cy-gb	Iechyd a Lles

en-gb	• Developing empathy through language/literature. 
cy-gb	• Datblygu empathi drwy iaith/llenyddiaeth.

en-gb	• Literature/reading/writing linked to well-being.
cy-gb	• Llenyddiaeth/darllen/ysgrifennu sy’n gysylltiedig â lles.

en-gb	Mathematics and Numeracy
cy-gb	Mathemateg a Rhifedd

en-gb	• Use of songs and rhymes to teach early numeracy.
cy-gb	• Defnyddio caneuon a rhigymau i addysgu rhifedd cynnar.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 78
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 81

en-gb	Experiences, knowledge and skills
cy-gb	Proﬁadau, gwybodaeth a sgiliau

en-gb	Learners need to experience:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr broﬁ:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• a positive reading culture, with opportunities to select and appreciate a range of literature based on their personal preferences and informed choice in Welsh, English (including authors and poets from Wales writing in English) and international literature, including literature in international languages and works in translation
cy-gb	• diwylliant darllen cadarnhaol â chyﬂeoedd i ddethol a gwerthfawrogi amrywiaeth o lenyddiaeth  yn seiliedig ar eu hoffterau personol a dewisiadau gwybodus yn Gymraeg, yn Saesneg (gan gynnwys awduron a beirdd o Gymru sy’n ysgrifennu yn Saesneg) a llenyddiaeth ryngwladol,  gan gynnwys llenyddiaeth mewn ieithoedd rhyngwladol a gweithiau sydd wedi’u cyﬁeithu

en-gb	• environments where they enjoy listening to and reading an increasing range of stories, poems and plays in their stage-appropriate language(s)
cy-gb	• amgylcheddau lle maent yn mwynhau darllen a gwrando ar ymrywiaeth gynyddol o straeon,cerddi a dramâu yn yr iaith (ieithoedd) sy’n berthnasol i’r cam cynnydd

en-gb	• opportunities to listen to literature that they might not choose themselves or wouldn’t be able to read independently, performed or read by positive role models
cy-gb	• cyﬂeoedd i wrando ar lenyddiaeth na fyddent o bosibl yn ei dewis eu hunain, neu na fyddent  yn gallu ei darllen ar eu pen eu hunain, yn cael ei pherfformio neu ei darllen gan fodelau rôl cadarnhaol

en-gb	• opportunities to revisit familiar and favourite literature
cy-gb	• cyﬂeoedd i ailymweld â llenyddiaeth sy’n gyfarwydd iddynt ac ailymweld â’u hoff lenyddiaeth

en-gb	• opportunities to take risks and challenge thinking within the context of real and imagined experiences
cy-gb	• cyﬂeoedd i fentro a herio eu ffordd o feddwl o fewn cyd-destun proﬁadau go iawn a phroﬁadau dychmygol

en-gb	• contexts where they are encouraged to collaborate, perform, express and develop creativity using a range of media
cy-gb	• cyd-destunau lle y cânt eu hannog i gydweithio, perfformio, mynegi a datblygu’n greadigol gan ddefnyddio amrywiaeth o gyfryngau

en-gb	• literature in a variety of media, formats and genres, including all forms of digital and printed media
cy-gb	• llenyddiaeth mewn amrywiaeth o gyfryngau, fformatau a genres, gan gynnwys pob math o gyfryngau digidol a chyfryngau print

en-gb	 • inspiration beyond the classroom for creating their own literature (from Progression step 2)
cy-gb	• ysbrydoliaeth y tu hwnt i’r ystafell ddosbarth ar gyfer creu eu llenyddiaeth eu hunain (o Gam cynnydd 2)

en-gb	• a stage-appropriate, challenging and broad range of oral, written and visual literature with a wide range of genres, themes and different contexts
cy-gb	• amrywiaeth heriol ac eang o lenyddiaeth lafar, ysgrifenedig a gweledol sy’n briodol ar gyfer y cam cynnydd, gan gynnwys amrywiaeth eang o genres, themâu a gwahanol gyd-destunau

en-gb	• literature which allows them to explore and reﬂect on contemporary issues.
cy-gb	• llenyddiaeth sy’n caniatáu iddynt ystyried materion cyfoes a myfyrio arnynt.

en-gb	Learners need to know:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr wybod:

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• that there is a range of literature from different cultures from the past and present in Welsh, English (including authors and poets from Wales who write in English) and international languages, and works in translation
cy-gb	• bod amrywiaeth o lenyddiaeth o wahanol ddiwylliannau o’r gorffennol a’r presennol yn Gymraeg, yn Saesneg (gan gynnwys awduron a beirdd o Gymru sy’n ysgrifennu yn Saesneg) ac mewn  ieithoedd rhyngwladol, a gweithiau sydd wedi’u cyﬁeithu

en-gb	• what makes literature effective.
cy-gb	• yr hyn sy’n gwneud llenyddiaeth yn effeithiol.

en-gb	Learners need to be able to:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr allu:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• retell, predict, adapt, interpret and perform in an imaginative, collaborative and creative way, taking on different roles 
cy-gb	• ailadrodd, rhagfynegi, addasu, dehongli a pherfformio mewn ffordd llawn dychymyg, cydweithredol a chreadigol, gan ymgymryd â gwahanol rolau

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 80
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 82

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• show an understanding of themselves, others and different cultures when responding to literature
cy-gb	• dangos dealltwriaeth ohonynt eu hunain, dealltwriaeth o eraill ac o wahanol ddiwylliannau wrth ymateb i lenyddiaeth

en-gb	• consider how literature affects them by expressing their personal views and showing appreciation of, and respect for, different viewpoints
cy-gb	• ystyried sut mae llenyddiaeth yn effeithio arnynt, drwy fynegi eu safbwyntiau personol a dangos gwerthfawrogiad a pharch tuag at wahanol safbwyntiau

en-gb	• read stage-appropriate challenging literature
cy-gb	• darllen llenyddiaeth heriol sy’n briodol ar gyfer y cam cynnydd

en-gb	• read literature which develops their awareness of contemporary issues, tolerance, open-mindedness and sense of self
cy-gb	• darllen llenyddiaeth sy’n datblygu eu hymwybyddiaeth o faterion cyfoes, goddefgarwch, natur feddwl agored ac ymdeimlad o hunaniaeth

en-gb	• make links and comparisons between different authors and genres, including across different languages
cy-gb	• creu cysylltiadau a chymariaethau rhwng gwahanol awduron a genres, gan gynnwys ar draws gwahanol ieithoedd

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• evaluate and argue points effectively, expressing their views, identifying bias and showing empathy.
cy-gb	• gwerthuso a dadlau pwyntiau yn effeithiol, gan fynegi eu barnau, nodi tuedd a dangos empathi.

en-gb	Glossary Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Geirfa Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 79
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 83

en-gb	GLOSSARY
cy-gb	GEIRFA

en-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 

en-gb	Humanities 83
cy-gb	Humanities 86

en-gb	© Crown copyright 2019   WG35002 Mae’r ddogfen yma hefyd ar gael yn Gymraeg. 
cy-gb	© Hawlfraint y Goron 2019   WG35002