en-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 

en-gb	Humanities 01
cy-gb	Humanities 01

en-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Cwricwlwm Drafft i Gymru 2022: 

en-gb	April 2019
cy-gb	Ebrill 2019

en-gb	DRAFT STATUTORY GUIDANCE AREA OF LEARNING AND EXPERIENCE
cy-gb	CANLLAWIAU STATUDOL DRAFFT MAES DYSGU A PHROFIAD

en-gb	Languages, Literacy and Communication
cy-gb	Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu

en-gb	Contents Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cynnwys Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 02
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 02

en-gb	CONTENTS
cy-gb	CYNNWYS

en-gb	Introduction to the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience 03
cy-gb	Cyﬂwyniad i Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu 03 

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu

en-gb	Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world. 
cy-gb	Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd. 

en-gb	19
cy-gb	20

en-gb	Learners who listen and read effectively are prepared to learn throughout their lives. 
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n gwrando ac yn darllen yn effeithiol yn barod i ddysgu drwy gydol eu hoes. 

en-gb	27
cy-gb	28

en-gb	Learners who speak and write effectively are prepared to play a full part in life and work. 
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n siarad ac yn ysgrifennu’n effeithiol yn barod i chwarae rhan lawn mewn bywyd a gwaith. 

en-gb	45
cy-gb	47

en-gb	Literature ﬁres imagination and inspires creativity. 
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd. 

en-gb	68
cy-gb	71

en-gb	Glossary 80
cy-gb	Geirfa 83

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 03
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 03

en-gb	INTRODUCTION TO THE LANGUAGES, LITERACY AND COMMUNICATION AREA OF LEARNING AND EXPERIENCE
cy-gb	CYFLWYNIAD I FAES DYSGU A PHROFIAD IEITHOEDD, LLYTHRENNEDD A CHYFATHREBU

en-gb	Languages, Literacy and Communication enable us to analyse and understand the world around us.
cy-gb	Mae Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn ein galluogi i ddadansoddi a deall y byd o’n cwmpas.

en-gb	By supporting learners to become successful in this area of learning and experience, they are therefore also supported to succeed across the whole curriculum.
cy-gb	Drwy helpu dysgwyr i lwyddo yn y maes dysgu a phroﬁad hwn, cânt eu helpu hefyd  i lwyddo ym mhob rhan o’r cwricwlwm. 

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will enable all learners to gain knowledge and skills in Welsh, English and international languages as well as in literature. 
cy-gb	Bydd Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn galluogi pob dysgwr i feithrin gwybodaeth a sgiliau yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol yn ogystal â llenyddiaeth. 

en-gb	Where applicable, its provision will include opportunities to learn Welsh and English as additional languages (WAL/EAL) and to learn other home or community languages too. 
cy-gb	Lle y bo’n berthnasol, bydd y ddarpariaeth hefyd yn cynnwys cyﬂeoedd i ddysgu Cymraeg a Saesneg fel ieithoedd ychwanegol [CIY/SIY] yn ogystal â dysgu ieithoedd cartref neu ieithoedd cymunedol eraill. 

en-gb	In all cases, it will encourage learners to be aware of the links between languages as they develop an appreciation of the origins of words and an interest in language patterns. 
cy-gb	Ym mhob achos, bydd yn annog dysgwyr i fod yn ymwybodol o’r cysylltiadau rhwng ieithoedd wrth iddynt ddod i werthfawrogi tarddiad geiriau ac ennill diddordeb mewn patrymau iaith. 

en-gb	They will be encouraged to transfer what they have learned about how languages work in, for example, Welsh and English to learning and using international languages. 
cy-gb	Cânt eu hannog i drosglwyddo’r hyn a ddysgwyd ganddynt ynglŷn â sut mae ieithoedd yn gweithio, er enghraifft, yn Gymraeg ac yn Saesneg i ddysgu a defnyddio ieithoedd rhyngwladol. 

en-gb	This multilingual approach will ignite learners’ enthusiasm and provide them with a ﬁrm foundation for a lifelong interest in learning subsequent languages and in literature from Wales and the world.
cy-gb	Bydd y dull gweithredu amlieithog hwn yn tanio brwdfrydedd dysgwyr ac yn cynnig sylfaen gadarn iddynt ddatblygu diddordeb gydol oes mewn dysgu ieithoedd newydd ac mewn llenyddiaeth o Gymru a’r byd.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 04
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 04

en-gb	A transformational curriculum
cy-gb	Cwricwlwm gweddnewidiol

en-gb	The White Paper Our National Mission: 
cy-gb	Mae’r Papur Gwyn Cenhadaeth ein Cenedl: 

en-gb	A Transformational Curriculum 1 set out the detailed
cy-gb	Cwricwlwm Gweddnewidiol 1 yn nodi’r cynigion

en-gb	legislative proposals for Curriculum for Wales 2022.
cy-gb	deddfwriaethol manwl ar gyfer Cwricwlwm i Gymru 2022.

en-gb	The proposal is that funded non-maintained settings and schools will be required to provide a broad and balanced curriculum that meets the four purposes of the curriculum, and comprises the six areas of learning and experience. 
cy-gb	Y cynnig yw y bydd gofyn i leoliadau a ariennir nas cynhelir ac ysgolion ddarparu cwricwlwm eang a chytbwys sy’n bodloni pedwar diben y cwricwlwm ac sy’n cynnwys y chwe maes dysgu a phroﬁad. 

en-gb	There will be statutory duties to teach Welsh, English, religious education, relationships and sexuality education, and the three cross-curricular responsibilities of literacy, numeracy and digital competence. 
cy-gb	Bydd dysgu Cymraeg, Saesneg, addysg grefyddol, addysg cydberthynas a rhywioldeb, a’r tri chyfrifoldeb trawsgwricwlaidd, sef llythrennedd, rhifedd a chymhwysedd digidol, i gyd yn ddyletswyddau statudol. 

en-gb	Further information on how the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience can support this is provided in the ‘Developing a broad and balanced curriculum’ section of this document.
cy-gb	Mae rhagor o wybodaeth ar sut y gall Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu gefnogi hyn yn adran ‘Datblygu cwricwlwm eang a chytbwys’ o’r ddogfen hon.

en-gb	Funded non-maintained settings and schools will have discretion as to how they design their school-level curriculum to meet their curriculum duties. 
cy-gb	Bydd hawl gan leoliadau a ariennir nas cynhelir ac ysgolion i ddewis sut i gynllunio’u cwricwlwm ar lefel ysgol er mwyn cyﬂawni eu dyletswyddau cwricwlaidd. 

en-gb	However, in considering the exercise of that discretion, they must have regard to statutory guidance issued by Welsh Ministers. 
cy-gb	Fodd bynnag, wrth arfer yr hawl honno, bydd rhaid iddynt roi sylw i ganllawiau statudol a gaiff eu cyhoeddi gan Weinidogion Cymru. 

en-gb	In practice, that means they should follow the statutory guidance unless they have good reason not to.
cy-gb	Yn ymarferol, golyga hyn y dylent ddilyn y canllawiau statudol oni bai bod ganddynt reswm da i beidio.

en-gb	This statutory guidance for the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience, which forms part of the wider Curriculum for Wales 2022 statutory guidance, is intended to provide a national framework that funded non-maintained settings and schools can build on to develop their own curriculum. 
cy-gb	Nod y canllawiau statudol hyn ar gyfer Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu, sy’n rhan o’r canllawiau statudol ehangach ar gyfer Cwricwlwm i Gymru 2022, yw rhoi fframwaith cenedlaethol y gall lleoliadau a ariennir nas cynhelir ac ysgolion ei ddefnyddio i ddatblygu eu cwricwlwm eu hunain. 

en-gb	It is not intended to be a comprehensive or exhaustive syllabus, nor a guide for organising timetables. 
cy-gb	Ni fwriedir iddynt fod yn faes llafur hollgynhwysfawr, nac yn ganllaw ar gyfer trefnu amserlenni. 

en-gb	It sets out:
cy-gb	Maent yn nodi:

en-gb	• what funded non-maintained settings and schools should take into account in designing their curriculum and how it could be structured
cy-gb	• yr hyn y dylai lleoliadau a ariennir nas cynhelir ac ysgolion roi ystyriaeth iddo wrth lunio’u cwricwlwm, a sut y gellir ei strwythuro

en-gb	• the broad expectations for learners for the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience at each progression step.
cy-gb	• y disgwyliadau eang ar gyfer dysgwyr ar bob cam cynnydd ym Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu.

en-gb	1 beta.gov.wales/our-national-mission-transformational-curriculum
cy-gb	1 beta.llyw.cymru/cenhadaeth-ein-cenedl-cwricwlwm-gweddnewidiol

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 05
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 05

en-gb	How the area of learning and experience supports the four purposes of the curriculum
cy-gb	Sut mae’r maes dysgu a phroﬁad yn cefnogi pedwar diben y cwricwlwm

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will provide learners with opportunities both within individual languages and across multiple languages to develop knowledge and skills in listening and reading, speaking and writing, and in literature. 
cy-gb	Bydd Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cynnig cyﬂeoedd i ddysgwyr feithrin gwybodaeth a sgiliau mewn gwrando a darllen, siarad ac ysgrifennu ac mewn llenyddiaeth, a hynny o fewn ieithoedd unigol ac ar draws amrywiaeth o ieithoedd. 

en-gb	It has a focus on culture as it recognises the link between culture and language and understands how this link is fundamental to our sense of identity and of our place and voice in society. 
cy-gb	Bydd yn rhoi sylw arbennig i ddiwylliant gan gydnabod y cyswllt rhwng diwylliant ac iaith a deall sut mae’r cyswllt hwn yn bwysig i’n hymdeimlad o hunaniaeth, o’n lle ac o’n llais mewn cymdeithas. 

en-gb	For this reason this area of learning and experience lends importance to encouraging the learning of multiple languages as a way of learning about cultures beyond our own and of broadening our horizons. 
cy-gb	Gan hynny, mae’r maes dysgu a phroﬁad hwn yn gweld pwysigrwydd annog dysgu sawl iaith, ac yn deall fod hyn yn ffordd o ddysgu am ddiwylliannau y tu hwnt i’n diwylliant ni ein hunain a hefyd yn ffordd o ehangu ein gorwelion. 

en-gb	It also recognises languages as important tools through which we can express our empathy and creativity.
cy-gb	At hyn, mae’n cydnabod bod ieithoedd yn adnoddau pwysig ar gyfer mynegi empathi a chreadigrwydd.

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will contribute to developing ambitious, capable learners, ready to learn throughout their lives by enabling them to communicate effectively across a variety of media using Welsh, English and international languages. 
cy-gb	Bydd Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cyfrannu at ddatblygu dysgwyr uchelgeisiol, galluog sy’n barod i ddysgu drwy gydol eu hoes drwy eu galluogi i gyfathrebu’n effeithiol mewn amryw gyfrwng, gan ddefnyddio Cymraeg, Saesneg ac ieithoedd rhyngwladol. 

en-gb	Good language competence not only helps learners to make sense of concepts but also enables them to articulate their reasoning when solving problems and analysing data and information. 
cy-gb	Mae cymhwysedd ieithyddol da nid yn unig yn helpu dysgwyr i wneud synnwyr o gysyniadau ond mae hefyd yn eu galluogi i fynegi eu rhesymu wrth iddynt ddatrys problemau a dadansoddi data a gwybodaeth. 

en-gb	Good multiple language competence further enables learners to respond to different contexts. 
cy-gb	Ymhellach, mae cymhwysedd da mewn sawl iaith yn dyfnhau gallu dysgwyr i ymateb i wahanol gyd-destunau. 

en-gb	Together, these skills build learners’ conﬁdence to grasp new opportunities and adapt skilfully to different roles and hence enhance their employability.
cy-gb	Gyda’i gilydd, mae’r sgiliau hyn yn meithrin hyder dysgwyr i fanteisio ar gyﬂeoedd newydd ac i ymaddasu’n ddeheuig i wahanol rolau, a thrwy hynny wella eu cyﬂogadwyedd.

en-gb	By providing meaningful contexts, this area of learning and experience will stimulate learners both to acquire and to apply language skills, knowledge and understanding which in turn will develop in them positive attitudes towards learning and using languages. 
cy-gb	Drwy ddarparu cyd-destunau ystyrlon, bydd y maes dysgu a phroﬁad hwn yn ysgogi dysgwyr nid yn unig i gaffael sgiliau, gwybodaeth a dealltwriaeth ieithyddol ond hefyd i gymhwyso’r sgiliau, yr wybodaeth a’r ddealltwriaeth honno. Bydd yn ei dro, yn meithrin agweddau cadarnhaol tuag at ddysgu a defnyddio ieithoedd. 

en-gb	A key aspect of effective language learning is the willingness to take risks in trying out new sounds and patterns; 
cy-gb	Un agwedd ar ddysgu iaith yn effeithiol yw’r parodrwydd i fentro wrth roi cynnig ar greu seiniau a phatrymau newydd. 

en-gb	thus the skills developed through the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will empower learners to become independent and resilient when facing challenges, as well as to become enterprising, creative contributors, ready to play a full part in life and work . 
cy-gb	Felly bydd y sgiliau a gaiff eu meithrin drwy Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn grymuso dysgwyr i ddod yn annibynnol ac yn wydn pan fyddant yn wynebu heriau, ynghyd â dod yn gyfranwyr mentrus, creadigol sy’n barod i chwarae eu rhan yn llawn yn eu bywyd a’u gwaith .

en-gb	Engaging critically with languages and literature across a range of genres and media developslearners’ sense of identity and allows them to understand their culture and community, nurturing a sense of the responsibilities they have to themselves, to others around them and to the wider world. 
cy-gb	Mae mynd i’r afael yn ystyrlon ag ieithoedd a llenyddiaeth ar draws amrywiaeth o ffurﬁau a chyfryngau yn gallu meithrin ymdeimlad o hunaniaeth yn y dysgwyr, a’u galluogi i ddeall eu diwylliant a’u cymuned a pheri iddynt ddod yn ymwybodol o’r cyfrifoldebau sydd ganddynt tuag atynt eu hunain, tuag at eraill o’u cwmpas a thuag at y byd ehangach. 

en-gb	In this sense, the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience contributes to developing ethical, informed citizens of Wales and the world as learners gain the knowledge and skills they need to participate conﬁdently and empathetically in society. 
cy-gb	Yn hyn o beth, mae Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cyfrannu at ddatblygu dinasyddion egwyddorol, gwybodus Cymru a’r byd wrth i ddysgwyr ennill yr wybodaeth a’r sgiliau sydd eu hangen arnynt i gymryd rhan mewn cymdeithas a hynny’n hyderus a chydag empathi.

en-gb	Furthermore, Languages, Literacy and Communication skills are key to enabling learners to express themselves effectively, and learners who are able to articulate their feelings and interpret those of others are better equipped to develop positive relationships and thus to become healthy, conﬁdent individuals, ready to lead fulﬁlling lives as valued members of society , able to keep themselves and others safe, both ofﬂine and online.
cy-gb	At hyn, mae sgiliau Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn allweddol o ran galluogi dysgwyr i fynegi eu hunain yn effeithiol, ac mae dysgwyr sy’n gallu cyﬂeu eu teimladau a dehongli teimladau pobl eraill mewn gwell sefyllfa i feithrin cydberthnasau cadarnhaol ac felly i ddod yn unigolion iach, hyderus sy’n barod i fyw bywyd gan wireddu eu dyheadau fel aelodau gwerthfawr o gymdeithas , sy’n gallu cadw eu hunain ac eraill yn ddiogel, boed ar y we ac oddi arni.

en-gb	Finally, this area of learning and experience will place emphasis on the joy not only of language learning but also of literature, experienced either as consumers or creators. 
cy-gb	Yn olaf, bydd y maes dysgu a phroﬁad hwn yn rhoi pwyslais ar y pleser a ddaw nid yn unig drwy ddysgu iaith ond hefyd drwy fwynhau llenyddiaeth, boed fel darllenwyr neu lenorion. 

en-gb	This enjoyment makes a positive contribution to many aspects of the learner’s journey, including their health and well-being and their development as creative individuals.
cy-gb	Mae’r mwynhad hwn yn cyfrannu’n gadarnhaol at sawl agwedd ar daith y dysgwyr, gan gynnwys eu hiechyd a’u lles ynghyd â’u datblygiad fel unigolion creadigol.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru 2022: 

en-gb	Languages, Literacy and Communication 06
cy-gb	Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu 07

en-gb	WHAT MATTERS STATEMENTS FOR 
cy-gb	DATGANIADAU O’R HYN SY’N BWYSIG

en-gb	LANGUAGES, LITERACY AND COMMUNICATION
cy-gb	MEWN IEITHOEDD, LLYTHRENNEDD A CHYFATHREBU

en-gb	Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world.
cy-gb	Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	Learning and using languages connects us with people, places and communities. The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience is designed to equip learners, as citizens of a bilingual Wales and a multilingual world, with the ability to use Welsh, English and international languages.
cy-gb	Mae dysgu a defnyddio ieithoedd yn ein cysylltu â phobl, lleoedd a chymunedau.Mae’r Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu wedi’i gynllunio i sicrhau bod dysgwyr, fel dinasyddion Cymru ddwyieithog a byd amlieithog, yn galludefnyddio’r Gymraeg, Saesneg ac ieithoedd rhyngwladol.

en-gb	By raising an awareness of the diversity of languages from a young age, learners will be enabled to recognise similarities between languages and also embrace the differences between them. 
cy-gb	Drwy godi ymwybyddiaeth o amrywiaeth ieithoedd o oedran cynnar, bydd dysgwyr yn gallu adnabod nodweddion tebyg rhwng ieithoedd a gwerthfawrogi’r gwahaniaethau rhyngddynt. 

en-gb	They will be supported to develop an understanding of the origins, evolution and features of Welsh, English and international languages which will provide them with a set of skills that goes beyond those of Languages, Literacy and Communication which include, for example, creativity, resilience, adaptability and empathy. 
cy-gb	Cânt gymorth i feithrin dealltwriaeth o darddiad, esblygiad a nodweddion y Gymraeg, Saesneg ac ieithoedd rhyngwladol a fydd yn rhoi set o sgiliau iddynt sy’n mynd y tu hwnt i sgiliau Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu ac yn cynnwys nodweddion megis creadigrwydd, gwydnwch, y gallu i addasu ac empathi. 

en-gb	Meaningful learning experiences in a multilingual context go hand in hand with learning about one’s own cultural identity as well as the cultural identities of others. 
cy-gb	Mae proﬁadau dysgu ystyrlon mewn cyd-destun amlieithog yn mynd law yn llaw â’r broses o ddysgu am eich hunaniaeth ddiwylliannol eich hun yn ogystal â hunaniaeth ddiwylliannol pobl eraill. 

en-gb	This area of learning and experience will therefore foster in the learners a pride in their sense of identity as citizens of Wales and the world.
cy-gb	Gan hyn felly, bydd y maes dysgu a phroﬁad hwn yn meithrin balchder dysgwyr yn eu hunaniaeth fel dinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	Learners who listen and read effectively are prepared to learn throughout their lives.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n gwrando ac yn darllen yn effeithiol yn barod i ddysgu drwy gydol eu hoes.

en-gb	Languages and literacy are fundamental to human communication. 
cy-gb	Mae ieithoedd a llythrennedd yn hanfodol i alluogi pobl i gyfathrebu â’i gilydd. 

en-gb	They enable us to make sense of what is heard, read and seen, and thus to develop understanding, empathy and the ability to respond effectively.
cy-gb	Maent yn fodd i ddehongli’r hyn a glywn, a ddarllenwn ac a welwn er mwyn datblygu ein dealltwriaeth, ein hempathi a’n gallu i ymateb yn effeithiol.

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will provide learners with opportunities to experience spoken and written language as well as images in a range of forms and genres. 
cy-gb	Bydd y Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cynnigcyﬂeoedd i ddysgwyr broﬁ iaith lafar ac ysgrifenedig yn ogystal â delweddau mewn amrywiaeth o ffurﬁau a genres. 

en-gb	The rich and varied nature of these experiences will be designed to improve learners’ ability to become creative and enterprising in their use of Welsh, English and international languages. 
cy-gb	Cynllunnir y proﬁadau cyfoethog ac amrywiol hyn er mwyn datblygu gallu dysgwyr i ddod yn greadigol ac yn fentrus wrth ddefnyddio Cymraeg, Saesneg ac ieithoedd rhyngwladol. 

en-gb	They will also help learners to develop the skills to become unbiased and critically aware interpreters of what they hear, see and read in order to interact as capable citizens of Wales and the world.
cy-gb	Byddant hefyd yn helpu dysgwyr i feithrin y sgiliau sydd eu hangen arnynt i ddehongli’n feirniadol a diduedd yr hyn a glywant, a welant ac a ddarllenant, ac er mwyn chwarae eu rhan yn effeithiol fel dinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru 2022: 

en-gb	Languages, Literacy and Communication 07
cy-gb	Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu 08

en-gb	Learners who speak and write effectively are prepared to play a full part in life and work.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n siarad ac yn ysgrifennu’n effeithiol yn barod i chwarae rhan lawn mewn bywyd a gwaith.

en-gb	Clear and effective communication through spoken and written language is an important life skill. It calls for the ability to use and adapt language in a range of roles, genres, forms, media and styles and in a suitable register. 
cy-gb	Mae cyfathrebu clir ac effeithiol drwy iaith lafar ac ysgrifenedig yn sgil bywyd pwysig.Mae’n gofyn am allu defnyddio ac addasu iaith mewn amrywiaeth o rolau, genres, ffurﬁau, cyfryngau ac arddulliau a hynny mewn cywair addas. 

en-gb	In a bilingual and multilingual context, this also calls for the ability to choose an appropriate language. 
cy-gb	Mewn cyd-destun dwyieithog ac amlieithog, mae hyn hefyd yn gofyn am allu dewis iaith briodol.

en-gb	In the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience, learners will be given opportunities to speak and write in order to be effective as they interact, explore ideas, express viewpoints, knowledge and understanding and build relationships. 
cy-gb	Ym Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu, rhoddircyﬂeoedd i ddysgwyr siarad ac ysgrifennu er mwyn iddynt fod yn effeithiol wrth iddynt ryngweithio, archwilio syniadau, mynegi safbwyntiau, gwybodaeth a dealltwriaeth a meithrin cydberthnasau. 

en-gb	They will be enabled to develop an awareness of how they use language(s) as they experience opportunities to express themselves for different purposes and audiences in both Welsh and English as well as international languages.
cy-gb	Cânt eu galluogi i ddod yn ymwybodol o sut y maent yn defnyddio iaith (ieithoedd) wrth iddynt broﬁ cyﬂeoedd i fynegi eu hunain at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd yn Gymraeg ac yn Saesneg yn ogystal â mewn ieithoedd rhyngwladol.

en-gb	Literature ﬁres imagination and inspires creativity.
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd.

en-gb	Literature expands horizons. 
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn ehangu gorwelion. 

en-gb	It inspires and motivates us while also helping us to learn more about language.
cy-gb	Mae’n ein hysbrydoli ac yn ein cymell, gan ein helpu hefyd i ddysgu mwy am iaith.

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will provide learners with literary experiences that will engage their interest and imagination as readers, listeners, viewers, writers and creators. 
cy-gb	Bydd y Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cynnigproﬁadau llenyddol i ddysgwyr a fydd yn ennyn eu diddordeb a’u dychymyg fel darllenwyr, gwrandawyr, gwylwyr, awduron a llenorion. 

en-gb	They will not only be enabled to appreciate a creator’s craft but also to develop their own creative skills. 
cy-gb	Byddant nid yn unig yn gallu gwerthfawrogi crefft y llenor ond byddant hefyd yn gallu meithrin eu sgiliau creadigol eu hunain. 

en-gb	They will experience and respond to a variety of literature that gives them insight into the culture, people and history of Wales as well as the wider world. 
cy-gb	Byddant yn proﬁ ac yn ymateb i amrywiaeth o lenyddiaeth sy’n rhoi dealltwriaeth iddynt o ddiwylliant, pobl a hanes Cymru yn ogystal â’r byd ehangach. 

en-gb	Through this, as their understanding of their own and other people’s experiences, beliefs and cultures is enhanced, learners will be helped to develop their ability to demonstrate empathy. 
cy-gb	Drwy hyn, wrth i’w dealltwriaeth o’u proﬁadau, eu credoau a’u diwylliannau eu hunain a phobl eraill wella, caiff dysgwyr gymorth i ddatblygu eu gallu i ddangos empathi. 

en-gb	This in turn will contribute to their emotional and mental well-being. 
cy-gb	Yn ei dro, bydd hyn yn cyfrannu at eu lles emosiynol a’u lles meddwl. 

en-gb	In all, the experiences offered in this area of learning and experience will spark learners’ imagination and creativity and help to build a lifelong love of literature.
cy-gb	Gyda’i gilydd, bydd y proﬁadau a gynigir fel rhan o’r maes dysgu a phroﬁad hwn yn tanio dychymyg a chreadigrwydd dysgwyr ac yn helpu i feithrin cariad gydol oes tuag at lenyddiaeth.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 08
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 09

en-gb	Relationships between what matters statements in Languages, Literacy and Communication
cy-gb	Y berthynas rhwng y datganiadau o’r hyn sy’n bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu

en-gb	The four areas identiﬁed as what matters in Languages, Literacy and Communication are highly  interconnected.  Listening and reading as well as speaking and writing exist in relation to each other and not separately. 
cy-gb	Mae cyswllt agos iawn rhwng y pedair elfen a nodwyd fel yr hyn sy’n bwysig o ran Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu.Mae gwrando a darllen, yn ogystal â siarad ac ysgrifennu, yn perthyn i’w gilydd ac nid ar wahân  i’w gilydd. 

en-gb	The following what matters statements must be considered side by side.
cy-gb	Felly mae’n rhaid ystyried y datganiadau o’r hyn sy’n bwysig canlynol ochr yn ochr.

en-gb	• Learners who listen and read effectively are prepared to learn throughout their lives. 
cy-gb	• Mae dysgwyr sy’n gwrando ac yn darllen yn effeithiol yn barod i ddysgu drwy gydol eu hoes.

en-gb	• Learners who speak and write effectively are prepared to play a full part in life and work.
cy-gb	• Mae dysgwyr sy’n siarad ac yn ysgrifennu’n effeithiol yn barod i chwarae rhan lawn mewn bywyd a gwaith.

en-gb	The other two what matters statements can be seen woven throughout everything we do in Languages, Literacy and Communication.
cy-gb	Gwëir y ddau ddatganiad arall o’r hyn sy’n bwysig trwy bopeth a wnaed mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu.

en-gb	• Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world.
cy-gb	• Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	• Literature ﬁres imagination and inspires creativity.
cy-gb	• Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd.

en-gb	We see language skills and understanding of identity and culture developed through literature; 
cy-gb	Gwelir sgiliau iaith a dealltwriaeth o hunaniaeth a diwylliant yn cael eu datblygu trwy lenyddiaeth; 

en-gb	identity and culture provide a context for learning languages.
cy-gb	mae hunaniaeth a diwylliant yn cynnig cyd-destun ar gyfer dysgu ieithoedd.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 09
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 10

en-gb	Progression within this area of learning and experience
cy-gb	Cynnydd o fewn y maes dysgu a phroﬁad hwn

en-gb	The Languages, Literacy and Communication achievement outcomes recognise that not all learners will move forward at the same pace or with the same degree of depth.
cy-gb	Mae deilliannau cyﬂawniad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cydnabod na fydd pob dysgwr yn symud ymlaen ar yr un cyﬂymder na dyfnder.

en-gb	The achievement outcomes for ‘Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world’ are the same for all learners in all schools.
cy-gb	Mae deilliannau cyﬂawniad ‘Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi  i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd’ yr un fath i bob dysgwr ym mhob ysgol. 

en-gb	For the other what matters statements in Languages, Literacy and Communication, there are achievement outcomes for Welsh/English, for Welsh in English-medium settings/schools/streams and for international languages. 
cy-gb	Ar gyfer y datganiadau eraill o’r hyn sy’n bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu, mae deilliannau cyﬂawniad ar gyfer Cymraeg/Saesneg, Cymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg ac ar gyfer ieithoedd rhyngwladol. 

en-gb	The expectations for Welsh in English-medium settings/schools/streams will be reviewed and increased over time as the ﬁrst cohorts learn through Curriculum for Wales 2022 and as professional learning increases capacity.
cy-gb	Caiff y disgwyliadau ar gyfer Cymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg eu hadolygua’u cynyddu dros amser wrth i’r carfanau cyntaf ddysgu drwy Gwricwlwm i Gymru 2022 ac wrth i ddysgu proffesiynol wella galluoedd.

en-gb	The achievement outcomes have been developed based on a continuum or framework of progression in languages, starting with little or no language and working towards ﬂuency. 
cy-gb	Cafodd y deilliannau cyﬂawniad eu datblygu ar sail continwwm neu fframwaith cynnydd mewn ieithoedd, gan ddechrau gyda dim iaith neu heb fawr ddim iaith a gweithio tuag at ruglder. 

en-gb	Language knowledge and skills in one language should support development of knowledge and skills in other languages, no matter which is acquired or learned ﬁrst.
cy-gb	Dylai’r wybodaeth a’r sgiliau a ddysgir mewn un iaith gefnogi’r broses o feithrin gwybodaeth a sgiliau mewn ieithoedd eraill, ni waeth pa un sy’n cael ei dysgu gyntaf.

en-gb	Settings and schools will need to plan for learners’ progression in both Welsh and English, and in international languages. 
cy-gb	Bydd angen i leoliadau ac ysgolion gynllunio ar gyfer cynnydd dysgwyr yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac mewn ieithoedd rhyngwladol. 

en-gb	Schools will need to consider the Welsh achievement outcomes most suited to their learners. 
cy-gb	Bydd angen i ysgolion ystyried y deilliannau cyﬂawniad Cymraeg sydd fwyaf addas i’w dysgwyr. 

en-gb	As well as Welsh-medium schools, the progression in Welsh shown in the Welsh/English achievement outcomes may also be the most suitable for some learners in English-medium schools who, for example, have attended cylch meithrin or have transferred from a Welsh-medium school to an English-medium school. 
cy-gb	Yn ogystal ag ysgolion cyfrwng Cymraeg,mae’n bosibl hefyd mai’r cynnydd yn y Gymraeg a ddangosir yn y deilliannau cyﬂawniad Cymraeg/Saesneg fydd yr un mwyaf addas i rai dysgwyr mewn ysgolion cyfrwng Saesneg sydd, er enghraifft, wedi mynychu cylch meithrin neu sy’n trosglwyddo o ysgol cyfrwng Cymraeg i ysgol cyfrwng Saesneg. 

en-gb	Bilingual schools may also need to consider both the Welsh/English achievement outcomes and the achievement outcomes for Welsh in English-medium settings/schools/streams.
cy-gb	Efallai y bydd angen i ysgolion dwyieithog hefyd ystyried y deilliannau cyﬂawniad ar gyfer Cymraeg a Saesneg a’r deilliannau cyﬂawniad ar gyfer Cymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg.

en-gb	Achievement outcomes for international languages show progression from Progression step 3. 
cy-gb	Mae deilliannau cyﬂawniad ar gyfer ieithoedd rhyngwladol yn dangos cynnydd o Gam cynnydd 3. 

en-gb	Learners will develop an awareness of the languages around them from an early age and should experience increasing exposure to a variety of languages.
cy-gb	Bydd dysgwyr yn datblygu ymwybyddiaeth o’r ieithoedd o’u hamgylch o oedran cynnar, a dylent gael amlygiad cynyddol i amrywiaeth o ieithoedd.

en-gb	Within these progression routes, learners’ pathways will vary and the process will not be linear. 
cy-gb	O fewn y llwybrau cynnydd hyn, bydd teithiau dysgwyr yn amrywio ac ni fydd y broses yn un llinol. 

en-gb	It is essential, for example, to recognise that second language learners may use formulaic language with few mistakes initially and as they progress, when being more ambitious and spontaneous in their use of language, they may appear to make more mistakes. Learners must be encouraged to be ambitious in their use of languages and to embrace this as an intrinsic part of successful language learning which can lead to becoming more ﬂuent and accurate language users. 
cy-gb	Mae’n hanfodol cydnabod, er enghraifft, y gall dysgwyr ail iaith ddefnyddio iaith fformiwläig heb fawr ddim camgymeriadau i ddechrau ac wrth iddynt ddatblygu i fod yn fwy uchelgeisiol a ddigymell yn eu defnydd o iaith, efallai y byddant yn gwneud mwy o gamgymeriadau i bob golwg.Mae’n rhaid i ddysgwyr gael eu hannog i fod yn uchelgeisiol yn y ffordd y maent yn defnyddio ieithoedd a derbyn hyn fel rhan annatod o ddysgu iaith yn llwyddiannus a all arwain at fod yn ddefnyddwyr iaith mwy rhugl a chywir. 

en-gb	Progression will also be seen through the application of the same skill in increasingly challenging contexts.
cy-gb	Bydd cynnydd hefyd yn cael ei ystyried drwy gymhwyso’r un sgil mewn cyd-destunau cynyddol heriol.

en-gb	The Five Stage Model for English/Welsh as an additional language (EAL/WAL) and support materials should be referenced when considering progression of EAL learners in English-medium schools and WAL learners in Welsh-medium schools. 
cy-gb	Dylid cyfeirio at y Model Pum Cam ar gyfer Saesneg/Cymraeg fel iaith ychwanegol (SIY/CIY) a deunyddiau cymorth wrth ystyried cynnydd dysgwyr SIY mewn ysgolion cyfrwng Saesneg a dysgwyr CIY mewn ysgolion cyfrwng Cymraeg. 

en-gb	The Language acquisition needs assessment survey toolkit for primary and secondary teachers are available online on Hwb at
cy-gb	Mae’r Pecyn cymorth arolwg asesu anghenion caffael iaith i athrawon cynradd ac uwchradd ar gael ar-lein ar Hwb yn

en-gb	hwb.gov.wales/repository/resource/441c39ca-a432-416b-be4d-41b83fcbc95d/en hwb.gov.wales/repository/resource/f7b96158-f832-48b2-8fc3-d366e03cf137/en
cy-gb	hwb.gov.wales/repository/resource/441c39ca-a432-416b-be4d-41b83fcbc95d/cy hwb.gov.wales/repository/resource/f7b96158-f832-48b2-8fc3-d366e03cf137/cy

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 10
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 11

en-gb	Schools will ensure highly effective pedagogical approaches and collaboration with relevant partners to ensure all learners have fair equitable access to the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience. 
cy-gb	Bydd ysgolion yn sicrhau dulliau addysgeg effeithiol iawn a chydweithio â phartneriaid perthnasol er mwyn sicrhau bod pob dysgwr yn cael mynediad teg at Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	This process begins with the school recognising its own linguistic landscape, including the strengths and challenges of its learners with additional learning needs (ALN). 
cy-gb	Mae’r broses hon yn dechrau gyda’r ysgol yn cydnabod ei thirwedd ieithyddol ei hun, gan gynnwys cryfderau a heriau ei dysgwyr sydd ag anghenion dysgu ychwanegol (ADY). 

en-gb	With this knowledge schools will be equipped to plan relevant pathways for all learners including consideration of the learning environment, reﬁnement/differentiation of teaching and appropriate collaboration with relevant partners. 
cy-gb	Gyda’r wybodaeth hon, bydd ysgolion yn barod i gynllunio llwybrau perthnasol i bob dysgwr, gan gynnwys ystyried yr amgylchedd dysgu, mireinio/gwahaniaethu o ran addysgu a chydweithio priodol â phartneriaid perthnasol. 

en-gb	A learner with highly complex physical needs can make very good progress in their development in all aspects of the what matters statements in Languages, Literacy and Communication via their individual pathway, e.g. through using technology to communicate, read and write with the support of partners in health, advisory services and other specialist groups.
cy-gb	Gall dysgwr sydd ag anghenion corfforol hynod gymhleth wneud cynnydd da iawn yn ei ddatblygiad ym mhob agwedd ar yr hyn sy’n bwysig ym maes Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu drwy ei lwybr unigol, e.e. drwy ddefnyddio technoleg i gyfathrebu, darllen ac ysgrifennu gyda chymorth partneriaid ym maes iechyd, gwasanaethau cynghori a grwpiau arbenigol eraill.

en-gb	It is recognised that some of our youngest learners may come to school with a language delay. 
cy-gb	Cydnabyddir bod rhai o’n dysgwyr ieuengaf yn dod i’r ysgol gydag oedi mewn datblygu iaith. 

en-gb	Schools will need to plan in their particular context and with specialist support where appropriate so that developmental, physiological, pragmatic and other additional learning needs can be assessed and supported. 
cy-gb	Bydd angen i ysgolion gynllunio yn eu cyd-destun penodol a chyda chymorth arbenigol lle y bo’n briodol fel y gellir asesu a chefnogi anghenion datblygiadol, fﬁsiolegol ac ymarferol ac anghenion dysgu ychwanegol eraill. 

en-gb	Any additional support with the physical aspects of writing, e.g. the speciﬁc requirements of left-handed learners, should be planned for. 
cy-gb	Dylid cynllunio ar gyfer unrhyw gymorth ychwanegol gyda’r agweddau corfforol ar ysgrifennu, e.e. gofynion penodol dysgwyr llaw chwith. 

en-gb	In all circumstances professionals should be encouraged to plan for and support young children’s linguistic development in line with child development, recognising, for example, the importance of young learners developing their speaking skills well enough before focusing on writing.
cy-gb	Ym mhob achos, dylid annog gweithwyr proffesiynol i gynllunio ar gyfer datblygiad ieithyddol plant ifanc a’i gefnogi yn unol â datblygiad plentyn, gan gydnabod, er enghraifft, bwysigrwydd datblygu sgiliau siarad yn ddigon da cyn canolbwyntio ar ysgrifennu.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 11
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 12

en-gb	Developing a broad and balanced curriculum
cy-gb	Datblygu cwricwlwm eang a chytbwys

en-gb	Literacy, numeracy and digital competence
cy-gb	Llythrennedd, rhifedd a chymhwysedd digidol

en-gb	The cross-curricular responsibilities of literacy, numeracy and digital competence support almost all learning and are essential for learners to be able to participate successfully and conﬁdently in the modern world.
cy-gb	Mae cyfrifoldebau trawsgwricwlaidd llythrennedd, rhifedd a chymhwysedd digidol yn cefnogi y rhan fwyaf o ddysgu ac maent yn hanfodol er mwyn i ddysgwyr allu cymryd rhan yn llwyddiannus ac yn hyderus yn y byd modern.

en-gb	Literacy
cy-gb	Llythrennedd

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience by deﬁnition has literacy at its heart. 
cy-gb	Drwy ddifﬁniad, mae llythrennedd wrth wraidd Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Literacy skills will be explicitly taught through this area of learning and experience. 
cy-gb	Caiff sgiliau llythrennedd eu haddysgu’n benodol drwy’r maes dysgu a phroﬁad hwn. 

en-gb	Other areas of learning and experience will facilitate the application and development of these skills in authentic contexts and allow these skills to be consolidated.
cy-gb	Bydd meysydd dysgu a phroﬁad eraill yn hwyluso’r broses o ddefnyddio a datblygu’r sgiliau hyn mewn cyd-destunau dilys a’i gwneud yn bosibl i’r sgiliau hyn gael eu hatgyfnerthu.

en-gb	Oracy and writing should be viewed as the tools through which learners express themselves, which includes demonstrating their understanding of a range of contexts and skills. 
cy-gb	Dylid ystyried llafaredd ac ysgrifennu fel yr adnoddau a ddefnyddir gan ddysgwyr i fynegi eu hunain, sy’n cynnwys dangos eu dealltwriaeth o amrywiaeth o gyd-destunau a sgiliau. 

en-gb	Reading skills should be developed to support learning, e.g. to extract relevant information and data from tables, charts, graphs and text in order to support their decision-making. 
cy-gb	Dylai sgiliau darllen gael eu datblygu i gefnogi dysgu, e.e. echdynnu gwybodaeth a data perthnasol o dablau, siartiau, grafﬁau a thestun i gefnogi eu prosesau gwneud penderfyniadau. 

en-gb	The development of writing skills will support learners to articulate meaning and purposes across a range of areas.
cy-gb	Bydd datblygu sgiliau ysgrifennu yn helpu dysgwyr i fynegi ystyr a dibenion mewn nifer o feysydd.

en-gb	Numeracy
cy-gb	Rhifedd

en-gb	There are elements of numeracy which will have clear overlaps with this area of learning and experience, such as drawing key information from a variety of sources or using reasoning skills to make decisions.
cy-gb	Mae elfennau o rifedd a fydd yn gorgyffwrdd yn amlwg â’r maes dysgu a phroﬁad hwn, megis echdynnu gwybodaeth allweddol o amrywiaeth o ffynonellau neu ddefnyddio sgiliau rhesymu i wneud penderfyniadau.

en-gb	Learners’ ﬁrst experiences and application of numeracy may be through activities such as number rhymes, as they begin to respond and analyse texts, and further progress and develop to comment on different interpretations of issues and ideas, using texts to support opinions.
cy-gb	Gallai proﬁadau cyntaf dysgwyr o ddefnyddio rhifedd godi drwy weithgareddau megis rhigymau rhif, wrth iddynt ddechrau ymateb a dadansoddi testunau, ac yn gwneud cynnydd a datblygiad pellach i wneud sylwadau ar ddehongliadau gwahanol o faterion a syniadau, gan ddefnyddio testunau i ategu barnau.

en-gb	As learners use numbers in other languages this in turn will consolidate learning and reinforcelearners’ mental and written numeracy skills. 
cy-gb	Wrth i ddysgwyr ddefnyddio rhifau mewn ieithoedd eraill bydd hyn yn ei dro yn atgyfnerthu dysgu a sgiliau rhifedd y pen a sgiliau rhifedd ysgrifenedig. 

en-gb	As they begin to be immersed in rich and varied language experiences, concepts such as chronological awareness will naturally occur and be developed.
cy-gb	Wrth i ddysgwyr ddechrau cael eu trochi mewn proﬁadau iaith cyfoethog ac amrywiol, bydd cysyniadau megis ymwybyddiaeth gronolegol yn digwydd yn naturiol ac yn cael eu datblygu.

en-gb	Digital competence
cy-gb	Cymhwysedd digidol

en-gb	Digital skills are recognised as having increasing importance in developing learners’ literacy, languages and wider communication skills. 
cy-gb	Cydnabyddir bod sgiliau digidol yn gynyddol bwysig o ran datblygu llythrennedd, ieithoedd a sgiliau cyfathrebu ehangach dysgwyr. 

en-gb	It is ever more important to be able to use digital technology appropriately and operate across a variety of digital environments and media, working collaboratively, creatively and critically. 
cy-gb	Mae’r gallu i ddefnyddio technoleg ddigidol yn briodol a gweithredu mewn amrywiaeth o amgylcheddau a chyfryngau digidol, gan weithio’n greadigol, ar y cyd, ac yn feirniadol, yn dod yn fwyfwy pwysig. 

en-gb	Digital rights, licensing and ownership can be discussed as learners work independently or collaborate on projects.
cy-gb	Gellir trafod hawliau digidol, trwyddedu a pherchenogaeth wrth i ddysgwyr weithio’n annibynnol neu gydweithio ar brosiectau.

en-gb	As learners explore methods of communication for a given situation, they can learn how to compose clear and appropriate messages tailored for particular audiences, sharing, editing and adapting as required. 
cy-gb	Wrth i ddysgwyr archwilio dulliau cyfathrebu ar gyfer sefyllfa benodol, gallant ddysgu sut i greu negeseuon clir a phriodol wedi’u teilwra ar gyfer cynulleidfaoedd penodol, gan rannu, golygu ac addasu yn ôl y gofyn. 

en-gb	They can also be given the opportunity to understand and develop an awareness of how to store data appropriately, and to be mindful of the implications of data laws, including the use of copyright.
cy-gb	Gallant hefyd gael y cyﬂe i ddeall a datblygu ymwybyddiaeth o sut i storio data yn briodol a bod yn ystyriol o oblygiadau cyfreithiau data, gan gynnwys y defnydd o hawlfraint.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 12
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 13

en-gb	Literature can be accessed through technology as well as further information about themes encountered through literature, or differing responses to it.
cy-gb	Gellir cael mynediad at lenyddiaeth drwy dechnoleg yn ogystal â rhagor o wybodaeth am themâu y deuir ar eu traws drwy lenyddiaeth, neu ymatebion gwahanol i lenyddiaeth.

en-gb	The digital environment also facilitates increased awareness and understanding of different cultures, enables communication with learners both in this country and other countries, and provides a wealth of tools for learning and experiencing languages.
cy-gb	Mae’r amgylchedd digidol hefyd yn hwyluso ymwybyddiaeth a dealltwriaeth gynyddol o ddiwylliannau gwahanol, yn galluogi dysgwyr i gyfathrebu â’i gilydd yn y wlad hon ac mewn gwledydd eraill, ac yn cynnig cyfoeth o adnoddau ar gyfer dysgu ieithoedd a chael proﬁad ohonynt.

en-gb	Welsh dimension and international perspective
cy-gb	Y dimensiwn Cymreig a’r persbectif rhyngwladol

en-gb	Through the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience, learners develop a strong sense of identity as citizens in their local community, Wales, the United Kingdom and the wider world, acknowledging the cultural and linguistic diversity of each context. 
cy-gb	Drwy Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu, mae dysgwyr yn datblygu ymdeimlad cryf o hunaniaeth fel dinasyddion yn eu cymuned leol, Cymru, y Deyrnas Unedig a’r byd ehangach, gan gydnabod amrywiaeth ddiwylliannol ac ieithyddol pob cyd-destun. 

en-gb	Learners’ journeys start with their own language(s) and culture(s) in their homes, communities and within Wales. 
cy-gb	Mae teithiau dysgwyr yn dechrau gyda’u hiaith (hieithoedd) a’u diwylliant (diwylliannau) eu hunain yn y cartref, yn eu cymunedau ac yng Nghymru. 

en-gb	This provides a foundation as they broaden their understanding of national and global contexts while continuing to reﬂect on their personal and local perspective. 
cy-gb	Mae hyn yn rhoi sylfaen wrth iddynt ehangu eu dealltwriaeth o gyd-destun cenedlaethol a’r cyd-destun byd-eang, a pharhau i fyfyrio ar eu persbectif personol a lleol ar yr un pryd. 

en-gb	This is particularly the case with the following what matters statements in the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience.
cy-gb	Mae hyn yn arbennig o wir am y datganiadau canlynol o’r hyn sy’n bwysig ym Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu.

en-gb	• Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world.
cy-gb	• Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	• Literature ﬁres imagination and inspires creativity.
cy-gb	• Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd.

en-gb	For these what matters statements the Welsh dimension and international perspective forms a key part. 
cy-gb	Ar gyfer y datganiadau hyn o’r hyn sy’n bwysig, mae’r dimensiwn Cymreig a’r persbectif rhyngwladol yn ffurﬁo rhan allweddol. 

en-gb	For example, learners will have opportunities to build on connections, commonalities and distinctions between their own language(s) and culture(s) and those of their local and wider community.
cy-gb	Er enghraifft, bydd dysgwyr yn cael cyﬂeoedd i adeiladu ar gysylltiadau, pethau cyffredin a gwahaniaethau rhwng eu hiaith (hieithoedd) a’u diwylliant (diwylliannau) eu hunain a rhai eu cymuned leol a’u cymuned ehangach.

en-gb	Access through the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience to a range of literature enables learners to embrace their place in the world, and opens their minds to a variety of viewpoints, perspectives and ideas. 
cy-gb	Mae mynediad drwy Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu at amrywiaeth o lenyddiaeth yn galluogi dysgwyr i dderbyn a dathlu eu lle yn y byd, ac mae’n agor eu meddyliau at amrywiaeth o safbwyntiau, persbectifau a syniadau. 

en-gb	They will experience Welsh literature, Welsh literature in English, English literature, literature from other cultures and literature written in international languages, including work in translation. 
cy-gb	Byddant yn proﬁ llenyddiaeth Gymraeg, llenyddiaeth Gymreig yn Saesneg, llenyddiaeth Saesneg, llenyddiaeth o ddiwylliannau eraill a llenyddiaeth a ysgrifennwyd mewn ieithoedd rhyngwladol, gan gynnwys gwaith wedi’i gyﬁeithu.

en-gb	It is important that learners are given opportunities to celebrate literature from their own culture(s) and that they are introduced to the other cultures around them. 
cy-gb	Mae’n bwysig bod dysgwyr yn cael cyﬂeoedd i ddathlu llenyddiaeth eu diwylliant (diwylliannau) eu hunain a’u bod yn cael eu cyﬂwyno i’r diwylliannau eraill o’u hamgylch. 

en-gb	Languages play an important part in realising the four purposes of the curriculum, supporting learners in becoming global citizens who are able to communicate effectively and who are able to appreciate other cultures, while celebrating their own.
cy-gb	Mae iaith yn chwarae rhan bwysig o ran gwireddu pedwar diben y cwricwlwm, gan helpu dysgwyr i fod yn ddinasyddion byd-eang sy’n gallu cyfathrebu’n effeithiol ac sy’n gallu gwerthfawrogi diwylliannau eraill, a dathlu eu diwylliant eu hunain.

en-gb	Wider skills
cy-gb	Sgiliau ehangach

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience provides ample opportunities for learners to develop all four of the wider skills.
cy-gb	Mae Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cynnig cyﬂeoedd lu i ddysgwyr datblygu pob un o’r pedwar sgil ehangach.

en-gb	Critical thinking and problem-solving
cy-gb	Meddwl yn feirniadol a datrys problemau

en-gb	The skills of listening, reading, speaking and writing are intrinsic to the development of critical thinking and problem-solving. 
cy-gb	Mae sgiliau gwrando, darllen, siarad ac ysgrifennu yn rhan annatod o ddatblygu’r gallu i feddwl yn feirniadol a datrys problemau. 

en-gb	We listen and read in order to analyse and understand situations and develop responses and solutions through speaking and writing. 
cy-gb	Rydym yn gwrando ac yn darllen er mwyn dadansoddi a deall sefyllfaoedd a llunio ymatebion drwy siarad ac ysgrifennu. 

en-gb	Learners also develop their critical-thinking skills through engaging with literature and their problem-solving skills through deconstructing and using their languages.
cy-gb	Mae dysgwyr hefyd yn datblygu eu sgiliau meddwl yn feirniadol drwy ymdrin â llenyddiaeth ac yn datblygu eu sgiliau datrys problemau drwy ddadadeiladu a defnyddio eu hieithoedd.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 13
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 14

en-gb	Planning and organising
cy-gb	Cynllunio a threfnu

en-gb	As learners develop their skills in listening and reading, speaking and writing, they will also develop the skills of planning and organising, deciding how best to present their ideas and creative works, and reﬂecting on their work and planning and implementing further improvements.
cy-gb	Wrth i ddysgwyr ddatblygu eu sgiliau gwrando a darllen, siarad ac ysgrifennu, byddant hefyd yn datblygu sgiliau cynllunio a threfnu, yn penderfynu ar y ffordd orau o gyﬂwyno eu syniadau a’u gwaith creadigol, yn myfyrio ar eu gwaith a chynllunio a rhoi gwelliannau pellach ar waith.

en-gb	Creativity and innovation
cy-gb	Creadigrwydd ac arloesi

en-gb	Literature inspires creativity, and skills in listening, reading, speaking and writing are essential for exploring ideas and expressing opinions in Welsh, English and international languages. 
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn ysbrydoli creadigrwydd ac mae sgiliau gwrando, darllen, siarad ac ysgrifennu yn hanfodol er mwyn archwilio syniadau a mynegi safbwyntiau yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol. 

en-gb	Understanding their own identity and culture through languages, and developing an openness to others, give learners the courage to take risks, experiment and use languages creatively.
cy-gb	Mae deall eu hunaniaeth a’u diwylliant eu hunain drwy ieithoedd, a datblygu agwedd agored tuag at eraill, yn rhoi dewrder i ddysgwyr fentro, arbroﬁ a defnyddio ieithoedd yn greadigol.

en-gb	Personal effectiveness
cy-gb	Effeithiolrwydd personol

en-gb	Reﬂecting on and understanding their own and others’ cultures and identities through languages is an important aspect of the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience. 
cy-gb	Mae myfyrio ar eu diwylliannau a’u hunaniaeth eu hunain a diwylliannau a hunaniaeth eraill drwy ieithoedd yn agwedd bwysig ar ddatganiadau o’r hyn sy’n bwysig ym Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Through listening, viewing and reading, learners develop their understanding of effective and appropriate communication which they further develop through their own speaking and writing. 
cy-gb	Drwy wrando, gwylio a darllen, mae dysgwyr yn datblygu eu dealltwriaeth o gyfathrebu effeithiol a phriodol y maent yna’n ei ddatblygu ymhellach drwy eu siarad a’u hysgrifennu. 

en-gb	Learners will develop their personal effectiveness and self-awareness when using languages which will in turn support learning across the whole curriculum.
cy-gb	Bydd dysgwyr yn datblygu eu heffeithiolrwydd personol a’u hunanymwybyddiaeth wrth ddefnyddio ieithoedd a fydd yn eu tro yn cefnogi dysgu ar draws y cwricwlwm cyfan.

en-gb	Careers and work-related experiences
cy-gb	Gyrfaoedd a phroﬁadau sy’n gysylltiedig â gwaith

en-gb	Learning from careers and labour market information 
cy-gb	Dysgu o wybodaeth am yrfaoedd a’r farchnad lafur

en-gb	It is vital for learners to access high-quality careers and labour market information and have an understanding of what this means to them, in order to make well-informed, sustainable career decisions.
cy-gb	Mae’n hanfodol i ddysgwyr gael gafael ar wybodaeth o ansawdd uchel am yrfaoedd a’r farchnad lafur ac iddynt feddu ar ddealltwriaeth o’r hyn y mae hynny’n ei olygu iddynt, er mwyn gwneud penderfyniadau gwybodus a chynaliadwy am eu gyrfa.

en-gb	The beneﬁts of bilingualism and multilingualism are well documented. 
cy-gb	Mae cryn dipyn wedi cael ei ysgrifennu am fanteision dwyieithrwydd ac amlieithrwydd. 

en-gb	Speaking more than one language is a skill which will increase learners’ marketability and many universities and employers favour those who are able to speak more than one language.
cy-gb	Mae siarad mwy nag un iaith yn sgil a fydd yn gwneud dysgwyr yn fwy atyniadol ar y farchnad lafur, ac mae llawer o brifysgolion a chyﬂogwyr yn ffafrio’r rhai sy’n gallu siarad mwy nag un iaith.

en-gb	Skills in international languages are essential for Wales to thrive as an international trading nation. 
cy-gb	Mae sgiliau mewn ieithoedd rhyngwladol yn hanfodol i Gymru ffynnu fel gwlad fasnachol ryngwladol. 

en-gb	International languages open up a vast array of career pathways for learners, from working with MI5 to working in marketing for an international company, from cabin crew to event management. 
cy-gb	Mae ieithoedd rhyngwladol yn cynnig llu o lwybrau gyrfa i ddysgwyr, o weithio gyda MI5 i weithio ym maes marchnata i gwmni rhyngwladol, o griw awyren i reoli digwyddiadau. 

en-gb	There are opportunities in Wales, in the United Kingdom and globally for linguists.
cy-gb	Mae cyﬂeoedd yng Nghymru, yn y Deyrnas Unedig ac yn fyd-eang i ieithyddion.

en-gb	There are many careers that link directly to Languages, Literacy and Communication. 
cy-gb	Mae llawer o yrfaoedd sy’n cysylltu’n uniongyrchol ag Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	However, the skills developed, such as the ability to read and write clearly, to undertake research, to give a presentation, to communicate clearly and to have attention to detail, are valued by a wide range of employers, providing a wide range of opportunities for learners.
cy-gb	Fodd bynnag, mae’r sgiliau a ddatblygir, megis y gallu i ddarllen ac ysgrifennu’n glir, cynnal ymchwil, rhoi cyﬂwyniad, cyfathrebu’n glir a rhoi sylw i fanylion, yn cael eu gwerthfawrogi gan amrywiaeth eang o gyﬂogeion, gan gynnig amrywiaeth eang o gyﬂeoedd i ddysgwyr.

en-gb	Linking the area of learning and experience to careers and work-related experiences
cy-gb	Cysylltu’r maes dysgu a phroﬁad â gyrfaoedd a phroﬁadau sy’n gysylltiedig â gwaith

en-gb	 The career management and planning skills of motivation, self-awareness, opportunity awareness, decision-making, application and resilience are all key components of the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience. 
cy-gb	Mae sgiliau rheoli gyrfa a sgiliau cynllunio, megis cymhelliant, hunanymwybyddiaeth,ymwybyddiaeth o gyﬂeoedd, gwneud penderfyniadau, ymroddiad a gwydnwch, i gyd yn elfennau allweddol o Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Communication and literacy are essential to career readiness, as are social competencies such as critical thinking, persuasive argument and conﬁdent presentation. 
cy-gb	Mae cyfathrebu a llythrennedd yn hanfodol i fod yn barod at yrfa, ynghyd â chymwyseddau cymdeithasol fel meddwl yn feirniadol, dadlau darbwyllol ac ymgyﬂwyno hyderus. 

en-gb	Learners should understand and be able to explain the links between Languages, Literacy and Communication and the career paths that these open up to them.
cy-gb	Dylai dysgwyr ddeall y cysylltiadau rhwng Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu a’r llwybrau gyrfa y maent yn eu cynnig iddynt a gallu eu hesbonio.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 14
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 15

en-gb	Bilingual skills are useful for any job but especially those involving communicating with people. 
cy-gb	Mae sgiliau dwyieithog yn ddefnyddiol ar gyfer unrhyw swydd ond yn enwedig y rhai sy’n cynnwys cyfathrebu â phobl. 

en-gb	Areas where the demand for people with bilingual skills is increasing include education, health, child care, social care, business and information technology, tourism and leisure, media and performing arts, linguistics, computational linguistics and agriculture.
cy-gb	Mae meysydd lle mae’r galw am bobl sydd â sgiliau dwyieithog yn cynyddu yn cynnwys addysg, iechyd, gofal plant, gofal cymdeithasol, busnes a thechnoleg gwybodaeth, twristiaeth a hamdden, y cyfryngau a’r celfyddydau perfformio, ieithyddiaeth, ieithyddiaeth gyfriﬁannu ac amaethyddiaeth.

en-gb	Importantly, the transferable skills which sit at the heart of the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience contribute to the preparation of a workforce for professions and jobs that are not yet in existence, to meet the needs of new and emerging careers.
cy-gb	Bydd y sgiliau trosglwyddadwy sydd wrth wraidd Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cyfrannu at baratoi gweithlu ar gyfer proffesiynau a swyddi nad ydynt yn bodoli eto, er mwyn diwallu anghenion gyrfaoedd newydd ac sy’n datblygu.

en-gb	The Welsh language can also open doors in the world of work, providing an advantage in the jobs market in Wales and an opportunity to gain valuable experience in competitive industries which can lead to further opportunities both within and beyond Wales. 
cy-gb	Gall y Gymraeg hefyd agor drysau i fyd gwaith, gan roi mantais yn y farchnad swyddi yng Nghymru a chyﬂe i gael proﬁad gwerthfawr mewn diwydiannau cystadleuol a all arwain at gyﬂeoedd eraill yng Nghymru a thu hwnt. 

en-gb	Public services in Wales must not treat the Welsh language less favourably than English. 
cy-gb	Mae’n rhaid i wasanaethau cyhoeddus yng Nghymru beidio â thrin y Gymraeg yn llai ffafriol na’r Saesneg. 

en-gb	This has meant a rise in demand for people who can communicate well in both languages. 
cy-gb	Mae hyn wedi golygu cynnydd yn y galw am bobl sy’n gallucyfathrebu’n dda yn y ddwy iaith. 

en-gb	More people now feel able to use their Welsh when using services and, as a result, research shows that demand from employers for staff with Welsh language skills is increasing. 
cy-gb	Mae mwy o bobl bellach yn teimlo eu bod yn gallu defnyddio eu Cymraeg wrth ddefnyddio gwasanaethau ac, o ganlyniad, dengys ymchwil fod y galw gan gyﬂogwyr am staff sydd â sgiliau Cymraeg yn cynyddu. 

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience helps learners to understand diversity and challenge stereotypes in order to raise learners’ aspirations and belief in their potential future.
cy-gb	Mae Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn helpu dysgwyr i ddeall amrywiaeth a herio stereoteipiau er mwyn codi uchelgais dysgwyr a’u cred yn eu dyfodol posibl.

en-gb	Learner progression relating to careers and work-related experiences is part of a continuum of learning for learners aged 3 to 16. 
cy-gb	Mae cynnydd dysgwyr o ran gyrfaoedd a phroﬁadau sy’n gysylltiedig â gwaith yn rhan o gontinwwm dysgu ar gyfer dysgwyr rhwng 3 ac 16 oed. 

en-gb	Success for a young primary school learner could include:
cy-gb	Gallai llwyddiant i ddysgwr ifanc ysgol gynradd gynnwys:

en-gb	• acting a variety of different jobs through role play
cy-gb	• chwarae rôl ar gyfer amrywiaeth o wahanol swyddi

en-gb	• belief that they can do any job – tackling gender stereotyping
cy-gb	• y gred y gallant gyﬂawni unrhyw swydd – gan fynd i’r afael â stereoteipiau rhyw

en-gb	• communicating with people in their community about the different jobs they do and the rewards that a job can bring.
cy-gb	• cyfathrebu â phobl yn eu cymuned am y gwahanol swyddi y maent yn eu gwneud a’r boddhad a all ddeillio ohonynt.

en-gb	By progressing learning, success for 16-year-old learners could include:
cy-gb	Drwy wneud cynnydd dysgu, gallai llwyddiant i ddysgwyr 16 oed gynnwys:

en-gb	• demonstrating and applying the skills learned in relation to the world of work 
cy-gb	• dangos a chymhwyso’r sgiliau a ddysgwyd mewn perthynas â’r byd gwaith

en-gb	• identifying interests, strengths and skills to make informed post-16 choices 
cy-gb	• adnabod diddordebau, cryfderau a sgiliau er mwyn gwneud dewisiadau gwybodus ôl-16 

en-gb	• understanding and demonstrating the behaviours an employer looks for in a good employee
cy-gb	• deall ac arddangos y mathau o ymddygiad mae cyﬂogwr yn dymuno eu gweld mewn cyﬂogai da

en-gb	• evaluating risks when developing a business idea and exploring different methods of setting up and sustaining an enterprise.
cy-gb	• gwerthuso risgiau wrth ddatblygu syniad busnes ac ystyried gwahanol ffyrdd o sefydlu a chynnal menter.

en-gb	Work-related experiences
cy-gb	Proﬁadau sy’n gysylltiedig â gwaith

en-gb	Learners develop interests, strengths, knowledge, skills and aspirations through their educational experiences within and beyond school. 
cy-gb	Mae dysgwyr yn datblygu diddordebau, cryfderau, sgiliau a dyheadau drwy broﬁadau fel rhan o’r cwricwlwm ac mewn bywyd y tu hwnt i’r ysgol. 

en-gb	A range of partners support these exciting journeys through co-design and co-delivery and together they shape learners’ decisions about their future and the pathways they follow. 
cy-gb	Mae amrywiaeth o bartneriaid ynghlwm â’r teithiau cyffrous hyn drwy gyd-ddylunio a chyd-gyﬂwyno a, chyda’i gilydd, maent yn llywio penderfyniadau dysgwyr am eu dyfodol a’r llwybrau y byddant yn eu dilyn. 

en-gb	Opportunities such as visits, guest speakers and practical activities can help to enhance and contextualise learning.
cy-gb	Gall cyﬂeoedd megis ymweliadau, siaradwyr gwadd a gweithgareddau ymarferol, helpu i wella’r dysgu a’i roi mewn cyd-destun.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 15
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 16

en-gb	Collaboration and access to individuals and employers, e.g. in local government, hospitality, public relations, advertising, teaching, retail, computing, tourism and social work, can provide learners with opportunities to learn about work, employment and the skills valued in the workplace.
cy-gb	Gall cydweithio a chyﬂeoedd i gysylltu ag unigolion a chyﬂogwyr, e.e. mewn llywodraeth leol, lletygarwch, cysylltiadau cyhoeddus, hysbysebu, addysgu, manwerthu, cyfriﬁaduro, twristiaeth a gwaith cymdeithasol, roi cyﬂeoedd i ddysgwyr ddysgu am waith, cyﬂogaeth a’r sgiliau a werthfawrogir yn y gweithle.

en-gb	Learners can use the knowledge and skills gained in taking part in work-related experiences to develop successful enterprise activities. 
cy-gb	Gall dysgwyr ddefnyddio’r wybodaeth a’r sgiliau a feithrinwyd drwy gymryd rhan mewn proﬁadausy’n gysylltiedig â gwaith i ddatblygu gweithgareddau menter llwyddiannus. 

en-gb	These can provide an authentic learning experience which leads to sustainability for this area of learning and experience, developing learners as creative, enterprising contributors, forming links to the world of work.
cy-gb	Gall y rhain gynnigproﬁad dysgu dilys sy’n arwain at gynaliadwyedd i’r maes dysgu a phroﬁad hwn, gan ddatblygu dysgwyr yn gyfranwyr creadigol a mentrus, a chreu cysylltiadau â’r byd gwaith.

en-gb	Understanding post-16 and higher education opportunities
cy-gb	Deall cyﬂeoedd ôl-16 ac addysg uwch

en-gb	It is essential for learners to be aware of all opportunities available to them post-16. 
cy-gb	Mae’n hanfodol bod dysgwyr yn ymwybodol o’r holl gyﬂeoedd sydd ar gael iddynt ôl-16. 

en-gb	Therefore, as well as understanding about employment, training and apprenticeships, learners should be provided with information and the opportunity to engage with a range of learning providers. 
cy-gb	Felly, yn ogystal â deall am gyﬂogaeth, hyfforddiant a phrentisiaethau, dylid rhoi gwybodaeth i ddysgwyr am ddarparwyr dysgu a chynnig y cyﬂe iddynt ymgysylltu ag amrywiaeth o ddarparwyr o’r fath.

en-gb	Opportunities for engagement should include attending careers and skills fairs, talks from and visits to further and higher education providers, as well as presentations from students in further or higher education. 
cy-gb	Dylai’r cyﬂeoedd ymgysylltu gynnwys mynychu ffeiriau gyrfaoedd a sgiliau, sgyrsiau gan ddarparwyr addysg bellach ac uwch ac ymweliadau gan y darparwyr hynny, yn ogystal â chyﬂwyniadau gan fyfyrwyr mewn addysg bellach neu uwch. 

en-gb	Learners should be directed to online research tools that provide course and progression information to support their understanding of the range of learning opportunities available, to help raise their aspirations and form a basis on which informed decisions can be made.
cy-gb	Dylid hefyd gyfeirio dysgwyr at adnoddau ymchwil ar-lein sy’n cynnig gwybodaeth am gyrsiau a chynnydd, er mwyn eu helpu i ddeall yr amrywiaeth o gyﬂeoedd dysgu sydd ar gael, ac i helpu i godi eu dyheadau a chynnig sail iddynt allu gwneud penderfyniadau gwybodus.

en-gb	Relationships and sexuality education
cy-gb	Addysg cydberthynas a rhywioldeb

en-gb	Languages, Literacy and Communication offers learners authentic opportunities to critically engage with contemporary global challenges, social norms and attitudes to support relationships and sexuality education.
cy-gb	Mae Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cynnig cyﬂeoedd dilys i ddysgwyr feddwl yn feirniadol am heriau byd-eang cyfoes, normau cymdeithasol ac agweddau sy’n cefnogi addysg cydberthynas a rhywioldeb.

en-gb	Relationships
cy-gb	Cydberthnasau

en-gb	Learners will explore relationships in a range of contexts through literature and language learning. 
cy-gb	Bydd dysgwyr yn ystyried cydberthnasau mewn nifer o gyd-destunau drwy lenyddiaeth a dysgu ieithoedd. 

en-gb	Learners will be exposed to a range of models of relationships, cultural norms and values, developing methods of analysis and evaluation to assess and reach judgements on forming safe and healthy relationships. 
cy-gb	Caiff dysgwyr eu hamlygu i nifer o fodelau o gydberthnasau, normau a gwerthoedd diwylliannol, datblygu dulliau o ddadansoddi a gwerthuso er mwyn asesu a llunio barnau ar ffurﬁo cydberthnasau diogel ac iach. 

en-gb	Learners can:
cy-gb	Gall dysgwyr:

en-gb	• explore and articulate factors that inﬂuence healthy relationships
cy-gb	• ystyried ffactorau sy’n dylanwadu ar gydberthnasau iach a’u mynegi

en-gb	• explore and articulate the feelings associated with developing healthy relationships
cy-gb	• ystyried y teimladau sy’n gysylltiedig â datblygu cydberthnasau iach a’u mynegi

en-gb	• develop the skills for forming successful interpersonal relationships, including opportunities to collaborate in discussion and debate key concepts
cy-gb	• datblygu’r sgiliau ar gyfer ffurﬁo cydberthnasau rhyngbersonol llwyddiannus, gan gynnwys cyﬂeoedd i fod yn rhan o drafodaethau a thrafod cysyniadau allweddol

en-gb	• analyse and evaluate the way in which relationships are created and presented through literature 
cy-gb	• dadansoddi a gwerthuso’r ffordd y mae cydberthnasau yn cael eu creu a’u cyﬂwyno drwy lenyddiaeth

en-gb	• analyse and evaluate the diversity of relationships among a range of cultures
cy-gb	• dadansoddi a gwerthuso’r amrywiaeth o gydberthnasau ymhlith amrywiaeth o ddiwylliannau

en-gb	 • develop listening skills that enable the creation of positive relationships.
cy-gb	• datblygu sgiliau gwrando sy’n galluogi dysgwyr i ffurﬁo cydberthnasau cadarnhaol.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m n a ic n a i t t i i o e n s 16
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 17

en-gb	Values, rights, culture and sexuality
cy-gb	Gwerthoedd, hawliau, diwylliant a rhywioldeb

en-gb	Learners can:
cy-gb	Gall dysgwyr:

en-gb	• explore and articulate factors that inﬂuence social and cultural values
cy-gb	• ystyried ffactorau sy’n dylanwadu ar werthoedd cymdeithasol a diwylliannol a’u mynegi

en-gb	• evaluate the ways in which concepts are created and presented to develop a considered view of society and the challenges it faces
cy-gb	• gwerthuso’r ffyrdd y mae cysyniadau’n cael eu creu a’u cyﬂwyno i ddatblygu barn ystyriol o gymdeithas a’r heriau y mae’n eu hwynebu

en-gb	• develop the disposition and motivation required as an active global citizen and to develop as an empathetic, knowledgeable and valued member of society
cy-gb	• datblygu’r ymagweddau a’r cymhelliant sydd eu hangen i fod yn ddinesydd byd-eang gweithredol a datblygu’n aelod empathig, gwybodus a gwerthfawr o gymdeithas

en-gb	• explore and debate the use of suitable terminology to articulate themselves accurately with tolerance and respect.
cy-gb	• archwilio a thrafod y defnydd o derminoleg addas i fynegi eu hunain yn gywir gyda goddefgarwch a pharch.

en-gb	Understanding gender
cy-gb	Deall rhywedd

en-gb	Learners can:
cy-gb	Gall dysgwyr:

en-gb	• explore factors that inﬂuence power dynamics and the use of gender language
cy-gb	• ystyried ffactorau sy’n dylanwadu ar ddeinamig pŵer a’r defnydd o iaith sy’n ymwneud â rhywedd

en-gb	• experience positive and informative literature to develop self-identity, emotional intelligence and positive well-being
cy-gb	• proﬁ llenyddiaeth llawn gwybodaeth i ddatblygu hunaniaeth, deallusrwydd emosiynol a lles cadarnhaol

en-gb	• identify gender bias in language to make inferences around meaning and context
cy-gb	• adnabod rhagfarn ar sail rhyw mewn iaith er mwyn dod i gasgliadau ynglŷn ag ystyr a chyd-destun

en-gb	 • explore themes in literature and media around stereotyping and gender bias
cy-gb	• ystyried themâu mewn llenyddiaeth a’r cyfryngau sy’n ymwneud â stereoteipio a rhagfarn ar sail rhyw

en-gb	• explore and articulate appropriate language and register to develop gender equality and equity in language and literature.
cy-gb	• ystyried a defnyddio iaith a chywair priodol er mwyn datblygu cydraddoldeb rhywiol a chydraddoldeb o ran iaith a llenyddiaeth.

en-gb	Violence and staying safe
cy-gb	Trais a chadw’n ddiogel

en-gb	Learners can:
cy-gb	Gall dysgwyr:

en-gb	• analyse and evaluate the ways in which aspects of bullying, violence and consent are presented and interpreted through language development and context
cy-gb	• ddadansoddi a gwerthuso’r ffyrdd y mae agweddau ar fwlio, trais a chydsynio yn cael eu cyﬂwyno a’u dehongli drwy ddatblygiad iaith a chyd-destun

en-gb	• interpret and evaluate themes in literature that explore issues such as bullying, violence and consent
cy-gb	• dehongli a gwerthuso themâu mewn llenyddiaeth sy’n ystyried materion megis bwlio, trais a chydsynio

en-gb	• identify bias and intent in language and literature in order to make safe decisions in sharing of information
cy-gb	• adnabod rhagfarn a bwriad mewn iaith a llenyddiaeth er mwyn gwneud penderfyniadau diogel wrth rannu gwybodaeth

en-gb	• develop the language skills required to articulate themselves clearly in order to keep themselves safe and employ safe privacy practises
cy-gb	• datblygu’r sgiliau iaith sydd eu hangen i fynegi eu hunain yn glir er mwyn cadw eu hunain yn ddiogel a defnyddio arferion preifatrwydd diogel

en-gb	• analyse and evaluate the ways in which bodily integrity is developed through language and literature to develop respectful attitudes to self and others.
cy-gb	• dadansoddi a gwerthuso’r ffyrdd y mae annibyniaeth corfforol yn cael ei ddatblygu drwy iaith a llenyddiaeth er mwyn meithrin agweddau parchus tuag at eu hunain ac eraill.

en-gb	Skills for health and well-being
cy-gb	Sgiliau ar gyfer iechyd a lles

en-gb	Learners can:
cy-gb	Gall dysgwyr:

en-gb	• develop language skills that allow for engagement and effective articulation of emotions and feelings
cy-gb	• ddatblygu sgiliau iaith sy’n eu galluogi i ymwneud ag eraill a mynegi emosiynau a theimladau’n effeithiol

en-gb	• identify bias in language and literature to discuss and debate attitudes towards positive health and well-being in order to inform decisions that permit a healthy lifestyle
cy-gb	• adnabod rhagfarn mewn iaith a llenyddiaeth i drafod agweddau tuag at iechyd a lles er mwyn llywio penderfyniadau sy’n caniatáu ffordd o fyw iach

en-gb	• develop a positive attitude towards learning languages to engage effectively with others and improve mental health
cy-gb	• datblygu agwedd gadarnhaol tuag at ddysgu ieithoedd er mwyn ymgysylltu’n effeithiol ag eraill a gwella iechyd meddwl

en-gb	• exploit the health beneﬁts associated with literature.
cy-gb	• manteisio ar y buddiannau i iechyd sy’n gysylltiedig â llenyddiaeth.

en-gb	The human body and development
cy-gb	Y corff dynol a’i ddatblygiad

en-gb	Learners can:
cy-gb	Gall dysgwyr:

en-gb	• identify connections between and across languages that explore elements of the human body and development
cy-gb	• ddod o hyd i gysylltiadau rhwng ac ar draws ieithoedd sy’n ystyried elfennau o’r corff dynol a’i ddatblygiad

en-gb	• develop language skills that allow for engagement and effective articulation of emotions and feelings that inﬂuence body image
cy-gb	• datblygu sgiliau iaith sy’n galluogi dysgwyr i ymgysylltu a mynegi’n effeithiol emosiynau a theimladau sy’n dylanwadu ar ddelwedd gorfforol

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 17
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 18

en-gb	• analyse and evaluate the way in which elements of the human body and its development is created and presented through literature.
cy-gb	• dadansoddi a gwerthuso’r ffordd y mae elfennau o’r corff dynol a’i ddatblygiad yn cael eu creu a’u cyﬂwyno drwy lenyddiaeth.

en-gb	Enrichment and experiences
cy-gb	Cyfoethogi a phroﬁadau

en-gb	Providing authentic opportunities to listen, read, speak and write, both in Welsh and English and in international languages, is essential for learners. 
cy-gb	Mae cynnig cyﬂeoedd dilys i wrando, darllen, siarad ac ysgrifennu, yn Gymraeg ac yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol, yn hanfodol i ddysgwyr. 

en-gb	In English-medium and bilingual schools it is important to consider and plan opportunities to use Welsh across the curriculum and in activities beyond the classroom as a means of enriching language development and extending the use of Welsh. 
cy-gb	Mewn ysgolion cyfrwng Saesneg a dwyieithog mae’n bwysig ystyried a chynllunio ar gyfer cyﬂeoedd i ddefnyddio Cymraeg ym mhob rhan o’r cwricwlwm ac mewn gweithgareddau y tu allan i’r ystafell ddosbarth fel modd i gyfoethogi datblygiad iaith ac ymestyn y defnydd o’r Gymraeg. 

en-gb	Learning and using Welsh beyond the classroom provides all learners with valuable, authentic learning contexts. 
cy-gb	Mae dysgu a defnyddio Cymraeg y tu allan i’r ystafell ddosbarth yn rhoi cyd-destunau dysgu dilys, gwerthfawr i bob dysgwr. 

en-gb	This is the principle also at the heart of the Welsh Language Charter which provides a framework for enabling learners’ wider use of Welsh.
cy-gb	Yr egwyddor hon hefyd sydd wrth wraidd y Siarter Iaith sy’n rhoi fframwaith ar gyfer galluogi defnydd ehangach dysgwyro’r Gymraeg.

en-gb	All learners should have access to literature which interests and excites them. 
cy-gb	Dylai pob dysgwr gael cyﬂe i ddarllen llenyddiaeth sy’n ddiddorol ac yn gyffrous iddynt. 

en-gb	Engaging with writers and hearing them read is a powerful motivator. 
cy-gb	Mae cael cysylltiad ag awduron a gwrando arnynt yn darllen yn gymhelliant grymus. 

en-gb	Writers/poets/performers from the local area can provide important and relevant role models. 
cy-gb	Gall awduron/beirdd/perfformwyr o’r ardal leol fod yn fodelau rôl pwysig a pherthnasol. 

en-gb	Performance brings a text alive, whether a learner observes or takes part. 
cy-gb	Mae perfformiad yn dod â thestun yn fyw, p’un a yw’r dysgwr yn gwylio neu’n cymryd rhan. 

en-gb	Experiences such as those found through storytelling and drama workshops, the Writers on Tour scheme, school eisteddfodau and the Urdd eisteddfod, literature festivals, spoken word and poetry slam competitions, etc., have a signiﬁcant role in providing valuable applied learning for learners.
cy-gb	Mae proﬁadau fel y rhai a geir drwy weithdai adrodd stori a drama, y cynllun Llenorion ar Daith, eisteddfodau ysgol ac eisteddfod yr Urdd, gwyliau llên, cystadlaethau’r gair llafar a stomp barddoniaeth, ac ati, yn chwaraerôl bwysig i gynnig dysgu cymhwysol gwerthfawr i ddysgwyr.

en-gb	Learners need something to speak and write about, and incorporating play and the outdoor environment where possible provides a means of developing imagination and stimuli for expressing themselves.
cy-gb	Mae dysgwyr angen rhywbeth i siarad ac ysgrifennu amdano, ac mae ymgorffori chwarae a’r amgylchedd awyr agored lle y bo modd yn ffordd o ddatblygu’r dychymyg a chynnig ysgogiadau iddynt fynegi eu hunain.

en-gb	Acknowledging, celebrating and making the most of the cultural and linguistic diversity of Wales can enrich the lives of our learners, and facilitate social cohesion. 
cy-gb	Gall cydnabod amrywiaeth ddiwylliannol ac ieithyddol Cymru, ei dathlu a manteisio i’r eithaf arni gyfoethogi bywydau ein dysgwyr, a hwyluso cydlyniant cymdeithasol. 

en-gb	Experiential learning generates motivation and an appetite for learning and using languages.
cy-gb	Mae dysgu drwy broﬁad yn creu cymhelliant ac awydd i ddysgu a defnyddio ieithoedd.

en-gb	Language learning and learning about different cultures can be enriched by engaging with people in the local and wider community and by connecting digitally. 
cy-gb	Gellir cyfoethogi dysgu iaith a dysgu am ddiwylliannau gwahanol drwy ymgysylltu â phobl yn y gymuned leol a’r gymuned ehangach a thrwy gysylltu’n ddigidol. 

en-gb	Schools should make the most of opportunities to involve parents, carers and the wider community.
cy-gb	Dylai ysgolion fanteisio i’r eithaf ar gyﬂeoedd i gynnwys rhieni, gofalwyr a’r gymuned ehangach.

en-gb	Introduction Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Cyﬂwyniad Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 18
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 19

en-gb	Putting the area of learning and experience into practice
cy-gb	Rhoi’r maes dysgu a phroﬁad ar waith

en-gb	The four areas identiﬁed as what matters in Languages Literacy and Communication are highly interconnected. 
cy-gb	Mae cyswllt agos iawn rhwng y pedair elfen a nodwyd fel yr hyn sy’n bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Listening and reading as well as speaking and writing exist in relation to each other and not separately. 
cy-gb	Mae gwrando a darllen, yn ogystal â siarad ac ysgrifennu, yn perthyni’w gilydd ac nid ar wahân i’w gilydd. 

en-gb	Rich experiences in each of these four elements will support the development of the other three, and school-level curriculum planning should reﬂect this.
cy-gb	Bydd proﬁadau cyfoethog ym mhob un o’r pedair elfen yn cefnogi datblygiad yn y tair arall, a dylai gwaith cynllunio’r cwricwlwm ar lefel ysgol adlewyrchu hyn.

en-gb	Similarly, planning should reﬂect how this area of learning and experience recognises the links between languages and that learning skills in one language strengthens the learning of those skills in second and subsequent languages. 
cy-gb	Yn yr un modd, dylai’r gwaith cynllunio adlewyrchu’r ffordd y mae’r maes dysgu a phroﬁad hwn yn cydnabod y cyswllt sydd rhwng ieithoedd a’i gilydd a bod dysgu sgiliau mewn un iaith yn cryfhaudysgu’r sgiliau hynny mewn ail a thrydedd iaith, ac yn y blaen. 

en-gb	In this respect, the area of learning and experience addresses the vision expressed in one of the four purposes of the curriculum, namely that in Wales’ bilingual context, both the Welsh language and the English language belong to all the people of Wales and that ‘All our children and young people will be ambitious and capable learners who can communicate effectively in different forms and settings, using both Welsh and English’.
cy-gb	O ran hynny, mae’r maes dysgu a phroﬁad hwn yn mynd i’r afael â’r weledigaeth a fynegir yn un o bedwar diben y cwricwlwm, sef, yng nghyd-destun Cymru ddwyieithog, fod Gymraeg a Saesneg fel ei gilydd yn perthyn i holl bobl Cymru ac y bydd ‘ein holl blant a phobl ifanc yn ddysgwyr uchelgeisiol, galluog sydd yn gallu cyfathrebu’n effeithiol mewn gwahanol ffurﬁau a lleoliadau, drwy Gymraeg a Saesneg’.

en-gb	Furthermore, this area of learning and experience recognises how languages are a key to social inclusion and can promote better local, national and global understanding. 
cy-gb	Yn ogystal â hyn, mae’r maes dysgu a phroﬁad hwn yn cydnabod sut y mae ieithoedd yn cynnig allwedd i gynhwysiant cymdeithasol ac yn gallu hybu gwell dealltwriaeth yn lleol, yn genedlaethol ac yn fyd-eang. 

en-gb	Following from this, the area of learning and experience has been designed to enable learners to build on their knowledge of Welsh and English to learn at least one international language at school and, where learners bring other languages with them to school from home and from their communities, to celebrate these languages and to support literacy development in these languages as far as possible.
cy-gb	O ganlyniad, mae’r maes dysgu a phroﬁad wedi ei gynllunio er mwyn caniatáu i ddysgwyr adeiladu ar yr hyn y maent yn ei wybod am Gymraeg a Saesneg i ddysgu o leiaf un iaith ryngwladol yn yr ysgol a, lle bo dysgwyr yn dod ag ieithoedd eraill i’r ysgol o’u cartreﬁ neu eu cymunedau, bod modd dathlu’r ieithoedd hynny a datblygu llythrennedd ynddynt i’r graddau y bo hynny’n bosibl.

en-gb	Learners’ experiences of literature will inﬂuence their ability to use language creatively to express themselves. 
cy-gb	Bydd y modd y mae dysgwyr yn proﬁ llenyddiaeth yn dylanwadu ar eu gallu i ddefnyddio iaith mewn ffordd greadigol i fynegi eu hunain. 

en-gb	Access to and immersion in literature at all stages will help facilitate language learning, as well as inspire more creative language use and help learners to reﬂect on personal and social experiences. 
cy-gb	Bydd mynediad at lenyddiaeth a chyﬂeoedd ymdrochi ynddi yn ystod pob cyfnod yn helpu i hwyluso’r broses o ddysgu iaith, yn ogystal ag ysbrydoli defnydd mwy creadigol o iaith, ac i helpu dysgwyr i fyfyrio ar eu proﬁadau personol a chymdeithasol. 

en-gb	In addition, literature offers a valuable context for the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience in general, as well as for other areas of learning and experience.
cy-gb	At hyn, mae llenyddiaeth yn cynnig cyd-destun gwerthfawr ar gyfer y Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn gyffredinol, yn ogystal ag ar gyfer y meysydd dysgu a phroﬁad eraill.

en-gb	In addition, literature, as well as opportunities to explore identity and culture, offers a valuable context for the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience and the wider curriculum.
cy-gb	Ar ben hynny, mae llenyddiaeth yn cynnig cyd-destun amrywiol i Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu a’r cwricwlwm ehangach, yn ogystal â chyﬂeoedd i archwilio hunaniaeth a diwylliant.

en-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Cwricwlwm Drafft i Gymru 2022: 

en-gb	Languages, Literacy and Communication 19
cy-gb	Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu 20

en-gb	WHAT MATTERS IN LANGUAGES, LITERACY AND COMMUNICATION 
cy-gb	YR HYN SY’N BWYSIG MEWN IEITHOEDD, LLYTHRENNEDD A CHYFATHREBU 

en-gb	Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world.
cy-gb	Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	Learning and using languages connects us with people, places and communities. 
cy-gb	Mae dysgu a defnyddio ieithoedd yn ein cysylltu â phobl, lleoedd a chymunedau. 

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience is designed to equip learners, as citizens of a bilingual Wales and a multilingual world, with the ability to use Welsh, English and international languages.
cy-gb	Mae’r Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu wedi’i gynllunio i sicrhau bod dysgwyr, fel dinasyddion Cymru ddwyieithog a byd amlieithog, yn gallu defnyddio Gymraeg, Saesneg ac ieithoedd rhyngwladol.

en-gb	By raising an awareness of the diversity of languages from a young age, learners will be enabled to recognise similarities between languages and also embrace the differences between them. 
cy-gb	Drwy godi ymwybyddiaeth o amrywiaeth ieithoedd o oedran cynnar, bydd dysgwyr yn gallu adnabod nodweddion tebyg rhwng ieithoedd a gwerthfawrogi’r gwahaniaethau rhyngddynt. 

en-gb	They will be supported to develop an understanding of the origins, evolution and features of Welsh, English and international languages, which will provide them with a set of skills that goes beyond those of Languages, Literacy and Communication which include, for example, creativity, resilience, adaptability and empathy. 
cy-gb	Cânt gymorth i feithrin dealltwriaeth o darddiad, esblygiad a nodweddion Cymraeg, Saesneg ac ieithoedd rhyngwladol a fydd yn rhoi set o sgiliau iddynt sy’n mynd y tu hwnt i sgiliau Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu ac yn cynnwys nodweddion megis creadigrwydd, gwydnwch, y gallu i addasu ac empathi. 

en-gb	Meaningful learning experiences in a multilingual context go hand in hand with learning about one’s own cultural identity as well as the cultural identities of others. 
cy-gb	Mae proﬁadau dysgu ystyrlon mewn cyd-destun amlieithog yn mynd law yn llaw â’r broses o ddysgu am eich hunaniaeth ddiwylliannol eich hun yn ogystal â hunaniaeth ddiwylliannol pobl eraill. 

en-gb	This area of learning and experience will therefore foster in the learners a pride in their sense of identity as citizens of Wales and the world.
cy-gb	Gan hyn felly, bydd y maes dysgu a phroﬁad hwn yn meithrin balchder dysgwyr yn eu hunaniaeth fel dinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 20
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 21

en-gb	Learning
cy-gb	Dysgu

en-gb	Principles of progression
cy-gb	Egwyddorion cynnydd

en-gb	Principles of progression are the basis on which the achievement outcomes have been developed and should guide the progression of learning within the area of learning and experience. 
cy-gb	Egwyddorion cynnydd yw’r sail ar gyfer datblygu’r deilliannau cyﬂawniad, a dylent lywio dilyniant y dysgu o fewn y maes dysgu a phroﬁad.

en-gb	The expectations for this aspect of the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience are for all learners in all settings and schools.
cy-gb	Mae’r disgwyliadau ar gyfer yr agwedd hon o’r Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd  a Chyfathrebu yn berthnasol i bob dysgwr ym mhob lleoliad ac ysgol. 

en-gb	Learners progress from showing an awareness of the languages and cultures around them at school and in the community to showing a wider understanding of multicultural societies and plurilingualism both here in Wales and across the world.
cy-gb	Bydd dysgwyr yn gwneud cynnydd o ddangos ymwybyddiaeth o’r ieithoedd a’r diwylliannau sydd o’u cwmpas yn yr ysgol a’r gymuned yn lleol i ddangos dealltwriaeth o gymdeithasau amlddiwylliannol a lluosieithog, nid yn unig yng Nghymru ond dros y byd i gyd.

en-gb	Concepts and ideas will be revisited and addressed in more complex ways as understanding and ability becomes more sophisticated.
cy-gb	Ailymwelir â chysyniadau a syniadau ac ymdrinnir â nhw mewn ffyrdd mwy cymhleth wrth i ddealltwriaeth a gallu’r dysgwyr ddod yn fwy sofﬁstigedig.

en-gb	Knowledge and skills in one language should support the development of knowledge and skills in other languages and all learners should be supported to develop their translanguaging skills.
cy-gb	Dylai gwybodaeth a sgiliau mewn un iaith gefnogi datblygiad gwybodaeth a sgiliau mewn iaith arall, a dylai pob dysgwr gael cefnogaeth i ddatblygu ei sgiliau trawsieithu.

en-gb	Progression step 1
cy-gb	Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I have developed an awareness of the different languages within my school and community including Welsh, English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Rwyf wedi dod yn ymwybodol o’r gwahanol ieithoedd yn fy ysgol ac yn fy nghymuned, gan gynnwys Cymraeg, Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	I can see links between my languages, e.g. tri in Welsh, three in English and trzy in Polish.
cy-gb	Gallaf weld cysylltiadau rhwng fy ieithoedd, e.e. tri yn y Gymraeg, three yn Saesneg, a trzy mewn Pwyleg.

en-gb	I can recognise that people have different accents.
cy-gb	Gallaf gydnabod bod gan bobl wahanol acenion.

en-gb	I can share basic aspects of my own culture and of my relationship to Wales.
cy-gb	Gallaf rannu agweddau sylfaenol ar fy niwylliant fy hun a’m perthynas â Chymru.

en-gb	I can understand that some people have more than one language and those languages may be different from my own.
cy-gb	Gallaf ddeall fod gan rai pobl fwy nag un iaith a bod yr ieithoedd hynny o bosibl yn wahanoli’m hieithoedd i.

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can communicate in different languages including Welsh, English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf gyfathrebu mewn gwahanol ieithoedd, gan gynnwys Cymraeg, Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	I can see links between vocabulary patterns and cognates in the languages I speak and those
cy-gb	Gallaf weld cysylltiadau rhwng patrymau geirfa a geiriau cytras yn yr ieithoedd rwy’n eu siarad

en-gb	that I am learning, e.g. 
cy-gb	ac yn eu dysgu, e.e. 

en-gb	car coch/red car/voiture rouge/rotes auto .
cy-gb	car coch/red car/voiture rouge/rotes auto .

en-gb	I can recognise that people have different accents and different words for things.
cy-gb	Gallaf gydnabod bod gan bobl wahanol acenion a gwahanol eiriau am bethau.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 21
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 22

en-gb	I can recognise and discuss several aspects of my own culture and beliefs and my own sense of Welsh identity, and recognise that other people’s cultures, beliefs and sense of Welsh identity may be different.
cy-gb	Gallaf adnabod a thrafod sawl agwedd ar fy niwylliant a’m credoau fy hun a’m hymdeimlad o Gymreictod, a chydnabod bod gan bobl eraill ddiwylliant gwahanol, cred wahanol ac ymdeimlad gwahanol o Gymreictod.

en-gb	I can understand that people use different languages and that there are similarities and differences between us and our languages.
cy-gb	Gallaf ddeall fod pobl yn defnyddio ieithoedd amrywiol a bod nodweddion tebyg a gwahanol rhyngom ni a rhwng ein hieithoedd.

en-gb	I can understand that there are beneﬁts to learning languages.
cy-gb	Gallaf ddeall buddiannau dysgu ieithoedd.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can communicate in a growing range of languages (Welsh, English, an international language and, where applicable, home/community languages).
cy-gb	Gallaf gyfathrebu mewn amrywiaeth gynyddol o ieithoedd (Cymraeg, Saesneg, iaith ryngwladol a, lle bo hynny’n berthnasol, ieithoedd y cartref/gymuned).

en-gb	I can use my language skills and my knowledge of links between languages to understand commonalities and differences in grammatical structures, vocabulary, idiomatic language and parts of speech to help me learn.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy sgiliau iaith a’r hyn rwy’n ei wybod am y cysylltiadau rhwng ieithoedd i ddeall nodweddion cyffredin a gwahaniaethau o ran strwythurau gramadegol, geirfa, iaith idiomatig a rhannau ymadrodd i’m helpu i ddysgu.

en-gb	I have an awareness of how root words work and how languages have developed. 
cy-gb	Rwy’n ymwybodol o’r ffordd y mae gwreiddeiriau yn gweithio a’r ffordd y mae ieithoedd wedi datblygu.

en-gb	I can recognise and understand different accents and dialects.
cy-gb	Gallaf adnabod a deall gwahanol acenion a thafodieithoedd.

en-gb	I can see connections between and across languages, and can show an appreciation and understanding of the diversity of languages.
cy-gb	Gallaf weld cysylltiadau rhwng ac ar draws ieithoedd, a gallaf ddangos gwerthfawrogiad a dealltwriaeth o amrywiaeth ieithoedd.

en-gb	I can understand why plurilingualism beneﬁts people and society and increases employability.
cy-gb	Gallaf ddeall pam mae lluosieithrwydd o fudd i bobl a chymdeithas a pham mae’n cynyddu cyﬂogadwyedd.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can make full use of and derive beneﬁt from all my linguistic knowledge and skills to facilitate my language learning, e.g. through comparing, substituting and adapting patterns in syntax and grammar or through expressing the sense of a word or text in another language.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy holl wybodaeth a sgiliau ieithyddol yn llawn, a chael budd ohonynt, gan hwyluso fy ngallu i ddysgu iaith, e.e. drwy gymharu, amnewid ac addasu patrymau cystrawen a gramadeg neu drwy fynegi ystyr gair neu destun mewn iaith arall.

en-gb	I can use familiar idiomatic language and appropriate register.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio iaith idiomatig gyfarwydd a chywair priodol.

en-gb	I can appreciate and adapt to dialects, accents and a diversity of languages in familiar circumstances.
cy-gb	Gallaf werthfawrogi ac ymaddasu i dafodieithoedd, acenion ac amrywiaeth o ieithoedd mewn amgylchiadau cyfarwydd.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 22
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 23

en-gb	I can explain and discuss languages within their cultural contexts, reﬂecting on values, beliefs and attitudes, and how they provide a sense of belonging to a local and global community.
cy-gb	Gallaf egluro a thrafod ieithoedd o fewn eu cyd-destun diwylliannol, gan fyfyrio ar werthoedd, credoau ac agweddau, a sut y maent yn rhoi ymdeimlad o berthyn i gymunedau’n lleol neu’n fyd-eang.

en-gb	I am aware of the etymology of words and how languages have evolved over time across the world.
cy-gb	Rwy’n ymwybodol o etymoleg geiriau a sut mae ieithoedd ledled y byd wedi esblygu gydag amser.

en-gb	I can see connections between and across languages and can discuss my own attitudes towards different languages and cultural diversity.
cy-gb	Gallaf weld cysylltiadau rhwng ac ar draws ieithoedd a gallaf drafod fy agwedd bersonol tuag at wahanol ieithoedd ac amrywiaeth ddiwylliannol.

en-gb	I can analyse cultural connections, attitudes, assumptions, behaviours and linguistic similarities and differences.
cy-gb	Gallaf ddadansoddi cysylltiadau diwylliannol, agweddau, rhagdybiaethau, ymddygiadau a nodweddion ieithyddol tebyg a gwahanol.

en-gb	I can analyse how and why plurilingualism beneﬁts people and society and increases employability.
cy-gb	Gallaf ddadansoddi sut a pham bod lluosieithrwydd o fudd i bobl ac i gymdeithas a pham ei fod yn cynyddu cyﬂogadwyedd.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can communicate and interact in multiple languages.
cy-gb	Gallaf gyfathrebu a rhyngweithio mewn sawl iaith.

en-gb	I can use a range of idiomatic language and appropriate register in a variety of contexts.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o iaith idiomatig a chywair priodol mewn amrywiaeth o gyd-destunau.

en-gb	I can appreciate and adapt conﬁdently to dialects, accents and a variety of languages where necessary.
cy-gb	Gallaf werthfawrogi ac addasu’n hyderus i dafodieithoedd, acenion ac amrywiaeth o ieithoedd lle bo angen.

en-gb	I can understand that learning about the association between language and culture, values and beliefs is preparing me for global citizenship.
cy-gb	Gallaf ddeall bod dysgu am y cysylltiad rhwng iaith a diwylliant, gwerthoedd a chredoau yn fy mharatoi ar gyfer dinasyddiaeth fyd-eang.

en-gb	I can apply my knowledge of the etymology of words in different linguistic contexts such as historic, technical or specialist language.
cy-gb	Gallaf gymhwyso’r hyn rwy’n ei wybod am etymoleg geiriau mewn gwahanol gyd-destunau ieithyddol megis iaith hanesyddol, dechnegol neu arbenigol.

en-gb	I have, as a citizen of Wales, developed an open attitude towards learning different languages and learning about different cultures.
cy-gb	Rwyf wedi meithrin agwedd agored tuag at ddysgu ieithoedd gwahanol a dysgu am ddiwylliannau gwahanol fel dinesydd Cymru a’r byd.

en-gb	I can analyse and evaluate cultural connections, attitudes, assumptions, behaviours and linguistic similarities and differences.
cy-gb	Gallaf ddadansoddi a gwerthuso cysylltiadau diwylliannol, agweddau, rhagdybiaethau, ymddygiadau a nodweddion ieithyddol tebyg a gwahanol.

en-gb	I can evaluate how and why plurilingualism beneﬁts people and society and increases employability for citizens of Wales and the world.
cy-gb	Gallaf werthuso sut a pham mae lluosieithrwydd o fudd i bobl a chymdeithas a sut a pham mae’n cynyddu cyﬂogadwyedd i ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 23
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 24

en-gb	Planning for learning
cy-gb	Cynllunio ar gyfer dysgu

en-gb	Links within this area of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau o fewn y maes dysgu a phroﬁad hwn

en-gb	This section presents where learning can be enriched through drawing links with all what matters statements across the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn cyﬂwyno lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau gyda phob un datganiad o’r hyn sy’n bwysig ar draws Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Different elements of learning are considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Ystyrir gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Learners who listen and read effectively are prepared to learn throughout their lives.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n gwrando ac yn darllen yn effeithiol yn barod i ddysgu drwy gydol eu hoes.

en-gb	• Receptive skills: 
cy-gb	• Sgiliau derbyn: 

en-gb	listening/viewing and reading.
cy-gb	gwrando/gwylio a darllen.

en-gb	Learners who speak and write effectively are prepared to play a full part in life and work.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n siarad ac yn ysgrifennu’n effeithiol yn barod i chwarae rhan lawn mewn bywyd a gwaith.

en-gb	• Productive skills: 
cy-gb	• Sgiliau cynhyrchu: 

en-gb	speaking and writing.
cy-gb	siarad ac ysgrifennu.

en-gb	Literature ﬁres imagination and inspires creativity.
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd.

en-gb	• Literature and creativity.
cy-gb	• Llenyddiaeth a chreadigrwydd.

en-gb	Links with other areas of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau â meysydd dysgu a phroﬁad eraill

en-gb	This section suggests where learning can be enriched through drawing links between other what matters statements across all the areas of learning and experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn awgrymu lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau rhwng y datganiadau o’r hyn sy’n bwysig ar draws yr holl feysydd dysgu a phroﬁad. 

en-gb	It also suggests where different elements of learning could be considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Mae hefyd yn awgrymu ymhle gellid ystyried gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Expressive Arts
cy-gb	Celfyddydau Mynegiannol

en-gb	• Visual literature (media and ﬁlm). 
cy-gb	• Llenyddiaeth weledol (y cyfryngau a fﬁlm). 

en-gb	• Expressive Arts terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg y Celfyddydau Mynegiannol a’i hetymoleg. 

en-gb	• Drama, performance, singing. 
cy-gb	• Drama, perfformiad, canu.

en-gb	• Creative thinking.
cy-gb	• Meddwl yn greadigol.

en-gb	• Developing cultural empathy and sensitivity.
cy-gb	• Datblygu empathi a sensitifrwydd diwylliannol.

en-gb	Humanities
cy-gb	Dyniaethau

en-gb	• Use of literature as a source for Humanities.
cy-gb	• Defnyddio llenyddiaeth fel ffynhonnell ar gyfer y Dyniaethau. 

en-gb	• Developing empathy through language/literature. 
cy-gb	• Datblygu empathi drwy iaith/llenyddiaeth.

en-gb	• Humanities terminology and its etymology.
cy-gb	• Terminoleg y Dyniaethau a’i hetymoleg.

en-gb	• Events and people who have inﬂuenced society and identity in Wales. 
cy-gb	• Digwyddiadau a phobl sydd wedi dylanwadu ar gymdeithas a hunaniaeth yng Nghymru. 

en-gb	• Evolution of languages (societal inﬂuences).
cy-gb	• Esblygiad ieithoedd (dylanwadau cymdeithasol).

en-gb	• Classical civilisations and classical languages. 
cy-gb	• Gwareiddiad clasurol ac ieithoedd clasurol.

en-gb	• Relationships developed through communication. 
cy-gb	• Hunaniaeth ac iaith.

en-gb	• Cultural empathy and sensitivity.
cy-gb	• Empathi a sensitifrwydd diwylliannol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 24
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 25

en-gb	• Health and Well-being terminology and its etymology. 
cy-gb	Iechyd a Lles

en-gb	Science and Technology
cy-gb	Gwyddoniaeth a Thechnoleg

en-gb	• Science and Technology terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg Gwyddoniaeth a Thechnoleg a’i hetymoleg. 

en-gb	• Making informed decisions.
cy-gb	• Gwneud penderfyniadau gwybodus.

en-gb	• The role of digital tools in contemporary communication. 
cy-gb	• Rôl adnoddau digidol mewn cyfathrebu cyfoes.

en-gb	• Computer languages.
cy-gb	• Ieithoedd cyfriﬁadurol.

en-gb	• Digital communications.
cy-gb	• Cyfathrebu digidol.

en-gb	• Health and Well-being terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg Iechyd a Lles a’i hetymoleg.

en-gb	• Literature/reading/writing linked to well-being.
cy-gb	• Llenyddiaeth/darllen/ysgrifennu sy’n gysylltiedig â lles.

en-gb	Mathematics and Numeracy
cy-gb	Mathemateg a Rhifedd

en-gb	• Use of songs and rhymes to teach early numeracy. 
cy-gb	• Defnyddio caneuon a rhigymau i addysgu rhifedd cynnar. 

en-gb	• Literacy for comprehension.
cy-gb	• Llythrennedd ar gyfer cyfathrebu.

en-gb	• Mathematical terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg fathemategol a’i hetymoleg. 

en-gb	• Mathematics as an international language.
cy-gb	• Mathemateg fel iaith ryngwladol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 25
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 26

en-gb	Experiences, knowledge and skills
cy-gb	Proﬁadau, gwybodaeth a sgiliau

en-gb	Learners need to experience:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr broﬁ:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• the opportunity to communicate with others face-to-face, via digital or written means
cy-gb	• y cyﬂe i gyfathrebu ag eraill wyneb yn wyneb, drwy ddulliau digidol neu ysgrifenedig

en-gb	• exposure to their own and other cultures, e.g. through audio, visual and literary media, encounters and exchanges
cy-gb	• y cyﬂe i ddysgu am eu diwylliant eu hunain a diwylliannau eraill, e.e. drwy gyfrwng sain a chyfryngau gweledol a llenyddol, a phroﬁadau a chyfnewidiadau

en-gb	• the opportunity to hear different accents and dialects, beginning with local and familiar accents and dialects
cy-gb	• y cyﬂe i glywed gwahanol acenion a thafodieithoedd, gan ddechrau gydag acenion a thafodieithoedd lleol a chyfarwydd

en-gb	• open attitudes and respect towards languages and cultures, and the differences between them (from Progression step 2)
cy-gb	• agweddau agored a pharch tuag at ieithoedd a diwylliannau, a’r gwahaniaethau rhyngddynt (o Gam cynnydd 2)

en-gb	• exposure to word roots and language origins to celebrate the similarities and differences across languages
cy-gb	• y cyﬂe i ddysgu am wreiddeiriau a tharddiad ieithoedd er mwyn dathlu’r nodweddion sy’n debyg ac yn wahanol rhwng ieithoedd â’i gilydd

en-gb	• the opportunity to learn that languages belong to different language families
cy-gb	• y cyﬂe i ddysgu bod ieithoedd yn perthyn i wahanol deuluoedd iaith

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• opportunities to learn about links between languages (e.g. in terminology) across the curriculum.
cy-gb	• cyﬂeoedd i ddysgu am y cysylltiadau rhwng ieithoedd (e.e. mewn terminoleg) ar draws yr holl gwricwlwm.

en-gb	Learners need to know:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr wybod:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• there are different languages in their communities, in Wales and globally
cy-gb	• bod gwahanol ieithoedd yn eu cymunedau, yng Nghymru ac yn fyd-eang

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• that languages and cultures are entwined, they inﬂuence each other and promote certain ways of seeing and understanding the world
cy-gb	• bod ieithoedd a diwylliannau wedi’u rhyngblethu, eu bod yn dylanwadu ar ei gilydd ac yn hyrwyddo ffyrdd penodol o weld y byd a’i ddeall

en-gb	• more than half the population of the world uses two or more languages in daily life and bilingualism is found across all age groups, all aspects of society and all continents
cy-gb	• bod mwy na hanner poblogaeth y byd yn defnyddio dwy iaith neu fwy fel rhan o’u bywyd  pob-dydd a bod amlieithrwydd i’w weld ar draws bob grŵp oedran, ym mhob agwedd ar  gymdeithas ac ar bob cyfandir

en-gb	• languages belong to different language families and therefore have similarities and differences
cy-gb	• bod ieithoedd yn perthyn i wahanol deuluoedd iaith a’u bod felly yn cynnwys nodweddion tebyg ac annhebyg

en-gb	• how languages are shaped by their own history and how they inﬂuence society, starting with Welsh and English and, where applicable, home/community languages
cy-gb	• sut y caiff ieithoedd eu llywio gan eu hanes eu hunain a sut y maent yn dylanwadu ar  gymdeithas, gan ddechrau â’r Gymraeg a Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, ieithoedd  y cartref/gymuned

en-gb	• through learning different languages we acquire linguistic skills that reinforce skills in our ﬁrst language
cy-gb	• ein bod, drwy ddysgu gwahanol ieithoedd, yn caffael sgiliau ieithyddol sy’n atgyfnerthu sgiliau yn ein mamiaith

en-gb	• languages are used and adapted dependent on the situation and context • languages can change over time
cy-gb	• bod y modd y caiff ieithoedd eu defnyddio a’u haddasu yn dibynnu ar y sefyllfa a’r cyd-destun • y gall ieithoedd newid dros amser

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• the economic beneﬁts of languages for individuals and society locally, nationally and globally.
cy-gb	• manteision economaidd ieithoedd ar gyfer unigolion a chymdeithas yn lleol, yn genedlaethol ac yn fyd-eang.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 26
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 27

en-gb	Learners need to be able to:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr allu:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• show open attitudes and respect towards languages and cultures, and the differences between them
cy-gb	• dangos agwedd agored a pharch tuag at ieithoedd a diwylliannau, a’r gwahaniaethau rhyngddynt

en-gb	• appreciate, recognise and understand different accents, dialects and idiolect (from Progression step 2)
cy-gb	• gwerthfawrogi, adnabod a deall gwahanol acenion, tafodieithoedd a phriodieithoedd (o Gam cynnydd 2)

en-gb	• communicate in a growing range of languages and show awareness of how competence in one language can scaffold learning another language
cy-gb	• cyfathrebu mewn ystod gynyddol o ieithoedd a dangos ymwybyddiaeth o’r modd y mae cymhwysedd mewn un iaith yn gallu bod yn gymorth i ddysgu iaith arall

en-gb	• use the links between their languages in order to advance their language learning both within and beyond the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience
cy-gb	• defnyddio’r cysylltiadau rhwng eu hieithoedd er mwyn hyrwyddo eu gallu i ddysgu iaith oddi fewn i Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn ogystal â thu hwnt iddo

en-gb	• adapt or change their language according to the social and linguistic situation and recognise how their language can affect others
cy-gb	• addasu neu newid eu hiaith yn ôl y sefyllfa gymdeithasol ac ieithyddol a chydnabod sut y gall eu hiaith effeithio ar eraill

en-gb	• notice, compare and contrast the similarities and differences in languages being learned
cy-gb	• sylwi ar y nodweddion tebyg ac annhebyg yn yr ieithoedd a gaiff eu dysgu

en-gb	• reﬂect on cultural attitudes and consider the beneﬁts that multiple languages can bring to society
cy-gb	• myfyrio ar agweddau diwylliannol ac ystyried y buddiannau y gall ieithoedd lluosog eu cyfrannu at gymdeithas

en-gb	• develop translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages
cy-gb	• datblygu sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• show plurilingual competence
cy-gb	• dangos cymhwysedd lluosieithog

en-gb	• develop translanguaging skills in Welsh, English and international languages, and, where applicable, home/community languages
cy-gb	• datblygu sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned

en-gb	• use translanguaging and basic translation skills, including understanding how to make effective use of translation software while understanding its limitations and the risks of overreliance on it.
cy-gb	• defnyddio sgiliau trawsieithu a sgiliau cyﬁeithu sylfaenol, gan gynnwys deall sut i ddefnyddio meddalwedd cyﬁeithu’n effeithiol, ond gan ddeall ei chyfyngiadau a’r risgiau sy’n gysylltiedig â gorddibynnu arni.

en-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Cwricwlwm Drafft i Gymru 2022: 

en-gb	Languages, Literacy and Communication 27
cy-gb	Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu 28

en-gb	WHAT MATTERS IN 
cy-gb	YR HYN SY’N BWYSIG MEWN 

en-gb	LANGUAGES, LITERACY AND COMMUNICATION 
cy-gb	IEITHOEDD, LLYTHRENNEDD A CHYFATHREBU 

en-gb	Learners who listen and read effectively are prepared to learn throughout their lives.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n gwrando ac yn darllen yn effeithiol yn barod i ddysgu drwy gydol eu hoes.

en-gb	Languages and literacy are fundamental to human communication. 
cy-gb	Mae ieithoedd a llythrennedd yn hanfodol i alluogi pobl i gyfathrebu â’i gilydd. 

en-gb	They enable us to make sense of what is heard, read and seen, and thus to develop understanding, empathy and the ability to respond effectively.
cy-gb	Maent yn fodd i ddehongli’r hyn a glywn, a ddarllenwn ac a welwn er mwyn datblygu ein dealltwriaeth, ein hempathi a’n gallu i ymateb yn effeithiol.

en-gb	The Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience will provide learners with opportunities to experience spoken and written language as well as images in a range of forms and genres. 
cy-gb	Bydd y Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu yn cynnigcyﬂeoedd i ddysgwyr broﬁ iaith lafar ac ysgrifenedig yn ogystal â delweddau mewn amrywiaeth o ffurﬁau a genres. 

en-gb	The rich and varied nature of these experiences will be designed to improve learners’ ability to become creative and enterprising in their use of Welsh, English and international languages. 
cy-gb	Cynllunnir y proﬁadau cyfoethog ac amrywiol hyn er mwyn datblygu gallu dysgwyr i ddod yn greadigol ac yn fentrus wrth ddefnyddio Cymraeg, Saesneg ac ieithoedd rhyngwladol. 

en-gb	They will also help learners to develop the skills to become unbiased and critically aware interpreters of what they hear, see and read in order to interact as capable citizens of Wales and the world.
cy-gb	Byddant hefyd yn helpu dysgwyr i feithrin y sgiliau sydd eu hangen arnynt i ddehongli’n feirniadol a diduedd yr hyn a glywant, a welant ac a ddarllenant, ac er mwyn chwarae eu rhan yn effeithiol fel dinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 28
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 29

en-gb	Learning
cy-gb	Dysgu

en-gb	Principles of progression
cy-gb	Egwyddorion cynnydd

en-gb	Principles of progression are the basis on which the achievement outcomes have been developed and should guide the progression of learning within the area of learning and experience.
cy-gb	Egwyddorion cynnydd yw’r sail ar gyfer datblygu’r deilliannau cyﬂawniad a dylent lywio dilyniant y dysgu o fewn y maes dysgu a phroﬁad.

en-gb	Listening and reading
cy-gb	Gwrando a darllen

en-gb	Listening and reading skills developed in one language support their development in another language, no matter which language came ﬁrst, e.g. developing listening and reading skills in Welsh supports the development of these skills in English and vice versa.
cy-gb	Mae’r sgiliau gwrando a darllen a ddatblygir mewn un iaith yn darparu sail i’w datblygiad mewn iaith arall, waeth pa iaith ddaeth yn gyntaf, e.e. mae datblygu sgiliau gwrando a darllen yn Gymraeg yn cefnogi datblygiad y sgiliau hyn yn Saesneg ac fel arall.

en-gb	Progression of listening and reading in international languages is shown from Progression step 3, while recognising that it builds on language knowledge and skills learned from Progression step 1.
cy-gb	Caiff cynnydd mewn gwrando a darllen yn yr ieithoedd rhyngwladol ei nodi o Gam cynnydd 3, tra bo cydnabyddiaeth fod hyn yn adeiladu ar yr wybodaeth a’r sgiliau ieithyddol a ddysgwyd o Gam cynnydd 1.

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	When learning listening skills, learners progress from being passive and attentive listeners to active, reﬂective and empathetic listeners.
cy-gb	Wrth ddysgu sgiliau gwrando, mae dysgwyr yn gwneud cynnydd o fod yn wrandawyr goddefol a sylwgar i fod yn wrandawyr gweithredol, myfyriol ac empathetig.

en-gb	In their second and subsequent language(s), learners progress from understanding people speaking slowly and clearly to understanding a variety of speakers with different accents and dialects who may speak more quickly.
cy-gb	Yn eu hail a’u trydedd iaith ac yn y blaen, mae dysgwyr yn gwneud cynnydd o ddeall pobl yn siarad yn araf a chlir i ddeall amrywiaeth o siaradwyr sydd ag acenion a thafodieithoedd gwahanol ac sydd o bosib yn siarad yn fwy cyﬂym.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	When learning to read, learners progress from developing phonological awareness to developing higher-order reading skills such as inference, deduction and interpretation. 
cy-gb	Wrth ddysgu darllen, mae dysgwyr yn gwneud cynnydd o ddatblygu ymwybyddiaeth ffonolegol i ddatblygu uwch sgiliau darllen megis deall ystyron sydd ymhlyg yn y testun, dod i gasgliad a dehongli. 

en-gb	As learners’ skills develop, they can read more challenging, varied and complex texts.
cy-gb	Wrth i sgiliau dysgwyr ddatblygu, gallant ddarllen testunau mwy heriol, amrywiol a chymhleth.

en-gb	General
cy-gb	Cyffredinol

en-gb	Concepts and ideas will be revisited and addressed in more complex ways as understanding and  the ability to reﬂect becomes more sophisticated. 
cy-gb	Ailymwelir â chysyniadau a syniadau ac ymdrinnir â nhw mewn ffyrdd mwy cymhleth wrth i ddealltwriaeth a gallu’r dysgwyr ddod yn fwy sofﬁstigedig.

en-gb	All learners need to be supported to develop their translanguaging skills.
cy-gb	Mae angen i bob dysgwr gael cefnogaeth i feithrin eu sgiliau trawsieithu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 29
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 30

en-gb	Welsh/English
cy-gb	Cymraeg/Saesneg

en-gb	Progression step 1
cy-gb	  Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes Listening
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I can use cues to predict the general meaning in everyday spoken language.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi’r ystyr yn fras wrth wrando ar iaith gyffredin.

en-gb	I can recognise and follow information on familiar topics.
cy-gb	Gallaf adnabod a dilyn gwybodaeth am bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can understand a range of questions and requests for information about everyday subjects or actions.
cy-gb	Gallaf ddeall amrywiaeth o gwestiynau a cheisiadau am wybodaeth yn ymwneud â phynciau

en-gb	I can listen to others and attempt to copy their vocabulary, syntax, grammar structures and pronunciation to improve my own communication.
cy-gb	Gallaf wrando ar eraill a cheisio efelychu eu geirfa, cystrawen, strwythurau gramadeg ac ynganiad er mwyn gwella fy ngallu personol i gyfathrebu.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can recognise that some letters mutate at the beginning of words.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf sylwi bod rhai llythrennau’n treiglo ar ddechrau geiriau.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can use knowledge of rhymes, syllables, letters and sound–symbol relationships to read words and establish meaning.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio gwybodaeth am odlau, sillafau, llythrennau a’r berthynas rhwng synau a symbolau er mwyn darllen geiriau a phennu ystyr.

en-gb	I can recognise and read high-frequency words.
cy-gb	Gallaf adnabod a darllen geiriau aml eu defnydd.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can recognise that letters mutate at the beginning of words. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf sylwi bod rhai llythrennau’n treiglo ar ddechrau geiriau. 

en-gb	I can listen to what is read and respond to what I hear, view or read. 
cy-gb	Gallaf wrando ar destunau y byddaf yn eu clywed, eu gweld neu eu darllen, ac ymateb iddynt. 

en-gb	I can ask and answer questions about what I hear, view or read.
cy-gb	Gallaf ofyn ac ateb cwestiynau am y testunau y byddaf yn eu clywed, eu gweld neu eu darllen.

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict the general meaning in a variety of familiar and unfamiliar spoken contexts.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi’r ystyr cyffredinol mewn amrywiaeth o gyd-destunau llafar cyfarwydd ac anghyfarwydd.

en-gb	I can understand straightforward information about familiar topics, identifying general messages.
cy-gb	Gallaf ddeall gwybodaeth syml am bynciau cyfarwydd, gan sylwi ar negeseuon cyffredinol a manylion penodol.

en-gb	I can understand a range of questions and requests about a variety of familiar and unfamiliar subjects.
cy-gb	Gallaf ddeall ystod o gwestiynau a cheisiadau am amrywiaeth o bynciau cyfarwydd ac anghyfarwydd.

en-gb	I can listen to work out the meaning of new words, idiomatic phrases and sentences and use these in my own communication.
cy-gb	Gallaf wrando er mwyn pennu ystyr geiriau newydd, ymadroddion idiomatig a brawddegau,a’u defnyddio wrth gyfathrebu.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can recognise familiar words which have mutated.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf adnabod geiriau cyfarwydd sydd wedi eu treiglo.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 30
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 31

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can read words and sentences from different texts using a range of strategies to make meaning.
cy-gb	Gallaf ddarllen geiriau a brawddegau o wahanol destunau gan ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau i greu ystyr.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can recognise familiar words which have mutated. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf adnabod geiriau cyfarwydd sydd wedi eu treiglo. 

en-gb	I can read aloud with expression, paying attention to punctuation.
cy-gb	Gallaf ddarllen ar goedd gyda mynegiant, gan roi sylw i atalnodi.

en-gb	I can use simple inference and deduction when responding to what I read, asking questions and showing my understanding of content.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ystyron sydd ymhlyg mewn testun a chasgliadau syml wrth ymateb i destunau y byddaf yn eu darllen, gan ofyn cwestiynau a dangos fy mod wedi deall y cynnwys.

en-gb	I can ﬁnd, compare and use information from different materials that I read.
cy-gb	Gallaf ddod o hyd i wybodaeth o wahanol destunau y byddaf yn eu darllen, cymharu’r wybodaeth honno a’i defnyddio.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict the general meaning in different contexts across a range of topics.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi’r ystyr cyffredinol mewn gwahanol gyd-destunau ar draws amrywiaeth o bynciau.

en-gb	I can understand straightforward information about familiar topics, identifying both general messages and speciﬁc details.
cy-gb	Gallaf ddeall gwybodaeth syml am bynciau cyfarwydd, gan sylwi ar negeseuon cyffredinol a manylion penodol.

en-gb	I can understand a range of questions and requests about a variety of familiar and unfamiliar subjects.
cy-gb	Gallaf ddeall amrywiaeth o gwestiynau a cheisiadau am amrywiaeth o bynciau cyfarwydd ac anghyfarwydd.

en-gb	I can understand ideas that are only implied and not explicitly signalled.
cy-gb	Gallaf ddeall syniadau a gaiff eu hawgrymu’n unig ac nid eu nodi’n amlwg.

en-gb	I can listen to build a bank of words, idiomatic language and sentences and use these in my own communication.
cy-gb	Gallaf wrando er mwyn creu cronfa o eiriau, iaith idiomatig a brawddegau a’u defnyddio wrth gyfathrebu.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use my knowledge of common mutation types to work out meaning.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am fathau cyffredin o dreigladau i bennu ystyr.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can use my knowledge of word roots, word families, syntax and how texts are organised to support my understanding.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am wreiddeiriau, teuluoedd o eiriau, cystrawen a’r ffordd y caiff testunau eu trefnu er mwyn fy helpu i ddeall.

en-gb	I can read aloud with ﬂuency and conﬁdence.
cy-gb	Gallaf ddarllen ar goedd gan ddangos rhuglder a hyder.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 31
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 32

en-gb	I can engage the listener appropriately, as required.
cy-gb	Gallaf ennyn diddordeb y gwrandäwr yn briodol, fel y bo angen.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use my knowledge of common mutation types to work out meaning.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am fathau cyffredin o dreigladau i bennu ystyr.

en-gb	I can use complex inference and deduction, and ask questions when evaluating the content of what I read.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ystyron sydd ymhlyg mewn testun a chasgliadau cymhleth, a gofyn cwestiynau wrth werthuso cynnwys testunau y byddaf yn eu darllen.

en-gb	I can consider the reliability of what I read to help inform my views and ideas.
cy-gb	Gallaf ystyried dibynadwyedd yr hyn y byddaf yn ei ddarllen er mwyn helpu i lywio fy safbwyntiau a’m syniadau.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can recognise and predict the general meaning in different contexts across a wide range of complex subjects and contexts.
cy-gb	Gallaf adnabod a rhagfynegi’r ystyr cyffredinol mewn gwahanol gyd-destunau ar draws amrywiaeth eang o bynciau a chyd-destunau cymhleth.

en-gb	I can understand extended speech in a variety of dialects and accents.
cy-gb	Gallaf ddeall iaith lafar estynedig mewn amrywiaeth o dafodieithoedd ac acenion. 

en-gb	I can independently identify when ideas are only implied and not explicitly signalled.
cy-gb	Gallaf nodi’n annibynnol syniadau a gaiff eu hawgrymu’n unig ond nid eu nodi’n amlwg.

en-gb	I can show my understanding of open questions on a range of subjects by providing the detailed information required in response.
cy-gb	Gallaf ddangos fy mod yn deall cwestiynau agored ar amrywiaeth o bynciau drwy ddarparu’r wybodaeth fanwl sydd ei hangen mewn ymateb.

en-gb	I can listen to build a comprehensive bank of words, idiomatic language and sentences to use in my own communication.
cy-gb	Gallaf wrando er mwyn creu cronfa gynhwysfawr o eiriau, iaith idiomatig a brawddegau i’w defnyddio wrth gyfathrebu.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use my knowledge of all mutation types to work out meaning.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am bob math o dreigladau i bennu ystyr.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication, in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can use inference and deduction to evaluate critically authorial technique and purpose.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ystyron sydd ymhlyg mewn testun a chasgliadau i werthuso techneg a diben awdur yn feirniadol.

en-gb	I can compare and contrast themes and issues across a range of materials that I read, identifying facts, evidence and bias.
cy-gb	Gallaf gymharu a chyferbynnu themâu a materion ar draws amrywiaeth o destunau y byddaf yn eu darllen, gan ddod o hyd i ffeithiau, tystiolaeth a thuedd.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use my knowledge of all mutation types to work out meaning. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am bob math o dreigladau i bennu ystyr.

en-gb	I can summarise, synthesise and analyse information to gain in-depth understanding.
cy-gb	Gallaf grynhoi, cyfosod a dadansoddi gwybodaeth er mwyn meithrin dealltwriaeth fanwl.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 32
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 33

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes 
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can recognise and predict the general meaning across a wide range of formal and informal registers, contexts, subjects.
cy-gb	Gallaf adnabod a rhagfynegi’r ystyr cyffredinol ar draws amrywiaeth eang o gyweiriau, cyd-destunau a phynciau ffurﬁol ac anffurﬁol.

en-gb	I can identify implied themes or ideas in different contexts. 
cy-gb	Gallaf adnabod themâu neu syniadau a awgrymir mewn gwahanol gyd-destunau.

en-gb	I can understand detailed or extended questions.
cy-gb	Gallaf ddeall cwestiynau manwl neu estynedig.

en-gb	I can listen to ideas and views expressed by others to explore, adapt and critically evaluate my own communication.
cy-gb	Gallaf wrando ar syniadau a safbwyntiau a fynegwyd gan eraill er mwyn ystyried, addasu a gwerthuso’n feirniadol y modd yr wyf ﬁ fy hun yn cyfathrebu.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	I can read critically to reach an informed and balanced perspective.
cy-gb	Gallaf ddarllen yn feirniadol er mwyn llunio safbwynt gwybodus a chytbwys.

en-gb	I can offer insightful and/or original interpretations of what I read.
cy-gb	Gallaf gynnig dehongliadau craff a/neu wreiddiol o’r hyn y byddaf yn ei ddarllen.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 33
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 34

en-gb	Welsh in English-medium settings/schools/streams
cy-gb	Cymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg

en-gb	The following achievement outcomes for Welsh in English-medium settings/schools/streams will be  reviewed and expectations increased as the ﬁrst cohorts learn through Curriculum for Wales 2022. 
cy-gb	Wrth i’r carfanau cyntaf o ddysgwyr gwblhau eu taith drwy Gwricwlwm i Gymru 2022, caiff y deilliannau cyﬂawniad canlynol ar gyfer y Gymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg eu hadolygu a bydd y disgwyliadau’n cynyddu.

en-gb	Progression step 1
cy-gb	Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict, recognise and follow the general meaning in everyday spoken language which is accompanied, where appropriate, by visuals or by physical gestures to support my understanding.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi, adnabod a dilyn yr ystyr yn fras wrth wrando ar iaith lafar gyffredin sydd yn cael ei hategu, lle bo hynny’n berthnasol, gan luniau neu ystumiau corfforol i gefnogi fy nealltwriaeth.

en-gb	I can respond verbally or non-verbally when listening.
cy-gb	Gallaf ymateb gyda geiriau neu heb eiriau wrth wrando.

en-gb	I can understand greetings and simple information, supported by visuals or physical gestures or repeated when necessary.
cy-gb	Gallaf ddeall cyfarchion a gwybodaeth syml, wedi’u hategu gan luniau neu ystumiau corfforol neu wedi’u hailadrodd lle bo angen.

en-gb	I can listen to others and attempt to copy sounds and everyday words and phrases to improve my own communication.
cy-gb	Gallaf wrando ar eraill a cheisio efelychu synau a geiriau ac ymadroddion pob-dydd er mwyn gwella fy ngallu personol i gyfathrebu.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can recognise and pronounce Welsh letters and simple words.
cy-gb	Gallaf adnabod ac ynganu llythrennau a geiriau syml yn Gymraeg.

en-gb	I can listen and respond to what is read to me.
cy-gb	Gallaf wrando ar yr hyn a ddarllenir i mi ac ymateb. 

en-gb	I can answer questions about things which are read to me.
cy-gb	Gallaf ateb cwestiynau am yr hyn a gaiff ei darllen i mi.

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict and recognise the general meaning in everyday spoken language.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi ac adnabod yr ystyr mewn iaith lafar gyffredin.

en-gb	I can recognise language and follow information on familiar topics.
cy-gb	Gallaf adnabod iaith a dilyn gwybodaeth ar bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can understand a range of questions and requests about information relating to familiar subjects or actions.
cy-gb	Gallaf ddeall amrywiaeth o gwestiynau a cheisiadau am wybodaeth sy’n ymwneud â phynciau neu weithredoedd cyfarwydd.

en-gb	I can listen to others to copy their language to improve my own pronunciation and language skills and to enhance my own communication.
cy-gb	Gallaf wrando ar eraill i efelychu eu hiaith er mwyn gwella fy ynganiad a’m sgiliau iaith ac er mwyn gwella fy nghyfathrebu.

en-gb	I can recognise that letters mutate at the beginning of words.
cy-gb	Gallaf sylwi bod llythrennau yn treiglo ar ddechrau geiriau.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 34
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 35

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can use knowledge of rhymes, syllables, letters and sound–symbol relationships to read words and establish meaning.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio gwybodaeth am odlau, sillafau, llythrennau a’r perthnasau rhwng synau a symbolau er mwyn darllen geiriau a phennu ystyr.

en-gb	I can recognise and read high-frequency words and learn new vocabulary and idiomatic language.
cy-gb	Gallaf adnabod a darllen geiriau aml eu defnydd a dysgu geirfa ac iaith idiomatig newydd. 

en-gb	I can recognise that letters mutate at the beginning of words. 
cy-gb	Gallaf sylwi bod llythrennau yn treiglo ar ddechrau geiriau.

en-gb	I can respond to what I read.
cy-gb	Gallaf ymateb i’r hyn y byddaf yn ei ddarllen.

en-gb	I can ask and answer questions about what I read.
cy-gb	Gallaf ofyn ac ateb cwestiynau am yr hyn y byddaf yn ei ddarllen.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict and recognise meaning in different contexts across a range of familiar topics.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi ac adnabod ystyr mewn gwahanol gyd-destunau ar draws amrywiaeth o bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can understand information about familiar topics, identifying general messages and speciﬁc details.
cy-gb	Gallaf ddeall gwybodaeth am bynciau cyfarwydd, gan sylwi ar negeseuon cyffredinol a manylion penodol.

en-gb	I can understand a range of questions and requests about a variety of subjects.
cy-gb	Gallaf ddeall ystod o gwestiynau a cheisiadau am amrywiaeth o bynciau.

en-gb	I can use listening opportunities to understand new words, idiomatic language and sentence syntax, and can use these in my own communication.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio cyﬂeoedd gwrando er mwyn deall geiriau newydd, iaith idiomatig a chystrawen brawddegau, a gallaf eu defnyddio wrth gyfathrebu.

en-gb	I can recognise familiar words which have mutated.
cy-gb	Gallaf adnabod geiriau cyfarwydd sydd wedi eu treiglo.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can use my knowledge of Welsh letter sounds and word roots to decode words.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am synau llythrennau a gwreiddeiriau Cymraeg i ddadgodio geiriau.

en-gb	I can use vocabulary, idiomatic language, phrases, sentences and texts I have read to improve my speaking and writing.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geiriau, iaith idiomatig, ymadroddion, brawddegau a thestunau rwyf wedi’u darllen i wella fy sgiliau siarad ac ysgrifennu.

en-gb	I can read words and sentences from different texts using a range of strategies to make meaning.
cy-gb	Gallaf ddarllen geiriau a brawddegau o wahanol destunau gan ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau i bennu ystyr.

en-gb	I can read aloud to others with expression to convey meaning. 
cy-gb	Gallaf ddarllen ar goedd i eraill gyda mynegiant i gyﬂeu ystyr.

en-gb	I can recognise familiar words which have mutated.
cy-gb	Gallaf adnabod geiriau cyfarwydd sydd wedi eu treiglo.

en-gb	I can read different text types and understand their meaning and purposes.
cy-gb	Gallaf ddarllen gwahanol fathau o destun a deall eu hystyr a’u dibenion.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 35
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 36

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can recognise and predict the meaning in different contexts across a range of familiar and unfamiliar subjects.
cy-gb	Gallaf adnabod a rhagfynegi’r ystyr mewn gwahanol gyd-destunau ar draws amrywiaeth o bynciau cyfarwydd ac anghyfarwydd.

en-gb	I can understand standard spoken language, on both familiar and unfamiliar topics, in a variety of contexts.
cy-gb	Gallaf ddeall iaith lafar safonol, ar bynciau cyfarwydd ac anghyfarwydd, mewn amrywiaeth o gyd-destunau.

en-gb	I can understand a range of questions and requests about a variety of familiar and unfamiliar subjects.
cy-gb	Gallaf ddeall amrywiaeth o gwestiynau a cheisiadau am amrywiaeth o bynciau cyfarwydd ac anghyfarwydd.

en-gb	I can use listening opportunities to build a bank of words, idiomatic language and sentences to use in my own communication.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio cyﬂeoedd gwrando er mwyn creu cronfa o eiriau, iaith idiomatig a brawddegau i’w defnyddio wrth gyfathrebu.

en-gb	I can use my knowledge of common mutation types to work out meaning.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am fathau cyffredin o dreigladau i bennu ystyr.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication, in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can use my knowledge of word roots, word families, syntax and how texts are organised to support my understanding.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am wreiddeiriau, teuluoedd o eiriau, cystrawen a’r ffordd y caiff testunau eu trefnu er mwyn fy helpu i ddeall.

en-gb	I can read aloud to others with expression to convey meaning.
cy-gb	Gallaf ddarllen ar goedd i eraill gyda mynegiant i gyﬂeu ystyr.

en-gb	I can use my knowledge of common mutation types to work out meaning. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am fathau cyffredin o dreigladau i bennu ystyr. 

en-gb	I can use what I have read to engage with the wider world.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwyf wedi’i ddarllen i roi ystyriaeth i’r byd ehangach.

en-gb	I can read a variety of texts which improve my own speaking and writing.
cy-gb	Gallaf ddarllen amrywiaeth o destunau sy’n gwella fy sgiliau siarad ac ysgrifennu fy hun.

en-gb	I can use inference and deduction and ask questions when evaluating the content of texts.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ystyron sydd ymhlyg mewn testun a chasgliadau a gofyn cwestiynau wrth werthuso cynnwys testunau.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 36
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 37

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes 
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict and recognise the meaning in different contexts across a wide range of topics.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi ac adnabod yr ystyr mewn gwahanol gyd-destunau ar draws amrywiaeth eang o bynciau.

en-gb	I can understand detailed information imparted through extended speech in a variety of dialects and accents.
cy-gb	Gallaf ddeall gwybodaeth fanwl wrth wrando ar iaith lafar estynedig mewn amrywiaeth o dafodieithoedd ac acenion.

en-gb	I can show my understanding of open questions on a range of subjects by providing the detailed information required in response.
cy-gb	Gallaf ddangos fy mod yn deall cwestiynau agored ar amrywiaeth o bynciau drwy ddarparu’r wybodaeth fanwl sydd ei hangen mewn ymateb.

en-gb	I can use listening opportunities to build a comprehensive bank of words, idiomatic language and sentences to use in my own communication.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio cyﬂeoedd gwrando er mwyn creu cronfa gynhwysfawr o eiriau, iaith idiomatig a brawddegau i’w defnyddio wrth gyfathrebu.

en-gb	I can use my knowledge of all mutation types to work out meaning.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am bob math o dreigladau i bennu ystyr.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can use knowledge of word roots, verbs, syntax and text organisation to support higher-order reading skills.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio gwybodaeth am wreiddeiriau, berfau, cystrawen a dulliau trefnu testun i ategu uwch sgiliau darllen.

en-gb	I can read aloud with good ﬂuency and conﬁdence, and my reading engages the listener. 
cy-gb	Gallaf ddarllen ar goedd gan ddangos lefel dda o ruglder a hyder, ac mae fy narllen yn ennyn diddordeb y gwrandäwr.

en-gb	I can use my knowledge of all mutation types to work out meaning. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am bob math o dreigladau i bennu ystyr. 

en-gb	I can make informed responses to texts.
cy-gb	Gallaf ymateb yn wybodus i destunau.

en-gb	I can read critically to reach an informed and balanced perspective. 
cy-gb	Gallaf ddarllen yn feirniadol er mwyn llunio safbwynt gwybodus a chytbwys.

en-gb	I have read widely to improve my spoken and written Welsh.
cy-gb	Rwyf wedi darllen yn eang er mwyn gwella fy sgiliau Cymraeg llafar ac ysgrifenedig.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 37
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 38

en-gb	International languages  Progression step 1
cy-gb	Ieithoedd rhyngwladol  Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I have developed knowledge and skills in both Welsh and English, and in home and community languages where applicable, and these skills are a foundation for my learning of international language(s).
cy-gb	Rwyf wedi meithrin gwybodaeth a sgiliau yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac mewn ieithoedd cartref a chymunedol lle bo hynny’n berthnasol, sy’n cynnig sail ar gyfer dysgu iaith ryngwladol (ieithoedd rhyngwladol).

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I have developed knowledge and skills in both Welsh and English, and in home and community languages where applicable, and these skills are a foundation for my learning of international language(s).
cy-gb	Rwyf wedi meithrin gwybodaeth a sgiliau yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac mewn ieithoedd cartref a chymunedol lle bo hynny’n berthnasol, sy’n cynnig sail ar gyfer dysgu iaith ryngwladol (ieithoedd rhyngwladol).

en-gb	I have heard and seen international languages being used.
cy-gb	Rwyf wedi clywed ac wedi gweld ieithoedd rhyngwladol yn cael eu defnyddio.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can recognise the general meaning in simple sentences.
cy-gb	Gallaf adnabod yr ystyr cyffredinol mewn brawddegau syml.

en-gb	I can recognise and understand familiar words, cognates and basic phrases, conversations and questions concerning my everyday life and immediate surroundings.
cy-gb	Gallaf adnabod a deall geiriau cyfarwydd, geiriau cytras ac ymadroddion, sgyrsiau a chwestiynau sylfaenol am fy mywyd bob dydd a’m hamgylchedd uniongyrchol.

en-gb	I can use listening opportunities to improve my own pronunciation, intonation and accent to enhance my language skills.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio cyﬂeoedd gwrando i wella fy ynganiad, fy ngoslef a’m hacen er mwyn gwella fy sgiliau iaith.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can recognise the letters/characters and corresponding sounds when reading.
cy-gb	Gallaf adnabod y llythrennau/cymeriadau a’r synau cyfatebol wrth ddarllen.

en-gb	I can pronounce most words correctly when I read familiar words and phrases aloud.
cy-gb	Gallaf ynganu’r rhan fwyaf o eiriau yn gywir pan fyddaf yn darllen geiriau ac ymadroddion cyfarwydd ar goedd.

en-gb	I can read and recognise familiar vocabulary and sentences within short texts in everyday, taught contexts.
cy-gb	Gallaf ddarllen ac adnabod geirfa a brawddegau cyfarwydd mewn testunau byr sy’n codi o gyd-destun bob-dydd y dosbarth.

en-gb	I can use tools, including dictionaries and glossaries, and other strategies in order to understand unfamiliar words.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio offer, gan gynnwys geiriadur neu restr geirfa, a strategaethau eraill er mwyn deall geiriau anghyfarwydd.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 38
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 39

en-gb	I can understand simple sentence constructions with some understanding of words, cognates, signs and symbols.
cy-gb	Gallaf ddeall strwythurau brawddeg syml a gallaf ddeall rhai geiriau, geiriau cytras, arwyddion a symbolau.

en-gb	I can read and understand stage-appropriate texts. 
cy-gb	Gallaf ddarllen a deall testunau sy’n addas i’r cam cynnydd.

en-gb	I can agree or disagree with basic facts that I read.
cy-gb	Gallaf gytuno neu anghytuno â ffeithiau sylfaenol y byddaf yn eu darllen.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict the general meaning in everyday conversations.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi’r ystyr cyffredinol mewn sgyrsiau pob-dydd.

en-gb	I can recognise and understand phrases, main points, facts, ideas, opposing opinions, unfamiliar word patterns and questions on familiar topics in different contexts.
cy-gb	Gallaf adnabod a deall ymadroddion, prif bwyntiau, ffeithiau, syniadau, barnau cyferbyniol, patrymau geiriau anghyfarwydd a chwestiynau ar bynciau cyfarwydd mewn gwahanol gyd-destunau.

en-gb	I can use listening opportunities in different contexts to evaluate and improve my own knowledge of pronunciation, intonation, accent, structures and vocabulary to enhance my language skills.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio cyﬂeoedd gwrando mewn gwahanol gyd-destunau i werthuso a gwella yr hyn rwy’n ei wybod am ynganiad, goslef, acen, strwythurau a geirfa er mwyn gwella fy sgiliau iaith.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can read and recognise familiar vocabulary and sentences within texts in everyday contexts. 
cy-gb	Gallaf ddarllen ac adnabod geirfa a brawddegau cyfarwydd o fewn testunau sy’n codi o amgylchiadau pob-dydd.

en-gb	I can use a range of literacy strategies to understand, draw conclusions and evaluate texts. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau llythrennedd er mwyn deall, dod i gasgliadau a gwerthuso testunau.

en-gb	I can use my knowledge of grammar to deconstruct a text in order to work out its meaning.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am ramadeg i ddadansoddi testun er mwyndidynnu’r ystyr.

en-gb	I can read and understand straightforward factual texts on subjects related to my experience and interests.
cy-gb	Gallaf ddarllen a deall testunau ffeithiol syml ar bynciau sy’n ymwneud â’m proﬁad a’m diddordebau.

en-gb	I can pronounce most words correctly with an appropriate accent when I read aloud. 
cy-gb	Gallaf ynganu’r rhan fwyaf o’r geiriau yn gywir gydag acen briodol wrth ddarllen ar goedd. 

en-gb	I can agree, disagree or express an opinion based on stage-appropriate texts.
cy-gb	Gallaf gytuno, anghytuno neu fynegi barn yn seiliedig ar destunau sy’n addas i’r cam cynnydd.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication, in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 39
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 40

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes 
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	I can use cues to predict the meaning in different contexts across a range of topics and registers.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ciwiau i ragfynegi’r ystyr mewn gwahanol gyd-destunau ar draws amrywiaeth o bynciau a chyweiriau.

en-gb	I can understand speciﬁc details, relevant information, extended conversations, questions and sentence structures about common, everyday contexts or familiar specialist topics.
cy-gb	Gallaf ddeall manylion penodol, gwybodaeth berthnasol, sgyrsiau estynedig, cwestiynau a strwythurau brawddegau am gyd-destunau pob-dydd neu bynciau arbenigol cyfarwydd.

en-gb	I can, as an independent linguist, use listening opportunities in many different contexts to evaluate critically what I hear and to improve my spoken language.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio cyﬂeoedd gwrando mewn llawer o wahanol gyd-destunau i werthuso’n feirniadol yr hyn y byddaf yn ei glywed ac i wella fy mynegiant llafar fel ieithydd annibynol.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	I can read and analyse longer texts to locate desired information and gather information from different parts of a text or from different sources to complete a speciﬁc task.
cy-gb	Gallaf ddarllen a dadansoddi testunau hwy er mwyn dod o hyd i’r wybodaeth sydd ei hangen a chasglu gwybodaeth o wahanol rannau o destun neu o wahanol ffynonellau er mwyn cwblhau tasg benodol.

en-gb	I can use a range of strategies to read and understand unfamiliar texts to form conclusions.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau i ddarllen a deall testunau anghyfarwydd er mwyn dod i gasgliadau.

en-gb	I can use my knowledge of other languages to infer, predict and deduce the probable meaning of unknown words in challenging texts.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio’r hyn rwy’n ei wybod am ieithoedd eraill er mwyn dehongli, rhagfynegi a dod i gasgliad ynghylch ystyr tebygol geiriau anghyfarwydd mewn testunau heriol.

en-gb	I can understand extended texts in a range of styles and forms.
cy-gb	Gallaf ddeall testunau estynedig mewn amrywiaeth o arddulliau a ffurﬁau.

en-gb	I can pronounce words correctly with an appropriate accent when I read aloud.
cy-gb	Gallaf ynganu geiriau yn gywir ag acen briodol wrth ddarllen ar goedd.

en-gb	I can respond to and analyse text, form opinions and draw conclusions, and make connections based on what I read.
cy-gb	Gallaf ymateb i destun a’i ddadansoddi, llunio barnau a dod i gasgliadau, a chreu cysylltiadau yn seiliedig ar yr hyn y byddaf yn ei ddarllen.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 40
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 41

en-gb	Planning for learning
cy-gb	Cynllunio ar gyfer dysgu

en-gb	Links within this area of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau o fewn y maes dysgu a phroﬁad hwn

en-gb	This section presents where learning can be enriched through drawing links with all what matters statements across the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn cyﬂwyno lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau gyda phob un datganiad o’r hyn sy’n bwysig ar draws Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu. 

en-gb	Different elements of learning are considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Ystyrir gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Learning about identity and culture through languages prepares us to be citizens of Wales and the world.
cy-gb	Mae dysgu am hunaniaeth a diwylliant drwy ieithoedd yn ein paratoi i fod yn ddinasyddion Cymru a’r byd.

en-gb	• Identity and cultures through languages.
cy-gb	• Hunaniaeth a diwylliannau trwy ieithoedd.

en-gb	Learners who speak and write effectively are prepared to play a full part in life and work.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n siarad ac yn ysgrifennu’n effeithiol yn barod i chwarae rhan lawn mewn bywyd a gwaith.

en-gb	• Productive skills: 
cy-gb	• Sgiliau cynhyrchu: 

en-gb	speaking and writing.
cy-gb	siarad ac ysgrifennu.

en-gb	Literature ﬁres imagination and inspires creativity.
cy-gb	Mae llenyddiaeth yn tanio’r dychymyg ac yn ysbrydoli creadigrwydd.

en-gb	• Literature and creativity.
cy-gb	• Llenyddiaeth a chreadigrwydd.

en-gb	Links with other areas of learning and experience
cy-gb	Cysylltiadau â meysydd dysgu a phroﬁad eraill

en-gb	This section suggests where learning can be enriched through drawing links between other what matters statements across all the areas of learning and experience. 
cy-gb	Mae’r adran hon yn awgrymu lle gellid cyfoethogi dysgu drwy wneud cysylltiadau rhwng y datganiadau o’r hyn sy’n bwysig ar draws yr holl feysydd dysgu a phroﬁad. 

en-gb	It also suggests where different elements of learning could be considered together in order to support more holistic learning.
cy-gb	Mae hefyd yn awgrymu ymhle gellid ystyried gwahanol elfennau o ddysgu gyda’i gilydd er mwyn cefnogi dysgu sy’n fwy holistaidd.

en-gb	Good language, literacy and communication skills are necessary in all areas of learning and experience, for example to:
cy-gb	Mae sgiliau ieithoedd, llythrennedd a chyfathrebu da yn hanfodol ym mhob maes dysgu a phroﬁad, er enghraifft er mwyn:

en-gb	• ﬁnd meaning, and understand texts that are read
cy-gb	• canfod ystyr, a deall y testunau a ddarllenir

en-gb	• make use of assessment for learning techniques that require them to evaluate their own and others’ work, and make suggestions for improvement.
cy-gb	• defnyddio technegau asesu ar gyfer dysgu sy’n gofyn iddynt werthuso eu gwaith eu hunain a gwaith eraill, a gwneud awgrymiadau ar gyfer gwella.

en-gb	Expressive Arts
cy-gb	Celfyddydau Mynegiannol

en-gb	• discuss what they have read and come to a full understanding of a text
cy-gb	• trafod yr hyn y maent wedi’i ddarllen a dod i ddeall testun yn llawn

en-gb	• Visual literature (media and ﬁlm). 
cy-gb	• Llenyddiaeth weledol (y cyfryngau a fﬁlm). 

en-gb	• Expressive Arts terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg y Celfyddydau Mynegiannol a’i hetymoleg. 

en-gb	• Drama, performance, singing.
cy-gb	• Drama, perfformiad, canu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 41
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 42

en-gb	Humanities
cy-gb	Dyniaethau

en-gb	• Humanities terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg y Dyniaethau a’i hetymoleg. 

en-gb	• Cultural empathy and sensitivity.
cy-gb	• Empathi a sensitifrwydd diwylliannol.

en-gb	Science and Technology
cy-gb	Gwyddoniaeth a Thechnoleg

en-gb	• Science and Technology terminology and its etymology. 
cy-gb	• Terminoleg Gwyddoniaeth a Thechnoleg a’i hetymoleg. 

en-gb	• Links between critical thinking/analytical skills. 
cy-gb	• Y cysylltiadau rhwng sgiliau meddwl yn feirniadol/dadansoddol. 

en-gb	• Making informed decisions.
cy-gb	• Gwneud penderfyniadau gwybodus.

en-gb	• Dealing with and interpreting complex information. 
cy-gb	• Ymdrin â gwybodaeth gymhleth a’i dadansoddi. 

en-gb	• The role of digital tools in contemporary communication. 
cy-gb	• Rôl adnoddau digidol mewn cyfathrebu cyfoes. 

en-gb	• Digital communications.
cy-gb	• Cyfathrebu digidol.

en-gb	Health and Well-being
cy-gb	Iechyd a Lles

en-gb	• Relationships developed through communication. 
cy-gb	• Cydberthnasau a gaiff eu meithrin drwy gyfathrebu. 

en-gb	• Developing empathy through language/literature. 
cy-gb	• Datblygu empathi drwy iaith/llenyddiaeth.

en-gb	• Literature/reading/writing linked to well-being.
cy-gb	• Llenyddiaeth/darllen/ysgrifennu sy’n gysylltiedig â lles.

en-gb	Mathematics and Numeracy
cy-gb	Mathemateg a Rhifedd

en-gb	• Use of songs and rhymes to teach early numeracy. 
cy-gb	• Defnyddio caneuon a rhigymau i addysgu rhifedd cynnar. 

en-gb	• Literacy for comprehension.
cy-gb	• Llythrennedd er mwyn deall.

en-gb	• Communication skills for collaborative problem-solving. 
cy-gb	• Sgiliau cyfathrebu ar gyfer datrys problemau mewn ffordd gydweithredol. 

en-gb	• Mathematical terminology and its etymology.
cy-gb	• Terminoleg fathemategol a’i hetymoleg.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 42
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 43

en-gb	Experiences, knowledge and skills
cy-gb	Proﬁadau, gwybodaeth a sgiliau

en-gb	Listening
cy-gb	Gwrando

en-gb	Learners need to experience:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr broﬁ:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• rich language environments
cy-gb	• amgylcheddau iaith cyfoethog

en-gb	• a variety of different types of talk (individual, group, formal and informal) from a variety of sources 
cy-gb	• amrywiaeth o wahanol fathau o sgyrsiau (unigol, grŵp, ffurﬁol ac anffurﬁol) o amrywiaeth o ffynonellau

en-gb	• language models from a variety of speakers
cy-gb	• modelau iaith gan amrywiaeth o siaradwyr

en-gb	• opportunities to engage and interact with a variety of people
cy-gb	• cyﬂeoedd i ymgysylltu a rhyngweithio ag amrywiaeth o bobl 

en-gb	• ambitious vocabulary and idiomatic language to enhance language choices 
cy-gb	• geirfa uchelgeisiol ac iaith idiomatig er mwyn gwella dewisiadau iaith 

en-gb	• opportunities to question in order to develop understanding
cy-gb	• cyﬂeoedd i gwestiynu er mwyn meithrin dealltwriaeth

en-gb	• exposure to different subject matter in authentic contexts, including through other areas of learning and experience
cy-gb	• cyﬂeoedd i broﬁ gwahanol bynciau mewn cyd-destunau dilys, gan gynnwys drwy feysydd dysgu a phroﬁad eraill

en-gb	• talk which challenges them and encourages them to explore areas of interest with increasing complexity
cy-gb	• sgyrsiau sy’n eu herio ac yn eu hannog i archwilio meysydd o ddiddordeb gyda dyfnder cynyddol

en-gb	• opportunities to reﬂect on their own listening to develop skills further
cy-gb	• cyﬂeoedd i fyfyrio ar eu gwaith gwrando eu hunain er mwyn meithrin eu sgiliau ymhellach

en-gb	• opportunities to hear stage-appropriate texts in the language(s) they are able to understand, both in and beyond the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience
cy-gb	• cyﬂeoedd i glywed testunau sy’n addas i’r cam cynnydd yn yr iaith (ieithoedd) y gallant ei (eu) deall, nid yn unig o fewn ond tu hwnt i Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a  Chyfathrebu

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• language which can be interpreted in different ways
cy-gb	• iaith y gellir ei dehongli mewn gwahanol ffyrdd

en-gb	• discussions which may be controversial
cy-gb	• trafodaethau a all fod yn ddadleuol

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• discussions which allow deduction and focus on inference
cy-gb	• trafodaethau sy’n caniatáu iddynt ddod i gasgliadau a chanolbwyntio ar ystyron sydd ymhlyg mewn testunau

en-gb	• discussions which may be controversial, including online interactions • multilingual environments.
cy-gb	• trafodaethau a all fod yn ddadleuol, gan gynnwys rhyngweithio ar-lein • amgylcheddau amlieithog.

en-gb	Learners need to know:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr wybod:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• how to ask for help when they do not understand
cy-gb	• sut i ofyn am help pan na fyddant yn deall

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• the terms associated with speaking (e.g. register, tone, dialect)
cy-gb	• y termau sy’n gysylltiedig â siarad (e.e. cywair, tôn, tafodiaith)

en-gb	• that the way talk is structured, organised and presented affects the listener’s understanding of its content
cy-gb	• bod y ffordd y caiff sgwrs ei strwythuro, ei threfnu a’i chyﬂwyno yn effeithio ar ddealltwriaeth gwrandawyr o’i chynnwys

en-gb	• that what we hear inﬂuences our opinions on a conscious and subconscious level
cy-gb	• bod yr hyn y byddwn yn ei glywed yn dylanwadu ar ein safbwyntiau ar lefel ymwybodol ac isymwybodol

en-gb	• that the interpretation of spoken language differs according to the personal and social experiences and cultural background and understanding of the listener
cy-gb	• bod y ffordd y caiff iaith lafar ei dehongli yn wahanol yn ôl proﬁadau personol a chymdeithasol a chefndir diwylliannol a dealltwriaeth y gwrandäwr

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 43
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 44

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• how to understand word functions to draw meaning from unfamiliar words in unfamiliar situations.
cy-gb	• sut i ddeall swyddogaethau geiriau er mwyn pennu ystyr geiriau anghyfarwydd mewn sefyllfaoedd anghyfarwydd.

en-gb	Learners need to be able to:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr allu:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• listen for gist, details and questions and decode their meaning
cy-gb	• gwrando er mwyn pennu hanfod, manylion a chwestiynau a dadgodio eu hystyr

en-gb	 • predict what is going to happen from spoken cues
cy-gb	• rhagfynegi ar sail ciwiau llafar yr hyn sy’n mynd i ddigwydd 

en-gb	 • interpret facial expressions and non-verbal cues
cy-gb	• dehongli mynegiad wyneb a chiwiau dieiriau

en-gb	• use body language to show engagement
cy-gb	• defnyddio iaith y corff er mwyn dangos eu bod yn talu sylw

en-gb	• take part in group and social interactions knowing appropriate times to join in 
cy-gb	• cymryd rhan wrth ryngweithio mewn grŵp ac yn gymdeithasol gan wybod pa adegau sy’n briodol i ymuno

en-gb	• follow the sound/word patterns in songs and rhymes
cy-gb	• dilyn y patrymau sain/geiriau mewn caneuon a rhigymau

en-gb	• develop language skills through songs and rhymes, and through listening to, retelling and engaging with stories
cy-gb	• meithrin sgiliau iaith drwy ganeuon a rhigymau a thrwy wrando ar straeon, eu hailadrodd a dangos diddordeb

en-gb	• listen to the main points in order to recount
cy-gb	• gwrando ar y prif bwyntiau er mwyn ailadrodd

en-gb	• listen in order to formulate and respond to questions
cy-gb	• gwrando er mwyn ffurﬁo cwestiynau ac ymateb iddynt

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• listen to the main points in order to summarise
cy-gb	• gwrando ar y prif bwyntiau er mwyn crynhoi

en-gb	• use a range of listening strategies to infer and deduce meaning
cy-gb	• defnyddio amrywiaeth o strategaethau gwrando er mwyn awgrymu ystyr a dod i gasgliad ynghylch ystyr

en-gb	• employ techniques to engage in activities which require extended listening 
cy-gb	• defnyddio technegau er mwyn cymryd rhan mewn gweithgareddau lle mae angen gwrando am gyfnodau estynedig

en-gb	• take part in debates and discussions building on and responding to the views of others 
cy-gb	• cymryd rhan mewn dadleuon a thrafodaethau gan adeiladu ar safbwyntiau eraill ac ymateb iddynt

en-gb	• identify and reﬂect critically on the purpose and effect of different types of talk 
cy-gb	• adnabod diben ac effaith gwahanol fathau o sgwrs a myfyrio’n feirniadol arnynt

en-gb	• use translanguaging skills in Welsh, English and, where applicable, home/community languages (from Progression step 3)
cy-gb	• defnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned (o Gam cynnydd 3)

en-gb	• use translanguaging skills in Welsh, English and international languages, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	• defnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Reading
cy-gb	Darllen

en-gb	Learners need to experience:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr broﬁ:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• the systematic development of phonological awareness
cy-gb	• datblygu ymwybyddiaeth ffonolegol mewn modd systematig

en-gb	• a wide range of texts, including multimodal texts, in paper, digital, electronic and live form, which fosters their enjoyment of purposeful reading and viewing, and encourages them to explore books and new technologies
cy-gb	• amrywiaeth eang o destunau, gan gynnwys testunau amlfodd, ar ffurf papur, digidol, electronig a byw, sy’n meithrin eu mwynhad o ddarllen a gwylio pwrpasol, ac yn eu hannog i archwilio llyfrau a thechnolegau newydd

en-gb	• opportunities to select their own reading materials according to interest or purpose 
cy-gb	• cyﬂeoedd i ddewis eu deunyddiau darllen eu hunain yn ôl eu diddordebau neu ddiben 

en-gb	• opportunities to talk about texts, relating them to their own experiences
cy-gb	• cyﬂeoedd i drafod testunau, gan eu cysylltu â’u proﬁadau eu hunain

en-gb	• opportunities to read stage-appropriate texts in the language(s) they are able to read, both in and beyond the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience
cy-gb	• cyﬂeoedd i ddarllen testunau sy’n addas i’r cam cynnydd yn yr iaith (ieithoedd) y gallant ei (eu) deall, nid yn unig o fewn ond tu hwnt i Faes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd  a Chyfathrebu

en-gb	• challenging texts
cy-gb	• testunau heriol

en-gb	• opportunities to reﬂect on their own reading to improve their skills
cy-gb	• cyﬂeoedd i fyfyrio ar eu gwaith darllen eu hunain er mwyn gwella eu sgiliau

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 44
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 45

en-gb	(from Progression step 2)
cy-gb	(o Gam cynnydd 2)

en-gb	• opportunities to talk about texts, relating them to their own experiences, including online collaborative discussion
cy-gb	• cyﬂeoedd i drafod testunau, gan eu cysylltu â’u proﬁadau eu hunain, gan gynnwys trafodaethau cydweithredol ar-lein

en-gb	• texts, including multimodal texts, which encourage them to consider complex themes and contemporary issues, and to discuss and question values presented in those texts
cy-gb	• testunau, gan gynnwys testunau amlfodd, sy’n eu hannog i ystyried themâu cymhleth a materion cyfoes, ac i drafod a chwestiynu’r gwerthoedd a gyﬂwynir yn y testunau hynny

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• opportunities to investigate literal and symbolic meanings.
cy-gb	• cyﬂeoedd i ymchwilio i ystyron llythrennol a symbolaidd.

en-gb	Learners need to know:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr wybod:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• how letters map to sounds and that one letter, or letter cluster, can have multiple pronunciations
cy-gb	• sut mae llythrennau yn mapio i synau a bod un llythyren, neu glwstwr o lythrennau, yn cael ei hynganu (eu hynganu) mewn sawl ffordd

en-gb	• that reading serves different purposes (from Progression step 2)
cy-gb	• bod gan ddarllen wahanol ddibenion (o Gam cynnydd 2)

en-gb	• that the interpretation of a text can differ according to the personal experiences and the social and cultural background and understanding of the reader
cy-gb	• y gellir dehongli testunau mewn ffyrdd gwahanol yn ôl proﬁadau personol a chefndir cymdeithasol a diwylliannol a dealltwriaeth y darllenwr

en-gb	• that some texts can be read on multiple levels and that texts have the power to inﬂuence
cy-gb	• y gellir darllen rhai testunau ar sawl lefel ac y gall testunau ddylanwadu

en-gb	• the organisational and structural features of different texts including multimodal texts.
cy-gb	• nodweddion trefniadol a strwythurol gwahanol destunau, gan gynnwys testunau amlfodd.

en-gb	Learners need to be able to:
cy-gb	Mae angen i ddysgwyr allu:

en-gb	(from Progression step 1)
cy-gb	(o Gam cynnydd 1)

en-gb	• use a range of strategies to identify unknown words
cy-gb	• defnyddio amrywiaeth o strategaethau er mwyn adnabod geiriau anghyfarwydd

en-gb	• use a range of strategies to understand text(s)
cy-gb	• defnyddio amrywiaeth o strategaethau er mwyn deall testun(au) 

en-gb	 • identify parts of a text that are of particular interest to them (from Progression step 2)
cy-gb	• dod o hyd i rannau o destun sydd o ddiddordeb penodol iddynt (o Gam cynnydd 2)

en-gb	• locate and retrieve information from appropriate sources and in a range of texts, including multimodal texts
cy-gb	• dod o hyd i wybodaeth a’i hadfer o ffynonellau priodol ac mewn amrywiaeth o destunau, gan gynnwys testunau amlfodd

en-gb	• identify, discuss and compare the purpose of different texts, including multimodal texts
cy-gb	• adnabod, trafod a chymharu diben gwahanol destunau, gan gynnwys testunau amlfodd

en-gb	• independently and collaboratively question and respond to texts, orally and in writing, focusing on the meaning of images, sound, print, presentation and movement
cy-gb	• cwestiynu ac ymateb i destunau, yn annibynnol ac ar y cyd, ar lafar ac yn ysgrifenedig, gan ganolbwyntio ar ystyr delweddau, sain, print, cyﬂwyniad a symudiad

en-gb	• recognise that the text does not always mean what it says
cy-gb	• cydnabod nad yw’r testun bob amser yn golygu’r hyn y mae’n ei ddweud 

en-gb	• read with awareness of the author’s intention and/or viewpoint
cy-gb	• darllen gan fod yn ymwybodol o fwriad a/neu safbwynt yr awdur

en-gb	• use translanguaging skills in Welsh, English and, where applicable, home/community languages
cy-gb	• defnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned

en-gb	(from Progression step 3)
cy-gb	(o Gam cynnydd 3)

en-gb	• evaluate texts in terms of quality, effect and reliability
cy-gb	• gwerthuso testunau o ran ansawdd, effaith a dibynadwyedd

en-gb	• use translanguaging skills in Welsh, English and international languages, and, where applicable, home/community languages
cy-gb	• defnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn ieithoedd rhyngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned

en-gb	• use basic translation skills, including understanding how to make effective use of translation software while understanding its limitations and the risks of overreliance on it.
cy-gb	• defnyddio sgiliau cyﬁeithu sylfaenol, gan gynnwys deall sut i ddefnyddio meddalwedd cyﬁeithu’n effeithiol ond ar yr un pryd gan ddeall ei wendidau a’r risg a ddaw o orddibynnu arno.

en-gb	Draft Curriculum for Wales 2022: 
cy-gb	Cwricwlwm Drafft i Gymru 2022: 

en-gb	Languages, Literacy and Communication 45
cy-gb	Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu 47

en-gb	WHAT MATTERS IN LANGUAGES, LITERACY AND COMMUNICATION 
cy-gb	YR HYN SY’N BWYSIG MEWN IEITHOEDD, LLYTHRENNEDD A CHYFATHREBU 

en-gb	Learners who speak and write effectively are prepared to play a full part in life and work.
cy-gb	Mae dysgwyr sy’n siarad ac yn ysgrifennu’n effeithiol yn barod i chwarae rhan lawn mewn bywyd a gwaith.

en-gb	Clear and effective communication through spoken and written language is an important life skill. 
cy-gb	Mae cyfathrebu clir ac effeithiol drwy iaith lafar ac ysgrifenedig yn sgil bywyd pwysig. 

en-gb	It calls for the ability to use and adapt language in a range of roles, genres, forms, media and styles and in a suitable register. 
cy-gb	Mae’n gofyn am allu defnyddio ac addasu iaith mewn amrywiaeth o rolau, genres, ffurﬁau, cyfryngau ac arddulliau a hynny mewn cywair addas. 

en-gb	In a bilingual and multilingual context, this also calls for the ability to choose an appropriate language. 
cy-gb	Mewn cyd-destun dwyieithog ac amlieithog, mae hyn hefyd yn gofyn am allu dewis iaith briodol.

en-gb	In the Languages, Literacy and Communication Area of Learning and Experience, learners will be given opportunities to speak and write in order to be effective as they interact, explore ideas, express viewpoints, knowledge and understanding and build relationships. 
cy-gb	Ym Maes Dysgu a Phroﬁad Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu, rhoddir cyﬂeoedd i ddysgwyr siarad ac ysgrifennu er mwyn iddynt fod yn effeithiol wrth iddynt ryngweithio, archwilio syniadau, mynegi safbwyntiau, gwybodaeth a dealltwriaeth a meithrin cydberthnasau. 

en-gb	They will be enabled to develop an awareness of how they use language(s) as they experience opportunities to express themselves for different purposes and audiences in both Welsh and English as well as international languages.
cy-gb	Cânt eu galluogi i ddod yn ymwybodol o sut y maent yn defnyddio iaith (ieithoedd) wrth iddynt broﬁ cyﬂeoedd i fynegi eu hunain at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd yn Gymraeg ac yn Saesneg yn ogystal ag mewn ieithoedd rhyngwladol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 46
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 46

en-gb	Learning
cy-gb	Dysgu

en-gb	Principles of progression
cy-gb	Egwyddorion cynnydd

en-gb	Principles of progression are the basis on which the achievement outcomes have been developed and should guide the progression of learning within the area of learning and experience.
cy-gb	Egwyddorion cynnydd yw’r sail ar gyfer datblygu’r deilliannau cyﬂawniad a dylent lywio dilyniant y dysgu o fewn y maes dysgu a phroﬁad.

en-gb	Speaking and writing
cy-gb	Siarad ac ysgrifennu

en-gb	Speaking and writing skills developed in one language support their development in another language, no matter which language came ﬁrst, e.g. developing speaking and writing skills in Welsh supports the development of these skills in English and vice versa.
cy-gb	Mae’r sgiliau siarad ac ysgrifennu a ddatblygir mewn un iaith yn darparu sail i’w datblygiad mewn iaith arall, waeth pa iaith ddaeth yn gyntaf, e.e. mae datblygu sgiliau siarad ac ysgrifennu yn y Gymraeg yn cefnogi datblygiad y sgiliau hyn yn y Saesneg ac fel arall.

en-gb	Learners reﬂect on their speaking and writing to develop their skills further.
cy-gb	Mae dysgwyr yn myfyrio ar eu siarad ac ysgrifennu er mwyn datblygu eu sgiliau ymhellach.

en-gb	Progression of speaking and writing international languages is shown from Progression step 3, while recognising that it builds on language knowledge and skills learned from Progression step 1.
cy-gb	Caiff cynnydd siarad ac ysgrifennu yn yr ieithoedd rhyngwladol ei arddangos o Gam cynnydd 3, tra bo cydnabyddiaeth fod hyn yn adeiladu ar yr wybodaeth a’r sgiliau ieithyddol a ddysgwyd o Gam cynnydd 1.

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	Learners become increasingly articulate, able to express more complex ideas and opinions in an increasing range of contexts.
cy-gb	Daw dysgwyr yn gynyddol groyw wrth siarad, a gallant fynegi syniadau a safbwyntiau mwy cymhleth mewn amrywiaeth gynyddol o gyd-destunau.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	In writing, learners progress from drawing pictures and forming letters to expressing themselves and drafting and reﬁning their writing.
cy-gb	Wrth ysgrifennu, mae dysgwyr yn gwneud cynnydd o dynnu lluniau a ffurﬁo llythrennau i fynegi eu  hunain a drafftio a mireinio eu gwaith ysgrifenedig. 

en-gb	General
cy-gb	Cyffredinol

en-gb	Concepts and ideas will be revisited and addressed in more complex ways as understanding and ability becomes more sophisticated.
cy-gb	Ailymwelir â chysyniadau a syniadau ac ymdrinnir â nhw mewn ffyrdd mwy cymhleth wrth i ddealltwriaeth a gallu’r dysgwyr ddod yn fwy sofﬁstigedig.

en-gb	All learners need to be supported to develop their translanguaging skills.
cy-gb	Mae angen i bob dysgwr gael cefnogaeth i feithrin eu sgiliau trawsieithu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 47
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	Welsh/English
cy-gb	Cymraeg/Saesneg

en-gb	Progression step 1
cy-gb	  Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	 Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can pronounce sounds, words and phrases, copying accurate pronunciation. 
cy-gb	Gallaf ynganu synau, geiriau ac ymadroddion, gan efelychu’r ynganiad cywir.

en-gb	I can speak clearly, conveying meaning to others using appropriate gestures. 
cy-gb	Gallaf siarad yn glir, gan gyﬂeu ystyr i eraill drwy ddefnyddio ystumiau priodol. 

en-gb	I can organise, select and use simple language forms and structures. 
cy-gb	Gallaf drefnu, dethol a defnyddio ffurﬁau a strwythurau iaith syml.

en-gb	I can change the way I talk depending on my audience.
cy-gb	Gallaf newid y ffordd rwy’n siarad gan ddibynnu gyda phwy rwy’n siarad.

en-gb	I can use familiar words and phrases and experiment with new words and syntax. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geiriau ac ymadroddion cyfarwydd ac arbroﬁ â geiriau a chystrawen newydd.

en-gb	I can explain information and share ideas and feelings.
cy-gb	Gallaf egluro gwybodaeth a rhannu syniadau a theimladau.

en-gb	I can ask and answer simple questions, and can initiate and respond to simple statements on familiar topics.
cy-gb	Gallaf ofyn ac ateb cwestiynau syml, a gallaf wneud ac ymateb i ddatganiadau syml ar bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can express what I like and dislike and can express an opinion on familiar subjects.
cy-gb	Gallaf fynegi fy hoff bethau a’m cas bethau, a gallaf fynegi barn ar bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can take part in group discussions, taking turns and showing understanding of conversational etiquette.
cy-gb	Gallaf gymryd rhan mewn trafodaethau grŵp, gan gymryd tro a dangos dealltwriaeth o foesau sgwrsio.

en-gb	I can adopt a role using appropriate language.
cy-gb	Gallaf fabwysiadu rôl gan ddefnyddio iaith briodol.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can understand that writing can be for different purposes and audiences. 
cy-gb	Gallaf ddeall y gellir ysgrifennu at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd.

en-gb	I can contribute to shared writing for different audiences and purposes. 
cy-gb	Gallaf ysgrifennu ar y cyd ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd ac at wahanol ddibenion.

en-gb	I can write independently in a familiar form using familiar words and phrases appropriately. 
cy-gb	Gallaf ysgrifennu’n annibynnol mewn ffurf gyfarwydd gan ddefnyddio geiriau ac ymadroddion cyfarwydd yn briodol.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can show awareness of mutations.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddangos ymwybyddiaeth o dreigladau.

en-gb	I can write simple words and phrases by using knowledge of letters and the sounds they represent.
cy-gb	Gallaf ysgrifennu geiriau ac ymadroddion syml gan ddefnyddio gwybodaeth am lythrennaua’r synau maent yn eu cynrychioli.

en-gb	I can use capital letters and full stops.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio priﬂythrennau ac atalnodau llawn.

en-gb	I can look over my work to improve my writing.
cy-gb	Gallaf fwrw golwg dros fy ngwaith er mwyn gwella fy ngwaith.

en-gb	I can form upper-case and lower-case letters.
cy-gb	Gallaf ffurﬁo llythrennau bras a llythrennau bach.

en-gb	I can use appropriate software to create multimedia components.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio meddalwedd priodol i greu cydrannau aml-gyfryngol.

en-gb	I can create and explore the use of text, image, sound, animation and video.
cy-gb	Gallaf greu testun, delwedd, sain, animeiddiadau a ﬁdeo, ac archwilio’u defnydd.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 48
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 50

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes 
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can speak clearly, varying expression and gestures to communicate my ideas. 
cy-gb	Gallaf siarad yn glir, gan amrywio mynegiant ac ystumiau er mwyn cyﬂeu fy syniadau.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use the most common mutations when speaking. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio’r treigladau mwyaf cyffredin wrth siarad. 

en-gb	I can pronounce familiar words and phrases with clarity.
cy-gb	Gallaf ynganu geiriau ac ymadroddion cyfarwydd yn eglur.

en-gb	I can organise, select and use appropriate language forms and structures. 
cy-gb	Gallaf drefnu, dethol a defnyddio ffurﬁau a strwythurau iaith priodol.

en-gb	I can change how I communicate, depending on where I am and with whom.
cy-gb	Gallaf newid y ffordd rwy’n cyfathrebu, gan ddibynnu ar ble rwyf i a chyda phwy.

en-gb	I can use appropriate vocabulary and syntax, including subject-speciﬁc and context-speciﬁc vocabulary.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa a chystrawen briodol, gan gynnwys geirfa pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can explain information and share ideas, simple opinions and feelings using relevant vocabulary.
cy-gb	Gallaf egluro gwybodaeth a rhannu syniadau, safbwyntiau syml a theimladau gan ddefnyddio geirfa berthnasol.

en-gb	I can ask and answer questions and exchange ideas and information on familiar topics in everyday situations.
cy-gb	Gallaf ofyn ac ateb cwestiynau a chyfnewid syniadau a gwybodaeth am bynciau cyfarwydd mewn sefyllfaoedd pob-dydd.

en-gb	I can adopt a range of given roles in group discussion and manage my contributions appropriately.
cy-gb	Gallaf fabwysiadu amrywiaeth o rolau penodedig mewn trafodaethau grŵp a rheoli fy nghyfraniad yn briodol.

en-gb	I can keep in role and support others in role play.
cy-gb	Gallaf aros yn fy rôl a helpu eraill wrth chwarae rôl.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can plan and write for different purposes and audiences.
cy-gb	Gallaf gynllunio ac ysgrifennu at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd.

en-gb	I can organise my writing into a logical sequence or structure in a paragraph.
cy-gb	Gallaf drefnu fy ngwaith ysgrifennu mewn dilyniant neu strwythur rhesymegol mewn paragraff.

en-gb	I can use a range of words, phrases and idiomatic language for effect, in simple and compound sentences.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o eiriau, ymadroddion ac iaith idiomatig er mwyn creu effaith, mewn brawddegau syml a chyfansawdd.

en-gb	I can use sight vocabulary and my knowledge of sounds and letter patterns to spell most familiar words correctly.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa weledol a’r hyn rwy’n ei wybod am synau a phatrymau llythrennau i sillafu’r rhan fwyaf o eiriau cyfarwydd yn gywir.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use the most common mutations where appropriate. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio’r treigladau mwyaf cyffredin lle bo hynny’n briodol. 

en-gb	I can use familiar punctuation correctly.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio atalnodi cyfarwydd yn gywir.

en-gb	I can read over my work and use a range of familiar strategies and tools to improve my writing. 
cy-gb	Gallaf ddarllen dros fy ngwaith a defnyddio amrywiaeth o strategaethau ac adnoddau cyfarwydd i wella fy ngwaith ysgrifennu.

en-gb	I can explain simply where and why I have made any changes or corrections. 
cy-gb	Gallaf egluro’n syml ble a pham rwyf wedi gwneud unrhyw newidiadau neu gywiriadau. 

en-gb	I can create and edit multimedia components.
cy-gb	Gallaf greu a golygu cydrannau aml-gyfryngol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 49
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 51

en-gb	I can organise a range of text, image, sound, animation and video for selected purposes.
cy-gb	Gallaf drefnu amrywiaeth o destun, delwedd, sain, animeiddiad a ﬁdeo at ddibenion penodol.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can speak ﬂuently, using appropriate language.
cy-gb	Gallaf siarad yn rhugl, gan ddefnyddio iaith briodol.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use an increasing range of mutations. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio amrywiaeth gynyddol o dreigladau. 

en-gb	I can vary expression, tone and volume to keep listeners interested.
cy-gb	Gallaf amrywio mynegiant, tôn a chryfder y llais er mwyn cynnal diddordeb gwrandawyr. 

en-gb	I can organise, select and use varied and appropriate language forms and structures.
cy-gb	Gallaf drefnu, dethol a defnyddio ffurﬁau a strwythurau iaith amrywiol a phriodol.

en-gb	I can speak effectively in a variety of situations and with different audiences for different purposes and contexts.
cy-gb	Gallaf siarad yn effeithiol mewn amrywiaeth o sefyllfaoedd a chyda gwahanol gynulleidfaoedd at wahanol ddibenion ac mewn gwahanol gyd-destunau.

en-gb	I can make ambitious vocabulary and syntax choices, including subject-speciﬁc andcontext-speciﬁc vocabulary.
cy-gb	Gallaf fod yn uchelgeisiol wrth ddewis geirfa a chystrawen, gan gynnwys geirfa pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can talk about issues and express ideas clearly, reasoning and giving examples and using subject-speciﬁc and context-speciﬁc vocabulary.
cy-gb	Gallaf siarad am faterion a mynegi syniadau yn glir, gan resymu a rhoi enghreifftiau a chan ddefnyddio geirfa pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can ask questions to conﬁrm and check information.
cy-gb	Gallaf ofyn cwestiynau er mwyn cadarnhau a gwirio gwybodaeth.

en-gb	I can identify main points by summarising what I have heard.
cy-gb	Gallaf adnabod y prif bwyntiau drwy grynhoi’r hyn rwyf wedi’i glywed. 

en-gb	I can understand implicit meaning including sarcasm, idiomatic language and ﬁgures of speech.
cy-gb	Gallaf ddeall ystyr sydd ymhlyg, gan gynnwys coegni, iaith idiomatig a throsiadau. 

en-gb	I can explain information, ideas, my own and others’ points of view.
cy-gb	Gallaf egluro gwybodaeth, syniadau, fy safbwyntiau i a safbwyntiau eraill.

en-gb	I can adopt a range of roles in group discussion with greater autonomy, including in more formal situations.
cy-gb	Gallaf fabwysiadu amrywiaeth o rolau mewn trafodaethau grŵp mewn ffordd gynyddol annibynnol, gan gynnwys mewn sefyllfaoedd mwy ffurﬁol.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can use a range of strategies to plan my writing in a range of forms and genres.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau i gynllunio fy ngwaith ysgrifennu mewn amrywiaeth o ffurﬁau a genres.

en-gb	I can adapt my writing style to suit purpose and audience. 
cy-gb	Gallaf addasu fy arddull ysgrifennu er mwyn bod yn addas at y diben ac ar gyfer y gynulleidfa. 

en-gb	I can develop my ideas and organise my writing.
cy-gb	Gallaf ddatblygu fy syniadau a threfnu fy ngwaith ysgrifennu.

en-gb	I can use a wide range of suitable vocabulary, including idiomatic language, subject-speciﬁc and context-speciﬁc words.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth eang o eirfa addas, gan gynnwys iaith idiomatig, geiriau pwnc-benodol a geiriau ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 50
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 52

en-gb	I can use various strategies to spell an increasing range of familiar, unfamiliar, subject-speciﬁc and context-speciﬁc words correctly.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiol strategaethau i sillafu amrywiaeth gynyddol o eiriau cyfarwydd, anghyfarwydd, pwnc-benodol ac ar gyfer cyd-destunau penodol yn gywir.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use an increasing range of mutations. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio amrywiaeth gynyddol o dreigladau. 

en-gb	I can use a range of sentence structures, including complex sentences. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strwythurau brawddeg, gan gynnwys brawddegau cymhleth. 

en-gb	I can use a range of punctuation accurately.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o atalnodi yn gywir.

en-gb	I can use a range of strategies and tools to proofread, draft and edit my writing. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau ac adnoddau i brawf-ddarllen, drafftio a golygu fy ngwaith ysgrifennu.

en-gb	I can explain where and why I made any changes or corrections.
cy-gb	Gallaf egluro ble a pham y gwnaed unrhyw newidiadau neu gywiriadau gennyf.

en-gb	I can use a range of software to produce and reﬁne multimedia components.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o feddalwedd i gynhyrchu a mireinio cydrannau aml-gyfryngol.

en-gb	I can select and combine a range of text, image, sound, animation and video to produce an outcome for a selected purpose.
cy-gb	Gallaf ddewis a chyfuno amrywiaeth o destun, delwedd, sain, animeiddiad a ﬁdeo i sicrhau canlyniad at ddiben penodol.

en-gb	I can use software tools to enhance the outcomes for speciﬁc audiences.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio dulliau meddalwedd i wella’r canlyniadau ar gyfer cynulleidfaoedd penodol.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can speak ﬂuently, using a range of techniques, expressions and gestures.
cy-gb	Gallaf siarad yn rhugl, gan ddefnyddio amrywiaeth o dechnegau, mynegiadau ac ystumiau.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use a range of mutations.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o dreigladau. 

en-gb	I can use tone, intonation and body language to enhance my communication.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio tôn, goslef ac iaith y corff i gyfathrebu’n well.

en-gb	I can organise, select and use varied and appropriate language forms and structures to create effects.
cy-gb	Gallaf drefnu, dethol a defnyddio ffurﬁau a strwythurau iaith amrywiol a phriodol er mwyn creu effeithiau.

en-gb	I can adapt my speaking effectively depending on purpose, audience and context.
cy-gb	Gallaf addasu fy ffordd o siarad yn effeithiol, yn ôl diben, cynulleidfa a chyd-destun.

en-gb	I can use varied and ambitious vocabulary and syntax, including subject-speciﬁc terminology and context-speciﬁc vocabulary.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa a chystrawen amrywiol ac uchelgeisiol, gan gynnwys terminoleg pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can understand meaning can change depending on how things are said.
cy-gb	Gallaf ddeall bod ystyr yn gallu newid yn ôl y ffordd y caiff pethau eu dweud.

en-gb	I can present ideas and issues convincingly using a range of techniques for impact.
cy-gb	Gallaf gyﬂwyno syniadau a materion mewn ffordd sy’n argyhoeddi gan ddefnyddio amrywiaeth o dechnegau er mwyn cael effaith.

en-gb	I can respond in group discussions to the ideas of others in thoughtful and considerate ways,
cy-gb	Gallaf ymateb mewn trafodaethau grŵp i syniadau eraill mewn ffyrdd ystyrlon ac ystyriol, gan

en-gb	including seeking clariﬁcation through appropriate questioning.
cy-gb	gynnwys gofyn am eglurhad drwy ddulliau cwestiynu priodol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 51
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 53

en-gb	I can infer meaning and identify implied themes and ideas. 
cy-gb	Gallaf ddehongli ystyr ac adnabod themâu a syniadau sydd ymhlyg.

en-gb	I can respond critically and/or creatively, justifying my views.
cy-gb	Gallaf ymateb yn feirniadol a/neu’n greadigol, gan gyﬁawnhau fy safbwyntiau.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can produce writing, including extended pieces, which uses appropriate tone and style for speciﬁc purposes and audiences.
cy-gb	Gallaf gynhyrchu gwaith ysgrifennu, gan gynnwys darnau estynedig, sy’n defnyddio tôn ac arddull briodol at ddibenion penodol ac ar gyfer cynulleidfaoedd penodol.

en-gb	I can structure my writing in different forms to engage the reader’s interest and sustain my ideas coherently.
cy-gb	Gallaf strwythuro fy ngwaith ysgrifennu mewn gwahanol ffurﬁau, er mwyn ennyn diddordeb y darllenwr a sicrhau bod fy syniadau yn gydlynus.

en-gb	I can use wide-ranging vocabulary and idiomatic language effectively to convey meaning and to engage the audience.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa eang ac iaith idiomatig yn effeithiol i gyﬂeu ystyr ac i ennyn diddordeb y gynulleidfa.

en-gb	I can use various strategies to spell correctly an increasing range of complex words, including subject-speciﬁc and context-speciﬁc words.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiol strategaethau i sillafu amrywiaeth gynyddol o eiriau cymhleth yn gywir, gan gynnwys geiriau pwnc-benodol a geiriau ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use a range of mutations. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o dreigladau. 

en-gb	I can use a wide range of sentence structures in my writing. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth eang o strwythurau brawddeg wrth ysgrifennu. 

en-gb	I can use a wide range of punctuation consistently and accurately.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth eang o atalnodi yn gyson ac yn gywir.

en-gb	I can make carefully considered improvements to my writing by proofreading, drafting and editing.
cy-gb	Gallaf wneud gwelliannau i’m gwaith ysgrifennu sydd wedi’u hystyried yn ofalus, drwy brawf-ddarllen, drafftio a golygu.

en-gb	I can explain in detail where and why I made any changes or corrections.
cy-gb	Gallaf egluro’n fanwl ble a pham y gwnaed unrhyw newidiadau neu gywiriadau gennyf.

en-gb	I can select and use a variety of appropriate software, tools and techniques to create, modify and combine multimedia components.
cy-gb	Gallaf ddewis a defnyddio amrywiaeth o feddalwedd, dulliau a thechnegau priodol i greu, addasu a chyfuno cydrannau aml-gyfryngol.

en-gb	I can use software tools to create, enhance and combine text, images, sound, video and animation for a range of audiences and purposes.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio dulliau meddalwedd i greu, gwella a chyfuno testun, delweddau, sain, ﬁdeo ac animeiddiad ar gyfer amrywiaeth o gynulleidfaoedd a dibenion.

en-gb	I can develop a range of formal text document structures for different audiences and purposes.
cy-gb	Gallaf ddatblygu ystod o strwythurau dogfen testun ffurﬁol ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd a dibenion.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 52
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 54

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can present ideas and issues ﬂuently and conﬁdently in a wide range of contexts.
cy-gb	Gallaf gyﬂwyno syniadau a materion yn rhugl ac yn hyderus mewn amrywiaeth eang o gyd-destunau.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use a range of mutations correctly in context.
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o dreigladau yn gywir mewn cyd-destun.

en-gb	I can use tone, intonation and body language to enhance communication in increasingly challenging contexts.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio tôn, goslef ac iaith y corff i gyfathrebu’n well mewn cyd-destunau cynyddol heriol.

en-gb	I can organise, select and use a variety of effective methods of communication with a high level of precision.
cy-gb	Gallaf drefnu, dethol a defnyddio amrywiaeth o ddulliau cyfathrebu effeithiol yn fanwl iawn.

en-gb	I can fulﬁll independently the demands of a range of roles as required by audience and purpose.
cy-gb	Gallaf gyﬂawni gofynion amrywiaeth o rolau yn annibynnol, fel sy’n ofynnol gan y gynulleidfa a’r diben.

en-gb	I can use rich and ambitious vocabulary, and I can use syntax to create effect or convey precise meaning, relevant to contexts.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa gyfoethog ac uchelgeisiol, a gallaf ddefnyddio cystrawen i greu effaith neu i gyﬂeu union ystyr, sy’n berthnasol i gyd-destunau.

en-gb	I can present ideas and issues persuasively using a range of techniques for impact. 
cy-gb	Gallaf gyﬂwyno syniadau a materion mewn ffordd sy’n dwyn perswâd gan ddefnyddio amrywiaeth o dechnegau er mwyn cael effaith.

en-gb	I can follow and deconstruct arguments to pose questions and challenges. 
cy-gb	Gallaf ddilyn a mynd dan groen dadleuon er mwyn gofyn cwestiynau a gosod heriau. 

en-gb	I can draw meanings and conclusions by using inference.
cy-gb	Gallaf bennu ystyron a dod i gasgliadau gan ddefnyddio ystyron sydd ymhlyg.

en-gb	I can reﬂect critically on my language use and speak convincingly from a range of perspectives.
cy-gb	Gallaf fyfyrio’n feirniadol ar fy nefnydd o iaith a siarad mewn ffordd sy’n argyhoeddi o amrywiaeth o safbwyntiau.

en-gb	I can respond with conﬁdence and sensitivity to others’ ideas in a variety of situations.
cy-gb	Gallaf ymateb yn hyderus ac yn sensitif i syniadau eraill mewn amrywiaeth o sefyllfaoedd.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can write in an assured manner to produce text that is well structured and is effectively adapted for the purpose and audience.
cy-gb	Gallaf ysgrifennu mewn modd cadarn a hyderus er mwyn cynhyrchu gwaith ysgrifennu syddwedi’i strwythuro’n dda ac wedi’i addasu’n effeithiol at y diben ac ar gyfer y gynulleidfa.

en-gb	I can engage and sustain the reader’s interest.
cy-gb	Gallaf ennyn a chynnal diddordeb y darllenwr.

en-gb	I can use sophisticated vocabulary to write in a range of styles and forms to convey meaning convincingly.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa sofﬁstigedig er mwyn ysgrifennu mewn amrywiaeth o arddulliau a ffurﬁau i gyﬂeu ystyr mewn ffordd sy’n argyhoeddi.

en-gb	[Welsh-medium statement] I can use a full range of mutations correctly in context. 
cy-gb	[Datganiad Cymraeg] Gallaf ddefnyddio amrywiaeth lawn o dreigladau yn gywir mewn cyd-destun.

en-gb	I can spell a range of complex and sophisticated words accurately.
cy-gb	Gallaf sillafu amrywiaeth o eiriau cymhleth a sofﬁstigedig yn gywir.

en-gb	I can use a full range of punctuation accurately to clarify meaning, vary pace and create deliberate effects.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o atalnodi yn gywir er mwyn egluro ystyr, amrywio cyﬂymder a chreu effeithiau bwriadol.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 53
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 55

en-gb	I can use a variety of strategies to improve the content and structure of my work and the accuracy of my writing.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau i wella cynnwys a strwythur fy ngwaith a chywirdeb fy ngwaith ysgrifennu.

en-gb	I can consider the effects of my writing objectively.
cy-gb	Gallaf ystyried effaith fy ngwaith ysgrifennu mewn ffordd wrthrychol.

en-gb	I can use a variety of software, tools and techniques to create a professional individual or collaborative project outcome incorporating a range of multimedia components.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ystod o feddalwedd, dulliau a thechnegau i greu canlyniad proffesiynol i brosiect, boed yn unigol neu ar y cyd, a hynny gan gynnwys ystod o gydrannau aml-gyfryngol.

en-gb	I can create formal text documents for a professional audience, incorporating the use of collaborative review tools into activities.
cy-gb	Gallaf greu dogfennau testun ffurﬁol ar gyfer cynulleidfa broffesiynol, gan gynnwys defnyddio dulliau adolygu ar y cyd yn y gweithgareddau.

en-gb	I can use appropriate indexing and referencing tools to enhance documents.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio dulliau mynegeio a chyfeirio i wella dogfennau.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 54
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 56

en-gb	Welsh in English-medium settings/schools/streams
cy-gb	Cymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg

en-gb	The following achievement outcomes for Welsh in English-medium settings/schools/streams will be  reviewed and expectations increased as the ﬁrst cohorts learn through Curriculum for Wales 2022. 
cy-gb	Wrth i’r carfanau cyntaf o ddysgwyr gwblhau eu taith drwy Gwricwlwm i Gymru 2022, caiff y deilliannau cyﬂawniad canlynol ar gyfer y Gymraeg mewn lleoliadau/ysgolion/ffrydiau cyfrwng Saesneg eu hadolygu a bydd y disgwyliadau’n cynyddu.

en-gb	Progression step 1
cy-gb	Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can repeat sounds, words and phrases, copying pronunciation. 
cy-gb	Gallaf ailadrodd synau, geiriau ac ymadroddion, gan efelychu ynganiad. 

en-gb	I can pronounce Welsh letter sounds and simple everyday words and phrases. 
cy-gb	Gallaf ynganu synau llythrennau a geiriau ac ymadroddion pob-dydd syml yn Gymraeg. 

en-gb	I can select and use familiar language to convey meaning to others. 
cy-gb	Gallaf ddethol a defnyddio iaith gyfarwydd i gyﬂeu ystyr i eraill. 

en-gb	I can answer simple questions and express basic feelings and opinions. 
cy-gb	Gallaf ateb cwestiynau syml a mynegi teimladau a barnau sylfaenol. 

en-gb	I can adopt a role, repeating familiar language.
cy-gb	Gallaf fabwysiadu rôl yn ailadrodd iaith gyfarwydd.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can express familiar Welsh sounds, words and phrases in writing.
cy-gb	Gallaf fynegi synau, geiriau ac ymadroddion cyfarwydd Cymraeg ar ffurf ysgrifenedig.

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can speak clearly, conveying meaning to others using appropriate gestures.
cy-gb	Gallaf siarad yn glir, gan gyﬂeu ystyr i eraill drwy ddefnyddio ystumiau priodol.

en-gb	I can pronounce familiar words and phrases clearly.
cy-gb	Gallaf ynganu geiriau ac ymadroddion cyfarwydd yn glir.

en-gb	I can select, organise and use a range of familiar language forms and structures. 
cy-gb	Gallaf ddethol, trefnu a defnyddio amrywiaeth o ffurﬁau a strwythurau iaith cyfarwydd. 

en-gb	I can understand that there are different ways of talking to different people, e.g. chi/ti.
cy-gb	Gallaf ddeall fod gwahanol ffyrdd o siarad â gwahanol bobl, e.e. chi/ti.

en-gb	I can use familiar words, phrases, idiomatic language and sentences, including subject-speciﬁc and context-speciﬁc vocabulary.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geiriau, ymadroddion, iaith idiomatig a brawddegau cyfarwydd, gan gynnwys geirfa pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can convey information and share ideas and feelings about familiar topics.
cy-gb	Gallaf gyﬂeu gwybodaeth a rhannu syniadau a theimladau am bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can ask and answer simple questions, initiate and respond to simple statements on familiar topics.
cy-gb	Gallaf ofyn ac ateb cwestiynau syml, gwneud ac ymateb i ddatganiadau syml ar bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can express opinions on familiar subjects.
cy-gb	Gallaf fynegi safbwyntiau ar bynciau cyfarwydd.

en-gb	I can contribute in group discussion, taking turns appropriately. 
cy-gb	Gallaf gyfrannu mewn trafodaethau grŵp, gan gymryd tro yn briodol.

en-gb	I can adopt a role, using familiar language.
cy-gb	Gallaf fabwysiadu rôl, gan ddefnyddio iaith gyfarwydd.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 55
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 57

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can organise my words into a logical structure or sequence.
cy-gb	Gallaf drefnu fy ngeiriau i strwythur neu ddilyniant rhesymegol.

en-gb	I can write an increasing range of familiar words and phrases in simple sentences. 
cy-gb	Gallaf ysgrifennu amrywiaeth gynyddol o eiriau ac ymadroddion cyfarwydd mewn brawddegau syml.

en-gb	I can use my phonic knowledge to spell words.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio yr hyn rwy’n ei wybod am ffonig i sillafu geiriau. 

en-gb	I can use familiar punctuation correctly.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio atalnodi cyfarwydd yn gywir.

en-gb	I can use familiar strategies to help me read through my writing and to check for mistakes.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio strategaethau cyfarwydd i’m helpu i ddarllen drwy fy ngwaith ysgrifennu ac i chwilio am gamgymeriadau.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh and English and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg ac yn Saesneg a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can speak clearly, beginning to vary expression and gestures to communicate my ideas.
cy-gb	Gallaf siarad yn glir, gan ddechrau amrywio mynegiant ac ystum er mwyn cyﬂeu fy syniadau.

en-gb	I can vary tone and volume to attract listeners’ attention.
cy-gb	Gallaf amrywio tôn a chryfder y llais er mwyn denu sylw gwrandawyr.

en-gb	I can select, organise and use a range of appropriate language forms and structures. 
cy-gb	Gallaf ddethol, trefnu a defnyddio amrywiaeth o ffurﬁau a strwythurau iaith priodol.

en-gb	I can change how I communicate, depending on where I am and with whom.
cy-gb	Gallaf newid y modd rwy’n cyfathrebu, yn ôl lle’r wyf i a chyda phwy.

en-gb	I can use appropriate vocabulary, idiomatic language and syntax, including subject-speciﬁc and context-speciﬁc vocabulary.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa, iaith idiomatig a chystrawen briodol, gan gynnwys geirfa pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can explain information and share ideas, giving simple reasons for opinions and feelings.
cy-gb	Gallaf egluro gwybodaeth a rhannu syniadau, gan roi rhesymau syml dros safbwyntiau a theimladau.

en-gb	I can ask and answer questions and exchange ideas and information on familiar topics in everyday situations.
cy-gb	Gallaf ofyn ac ateb cwestiynau a chyfnewid syniadau a gwybodaeth am bynciau cyfarwydd mewn sefyllfaoedd pob-dydd.

en-gb	I can explain information and ideas using relevant vocabulary.
cy-gb	Gallaf egluro gwybodaeth a syniadau gan ddefnyddio geirfa berthnasol.

en-gb	I can take a range of given roles in group discussion and manage my contributions appropriately.
cy-gb	Gallaf ymgymryd ag amrywiaeth o rolau penodedig mewn trafodaethau grŵp a rheoli fy nghyfraniadau yn briodol.

en-gb	I can keep in role and support others in role play.
cy-gb	Gallaf aros yn fy rôl a helpu eraill wrth chwarae rôl.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can use different strategies to plan my writing in a range of forms and genres.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio gwahanol strategaethau i gynllunio fy ngwaith ysgrifennu mewn amrywiaeth o ffurﬁau a genres.

en-gb	I can organise my writing into paragraphs.
cy-gb	Gallaf drefnu fy ngwaith ysgrifennu yn baragraffau.

en-gb	I can adapt my writing style to suit the purpose and audience.
cy-gb	Gallaf addasu fy arddull ysgrifennu er mwyn bod yn addas at y diben ac ar gyfer y gynulleidfa.

en-gb	I can write using a range of appropriate vocabulary, including correct syntax and subject-speciﬁc and context-speciﬁc words.
cy-gb	Gallaf ysgrifennu gan ddefnyddio amrywiaeth o eirfa briodol, gan gynnwys cystrawen gywir a geiriau pwnc-benodol a geiriau ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can use compound sentences.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio brawddegau cyfansawdd.

en-gb	I can use various strategies to spell most familiar words correctly and use the most common mutations.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiol strategaethau i sillafu’r rhan fwyaf o eiriau cyfarwydd yn gywir ac i ddefnyddio’r treigladau mwyaf cyffredin.

en-gb	I can use a range of punctuation accurately.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o atalnodi yn gywir.

en-gb	I can use a range of strategies and knowledge of phonetic structure to review and improve my work.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau a gwybodaeth o strwythur ffonetig i adolygu a gwella fy ngwaith.

en-gb	I can use a range of strategies and tools to proofread, redraft and edit my writing. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau ac adnoddau i brawf-ddarllen, ailddrafftio a golygu fy ngwaith ysgrifennu.

en-gb	I can explain where and why I made any changes or corrections.
cy-gb	Gallaf egluro ble a pham y gwnaed unrhyw newidiadau neu gywiriadau gennyf.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can speak clearly, varying my expression and gestures to communicate my ideas. 
cy-gb	Gallaf siarad yn glir, gan amrywio fy mynegiant a’m hystum er mwyn cyﬂeu fy syniadau.

en-gb	I can vary tone and volume to keep listeners interested.
cy-gb	Gallaf amrywio tôn a chryfder y llais er mwyn cynnal diddordeb gwrandawyr.

en-gb	I can select, organise and use varied and suitable language forms and structures.
cy-gb	Gallaf ddethol, trefnu a defnyddio ffurﬁau a strwythurau iaith amrywiol ac addas.

en-gb	I can speak effectively in different situations and with different audiences for different purposes and contexts.
cy-gb	Gallaf siarad yn effeithiol mewn gwahanol sefyllfaoedd a chyda gwahanol gynulleidfaoedd at wahanol ddibenion ac mewn gwahanol gyd-destunau.

en-gb	I can use a wide range of vocabulary and syntax choices, including subject-speciﬁc andcontext-speciﬁc vocabulary.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth eang o eirfa a chystrawen, gan gynnwys geirfa pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol.

en-gb	I can express issues and ideas clearly, reasoning and giving examples.
cy-gb	Gallaf fynegi materion a syniadau yn glir, gan resymu a rhoi enghreifftiau. 

en-gb	I can ask questions to conﬁrm and check information.
cy-gb	Gallaf ofyn cwestiynau er mwyn cadarnhau a gwirio gwybodaeth.

en-gb	I can show I understand the main points by summarising what I have heard. 
cy-gb	Gallaf ddangos fy mod yn deall y prif bwyntiau drwy grynhoi’r hyn rwyf wedi’i glywed. 

en-gb	I can use idiomatic language and ﬁgures of speech to make me speak more eloquently. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio iaith idiomatig a throsiadau i gyfoethogi’r ffordd rwy’n siarad.

en-gb	I can explain information, ideas and my own and others’ points of view.
cy-gb	Gallaf egluro gwybodaeth, syniadau a’m safbwyntiau i a safbwyntiau eraill.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 56
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 58

en-gb	I can adopt a range of roles in group discussion independently, including in more formal situations.
cy-gb	Gallaf fabwysiadu amrywiaeth o rolau yn annibynnol mewn trafodaethau grŵp, gan gynnwys mewn sefyllfaoedd mwy ffurﬁol.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can produce coherent writing, including extended pieces that are structured suitably in a range of forms, using an appropriate tone for a speciﬁc audience and purpose.
cy-gb	Gallaf gynhyrchu gwaith ysgrifennu cydlynus, gan gynnwys darnau estynedig sydd wedi’u strwythuro’n addas mewn amrywiaeth o ffurﬁau, gan ddefnyddio tôn briodol ar gyfer cynulleidfa benodol ac at ddiben penodol.

en-gb	I can use a wide range of vocabulary and correct syntax to convey meaning and to engage the audience.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth eang o eirfa a chystrawen gywir i gyﬂeu ystyr ac i ennyn diddordeb y gynulleidfa.

en-gb	I can use a range of sentence structures including some complex sentences.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strwythurau brawddeg, gan gynnwys rhai brawddegau cymhleth.

en-gb	I can use various strategies to spell familiar words and an increasing number of unfamiliar and subject-speciﬁc and context-speciﬁc words correctly.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiol strategaethau i sillafu geiriau cyfarwydd a nifer gynyddol o eiriau anghyfarwydd, pwnc-benodol ac ar gyfer cyd-destunau penodol yn gywir.

en-gb	I can use an increasing range of mutations.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth gynyddol o dreigladau.

en-gb	I can use a wide range of punctuation consistently and accurately.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth eang o atalnodi yn gyson ac yn gywir.

en-gb	I can use a variety of strategies to review my writing and make carefully considered improvements to my work.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau i wirio fy ngwaith ysgrifennu ac i wneud gwelliannau gofalus i’m gwaith.

en-gb	I can explain where and why I made changes or corrections.
cy-gb	Gallaf egluro ble a pham y gwnaed newidiadau neu gywiriadau gennyf.

en-gb	I can use translanguaging skills independently to support my learning and communication in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn annibynnol i’m cefnogi wrth i mi ddysgu a chyfathrebu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 5
cy-gb	Cam cynnydd 5

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can speak with proﬁciency, using a range of techniques, expressions and gestures.
cy-gb	Gallaf siarad gyda hyfedredd gan ddefnyddio ystod o dechnegau gan gynnwys amrywio mynegiant ac ystum.

en-gb	I can use tone, intonation and body language to show meaning and enhance my communication.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio tôn, goslef ac iaith y corff i ddangos ystyr ac i gyfathrebu’n well.

en-gb	I can select, plan and organise what I say using varied and appropriate language forms and structures to create effects.
cy-gb	Gallaf ddethol, cynllunio a threfnu’r hyn rwy’n ei ddweud gan ddefnyddio ffurﬁau a strwythurau iaith amrywiol a phriodol er mwyn creu effeithiau.

en-gb	I can communicate effectively for different purposes, audiences and contexts.
cy-gb	Gallaf gyfathrebu’n effeithiol at wahanol ddibenion ac ar gyfer gwahanol gynulleidfaoedd a chyd-destunau.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 57
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 60

en-gb	I can use varied vocabulary, idioms and syntax, including subject-speciﬁc terminology andcontext-speciﬁc vocabulary, and understand that there may be different ways of saying the same thing.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio geirfa, idiomau a chystrawen amrywiol, gan gynnwys terminoleg pwnc-benodol a geirfa ar gyfer cyd-destunau penodol, ac rwy’n deall y gall fod gwahanol ffyrdd o ddweud yr un peth.

en-gb	I can present ideas and issues convincingly using a range of techniques for impact. 
cy-gb	Gallaf gyﬂwyno syniadau a materion mewn ffordd sy’n argyhoeddi gan ddefnyddio amrywiaeth o dechnegau er mwyn cael effaith.

en-gb	I can respond to the ideas of others appropriately and can ask appropriate questions. 
cy-gb	Gallaf ymateb i syniadau pobl eraill yn briodol a gallaf ofyn cwestiynau priodol.

en-gb	I can respond critically and/or creatively, justifying my views.
cy-gb	Gallaf ymateb yn feirniadol a/neu’n greadigol, gan gyﬁawnhau fy safbwyntiau.

en-gb	I can respond to others’ opinions independently during group discussions, showing respect and empathy.
cy-gb	Gallaf ymateb i safbwyntiau pobl eraill yn annibynnol yn ystod trafodaethau grŵp, gan ddangos parch ac empathi.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can produce writing that is well structured, is effectively adapted for the audience and purpose, and engages the reader’s interest.
cy-gb	Gallaf gynhyrchu gwaith ysgrifennu sydd wedi’i strwythuro’n dda, wedi’i addasu’n effeithiol ar gyfer y gynulleidfa ac at y diben, ac sy’n ennyn diddordeb y darllenwr.

en-gb	I can write using a wide range of vocabulary effectively in a range of styles and forms to convey meaning convincingly.
cy-gb	Gallaf ysgrifennu gan ddefnyddio amrywiaeth eang o eirfa yn effeithiol mewn amrywiaeth o arddulliau a ffurﬁau i gyﬂeu ystyr mewn ffordd sy’n argyhoeddi.

en-gb	I can vary sentence structures when writing to create speciﬁc effects.
cy-gb	Gallaf amrywio strwythurau brawddegau wrth ysgrifennu er mwyn creu effeithiau penodol.

en-gb	I can spell an increasing range of complex words, including subject-speciﬁc andcontext-speciﬁc words, correctly.
cy-gb	Gallaf sillafu amrywiaeth gynyddol o eiriau cymhleth, gan gynnwys geiriau pwnc-benodol a geiriau ar gyfer cyd-destunau penodol, yn gywir.

en-gb	I can use a full range of mutations with increasing accuracy.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrediad llawn o dreigladau yn gynyddol gywir.

en-gb	I can use a full range of punctuation to clarify meaning, vary pace and create deliberate effects. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrediad llawn o atalnodi i ddangos ystyr, amrywio cyﬂymder a chreu effeithiau bwriadol.

en-gb	I can use a variety of strategies to improve the content, structure and accuracy of my writing. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o strategaethau i wella cynnwys, strwythur a chywirdeb fy ngwaith ysgrifennu.

en-gb	I can consider objectively the effects of my writing.
cy-gb	Gallaf ystyried yn wrthrychol effaith fy ngwaith ysgrifennu.

en-gb	I can independently identify opportunities to apply my translanguaging skills to enhance my learning and communication.
cy-gb	Gallaf adnabod, yn annibynnol, gyﬂeoedd i roi fy sgiliau trawsieithu ar waith er mwyn cyfoethogi’r modd rwy’n dysgu a chyfathrebu.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 58
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 61

en-gb	International languages  Progression step 1
cy-gb	Ieithoedd rhyngwladol  Cam cynnydd 1

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I have developed knowledge and skills in both Welsh and English, and home and community languages where applicable, and these skills are a foundation for my international language(s).
cy-gb	Rwyf wedi meithrin gwybodaeth a sgiliau yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac mewn ieithoedd cartref a chymunedol lle bo hynny’n berthnasol, sy’n cynnig sail ar gyfer iaith ryngwladol (ieithoedd rhyngwladol).

en-gb	Progression step 2
cy-gb	Cam cynnydd 2

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	I have developed knowledge and skills in both Welsh and English, and home and community languages where applicable, and these skills are a foundation for my international language(s).
cy-gb	Rwyf wedi meithrin gwybodaeth a sgiliau yn Gymraeg ac yn Saesneg, ac mewn ieithoedd cartref a chymunedol lle bo hynny’n berthnasol, sy’n cynnig sail ar gyfer iaith ryngwladol (ieithoedd rhyngwladol).

en-gb	I have had the opportunity to use international languages.
cy-gb	Rwyf wedi cael y cyﬂe i ddefnyddio ieithoedd rhyngwladol.

en-gb	Progression step 3
cy-gb	Cam cynnydd 3

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can use a range of simple vocabulary.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o eirfa syml.

en-gb	I can use simple patterns in common tenses to speak about familiar matters. 
cy-gb	Gallaf ddefnyddio patrymau syml yn amseroedd cyffredin y ferf er mwyn sôn am faterion cyfarwydd.

en-gb	I can use basic phrases to talk about likes and dislikes.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ymadroddion sylfaenol er mwyn sôn am fy hoff bethau a’m cas bethau. 

en-gb	I can demonstrate a good level of accuracy in learned patterns of language.
cy-gb	Gallaf ddangos lefel dda o gywirdeb mewn patrymau iaith a ddysgwyd. 

en-gb	I have developed an awareness of good pronunciation and intonation and copy this when I speak.
cy-gb	Rwyf wedi dod yn ymwybodol o ynganiad a goslef dda ac yn efelychu hyn wrth siarad. 

en-gb	I can repeat words and phrases, copying accurate accent and pronunciation. 
cy-gb	Gallaf ailadrodd geiriau ac ymadroddion, gan efelychu acen ac ynganiad yn gywir. 

en-gb	I can speak in short sentences, pausing to think and self-correct. 
cy-gb	Gallaf siarad mewn brawddegau byr, gan aros i feddwl a chywiro fy hun. 

en-gb	I can use expressions and sentences to give information.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio ymadroddion a brawddegau i roi gwybodaeth.

en-gb	I can ask basic questions to gather simple information from others and I can respond to these questions when asked.
cy-gb	Gallaf ofyn cwestiynau sylfaenol er mwyn casglu gwybodaeth syml gan eraill, a gallaf ymatebi’r cwestiynau hyn pan ofynnir i mi.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	What Matters in Languages, Literacy and Communication Draft Curriculum for Wales 202 D 2 r : a L ft a C n u g r u ri a c g u e lu s m , L f i o te r r W ac a y le a s nd 20 C 2 o 2 m : 
cy-gb	Yr Hyn sy’n Bwysig mewn Ieithoedd, Llythrennedd a Chyfathrebu Cwricwlwm Drafft i Gymru D 2 r 0 a 2 ft 2 C : 

en-gb	H m u u m ni a c n a i t t i i o e n s 59
cy-gb	I u e r i r t i h c o u e lu d m d, f L o l r y W thr a e le n s ne 2 d 0 d 22 a : C H h u y m fa a t n h i r t e ie b s u 62

en-gb	Writing
cy-gb	Ysgrifennu

en-gb	I can copy words and phrases accurately and legibly.
cy-gb	Gallaf gopïo geiriau ac ymadroddion yn gywir ac yn ddarllenadwy.

en-gb	I can learn, memorise and use familiar spelling.
cy-gb	Gallaf ddysgu, coﬁo a defnyddio sillaﬁadau cyfarwydd.

en-gb	I can write simple phrases and more complex sentences using familiar vocabulary. 
cy-gb	Gallaf ysgrifennu ymadroddion syml a brawddegau mwy cymhleth gan ddefnyddio geirfa gyfarwydd.

en-gb	I can reﬂect upon the quality of my work in order to improve it. 
cy-gb	Gallaf fyfyrio ar ansawdd fy ngwaith er mwyn ei wella.

en-gb	I can use my glossary or dictionary when checking spelling.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio fy rhestr eirfa neu eiriadur wrth wirio fy sillafu.

en-gb	I can use translanguaging skills in Welsh, English and an international language, and, where applicable, home/community languages.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio sgiliau trawsieithu yn Gymraeg, yn Saesneg ac mewn iaith ryngwladol, a, lle bo hynny’n berthnasol, yn ieithoedd y cartref/gymuned.

en-gb	Progression step 4
cy-gb	Cam cynnydd 4

en-gb	Achievement outcomes
cy-gb	Deilliannau cyﬂawniad

en-gb	Speaking
cy-gb	Siarad

en-gb	I can use a range of relevant, simple vocabulary, including varied grammatical structures and connectives.
cy-gb	Gallaf ddefnyddio amrywiaeth o eirfa berthnasol, syml, gan gynnwys strwythurau gramadegol a chysyllteiriau amrywiol.

en-gb	I can connect phrases in order to describe experiences and events in a range of tenses where appropriate.
cy-gb	Gallaf gysylltu ymadroddion er mwyn disgriﬁo proﬁadau a digwyddiadau mewn amrywiaeth o amseroedd y ferf lle bo hynny’n berthnasol.

en-gb	I can give some detailed reasons and explanations to justify opinions, agreeing or disagreeing with others.
cy-gb	Gallaf roi rhai rhesymau ac esboniadau manwl i gyﬁawnhau safbwyntiau, gan gytuno neu anghytuno ag eraill.