en-gb	Matern ity Care in Wales
cy-gb	G of al Mamolaeth yng Nghymru

en-gb	A Five Year Vision for the Future (2019-2024)
cy-gb	Gweledigaeth 5 Mlynedd ar gyfer y Dyfodol (2019-2024)

en-gb	July 2019
cy-gb	Gorffennaf 2019

en-gb	    © Crown copyright 2019       WG37735     Digital ISBN 978-1-83876-643-6      
cy-gb	    © Hawlfraint y Goron 2019       WG37735     ISBN Digidol ISBN 978-1-83876-644-3       

en-gb	Maternity Care in Wales – A 5 Year Vision for the Future 
cy-gb	Gofal Mamolaeth yng Nghymru - Gweledigaeth 5 Mlynedd ar gyfer y Dyfodol 

en-gb	Foreword
cy-gb	Rhagair

en-gb	The foundations for health and well-being start with pregnancy, birth and the early days of childhood. 
cy-gb	Mae'r sylfeini ar gyfer iechyd a lles yn dechrau yn ystod beichiogrwydd. 

en-gb	This report sets out a vision for achieving high quality maternity services in Wales. 
cy-gb	Mae'r adroddiad hwn yn nodi gweledigaeth ar gyfer sicrhau gwasanaethau mamolaeth a newyddenedigol o ansawdd uchel yng Nghymru. 

en-gb	We have listened to mothers and families as well as the multi-professional maternity team and have produced a vision for the future which responds to what they ask of our services. 
cy-gb	Rydym wedi gwrando ar famau a theuluoedd yn ogystal â gweithwyr iechyd proffesiynol ac wedi ymateb i'r hyn y maent yn ei ofyn gan ein gwasanaethau. 

en-gb	We aim to put the family at the centre of decisions so that all women, babies and their families get the highest quality of care which meets their needs. 
cy-gb	Ein nod yw rhoi'r teulu wrth wraidd penderfyniadau er mwyn i bob menyw, babi a'u teuluoedd gael gofal o'r ansawdd uchaf sy'n diwallu eu hanghenion.

en-gb	This Vision has been the result of many people coming together to refresh our model of maternity care-based on the current available evidence, best practice and feedback from families and frontline staff to design and further improve existing services. 
cy-gb	Mae'r weledigaeth hon yn ganlyniad i lawer o bobl yn dod at ei gilydd i adnewyddu ein model o ofal mamolaeth a newyddenedigol – yn seiliedig ar y dystiolaeth bresennol sydd ar gael, yr arfer gorau a’r adborth gan deuluoedd a staff rheng flaen i ddylunio a gwella gwasanaethau presennol ymhellach. 

en-gb	I am grateful for the enthusiasm and commitment of all those involved in developing this Vision. 
cy-gb	Rwy'n ddiolchgar am frwdfrydedd ac ymrwymiad pawb sy'n ymwneud â datblygu'r weledigaeth hon. 

en-gb	The Vision gives us the route map to deliver high quality and safe services which secure improved health and wellbeing for mothers and babies in the short, medium and long term.
cy-gb	Mae'r weledigaeth yn rhoi map llwybr i ni ddarparu gwasanaethau diogel o ansawdd uchel sy'n sicrhau gwell iechyd a lles i famau a babanod yn y tymor byr, canolig a hir.

en-gb	Person-centred, safe and high quality care for mothers and babies throughout pregnancy, birth and following birth can have a positive impact on the health and life chances of women and babies and on the healthy development of children throughout their life. 
cy-gb	Gall gofal sy'n canolbwyntio ar yr unigolyn, sy’n ddiogel ac o ansawdd uchel i famau a babanod yn ystod beichiogrwydd, genedigaeth ac yn dilyn genedigaeth, gael effaith gadarnhaol ar iechyd a chyfleoedd bywyd menywod a babanod, yn ogystal ag ar ddatblygiad iach plant drwy gydol eu bywyd. 

en-gb	This can help to reduce the impact of inequalities which can have longer-term health consequences for families, securing the best possible outcomes for mothers, babies and communities.
cy-gb	Gall hyn helpu i leihau effaith anghydraddoldebau a all arwain at ganlyniadau iechyd tymor hwy i deuluoedd, gan sicrhau'r canlyniadau gorau posibl i famau, babanod a chymunedau.

en-gb	Focussing our resources to improve maternity services is essential to support the healthy and happy families and communities of the future.
cy-gb	Mae'n hanfodol canolbwyntio ein hadnoddau i wella gwasanaethau mamolaeth er mwyn cefnogi teuluoedd a chymunedau iach a hapus y dyfodol.

en-gb	Vaughan Gething 
cy-gb	Vaughan Gething 

en-gb	Minister for Health and Social Services July 2019 
cy-gb	Y Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol Gorffennaf 2019 

en-gb	1
cy-gb	1

en-gb	Maternity Care in Wales – A 5 Year Vision for the Future 
cy-gb	Gofal Mamolaeth yng Nghymru - Gweledigaeth 5 Mlynedd ar gyfer y Dyfodol 

en-gb	Executive Summary
cy-gb	Crynodeb Gweithredol

en-gb	Our vision for maternity services in Wales is to ensure that:
cy-gb	Ein gweledigaeth ar gyfer gwasanaethau mamolaeth yng Nghymru yw sicrhau bod:

en-gb	‘Pregnancy and childbirth are a safe and positive experience, and parents are supported to give their child the best start in life.’
cy-gb	‘Beichiogrwydd a genedigaeth yn brofiad diogel a chadarnhaol, a bod rhieni'n cael eu cefnogi i roi'r cychwyn gorau mewn bywyd i'w plentyn.’

en-gb	High performing multi professional teams will deliver family-centred care within Health Boards which display strong leadership within a culture of research and development, continuous learning, best practice and innovation.
cy-gb	Bydd timau amlbroffesiwn sy'n perfformio'n dda yn darparu gofal sy'n canolbwyntio ar y teulu o fewn Byrddau Iechyd sy'n dangos arweinyddiaeth gref o fewn diwylliant o ymchwil a datblygu, dysgu parhaus, arfer gorau ac arloesi.

en-gb	We will achieve this through our 5 principles of maternity care:
cy-gb	Byddwn yn cyflawni hyn drwy ein 5 egwyddor o ofal mamolaeth:

en-gb	Family centred care
cy-gb	Gofal sy'n canolbwyntio ar y teulu Gofal diogel ac effeithiol

en-gb	Safe and effective care Continuity of carer
cy-gb	Parhad o ran gofalwr

en-gb	Skilled multi-professional teams Sustainable 
cy-gb	Timau amlbroffesiwn medrus

en-gb	2
cy-gb	2

en-gb	quality services
cy-gb	Gwasanaethau o ansawdd cynaliadwy

en-gb	Maternity Care in Wales – A 5 Year Vision for the Future 
cy-gb	Gofal Mamolaeth yng Nghymru - Gweledigaeth 5 Mlynedd ar gyfer y Dyfodol 

en-gb	Introduction - Maternity care in Wales
cy-gb	Cyflwyniad - Gofal mamolaeth yng Nghymru

en-gb	Pregnancy and childbirth are life changing events for a woman and her family, momentous and eagerly anticipated. 
cy-gb	Mae beichiogrwydd a genedigaeth yn ddigwyddiadau sy'n newid bywyd menyw a'i theulu, mae’n ddigwyddiad pwysig y mae pobl yn disgwyl yn eiddgar amdano. 

en-gb	Maternity staff have the opportunity to support a woman and her family through this transition ensuring safe, clinically effective care whilst providing a personalised and positive experience 1 . 
cy-gb	Mae staff mamolaeth yn cael cyfle i gefnogi menyw a'i theulu drwy'r newid hwn gan sicrhau gofal diogel, clinigol effeithiol yn ogystal â phrofiad personol a chadarnhaol 1 . 

en-gb	In order to ensure that children in Wales have the best start in life we need to develop sustainable services that are able to prepare families for parenthood, as well as responding to their social, emotional and physical health needs. 
cy-gb	Er mwyn sicrhau bod plant yng Nghymru yn cael y dechrau gorau mewn bywyd, mae angen i ni ddatblygu gwasanaethau cynaliadwy sy'n gallu paratoi teuluoedd i fod yn rhieni, yn ogystal ag ymateb i'w hanghenion cymdeithasol, emosiynol a chorfforol. 

en-gb	Pregnancy also represents an opportunity to support women to adopt healthy lifestyles and maximise her families’ health and wellbeing across their life course .
cy-gb	Mae beichiogrwydd hefyd yn gyfle i helpu menywod i fabwysiadu ffyrdd iach o fyw a gwneud y gorau o iechyd a lles eu teuluoedd drwy gydol eu hoes.

en-gb	This Vision has been developed and informed by all professions working within maternity services and by women and their families.
cy-gb	Mae'r weledigaeth hon wedi'i datblygu a'i llywio gan yr holl broffesiynau sy'n gweithio mewn gwasanaethau mamolaeth, yn ogystal â menywod a'u teuluoedd.

en-gb	Development of the vision
cy-gb	Datblygu’r weledigaeth

en-gb	Building on the ‘Strategic Vision for Maternity Services in Wales’ 2 , a series of multi- professional engagement events have led to the creation of this new 5 year vision. 
cy-gb	Gan adeiladu ar y ‘Weledigaeth Strategol ar gyfer Gwasanaethau Mamolaeth yng Nghymru’2, mae cyfres o ddigwyddiadau ymgysylltu amlbroffesiynol wedi arwain at greu'r weledigaeth 5 mlynedd newydd hon. 

en-gb	These events have reflected and responded to the ‘Your Birth, We Care’ 3 survey of mothers in Wales and the ‘Midwives Voices Wales’ survey  4 . 
cy-gb	Mae'r digwyddiadau hyn wedi adlewyrchu ac wedi ymateb i’r arolwg o famau ‘Eich Babi, Eich Gofal’3 yng Nghymru ac arolwg ‘Lleisiau Bydwragedd Cymru’4.

en-gb	Welsh Government policy has identified early childhood years and health and wellbeing promotion as priority areas. 
cy-gb	Mae polisi Llywodraeth Cymru wedi nodi blynyddoedd cynnar plentyndod a hybu iechyd a lles fel meysydd blaenoriaeth. 

en-gb	The key themes of ‘A Healthier Wales: 
cy-gb	Mae themâu allweddol ‘Cymru Iachach: 

en-gb	Our plan for health and social care’ 5 , including prudent healthcare, have been incorporated into this vision.
cy-gb	Ein cynllun ar gyfer iechyd a gofal cymdeithasol’ 5 , gan gynnwys gofal iechyd darbodus, wedi'u hymgorffori yn y weledigaeth hon.

en-gb	The recent RCOG/RCM review of Cwm Taf maternity services 6 highlighted specific areas for improvement and learning for maternity service provision in Wales. 
cy-gb	Amlygodd adolygiad diweddar Coleg Brenhinol yr Obstetryddion a'r Gynaecolegwyr/Coleg Brenhinol y Meddygon o wasanaethau mamolaeth Cwm Taf 6 feysydd penodol ar gyfer gwella a dysgu o ran darpariaeth gwasanaethau mamolaeth yng Nghymru. 

en-gb	Recommendations have been discussed in national multi professional forums and embedded into this Vision.
cy-gb	Mae argymhellion wedi'u trafod mewn fforymau amlbroffesiynol cenedlaethol ac wedi'u gwreiddio yn y weledigaeth hon.

en-gb	3
cy-gb	3

en-gb	Family centred care 
cy-gb	Gofal sy'n canolbwyntio ar y teulu 

en-gb	Women will receive personalised care, planned in partnership with them and reflecting their choices and health needs
cy-gb	Bydd merched yn derbyn gofal personol, wedi ei gynllunio mewn partneriaeth â nhw ac a fydd yn adlewyrchu eu dewisiadau a'u hanghenion iechyd

en-gb	Respect and compassion are core values underpinning the care women and their families receive. 
cy-gb	 Mae parch a thrugaredd yn werthoedd craidd sy'n sail i'r gofal y mae menywod a'u teuluoedd yn ei dderbyn. 

en-gb	Respectful family-centred care enables women to have control over their behaviour, surroundings and the treatment they receive. 
cy-gb	Mae gofal sy'n canolbwyntio ar y teulu yn galluogi menywod i gael rheolaeth dros eu hymddygiad, eu hamgylchoedd a'r driniaeth a gânt. 

en-gb	This supports meaningful discussions and shared decision making about their pregnancy, labour, birth and postnatal care. 
cy-gb	Mae hyn yn cefnogi trafodaethau ystyrlon a phenderfyniadau ar y cyd ynglŷn â'u gofal yn ystod beichiogrwydd, y cyfnod esgor, y geni ac ar ôl geni. 

en-gb	Maternity services also have a key role in promoting the health and wellbeing of the mother and her family, and in preparing families for parenthood
cy-gb	Mae gan wasanaethau mamolaeth rôl allweddol hefyd o ran hybu iechyd a lles y fam a'i theulu, ac o ran paratoi teuluoedd i fod yn rhieni

en-gb	Commitments
cy-gb	Ymrwymiadau

en-gb	 All women and families in Wales will be treated with dignity, compassion and respect. 
cy-gb	 Bydd pob menyw a phob teulu yng Nghymru yn cael eu trin ag urddas, trugaredd a pharch. 

en-gb	They will be listened to throughout their pregnancy, birth and postpartum care
cy-gb	Bydd rhywun yn gwrando arnynt gydol eu beichiogrwydd, eu genedigaeth a'u gofal ar ôl geni

en-gb	 All women will be provided with evidence-based information and have the opportunity to enter into discussions about their maternity care putting them, their unborn baby and family at the centre of any decisions
cy-gb	 Bydd pob menyw yn cael gwybodaeth sy'n seiliedig ar dystiolaeth a chyfle i gymryd rhan mewn trafodaethau am eu gofal mamolaeth gan eu rhoi nhw, eu babi a'u teulu yn ganolog i unrhyw benderfyniadau

en-gb	 All women will be supported to maximise health and wellbeing across their life course and that of their family
cy-gb	 Caiff pob menyw ei chefnogi i sicrhau ei bod yn cael yr iechyd a'r lles gorau posibl ar hyd ei hoes a bywyd ei theulu

en-gb	National Actions
cy-gb	Camau Gweithredu Cenedlaethol

en-gb	 The Welsh maternity vision will include co-production with women and their families to ensure that decisions relating to service plans and delivery put the family at the centre
cy-gb	 Bydd gweledigaeth gwasanaethau mamolaeth Cymru yn cynnwys cyd-gynhyrchu gyda menywod a'u teuluoedd i sicrhau bod penderfyniadau yn ymwneud â chynlluniau gwasanaeth a darpariaeth yn rhoi'r teulu yn y canol

en-gb	 We will provide choice in place of birth through appropriately staffed and resourced community midwifery teams, freestanding midwifery units, alongside midwifery units and obstetric units across Wales. 
cy-gb	 Byddwn yn rhoi dewis o ran lleoliad rhoi genedigaeth drwy dimau bydwreigiaeth cymunedol sydd â digon o staff ac adnoddau priodol, unedau bydwreigiaeth annibynnol, ynghyd ag unedau bydwreigiaeth ac unedau obstetrig ledled Cymru. 

en-gb	Women at low risk of complications during labour will be given the choice of all 4 birth settings and information about local birth outcomes to support decision making  8.
cy-gb	Bydd menywod sy'n wynebu risg isel o gymhlethdodau yn ystod y cyfnod esgor yn cael dewis o'r 4 lleoliad geni ac yn cael gwybodaeth am ganlyniadau genedigaethau lleol i’w helpu i wneud eu penderfyniad 8.

en-gb	 We aim to improve the health of future generations such that at least 45% of mothers are low risk for complications in labour enabling them to consider giving birth in any setting 9. 
cy-gb	 Rydym yn anelu at wella iechyd cenedlaethau'r dyfodol fel bod o leiaf 45% o famau yn wynebu risg isel o gymhlethdodau yn ystod y cyfnod esgor a fyddai'n eu galluogi i ystyried rhoi genedigaeth mewn unrhyw leoliad 9. 

en-gb	The aim to enable women and families to be healthy and able to achieve birth in the environment of their choice will involve a wider approach to public health issues within Health Boards and at wider population levels.
cy-gb	Ein nod yw galluogi menywod a  theuluoedd i fod yn iach a gallu geni yn yr amgylchedd o'u dewis, a bydd hyn yn cynnwys dull ehangach o ymdrin â materion iechyd y cyhoedd o fewn Byrddau Iechyd ac ar lefelau ehangach yn y boblogaeth.

en-gb	4
cy-gb	4

en-gb	 Public Health Wales will continue to lead work at a national level to improve outcomes in the First 1000 Days supporting local systems to identify need and plan appropriate action. 
cy-gb	 Bydd Iechyd Cyhoeddus Cymru yn parhau i arwain gwaith ar lefel genedlaethol i wella canlyniadau yn y 1000 o ddiwrnodau cyntaf gan gefnogi systemau lleol i nodi anghenion ac i gynllunio camau gweithredu priodol. 

en-gb	This work will support embedding a preventative approach within services in line with A Healthier Wales and support women and families to take action to reduce their risk of poorer outcomes or the need for intervention.
cy-gb	Bydd y gwaith hwn yn cefnogi sefydlu dull ataliol o fewn gwasanaethau yn unol â Chymru Iachach ac yn cynorthwyo menywod a theuluoedd i gymryd camau i leihau eu risg o ganlyniadau gwaeth neu'r angen i ymyrryd.

en-gb	 Maternity services will work collaboratively with a variety of public and third sector organisations to prevent and mitigate the impact of social circumstances and adversity on women and their family’s lives
cy-gb	 Bydd gwasanaethau mamolaeth yn cydweithio ag amrywiaeth o gyrff cyhoeddus a thrydydd sector i atal ac i liniaru effaith amgylchiadau cymdeithasol a gofid ymysg menywod a bywydau eu teuluoedd

en-gb	 Breastfeeding will be promoted and supported throughout the pregnancy journey into infant life
cy-gb	 Caiff bwydo ar y fron ei hyrwyddo a'i gefnogi drwy gydol y daith beichiogrwydd i fywyd babanod

en-gb	 Educational materials about pregnancy and parenting will be available in a variety of formats and languages
cy-gb	 Bydd deunyddiau addysgol am feichiogrwydd a magu plant ar gael mewn amrywiaeth o fformatau ac ieithoedd

en-gb	Organisational / Health Board Actions
cy-gb	Camau gweithredu'r Bwrdd Iechyd/Sefydliad

en-gb	 Maternity healthcare professionals will continue to support women with high quality evidence to develop the knowledge, skills and confidence they need to support decisions about their maternity care. 
cy-gb	 Bydd gweithwyr gofal iechyd mamolaeth proffesiynol yn parhau i gefnogi menywod sydd â thystiolaeth o safon uchel i ddatblygu'r wybodaeth, y sgiliau a'r hyder sydd eu hangen arnynt i gefnogi penderfyniadau am eu gofal mamolaeth. 

en-gb	This will be part of an ongoing dialogue between the woman and her named team throughout her pregnancy. 
cy-gb	Bydd hyn yn rhan o ddeialog parhaus rhwng y fenyw a'i thîm penodol drwy gydol ei beichiogrwydd. 

en-gb	Fathers, partners or family members will also be offered the opportunity to discuss this care with the maternity team as part of our commitment to family centred care
cy-gb	Bydd tadau, partneriaid neu aelodau o'r teulu hefyd yn cael cynnig cyfle i drafod y gofal hwn gyda'r tîm mamolaeth fel rhan o'n hymrwymiad i ofal sy'n canolbwyntio ar y teulu

en-gb	 Health Boards will ensure that health professionals are supported to provide evidence-based information to women about all aspects of their care and promote choice in a range of options about their pregnancy including place and mode of birth to enable women to make informed decisions about their maternity care. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn sicrhau bod gweithwyr iechyd proffesiynol yn cael eu cefnogi i ddarparu gwybodaeth sy'n seiliedig ar dystiolaeth i fenywod am bob agwedd ar eu gofal ac yn hyrwyddo dewis mewn amrywiaeth o opsiynau ynglŷn â'u beichiogrwydd gan gynnwys lle a dull geni er mwyn galluogi menywod i wneud penderfyniadau gwybodus am eu gofal mamolaeth. 

en-gb	This may include designing supportive materials to help women weigh up their options and consider safely commencing labour outside of an obstetric unit where possible
cy-gb	Gall hyn gynnwys cynllunio deunyddiau cefnogol i helpu menywod i bwyso a mesur eu dewisiadau ac i ystyried dechrau esgor yn ddiogel y tu allan i uned obstetrig lle bo'n bosibl

en-gb	 Maternity healthcare professionals will treat women with kindness and respect. 
cy-gb	 Bydd gweithwyr iechyd mamolaeth proffesiynol yn trin menywod â charedigrwydd a pharch. 

en-gb	When a woman’s choice is outside of clinical guidance, she will be supported by her named Consultant Obstetrician and/or Consultant midwife to co-produce an individualised care plan. 
cy-gb	Pan fydd dewis menyw y tu allan i'r canllawiau clinigol, bydd yn cael ei chynorthwyo gan ei Hobstetregydd Ymgynghorol a/neu ei Bydwraig Ymgynghorol i lunio cynllun gofal unigol ar y cyd. 

en-gb	This plan will then be communicated to the multi- professional team
cy-gb	Yna, bydd y cynllun hwn yn cael ei gyfleu i'r tîm amlbroffesiwn

en-gb	 Health Boards will aim to support families staying together wherever possible, particularly where circumstances necessitate care away from home. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn ceisio cefnogi teuluoedd i aros gyda'i gilydd lle bynnag y bo modd, yn enwedig lle bo amgylchiadau'n gofyn am ofal oddi cartref. 

en-gb	This will include dedicated accommodation for families near to neonatal units or facilities to accommodate partners in postnatal care.
cy-gb	Bydd hyn yn cynnwys llety penodedig i deuluoedd yn agos at unedau neu gyfleusterau newyddenedigol er mwyn darparu ar gyfer partneriaid mewn gofal ôl-enedigol.

en-gb	 Health Boards will actively seek the opinion of mothers and their families to inform service development and delivery. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn mynd ati i geisio barn mamau a'u teuluoedd i lywio'r gwaith o ddatblygu a darparu gwasanaethau. 

en-gb	Different approaches to engagement will be explored to target vulnerable groups using local strategies and solutions
cy-gb	Ymchwilir i wahanol ddulliau o ymgysylltu er mwyn targedu grwpiau agored i niwed gan ddefnyddio strategaethau ac atebion lleol

en-gb	 Health Boards will routinely collect qualitative information as described by the All Wales Maternity Performance Indicator dataset, for example patient stories,women’s / families’ experience and staff surveys.
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn casglu gwybodaeth ansoddol yn rheolaidd fel y disgrifiwyd gan set ddata dangosyddion perfformiad Mamolaeth Cymru Gyfan, er enghraifft, straeon cleifion, profiad menywod/teuluoedd ac arolygon staff.

en-gb	 Health Boards will work in conjunction with Public Health Wales and local public health teams to develop, implement and evaluate evidence based programmes that engage women in reducing smoking in pregnancy, reducing obesity, and improving parental and infant health and wellbeing, including mental health. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn gweithio ar y cyd ag Iechyd Cyhoeddus Cymru a thimau iechyd y cyhoedd lleol i ddatblygu, gweithredu a gwerthuso rhaglenni sy'n seiliedig ar dystiolaeth sy'n cynnwys lleihau nifer y menywod sy'n ysmygu yn ystod beichiogrwydd, lleihau gordewdra, a gwella iechyd a lles rhieni a babanod, gan gynnwys iechyd meddwl. 

en-gb	This will include a commitment to delivering pre-pregnancy counselling (where appropriate), breastfeeding support and postnatal contraception advice and administration.
cy-gb	Bydd hyn yn cynnwys ymrwymiad i ddarparu gwasanaeth cwnsela cyn beichiogi (lle bo'n briodol), cymorth bwydo ar y fron a chyngor a gweinyddu dulliau atal cenhedlu.

en-gb	 Health Boards will work across organisational boundaries with housing, social services and third sector organisations to prevent and mitigate the impacts of adversity in families’ lives and further understand the impact of the social determinants of health on childhood outcomes. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn gweithio ar draws ffiniau sefydliadol gyda thai, gwasanaethau cymdeithasol a sefydliadau'r trydydd sector i atal a lliniaru effeithiau trallod ym mywydau teuluoedd a deall ymhellach effaith penderfynyddion cymdeithasol iechyd ar ddeilliannau plentyndod. 

en-gb	Joint working between midwives, general practitioners and health visitors is essential to providing family centred care supported by a robust communication process and safe handover of care
cy-gb	Mae cydweithio rhwng bydwragedd, meddygon teulu ac ymwelwyr iechyd yn hanfodol i ddarparu gofal sy'n canolbwyntio  ar y teulu a ategir gan broses gyfathrebu gadarn a phrosesau trosglwyddo gofal diogel

en-gb	6
cy-gb	6

en-gb	Safe & Effective Care 
cy-gb	Gofal diogel ac effeithiol 

en-gb	Women will receive safe and effective care; 
cy-gb	Bydd menywod yn cael gofal diogel ac effeithiol; 

en-gb	with risk, intervention and variation reduced wherever possible
cy-gb	gyda llai o risg, ymyrraeth ac amrywiad lle bynnag y bo modd

en-gb	Maternity care provision has seen growing level of complexity over the last decade with rising rates of obesity and chronic medical conditions. 
cy-gb	 Mae'r ddarpariaeth gofal mamolaeth wedi gweld mwy o gymhlethdodau dros y degawd diwethaf gyda chyfraddau cynyddol o ordewdra a chyflyrau meddygol cronig. 

en-gb	To ensure that services are sustainable and provide the best care it is imperative that women and families are cared for within the most appropriate pathways and by the professionals who best meet their needs
cy-gb	Er mwyn sicrhau bod gwasanaethau yn gynaliadwy ac yn darparu'r gofal gorau mae'n hanfodol bod menywod a theuluoedd yn cael gofal o fewn y llwybrau mwyaf priodol a chan y gweithwyr proffesiynol sy'n diwallu eu hanghenion orau.

en-gb	Commitments
cy-gb	Ymrwymiadau

en-gb	 We will achieve excellence in maternity care and reduce unwarranted variation across Wales by reviewing and acting upon quantitative and qualitative data incorporated into a national quality improvement strategy
cy-gb	 Byddwn yn sicrhau rhagoriaeth mewn gofal mamolaeth ac yn lleihau amrywiadau diangen ledled Cymru drwy adolygu a gweithredu ar ddata meintiol ac ansoddol a ymgorfforir mewn strategaeth gwella ansawdd genedlaethol

en-gb	 We will provide electronic maternity records for all pregnant women in Wales, enhancing effective communication between health care professionals 
cy-gb	 Byddwn yn darparu cofnodion mamolaeth electronig ar gyfer pob menyw feichiog yng Nghymru, gan wella dulliau cyfathrebu effeithiol rhwng gweithwyr gofal iechyd proffesiynol

en-gb	 We will standardise the process of review and shared learning from maternal and perinatal morbidity and mortality incidents across Wales
cy-gb	 Byddwn yn safoni'r broses o adolygu a rhannu'r gwersi a ddysgir o achosion o forbidrwydd a marwolaethau ymysg mamau a gofal amenedigol ledled Cymru

en-gb	National Actions
cy-gb	Camau Gweithredu Cenedlaethol

en-gb	 Quality assurance of maternity service delivery across Wales will be led by Welsh Government performance board review in conjunction with Healthcare Inspectorate Wales (HIW) assessment. 
cy-gb	 Caiff sicrwydd ansawdd o ran darparu gwasanaethau mamolaeth ledled Cymru ei arwain gan adolygiad bwrdd perfformiad Llywodraeth Cymru ar y cyd ag asesiad Arolygiaeth Gofal Iechyd Cymru (AGIC). 

en-gb	This will be informed by the All Wales Maternity Performance outcome indicators
cy-gb	Bydd hyn yn cael ei lywio gan ddangosyddion canlyniadau Perfformiad Mamolaeth Cymru gyfan

en-gb	 Effective multi-professional leadership in dedicated fora across Wales will have representation from each Health Board and professional group, including the Womens Health National Specialty Advisory Group for Obstetrics & Gynaecology (NSAG), and Heads of Midwifery Advisory Group (HOMAG). 
cy-gb	 Bydd gan bob Bwrdd Iechyd a grŵp proffesiynol gynrychiolaeth o arweinwyr amlbroffesiwn effeithiol mewn fforymau penodedig ledled Cymru, gan gynnwys Grŵp Cynghori Arbenigol Cenedlaethol ar Iechyd Menywod ar gyfer Obstetreg a Gynaecoleg (NSAG), a Grŵp Cynghori Penaethiaid Bydwreigiaeth (HOMAG). 

en-gb	These fora will advise Welsh Government on national priorities for maternity care and support the Maternity and Neonatal network to develop work streams to lead identified areas of work.
cy-gb	Bydd y fforymau hyn yn rhoi cyngor i Lywodraeth Cymru ar flaenoriaethau cenedlaethol ar gyfer gofal mamolaeth ac yn cefnogi'r rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol i ddatblygu ffrydiau gwaith i arwain meysydd gwaith a nodwyd. 

en-gb	 The Maternity and Neonatal network will have multi-professional membership reflecting delivery of maternity services across Wales.
cy-gb	 Bydd gan y rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol aelodaeth amlbroffesiwn sy'n adlewyrchu'r broses o ddarparu gwasanaethau mamolaeth ledled Cymru.

en-gb	 The Maternity and Neonatal network work plan will align with the commitments in this strategic vision and the priorities developed through the national advisory groups. 
cy-gb	 Bydd y cynllun gwaith ar gyfer y rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol yn cyd-fynd â'r ymrwymiadau yn y weledigaeth strategol hon a'r blaenoriaethau a ddatblygwyd drwy'r grwpiau cynghori cenedlaethol. 

en-gb	These will include All Wales clinical pathways for fetal medicine, maternal medicine, perinatal mental health care, models for delivery of continuity of care, complications during labour and birth, and enhanced maternity care.
cy-gb	Bydd y rhain yn cynnwys llwybrau clinigol Cymru gyfan ar gyfer meddygaeth y ffetws, meddygaeth y fam, gofal iechyd meddwl amenedigol, modelau ar gyfer darparu parhad gofal, cymhlethdodau yn ystod y cyfnod esgor a geni, a gwell gofal mamolaeth.

en-gb	 The Maternity and Neonatal network will co-ordinate standardised review and shared learning from maternal and perinatal morbidity and mortality incidents
cy-gb	 Bydd y rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol yn cydlynu adolygiad wedi'i safoni a dysgu ar y cyd o achosion o forbidrwydd ymysg mamau a gofal amenedigol a marwolaethau

en-gb	 An All Wales Maternity Performance Indicator dataset will be developed by a national multi-professional working group by 2020. 
cy-gb	 Bydd set ddata Dangosyddion Perfformiad Mamolaeth Cymru Gyfan yn cael ei datblygu gan weithgor amlbroffesiwn cenedlaethol erbyn 2020. 

en-gb	This will be supported by NSAG, HOMAG, the Maternity and Neonatal network and Public Health Wales to ensure the same dataset supports population surveillance. 
cy-gb	Cefnogir hyn gan NSAG, HOMAG, y rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol ac Iechyd Cyhoeddus Cymru i sicrhau bod yr un set ddata yn cefnogi arolygu’r boblogaeth. 

en-gb	The dataset will include measures that reflect quality, safety and women / families and staff reported indicators (e.g. surveys). 
cy-gb	Bydd y set ddata'n cynnwys mesurau sy'n adlewyrchu dangosyddion ansawdd, diogelwch a menywod/teuluoedd a staff (e.e. arolygon). 

en-gb	Specifically we will reduce:
cy-gb	Yn benodol, byddwn yn lleihau achosion o’r canlynol:

en-gb	o stillbirth, neonatal death, hypoxic ischaemic encephalopathy (moderate/severe) and maternal level 3 admission to critical care
cy-gb	o marw-enedigaethau a marwolaethau newyddanedigion, enceffalopathi ischaemig hypocsig (cymedrol/difrifol) a derbyn mamau i ofal critigol lefel 3 o 

en-gb	o Public Health - Smoking cessation; obesity in pregnancy.
cy-gb	Iechyd y cyhoedd - rhoi'r gorau i ysmygu; gordewdra yn ystod beichiogrwydd. 

en-gb	o Early Pregnancy care.
cy-gb	o Gofal yn ystod beichiogrwydd cynnar.

en-gb	 We will undertake a scoping of proposed national information systems and develop an All Wales electronic maternity record that will be accessible to individual mothers and across Health Boards.
cy-gb	 Byddwn yn ymgymryd â gwaith cwmpasu ar systemau gwybodaeth cenedlaethol arfaethedig ac yn datblygu cofnod mamolaeth electronig Cymru gyfan a fydd ar gael i famau unigol ac ar draws Byrddau Iechyd.

en-gb	 Maternity information systems will link data across Wales to ensure electronic maternity records can be accessed by all professionals providing care. 
cy-gb	 Bydd systemau gwybodaeth mamolaeth yn cysylltu data ledled Cymru er mwyn sicrhau bod modd i bob gweithiwr proffesiynol sy'n darparu gofal gael gafael ar gofnodion mamolaeth electronig. 

en-gb	This access will include specialists in different geographical locations and primary care providers. 
cy-gb	Bydd y mynediad hwn yn cynnwys arbenigwyr mewn gwahanol leoliadau daearyddol a darparwyr gofal sylfaenol. 

en-gb	Historical birth records will be also accessible electronically
cy-gb	Bydd cofnodion geni hanesyddol hefyd ar gael yn electronig

en-gb	 Maternity services play a key role in identifying, supporting and providing further management for women with perinatal mental health needs. 
cy-gb	 Mae gwasanaethau mamolaeth yn chwarae rhan allweddol yn y gwaith o nodi, cefnogi a darparu rheolaeth bellach i fenywod ag anghenion iechyd meddwl amenedigol. 

en-gb	We will ensure high quality universal, enhanced and targeted services are in place including access to evidence based psychological therapies and specialist Mother & Baby Units to reduce separation when a woman requires additional treatment
cy-gb	Byddwn yn sicrhau bod gwasanaethau cyffredinol, gwell ac wedi'u targedu o ansawdd uchel ar waith, gan gynnwys mynediad at therapïau seicolegol sy'n seiliedig ar dystiolaeth ac unedau arbenigol i'r Fam a’r Babi i leihau achosion o wahanu pan mae angen triniaeth ychwanegol ar fenyw

en-gb	Organisational / Health Board Actions
cy-gb	Camau gweithredu'r Bwrdd Iechyd/Sefydliad

en-gb	 Health Boards will ensure that local guidelines are up to date, evidence based and agile in responding to updates in national and international guidance (including MBRRACE-UK (Mothers & Babies Reducing Risk through Audit & Confidential Enquiry UK), Each Baby Counts, the National Maternity & Perinatal Audit, UKOSS (United Kingdom Obstetric Surveillance survey), Royal College of Obstetricians and Gynaecologists (RCOG) and National Institute for Health and Care Excellence (NICE). 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn sicrhau bod canllawiau lleol yn gyfoes, yn seiliedig ar dystiolaeth ac yn hyblyg wrth ymateb i ddiweddariadau mewn canllawiau cenedlaethol a rhyngwladol (gan gynnwys MBRRACE-UK (Mamau a Babanod yn Lleihau Risg drwy Archwiliad ac Ymholiadau Cyfrinachol yn y DU), Each Baby Counts, yr Archwiliad Mamolaeth a Gofal Amenedigol Cenedlaethol, UKOSS (Arolwg Gwyliadwriaeth Obstetrig y Deyrnas Unedig), Coleg Brenhinol yr Obstetryddion a'r Gynaecolegwyr (RCOG) a'r Sefydliad Cenedlaethol dros Ragoriaeth mewn Iechyd a Gofal (NICE). 

en-gb	The development of these guidelines will require multi-professional input.
cy-gb	Bydd angen cyfraniad amlbroffesiwn i ddatblygu'r canllawiau hyn.

en-gb	 All maternity units should have systems and processes in place for reviewing all relevant NICE guidance/Quality Standards and identify gaps and action required. 
cy-gb	 Dylai pob uned famolaeth fod â systemau a phrosesau yn eu lle ar gyfer adolygu holl ganllawiau/safonau ansawdd perthnasol NICE a nodi'r bylchau a'r camau gweithredu sydd eu hangen.

en-gb	 Health Boards will collect and share data on the quality and delivery of their maternity services as outlined in the All Wales Maternity Performance Indicators dataset. 
cy-gb	 Bydd byrddau iechyd yn casglu ac yn rhannu data ar ansawdd eu gwasanaethau mamolaeth a'r ffordd y cânt eu darparu fel y'u hamlinellir yn set ddata Dangosyddion Perfformiad Mamolaeth Cymru Gyfan. 

en-gb	Health Boards will identify quality improvement leads in maternity services that will support local teams in reviewing data and undertaking service improvement. 
cy-gb	Bydd Byrddau Iechyd yn nodi arweinwyr gwella ansawdd mewn gwasanaethau mamolaeth a fydd yn cynorthwyo timau lleol i adolygu data ac i ymgymryd â gwelliannau i wasanaethau. 

en-gb	The quality improvement leads will be multi-professional and be supported by national quality improvement resources.
cy-gb	Bydd yr arweinwyr gwella ansawdd yn rhai amlbroffesiynol a byddant yn cael eu cefnogi gan adnoddau gwella ansawdd cenedlaethol.

en-gb	 Health Boards will promote a positive culture of learning from excellence in care and reflection and learning from adverse outcomes. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn hyrwyddo diwylliant cadarnhaol o ddysgu o ragoriaeth mewn gofal a myfyrio a dysgu o ganlyniadau andwyol. 

en-gb	Where appropriate, external peer review will be sought from other Health Boards to review cases and highlight areas for shared learning through the Maternity and Neonatal network.
cy-gb	Lle y bo'n briodol, gofynnir am adolygiad gan gymheiriaid allanol gan Fyrddau Iechyd eraill i adolygu achosion ac i dynnu sylw at feysydd dysgu a rennir drwy'r rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol.

en-gb	 Any investigation will seek to understand why clinical decisions were made and if care fell below expected standards and how it related to a wider system of working. 
cy-gb	 Bydd unrhyw ymchwiliad yn ceisio deall pam y gwnaethpwyd penderfyniadau clinigol, p’un ai a oedd y gofal yn is na'r safonau disgwyliedig a sut yr oedd yn gysylltiedig â system ehangach o weithio. 

en-gb	Governance and managerial structures within Health Boards will act to mitigate systems risks when identified and ensure escalation to organisational Quality and Safety Boards.
cy-gb	Bydd strwythurau llywodraethu a rheoli o fewn Byrddau Iechyd yn gweithredu i liniaru risgiau systemau wrth eu nodi a sicrhau eu bod yn cael eu huwchgyfeirio i Fyrddau Ansawdd a Diogelwch sefydliadau.

en-gb	 Where an adverse outcome has occurred, there should be prompt investigation and multiprofessional review (MBRRACE national perinatal mortality review tool) 7 of the care provided. 
cy-gb	 Pan fydd canlyniad anffafriol, dylid cynnal ymchwiliad ac adolygiad amlbroffesiynol yn brydlon (dull adolygu marwolaethau amenedigol cenedlaethol MBRRACE)7 o'r gofal a ddarperir. 

en-gb	The Health Board will ensure that the mother and her family are listened to, supported and have an active role in any review if they wish to do so. 
cy-gb	Bydd y Bwrdd Iechyd yn sicrhau y gwrandewir ar y fam a'i theulu, y cânt eu cefnogi ac y bydd ganddynt rôl weithredol mewn unrhyw adolygiad os ydynt yn dymuno cael un. 

en-gb	During this period a named point of contact will be allocated (in the event of stillbirth or neonatal death this will be a bereavement midwife)
cy-gb	Yn ystod y cyfnod hwn, caiff pwynt cyswllt penodol ei bennu (sef bydwraig profedigaeth mewn achosion o farw-enedigaeth neu farwolaeth newyddenedigol)

en-gb	 All women who feel they require support after birth will have access to a formal debrief
cy-gb	 Bydd pob menyw sy'n teimlo bod arnynt angen cymorth ar ôl genedigaeth yn cael cyfle i gael ôl-drafodaeth ffurfiol

en-gb	9
cy-gb	9

en-gb	Continuity of Carer 
cy-gb	Parhad o ran gofalwr 

en-gb	Women will experience continuity of carer across the whole of their maternity journey
cy-gb	Bydd menywod yn profi parhad o ran gofalwr drwy gydol eu taith mamolaeth

en-gb	 Continuity of carer affords women and Midwives / Obstetricians the opportunity to build a trusting relationship over the pregnancy journey and into parenthood. 
cy-gb	Mae parhad o ran gofalwr yn rhoi cyfle i fenywod a Bydwragedd/Obstetryddion ddatblygu perthynas o ymddiriedaeth yn ystod y daith beichiogrwydd i fod yn rhieni. 

en-gb	It is acknowledged that women often have very individualised journeys through pregnancy from straight forward to complex and requiring multiple specialist inputs
cy-gb	Cydnabyddir bod merched yn aml yn cael teithiau unigoledig iawn drwy feichiogrwydd - o deithiau syml i gymhleth sy’n gofyn am nifer o fewnbynnau arbenigol

en-gb	Commitments
cy-gb	Ymrwymiadau

en-gb	 All women will receive continuity of carer across their maternity journey with
cy-gb	 Bydd pob menyw yn cael parhad o ran gofalwr drwy gydol ei thaith famolaeth gyda

en-gb	seamless links to specialist care when required
cy-gb	chysylltiadau di-dor â gofal arbenigol pan fo angen

en-gb	 All women will have a named midwife; 
cy-gb	 Bydd gan bob menyw fydwraig benodol; 

en-gb	some may also need a named obstetrician who is responsible for planning care in partnership with the woman and her family. 
cy-gb	efallai hefyd y bydd angen obstetrydd penodol sy'n gyfrifol am gynllunio'r gofal mewn partneriaeth â'r fenyw a'i theulu. 

en-gb	 All women will receive antenatal and postnatal continuity of carer by no more than two midwives and two obstetric teams.
cy-gb	 Bydd pob menyw yn cael cysondeb gofalwr cynenedigol ac ôl-enedigol gan ddim mwy na dwy fydwraig a dau dîm obstetrig.

en-gb	National Actions
cy-gb	Camau Gweithredu Cenedlaethol

en-gb	 An all Wales multi professional working group will be developed to support the implementation of continuity of carer models across Wales to explore and develop a feasibility model of continuity of carer for intrapartum care. 
cy-gb	 Bydd gweithgor amlbroffesiynol Cymru gyfan yn cael ei ddatblygu i helpu i weithredu parhad o ran modelau gofalwyr ledled Cymru er mwyn archwilio a datblygu model dichonoldeb o barhad o ran y gofalwr sy'n gyfrifol am ofal yn ystod genedigaeth. 

en-gb	This will be supported by NSAG, HOMAG and the Maternity and Neonatal network
cy-gb	Caiff hyn ei gefnogi gan NSAG, HOMAG a'r rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol

en-gb	Organisational / Health Board Actions
cy-gb	Camau gweithredu'r Bwrdd Iechyd/Sefydliad

en-gb	 Health Boards will develop models of midwifery and obstetric care which offer continuity in line with the all Wales multi-professional work plan. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn datblygu modelau gofal ar gyfer bydwreigiaeth ac obstetreg sy'n cynnig parhad yn unol â chynllun gwaith amlbroffesiynol Cymru gyfan. 

en-gb	This will include:
cy-gb	Bydd hyn yn cynnwys:

en-gb	Antenatal
cy-gb	Cyn geni

en-gb	 In the antenatal period the named midwife will provide an initial ‘booking’ assessment visit, giving women an opportunity to start building a trusting relationship with their midwife and to plan their care in partnership
cy-gb	 Yn y cyfnod cynenedigol, bydd y fydwraig benodol yn cynnal ymweliad asesu ‘archebu’ cychwynnol, gan roi cyfle i fenywod ddechrau meithrin perthynas gyda'u bydwraig a chynllunio eu gofal ar y cyd

en-gb	 Midwifery-led antenatal care in line with NICE guidance ‘Antenatal Care for Uncomplicated pregnancies’ 10 will be offered to all women, being provided by the named midwife and supported by a ‘buddy’ midwife who will undertake the antenatal and postnatal care when the named midwife is unavailable.
cy-gb	 Bydd gofal cynenedigol a arweinir gan fydwragedd yn unol â chanllawiau NICE ‘Gofal Cynenedigol ar gyfer beichiogrwydd heb gymhlethdodau’10 yn cael ei gynnig i bob 10 menyw, yn cael ei ddarparu gan y fydwraig benodol a'i chefnogi gan fydwraig ‘ffrind’ a fydd yn ymgymryd â'r gofal cyn-geni ac ôl-enedigol pan nad yw'r fydwraig benodol ar gael.

en-gb	 When women require specialist input into their care there should be seamless transfer of care between settings and effective timely communication to ensure that the named midwife is aware of care planned and outcomes
cy-gb	 Pan fydd angen mewnbwn arbenigol i'w gofal ar fenywod, dylid trosglwyddo gofal yn ddi-dor rhwng lleoliadau a chyfathrebu’n effeithiol ac yn brydlon er mwyn sicrhau bod y fydwraig benodol yn ymwybodol o'r gofal a gynllunnir a'r canlyniadau

en-gb	 Health Boards will consider alternative models of care that reflect the patient demographic and geographical location e.g. virtual telemedicine clinics in rural areas to minimise distance travelled by women to access care Intrapartum
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn ystyried dulliau amgen o ofal sy'n adlewyrchu demograffeg a lleoliad daearyddol cleifion e.e. clinigau telefeddygaeth rhithwir mewn ardaloedd gwledig i leihau'r pellter y mae menywod yn gorfod ei deithio i gael gofal Yn ystod genedigaeth

en-gb	 A discussion at 36 weeks between the woman and her named midwife should take place to include options for intrapartum care. 
cy-gb	 Dylai’r fenyw a’r fydwraig benodol gael trafodaeth yn wythnos 36 y beichiogrwydd er mwyn cynnwys opsiynau ar gyfer gofal yn ystod genedigaeth. 

en-gb	This can be supported by the named obstetrician and neonatologist in cases where specialist care is required  Women will be offered the option of home labour assessment where clinically appropriate
cy-gb	Gall yr obstetrydd a'r neonatolegydd penodol gynnal hyn mewn achosion lle mae angen gofal arbenigol  Bydd merched yn cael cynnig y dewis o asesiad esgor gartref lle bo hynny'n glinigol briodol

en-gb	Postnatal
cy-gb	Ar ôl geni

en-gb	 The named midwife will be the key coordinator of postnatal care and will aim to provide optimum levels of continuity, including a minimum of three community-based midwifery contacts to include the final discharge assessment visit
cy-gb	 Y fydwraig benodol fydd cydgysylltydd allweddol y gofal ôl-enedigol a bydd yn anelu i ddarparu'r lefelau parhad gorau posibl, gan gynnwys o leiaf dri chyswllt bydwreigiaeth yn y gymuned gan gynnwys yr ymweliad asesu rhyddhau terfynol 

en-gb	 The named midwife will co-ordinate the handover of care to the GP and health visitor
cy-gb	 Bydd y fydwraig benodol yn cydlynu'r broses o drosglwyddo gofal i'r meddyg teulu a'r ymwelydd iechyd

en-gb	Skilled Multi-professional teams 
cy-gb	Timau amlbroffesiwn medrus 

en-gb	Women will receive care from multi-professional teams, with access to specialist services
cy-gb	Bydd menywod yn cael gofal gan dimau amlbroffesiwn, gyda mynediad at wasanaethau arbenigol

en-gb	 Professional groups who work together must develop strong interprofessional working skills to ensure that they share clear aims, language and culture in order to deliver safe and effective care. 
cy-gb	Rhaid i grwpiau proffesiynol sy'n gweithio gyda'i gilydd ddatblygu sgiliau gweithio rhyngbroffesiynol cryf er mwyn sicrhau eu bod yn rhannu nodau, iaith a diwylliant clir i ddarparu gofal diogel ac effeithiol. 

en-gb	Multi-professional training should be a standard part of professionals’ continuous professional development, both in routine and emergency situations
cy-gb	Dylai hyfforddiant amlbroffesiwn fod yn rhan safonol o ddatblygiad proffesiynol parhaus gweithwyr proffesiynol, mewn sefyllfaoedd arferol ac mewn argyfwng

en-gb	Commitments
cy-gb	Ymrwymiadau

en-gb	 All maternity staff will attend annual multi-professional training 
cy-gb	 Bydd pob aelod o staff mamolaeth yn cael hyfforddiant amlbroffesiwn bob blwyddyn

en-gb	 Multi-professional learning and team-working will be promoted through high quality midwifery and clinician education in undergraduate and postgraduate settings
cy-gb	 Hyrwyddir dysgu amlbroffesiwn a gwaith tîm drwy addysg bydwreigiaeth a chlinigwyr o ansawdd uchel mewn lleoliadau israddedig ac ôl-raddedig 

en-gb	 World-leading maternity research will be supported across Wales
cy-gb	 Cefnogir ymchwil mamolaeth blaenllaw ledled Cymru

en-gb	National Actions
cy-gb	Camau Gweithredu Cenedlaethol

en-gb	 Annual multi-professional training will continue through PROMPT (Practical Obstetric Multi-professional Training) Wales
cy-gb	 Bydd hyfforddiant amlbroffesiwn blynyddol yn parhau drwy PROMPT (Hyfforddiant Amlbroffesiynol Obstetrig Ymarferol) Cymru

en-gb	 Welsh Government, NSAG, HOMAG and the Maternity and Neonatal network will develop strong inter-professional working relationships to ensure that all professional groups delivering maternity care are represented at a local and national level
cy-gb	 Bydd Llywodraeth Cymru, NSAG, HOMAG a'r rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol yn datblygu cysylltiadau gwaith rhyngbroffesiynol cryf i sicrhau bod yr holl grwpiau proffesiynol sy'n darparu gofal mamolaeth yn cael eu cynrychioli ar lefel leol a chenedlaethol

en-gb	 Approved Education Institutions across Wales will promote high standards of midwifery and clinical education with programmes that are designed to meet the proficiencies required for professional regulation
cy-gb	 Bydd Sefydliadau Addysg Cymeradwy ledled Cymru yn hyrwyddo safonau uchel o ran addysg bydwreigiaeth a chlinigol gyda rhaglenni sydd wedi’u cynllunio i fodloni'r medrusrwydd sy'n ofynnol ar gyfer rheoleiddio proffesiynol

en-gb	 Local and national research activities will be increased by ensuring ongoing funding through Health & Care Research Wales
cy-gb	 Bydd gweithgareddau ymchwil lleol a chenedlaethol yn cynyddu gan sicrhau cyllid parhaus drwy gyfrwng Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru

en-gb	Organisational / Health Board Actions
cy-gb	Camau gweithredu'r Bwrdd Iechyd/Sefydliad

en-gb	 Health Boards will support and ensure that annual multi-professional training (e.g. PROMPT Wales) is achieved. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn cefnogi ac yn sicrhau bod hyfforddiant amlbroffesiwn blynyddol (e.e. PROMPT Cymru) yn cael ei gyflawni. 

en-gb	This will require appropriate provision of resources and clinical teachers
cy-gb	Bydd hyn yn gofyn am ddarpariaeth briodol o adnoddau ac athrawon clinigol

en-gb	 Health Boards will support and ensure that profession specific training is completed as required by Welsh Government and professional regulation e.g. CTG training  
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn cefnogi ac yn sicrhau y caiff hyfforddiant penodol i'r proffesiwn ei gwblhau fel sy'n ofynnol gan Lywodraeth Cymru a chyrff rheoleiddio proffesiynol e.e. hyfforddiant CTG

en-gb	 Approved Education Institutions across Wales will develop multi-professional educational opportunities (with medical students, midwifery students and allied health professionals) to support understanding and respect for different professional roles
cy-gb	 Bydd Sefydliadau Addysg Cymeradwy ledled Cymru yn datblygu cyfleoedd addysgol amlbroffesiwn (gyda myfyrwyr meddygol, myfyrwyr bydwreigiaeth a gweithwyr proffesiynol sy'n gysylltiedig ag iechyd) i gefnogi dealltwriaeth a pharch at wahanol rolau proffesiynol

en-gb	 Health Boards will ensure that the Healthcare Education & Improvement Wales (HEIW) educational contract requirements for postgraduate training are met for trainees working in maternity services, and that information from the annual GMC survey is used to support and improve training 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn sicrhau bod gofynion contract addysgol Addysg a Gwella Iechyd Cymru (AaGIC) ar gyfer hyfforddiant ôl-raddedig yn cael eu bodloni ar gyfer hyfforddeion sy'n gweithio mewn gwasanaethau mamolaeth, a bod gwybodaeth o arolwg blynyddol y GMC yn cael ei defnyddio i gefnogi a gwella hyfforddiant 

en-gb	  Health Boards will commit to the SAS (specialty and associate specialist) Charter for Wales 11 in supporting and developing the role of SAS doctors. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn ymrwymo i Siarter yr SAS (arbenigol ac arbenigwr cyswllt) ar gyfer Cymru11 i gefnogi a datblygu rôl meddygon SAS.

en-gb	 Health Boards will enable all midwifery staff to have clinical supervision 12 , learn through group reflection and have access to one-to-one individualised support when required 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn galluogi pob aelod o staff bydwreigiaeth i gael goruchwyliaeth glinigol12, i ddysgu drwy fyfyrio mewn grwpiau a chael mynediad at gymorth unigol, un i un pan fo angen

en-gb	  Health Boards will ensure that adequate resources are available to develop the additional skills required for the changing demographics of the maternity population. 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn sicrhau bod adnoddau digonol ar gael i ddatblygu'r sgiliau ychwanegol sydd eu hangen ar gyfer demograffeg newidiol y boblogaeth famolaeth. 

en-gb	In particular, responding to national standards such as ‘Care of the critically ill woman in childbirth; enhanced maternal care’ 13
cy-gb	Yn benodol, ymateb i safonau cenedlaethol megis ‘Care of the critically ill woman in childbirth; enhanced maternal care’13

en-gb	 Health Boards will identify obstetric and midwifery leads for research and development and encourage engagement with research activities by all staff 
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn nodi arweinwyr obstetreg a bydwreigiaeth ar gyfer ymchwil a datblygu ac yn annog yr holl staff i gymryd rhan mewn gweithgareddau ymchwil

en-gb	 HEIW and Health Boards will promote inter-disciplinary learning and consider alternative methods of training clinical staff including simulation and ultrasound training through the National Imaging Academy Wales to ensure skilled ultrasound practitioners are available 24/7 in all obstetric units in Wales
cy-gb	 Bydd yr AaGIC a'r Byrddau Iechyd yn hyrwyddo dysgu rhyngddisgyblaethol ac yn ystyried dulliau amgen o hyfforddi staff clinigol gan gynnwys hyfforddiant efelychu ac uwchsain drwy Academi Ddelweddu Genedlaethol Cymru i sicrhau bod  ymarferwyr uwchsain medrus ar gael 24/7 ym mhob uned obstetrig yng Nghymru

en-gb	13
cy-gb	13

en-gb	Sustainable Quality Services 
cy-gb	Gwasanaethau o ansawdd cynaliadwy 

en-gb	Women will receive maternity services which are sustainable and the highest quality possible
cy-gb	Bydd menywod yn cael gwasanaethau mamolaeth sy’n gynaliadwy ac o'r ansawdd uchaf posibl

en-gb	Maternity services in Wales should provide equity across health Boards to ensure all women and families have individualised care appropriate to their needs. 
cy-gb	Dylai gwasanaethau mamolaeth yng Nghymru ddarparu cydraddoldeb ar draws byrddau iechyd er mwyn sicrhau bod pob menyw a phob teulu yn cael gofal unigol sy'n briodol i'w hanghenion. 

en-gb	This will require key resources to ensure sustainable future delivery of services 
cy-gb	Bydd hyn yn gofyn am adnoddau allweddol i sicrhau y caiff gwasanaethau eu darparu'n gynaliadwy yn y dyfodol

en-gb	Commitments
cy-gb	Ymrwymiadau

en-gb	 All units will have appropriate staffing levels to ensure safe and individualised care for all women in Wales. 
cy-gb	 Bydd gan bob uned lefelau staffio priodol i sicrhau gofal diogel ac unigol i bob menyw yng Nghymru. 

en-gb	Staffing will be optimised through retention of staff groups and safe workforce planning.
cy-gb	Caiff y lefelau staffio eu hoptimeiddio drwy gadw grwpiau staff a chynllunio'r gweithlu'n ddiogel.

en-gb	 Leadership development will be prioritised acknowledging the key role effective leadership has in developing safe, high quality services.
cy-gb	 Bydd datblygu arweinwyr yn cael blaenoriaeth gan gydnabod y rôl allweddol sydd gan arweinwyr effeithiol o ran datblygu gwasanaethau diogel o ansawdd uchel. 

en-gb	 Succession planning will be embedded in national and local strategic plans to ensure sustainability of all maternity services long-term
cy-gb	 Bydd cynllunio olyniaeth yn rhan annatod o gynlluniau strategol cenedlaethol a lleol i sicrhau bod pob gwasanaeth mamolaeth yn gynaliadwy yn yr hirdymor 

en-gb	 Maternity services will seek to become more environmentally sustainable and globally responsible in line with the Well-being of Future Generations (Wales) Act 2015 14
cy-gb	 Bydd gwasanaethau mamolaeth yn ceisio bod yn fwy cynaliadwy yn amgylcheddol ac yn gyfrifol yn fyd-eang yn unol â Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 201514

en-gb	National Actions
cy-gb	Camau Gweithredu Cenedlaethol

en-gb	 Welsh Government will support leadership development through structured programmes provided centrally such as through Academi Wales, HEIW leadership fellows and multi professional opportunities
cy-gb	 Bydd Llywodraeth Cymru yn cefnogi'r gwaith o ddatblygu arweinyddiaeth drwy raglenni strwythuredig a ddarperir yn ganolog megis drwy Academi Cymru, cymrodyr arweinyddiaeth AaGIC a chyfleoedd amlbroffesiwn

en-gb	 Succession planning for specialist services will be developed through the professional networks and assisted by WHSSC (Welsh Health Specialised Services Committee)
cy-gb	 Bydd cynllunio olyniaeth ar gyfer gwasanaethau arbenigol yn cael ei ddatblygu drwy'r rhwydweithiau proffesiynol ac yn cael cymorth gan Bwyllgor Gwasanaethau Iechyd Arbenigol Cymru (WHSSC)

en-gb	Organisational / Health Board Actions
cy-gb	Camau gweithredu'r Bwrdd Iechyd/Sefydliad

en-gb	 Health Boards will ensure that staffing levels are Birthrate+ 15 compliant and align with RCOG (Royal College of Obstetricians & Gynaecologists), GPAS (Guidelines for the provision of Anaesthesia Standards) 16 , All Wales neonatal standards 17 and BAPM (British Association of Perinatal Medicine) guidance 18
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn sicrhau bod lefelau staffio yn cydymffurfio â Birthrate+15 ac yn cyd-fynd ag RCOG (Coleg Brenhinol yr Obstetryddion a'r Gynaecolegwyr), GPAS (Canllawiau ar gyfer darparu Safonau Anesthesia)16, Safonau newyddenedigol Cymru gyfan17 a chanllaw BAPM (Cymdeithas Meddygaeth Amenedigol Prydain)18

en-gb	• Health Boards will work with obstetricians to ensure equitable job plans allow them to maintain continuity with women whilst extending their roles
cy-gb	• Bydd Byrddau Iechyd yn gweithio gydag obstetryddion i sicrhau bod cynlluniau  swyddi teg yn caniatáu iddynt gynnal parhad â menywod tra eu bod yn ymestyn eu rolau

en-gb	• Health Boards will commit to ensuring maternity staff have access to continual professional development and embed leadership skills into practice, at all levels, to  ensure that there are succession plans in place for leaders for the future
cy-gb	• Bydd Byrddau Iechyd yn ymrwymo i sicrhau bod datblygiad proffesiynol parhaus ar gael i staff mamolaeth a'u bod yn ymgorffori sgiliau arweinyddiaeth yn ymarferol, ar bob lefel, er mwyn sicrhau bod cynlluniau olyniaeth ar waith i arweinwyr ar gyfer y dyfodol

en-gb	• Healthcare Education and Improvement Wales (HEIW) will respond to the attrition rate of specialty trainees in Obstetrics & Gynaecology by considering alternative entry points to the specialty training programme, additional trainee numbers and flexibility of training delivery
cy-gb	• Bydd Addysg a Gwella Iechyd Cymru (AaGIC) yn ymateb i'r gyfradd gadael cyn gorffen ymysg hyfforddeion arbenigol ym maes Obstetreg a Gynaecoleg drwy ystyried pwyntiau mynediad amgen i'r rhaglen hyfforddi arbenigol, niferoedd ychwanegol o hyfforddeion a hyblygrwydd darparu hyfforddiant

en-gb	• HEIW and Health Boards will also provide structured job plans and professional development programmes for specialty and associate specialist (SAS) doctors to ensure retention of this essential staff group
cy-gb	• Bydd yr AaGIC a'r Byrddau Iechyd hefyd yn darparu cynlluniau swyddi strwythuredig a rhaglenni datblygiad proffesiynol ar gyfer meddygon arbenigol ac arbenigwyr cysylltiol (SAS) er mwyn sicrhau y cedwir y grŵp staff hanfodol hwn

en-gb	• Health Boards will work with Welsh Government, WHSSC and each other to ensure that specialist services such as fetal medicine, maternal medicine and those dependent on other services (e.g. cardiology) have appropriate plans in place to ensure sustainability of these services with staffing and resources
cy-gb	• Bydd Byrddau Iechyd yn gweithio gyda Llywodraeth Cymru, WHSSC a'i gilydd i sicrhau bod gan wasanaethau arbenigol megis meddygaeth y ffetws, meddygaeth y fam a'r rheini sy'n dibynnu ar wasanaethau eraill (e.e. cardioleg) gynlluniau priodol ar waith i sicrhau cynaliadwyedd y gwasanaethau hyn o ran staffio ac adnoddau 

en-gb	• Health Boards will facilitate representative members of the Maternity and Neonatal network, HOMAG and NSAG to attend their respective meetings, providing professional advice to Government and representation on work streams to further improve maternity services
cy-gb	• Bydd Byrddau Iechyd yn hwyluso aelodau cynrychioliadol o'r rhwydwaith Mamolaeth a Gofal Newyddenedigol, HOMAG ac NSAG i fynd i’w cyfarfodydd eu hunain, gan roi cyngor proffesiynol i'r Llywodraeth a chynrychiolaeth ar ffrydiau gwaith i wella gwasanaethau mamolaeth ymhellach

en-gb	• Health Boards will ensure that staff wellbeing is prioritised, with appropriate preceptorship and mentoring at all levels and identification of workplace behaviour champions to encourage a supportive environment that promotes compassion and mutual respect for team members.
cy-gb	 Bydd Byrddau Iechyd yn sicrhau y caiff lles staff ei flaenoriaethu, gyda thiwtoriaeth a mentora priodol ar bob lefel a nodi hyrwyddwyr ymddygiad yn y gweithle i annog amgylchedd cefnogol sy'n hyrwyddo tosturi a pharch at ei gilydd ar gyfer aelodau'r tîm.

en-gb	15
cy-gb	15

en-gb	References
cy-gb	Cyfeiriadau

en-gb	 Renfrew MJ et al (2014) Midwifery and quality care: 
cy-gb	 Renfrew MJ et al (2014) Midwifery and quality care: 

en-gb	findings from a new evidence- informed framework for maternal and newborn care. 
cy-gb	findings from a new evidence- informed framework for maternal and newborn care. 

en-gb	Lancet Midwifery Series.  https://www.thelancet.com/series/midwifery
cy-gb	Cyfres Bydwreigiaeth Lancet.  https://www.thelancet.com/series/midwifery

en-gb	 Welsh Government (2011) The Strategic Vision for Maternity Services in Wales (2011)
cy-gb	 Llywodraeth Cymru (2011) Y Weledigaeth Strategol ar gyfer Gwasanaethau Mamolaeth yng Nghymru (2011) 

en-gb	Cardiff: 
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 Welsh Government (2017) Your Birth, We Care: 
cy-gb	 Llywodraeth Cymru (2017) Eich Babi, Eich Gofal: 

en-gb	A survey exploring women’s experiences of pregnancy and birth in Wales . 
cy-gb	Arolwg yn archwilio profiadau menywod o feichiogrwydd a genedigaeth yng Nghymru. 

en-gb	Cardiff: 
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 Welsh Government (2019) Midwives Voices Wales: 
cy-gb	 Llywodraeth Cymru (2019) Lleisiau Bydwragedd yng Nghymru: 

en-gb	A survey exploring midwives’ views and experiences of working in Wales . 
cy-gb	Arolwg yn archwilio barn a phrofiadau bydwragedd o weithio yng Nghymru. 

en-gb	Cardiff: 
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 Welsh Government (2018 ) A Healthier Wales: 
cy-gb	 Llywodraeth Cymru (2018) Cymru Iachach: 

en-gb	Our plan for health and social care . 
cy-gb	Ein cynllun ar gyfer iechyd a gofal cymdeithasol. 

en-gb	Cardiff: 
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 RCOG (2019) Review of the Maternity Services at Cwm Taf health board . 
cy-gb	 RCOG (2019) Adolygiad o Wasanaethau Mamolaeth Bwrdd Iechyd Prifysgol Cwm Taf.

en-gb	Cardiff:
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 NPEU (2018). 
cy-gb	 NPEU (2018). 

en-gb	The national perinatal mortality review tool . 
cy-gb	The national perinatal mortality review tool. 

en-gb	Oxford: 
cy-gb	Rhydychen: 

en-gb	NPEU.
cy-gb	NPEU.

en-gb	 NICE (2017). 
cy-gb	 NICE (2017). 

en-gb	NICE Guideline CG190 Intrapartum care for healthy women and babies . 
cy-gb	Canllaw NICE CG190 Intrapartum care for healthy women and babies . 

en-gb	London.
cy-gb	Llundain.

en-gb	 NPEU (2011) The birthplace national cohort study: 
cy-gb	 NPEU (2011) The birthplace national cohort study: 

en-gb	perinatal and maternal outcomes by planned place of birth. 
cy-gb	perinatal and maternal outcomes by planned place of birth. 

en-gb	Birthplace in England research programme . 
cy-gb	Rhaglen ymchwil Birthplace in England. 

en-gb	Oxford: 
cy-gb	Rhydychen: 

en-gb	NPEU.
cy-gb	NPEU.

en-gb	 NICE (2019). 
cy-gb	 NICE (2019). 

en-gb	NICE Guideline CG62 Antenatal Care for Uncomplicated pregnancies . 
cy-gb	Canllaw NICE CG62 Antenatal Care for Uncomplicated pregnancies . 

en-gb	London
cy-gb	Llundain

en-gb	 Welsh Government (2016). 
cy-gb	 Llywodraeth Cymru (2016). 

en-gb	SAS (specialty and associate specialist) Charter for Wales .
cy-gb	Siarter SAS (arbenigol ac arbenigwr cyswllt) ar gyfer Cymru . 

en-gb	Cardiff: 
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 Welsh Government (2017). 
cy-gb	 Llywodraeth Cymru (2017). 

en-gb	Clinical Supervision for Midwives in Wales . 
cy-gb	Goruchwyliaeth Glinigol i Fydwragedd yng Nghymru.

en-gb	Cardiff: 
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 RCOA (2018). 
cy-gb	 RCOA (2018). 

en-gb	Care of the critically ill woman in childbirth; enhanced maternal care .
cy-gb	Care of the critically ill woman in childbirth; enhanced maternal care.

en-gb	London
cy-gb	Llundain

en-gb	 Welsh Government (2015). 
cy-gb	 Llywodraeth Cymru (2015). 

en-gb	Well-being of Future Generations (Wales) Act . 
cy-gb	Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol (Cymru) .

en-gb	Cardiff:
cy-gb	Caerdydd: 

en-gb	Welsh Government.
cy-gb	Llywodraeth Cymru.

en-gb	 Birthrate plus. 
cy-gb	 Birthrate plus. 

en-gb	https://www.birthrateplus.co.uk/
cy-gb	https://www.birthrateplus.co.uk/

en-gb	 RCOA (2016). 
cy-gb	 RCOA (2016). 

en-gb	Guidelines for the Provision of Anaesthetic Services (GPAS). 
cy-gb	Guidelines for the Provision of Anaesthetic Services (GPAS). 

en-gb	London:
cy-gb	Llundain:

en-gb	RCOA
cy-gb	RCOA

en-gb	 NHS Wales (2013) All Wales neonatal standards – 2 nd edition. 
cy-gb	 GIG Cymru (2013) Safonau Newyddenedigol Cymru Gyfan – 2 il Argraffiad. 

en-gb	Cardiff: 
cy-gb	Caerdydd:

en-gb	Wales
cy-gb	Cymru

en-gb	 BAPM (British Association of Perinatal Medicine) guidance.  https://www.bapm.org/resources/category/BAPM-publications
cy-gb	 Canllaw BAPM (Cymdeithas Meddygaeth Amenedigol Prydain).  https://www.bapm.org/resources/category/BAPM-publications

en-gb	16
cy-gb	16